Lịch sử Quân sự Việt Nam

Thư viện Lịch sử Quân sự Việt Nam => Tài liệu nước ngoài => Tác giả chủ đề:: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:29:54 pm



Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:29:54 pm
- Tên sách: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
- Tác giả:
- Nhà xuất bản: Quân đội nhân dân
- Năm xuất bản: 1996
- Người số hóa: giangtvx, nhinrathegioi


Chỉ đạo biên soạn:
   - Trung tướng, GS, PTS HOÀNG PHƯƠNG
   - Trung tướng, PGS NGUYỄN ĐÌNH ƯỚC

Sưu tầm, tuyển chọn và biên soạn:
   - Trung tá HÁN VĂN TÂM
   - Trung tá NGUYỄN VIẾT BÌNH



LỜI NÓI ĐẦU


Ngày 21 tháng 12 năm 1991, việc các nước cộng hòa thuộc Liên Xô tham gia ký ''Hiệp định thành lập cộng đồng các quốc gia độc lập" (gọi tắt là SNG) đã chấm dứt sự tồn tại trên thực tế của Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết.


Liên Xô tan rã là sự kiện chính trị có tác động và ảnh hưởng lớn đến phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. Người ta đặt câu hỏi: vì sao một đất nước có hơn 70 năm xây dựng chủ nghĩa xã hội, từng được coi là siêu cường... nhưng chỉ trong khoảng một thời gian ngắn tiến hành cải tổ đã sụp đổ?


Thực tế, sau bảy thập kỷ đi lên chủ nghĩa xã hội, Liên Xô từ một nước nông - công nghiệp lạc hâu đã trở thành nước có nền công nghiệp hiện đại, phát triển toàn diện về chính trị, kinh tế - xã hội; chiến thắng oanh liệt chủ nghĩa phát xít, ủng hộ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc, góp phần vào sự nghiệp bảo vệ hòa bình thế giới. Những thành tựu to lớn đó là kết quả của trí thông minh và sức sáng tạo của nhân dân Xô-viết dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Liên Xô. Mặc dù vậy, vào những năm 70 - 80, nền kinh tế Liên Xô đã bộc lộ sự trì trệ trong quá trình phát triển. Nguyên nhăn của sự trì trệ đó có cả khách quan và chủ quan. Đặc biệt về nguyên nhân chủ quan là do cơ chế quản lý hành chính, quan liêu, bao cấp kéo dài. Tình hình đó đòi hỏi phải tiến hành công cuộc cải tổ toàn diện trên tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội của đất nước. Nhưng trong quá trình cải tổ, ban lãnh đạo đã đưa đất nước đi chệch hướng chủ nghĩa xã hội. Bên cạnh đó, chủ nghĩa đế quốc và các thế lực thù địch không ngừng chống phá Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết ngay từ khi mới thành lập, nay lợi dụng thời cơ "cải tổ" để thúc đẩy sự sụp đổ của chế độ xã hội chủ nghĩa.


Có thể nói, sự sụp đổ và tan rã của Liên Xô do tác động của nhiều yếu tố đan xen và hết sức phức tạp, đòi hòi phải xuất phát từ thực tế lịch sử với quá trình phát sinh, phát triển của nó và bằng sự phân tích khách quan khoa học chúng ta mới có thể lý giải đúng đắn sự kiện.


Để góp phần nghiên cứu, tim hiểu làm rõ những diễn biến ở Liên Xô trong quá trình cải tổ và tan rã, Viện Lịch sử quân sự ghi lại các sự kiện chính về kinh tế, chính trị quân sự... thành tập sách: Quá trình tan rã của Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết (những sự kiện lịch sử 1985 - 1991).


Cuốn sách gồm 3 phần:

Phần thứ nhất: cải tổ - sự khởi xướng và những bước đi ban đầu.

Phần thứ hai: cải tổ sâu rộng và sự chệch hướng chủ nghĩa xã hội.

Phần thứ ba: Liên bang Xô-viết tan rã.

Ngoài những sự kiện diễn ra ở Liên Xô và các sự kiện tiếp theo ở các nước SNG, cuốn sách còn đề cập đến một số sự kiện ở các nước khác có liên quan trong bối cảnh chung và phần phụ lục.

Do nguồn tư liệu chưa đầy đủ, một số vấn đề chưa được công bố, cuốn sách chắc chắn còn có những hạn chế nhất định. Rất mong được sự góp ý, trao đổi của bạn đọc.

VIỆN LỊCH SỬ QUÂN SỰ VIỆT NAM


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:33:03 pm
PHẦN THỨ NHẤT
CẢI TỔ - SỰ KHỞI XƯỚNG VÀ NHỮNG BƯỚC ĐI BAN ĐẦU


NĂM 1985


Tháng 1:

Bắt đầu các cuộc đàm phán Xô - Mỹ tại Giơ-ne-vơ theo sáng kiến của Liên Xô về các vấn đề vũ khí vũ trụ chiến đấu, vũ khí tiến công chiến lược và vũ khí hạt nhân tầm trung.


Ngày 11-3:

Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô tiến hành Hội nghị toàn thể bất thường tại Điện Crem-li. Hội nghị bầu M.Goóc-ba-chốp làm Tổng bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô1 (Sau khi Tréc-nhen-cô Tổng bí thư UBTƯ Đảng Cộng sản Liên Xô mất (ngày 10-3-1985), M.X. Goóc-ba-chốp được Hội nghị toàn thể Trung ương Đang Cộng sản Liên Xô (bất thường) bầu làm Tổng bí thư ủy ban Trung ương Đang Cộng sân Liên Xô (11-3-1985)). Phát biểu tại Hội nghị, M.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "cống hiến toàn bộ sức lực của mình để phục vụ trung thành cho Đảng, nhân dân, sự nghiệp Lê-nin-nít vĩ đại, để các mục tiêu có tính cương lĩnh của Đảng Cộng sản Liên Xô được thực hiện một cách nhất quán, để bảo đảm tính kế thừa trong việc giải quyết các nhiệm vụ tiếp tục củng cố sức mạnh kinh tế và quốc phòng của Liên Xô, nâng cao phúc lợi của nhân dân Liên Xô, củng cố hòa bình để cho chính sách đối nội và đối ngoại Lê-nin-nít của Đảng Cộng sản và nhân dân Xô-viết được thể hiện trong cuộc sống một cách bền bỉ".


(M.X. Goóc-ba-chốp sinh ngày 2-3-1931 tại làng Pri-von-nôi-e, huyện Cra-xno-gva-rđây-xki, khu Xtáp-rô-pôn trong một gia đình nông dân. Ông gia nhập Đảng Cộng sản Liên Xô 1952; năm 1955 tốt nghiệp khoa Luật trường Đại học Tổng hợp quốc gia Mát-xcơ-va mang tên Lô-mô-nô-xốp; Năm 1967 tốt nghiệp truòng Đại học nông nghiệp Xtáp-rô-pôn. Từ năm 1955 ông tham gia công tác đoàn và công tác đảng; Tháng 9-1966 được bầu làm Bí thư thứ nhất Thành ủy Xtáp-rô-pôn; Tháng 8-1968 làm Bí thư thứ 2 và tháng 4-1970 Bí thư thứ nhất khu ủy Xtáp-rô-pôn. Từ năm 1971 ông là ủy viên Trung uơng, 1978 Bí thư Trung ương, 1979 dự khuyết Bộ Chính trị, tháng 10-1990 ủy viên Bộ Chính trị, 11-3-1985 được bầu làm Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô).


Ngày 7-4:

Liên Xô tuyên bố đơn phương ngừng triển khai tên lửa tầm trung và các biện pháp đáp lại khác ở châu Âu. Trong tuyên bố nêu rõ: "... Đã đến lúc những người quyết định chính sách của các nước nên dừng lại, cân nhắc và không để thông qua những quyết định có thể đẩy thế giới vào thảm họa hạt nhân... Và chúng tôi muốn nhấn mạnh rằng, kể từ ngày hôm nay, Liên Xô ngừng triển khai các tên lửa tầm trung của mình và ngừng tiến hành các biện pháp đáp lại khác ở châu Âu. Quyết định đó có hiệu lực đến tháng 11. Sau đó chúng tôi sẽ thông qua quyết định thử thế nào là tùy thuộc vào việc Mỹ có noi theo tấm gương chúng tôi hay không".


Ngày 23-4:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp hội nghị toàn thể.
   
Hội nghị đã quyết định triệu tập Đại hội thường kỳ lần thứ XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô vào ngày 25-2-1986.

Tại Hội nghị, Tổng bí thư M.X. Goóc-ba-chốp đọc báo cáo nêu rõ: phải ra sức nâng cao chất lượng sản phẩm, tinh giảm và nâng cao hiệu quả của bộ máy quản lý. Báo cáo nhấn mạnh: "Hôm nay, một lần nữa, chúng ta xác nhận tính kế thừa đối với đường lối chiến lược đã được vạch ra tại Đại hội lần thứ XXVI của Đảng và các hội nghị toàn thể sau đó của Trung ương Đảng. Theo quan điểm Lê-nin-nít, tính kế thừa có nghĩa là không ngừng tiến lên, phát hiện và giải quyết những vấn đề mới, loại trừ mọi cản trở đối với sự phát triển. Trong khi làm phong phú và phát triển chính sách, đường lối chung của Đảng nhằm hoàn thiện CNXH phát triển, chúng ta nhất thiết phải tuân theo truyền thống Lê-nin-nít đó".


Về chính sách đối ngoại của Liên Xô, Goóc-ba-chốp nói: "Liên Xô một lần nữa tuyên bố trước sau như một thực hiện đường lối Lê-nin-nít hòa bình và cùng tồn tại hòa bình... Do chủ nghĩa đế quốc, tình hình quốc tế vẫn đáng lo ngại và nguy hiểm... Mỹ tiếp tục ráo riết chạy đua vũ trang, phá hoại giải trừ quân bị. Mỹ ngày càng chế tạo nhiều vũ khí mới giết người hàng loạt, âm mưu đưa cuộc chạy đua vũ trang vũ trụ, làm mất ổn định tình hình thế giới và xây dựng hàng trăm căn cứ quân sự trên khắp quả đất. Mỹ công khai tìm cách giành "quyền" can thiệp ở khắp nơi, xâm phạm trắng trợn lợi ích của các nước và các dân tộc khác...


Nhiệm vụ quan trọng nhất là phải ra sức hoàn thiện và làm phong phú sự hợp tác phát triển các quan hệ toàn diện với các nước XHCN anh em, bảo đảm hoạt động phối hợp chặt chẽ của các nước này trong các lĩnh vực chính trị, kinh tế, tư tưởng, quốc phòng và những lĩnh vực khác, quan tâm đến việc kết hợp hữu cơ lợi ích dân tộc và quốc tế của tất cả các thành viên trong cộng đồng vĩ đại".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:34:01 pm
Ngày 26-4:

Nguyên thủ các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va ký nghị định thư (bắt đầu có hiệu lực từ 31-5-1985) về việc gia hạn Hiệp ước. Nghị định thư quyết định trong vòng 20 năm, nếu 1 năm trước khi Hiệp ước hết hạn mà các bên tham gia không gửi đến Chính phủ Cộng hòa nhân dân Ba Lan những tuyên bố về việc hủy bỏ Hiệp ước thì vẫn có hiệu lực thêm 10 năm nữa.

Sau lễ ký, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "... Chúng ta đã nhiều lần bày tỏ sự sẵn sàng giải tán Hiệp ước Vác-sa-va nếu NATO cũng đồng ý làm như vậy... Nhưng rất tiếc là phía bên kia đã và vẫn không có ý định đó. Ngược lại, họ đưa ra ngay trước mắt chúng ta những học thuyết hiếu chiến mới, ráo riết tăng cuờng vũ khí hạt nhân cũng như vũ khí thông thường và điều đó buộc chúng ta phải quan tâm đến việc cùng cố hơn nữa Hiệp ước Vác-sa-va".

(Hiệp ước Vác-sa-va là hiệp ước về sự hợp tác hữu nghị và giúp đỡ lẫn nhau ký ngày 14-5-1955 giữa các nước An-ba-ni, Bun-ga-ri, Hung-ga-ri, Cộng hòa dân chủ Đức, Ba Lan, Ru-ma-ni, Liên Xô và Tiệp Khắc. Hiệp ước Vác-sa-va được ký kết với mục đích bảo vệ thành quả XHCN, bảo đảm hòa bình và an ninh ở châu Âu. Hiệp ước bắt đầu có hiệu lực từ ngày 5-6-1955, thời gian hiệu lực là 20 năm và được gia hạn 10 năm tiếp theo (An-ba-ni từ năm 1962 không tham gia vào công việc của Hiệp ước và năm 1968 rút ra khỏi Hiệp ước). Việc ký kết Hiệp ước Vác-sa-va là một biện pháp đáp lại của các nước XHCN trước việc thành lập khối quân sự của các nước đế quốc NATO và Cộng hòa liên bang Đức gia nhập khối này; trước nguy cơ chủ nghĩa đế quốc gây chiến tranh thế giới mới và xuất hiện nguy cơ đe dọa nền an ninh của các nước XHCN).


Từ ngày 3 đến 6-5:

M.X.Goóc-ba-chốp thăm Pháp lần đầu tiên sau khi lên cầm quyền.

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Tổng thống Pháp F.Mit-tơ-răng đã hội đàm riêng trong vòng 2 tiếng 15 phút (không có các cộng tác viên tham dự). Nội dung cuộc hội đàm được coi là "bí mật, phải nhiều năm sau mới có thể được tiết lộ, nó bao gồm các vấn đề quan hệ Đông - Tây, các vấn đề chiến lược (cân bằng lực lượng hạt nhân thông thường, chương trình SDI) và một số vấn đề khu vực.

Kết thúc chuyến thăm, Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Liên Xô trong thực tiễn đã chứng minh là sẵn sàng đi tới những thỏa hiệp hợp lý và chờ đợi một sự đáp ứng thích hợp. Lúc này đây, sự đối thoại chính trị giữa phương Đông và phương Tây là cần thiết hơn bất cứ lúc nào hết".


Ngày 4-5:

Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô, nguyên soái S. Xô-cô-lốp trả lời phỏng vấn của phóng viên TASS.

Nguyên soái S. Xô-cô-lốp nhấn mạnh: "Nếu như Mỹ bắt đầu quân sự hóa vũ trụ và bằng việc làm đó phá hoại sự cân bằng quân sự chiến lược đã hình thành thì Liên Xô không có sự lựa chọn nào khác ngoài việc thi hành các biện pháp đáp lại nhằm khôi phục thế cân bằng đó. Đó có thể là những biện pháp trong lĩnh vực vũ khí phòng thủ và vũ khí tiến công. Tất nhiên, Liên Xô sẽ chọn những phương sách hành động phù hợp nhất với các lợi ích của khả năng quốc phòng Liên Xô, chứ không phải là những biện pháp mà Oa-sinh-tơn mong muốn".


Ngày 5-5:

Tại Mát-xcơ-va diễn ra cuộc gặp các cựu chiến binh của cuộc chiến tranh giữ nước vĩ đại và những người lao động xuất sắc ở hậu phương trong thời gian chiến tranh. M.X.Goóc-ba-chốp đến dự và tuyên bố: "Không một kẻ nào có thể đánh thắng được Nhà nước công - nông đầu tiên trên thế giới" và lưu ý: "Tuy nhiên, chúng ta không được quên một thực tế là, một số thế lực có ảnh hưởng ở phương Tây đang tìm cách giành ưu thế quân sự... Chính sách đó đang đẩy thế giới đến bờ thảm họa hạt nhân... Trung ương Đảng và Chính phủ Liên Xô không bao giờ để cho an ninh của Nhà nước Liên Xô bị đe dọa, sẽ làm hết sức mình để không một kẻ thù nào xâm phạm cuộc sống hòa bình của những người Xô-viết".


Ngày 8-5:

Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, Xô viết tối cao Liên Xô tổ chức mít tinh trọng thể tại Điện Crem-li nhân dịp 40 năm ngày chiến thắng phát xít Đức. Tổng bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đọc diễn văn nêu rõ:

"Sự sụp đổ của chủ nghĩa phát xít và kết thúc thắng lợi của cuộc chiến tranh đã trở thành sự kiện có ý nghĩa lịch sử toàn thế giới mang tính quyết định mở ra cho loài người vừa được cứu thoát những con đường tiến bộ xã hội mới, triển vọng của một nền hòa bình bền vững và chân chính trên trái đất... Đảng - Trung ương Đảng, Ủy ban Quốc phòng nhà nước do Tổng bí thư Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản (Bôn-sê-vích) I.V.Xta-lin đứng đầu đã lãnh đạo một công việc hết sức to lớn ngoài mặt trận và ở hậu phương".


Ngày 26-6:

Trong chuyến đi thăm và làm việc tại thành phố Đne-prô-bê-tơ-rốp-xcơ (U-crai-na), Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố chính sách đối ngoại của Liên Xô: "Trong bối cảnh hiện nay, khi giải quyết những nhiệm vụ củng cố hòa bình thế giới, trước hết chúng ta phải quan tâm củng cố địa vị của các nước XHCN trên trường quốc tế... làm cho toàn thể cộng đồng chúng ta và tất cả các thành viên trong cộng đồng ngày càng vững vàng về kinh tế, càng vững mạnh về quốc phòng, làm thất bại chính sách gây sức ép kinh tế mà hiện nay phương Tây đang ráo riết thực hiện trong quan hệ với các nước XHCN".


Ngày 2-7:

Xô viết tối cao Liên Xô khóa 11 khai mạc kỳ họp thứ 3. M.X.Goóc-ba-chốp thôi giữ chức Chủ tịch Đoàn chủ tịch Xô viết tối cao (từ năm 1977 chức này do Tổng bí thư kiêm) vì như Goóc-ba-chốp nói: "Hiện nay... vấn đề nổi lên hàng đầu là công tác tổ chức, đẩy mạnh hoạt động của tất cả các khâu trong hệ thống chính trị của Liên Xô, động viên quần chúng thực hiện những nhiệm vụ đã đề ra. Toàn bộ điều đó đòi hỏi phải tiếp tục củng cố vai trò lãnh đạo của Đảng trong xã hội, phải nâng cao cường độ hoạt động của Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và Bộ Chính trị Trung ương Đảng".

Tại kỳ họp này, A.A. Grô-mư-cô (sinh 1909) được cử làm Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Xô viết tối cao; E.Sê-vac-nat-de được cử làm Bộ trưởng Ngoại giao.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:35:59 pm
Ngày 3-7:

Hội nghị toàn thể Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô bầu B.N. En-xin làm Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô.

(B.En-xin sinh ngày 1-2-1931 tại làng Bút-ca, huyện Ta-lít-xki, tỉnh Xvéc-lốp-xcơ trong một gia đình nông dân. Năm 1955 ông tốt nghiệp khoa xây dựng trường Đại học Bách khoa Uran, từng làm việc tại Liên hiệp các xí nghiệp xây dựng vùng U-ran. Từ tháng 7-1985 ông là Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô phụ trách xây dựng; Từ tháng 12-1985, được cử giữ chức Bí thư thứ nhất Thành ủy Mát-xcơ-va. Tháng 2-1986 ông được bầu là ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị Trung ưong Đảng Cộng sản Liên Xô).


Ngày 24-7:

Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô họp đánh giá tình hình phát triển kinh tế xã hội 6 tháng đầu năm 1985.

Nhìn chung sản lượng công nghiệp tăng 3,1% so cùng kỳ năm trước, riêng quý 2 tăng 4,2%. Mức sống vật chất và văn hóa của nhân dân tiếp tục được nâng cao. Lương trung bình của công nhân viên chức tăng 2,2% so cùng kỳ năm trước; đã đưa vào sử dụng 28 triệu m2 nhà ở, xây dựng thêm nhiều trường phổ thông, dạy nghề, bệnh viện, vườn trẻ và các công trình văn hóa - xã hội.


Ngày 29-7:

Liên Xô tuyên bố đơn phương chấm dứt mọi cuộc thử vũ khí hạt nhân. Bản tuyên bố nêu rõ:

"Mong muốn góp phần chấm dứt cuộc chạy đua nguy hiểm tăng cường cho các kho hạt nhân và mong muốn nêu một tấm gương tốt, Liên Xô quyết định đơn phương chấm dứt mọi cuộc thử vũ khí hạt nhân kể từ ngày 6 tháng 8 năm nay. Liên Xô kêu gọi chính phủ Mỹ cũng sẽ chấm dứt các cuộc thử hạt nhân kể từ ngày đó, ngày mà toàn thế giới kỷ niệm thảm họa Hi-rô-si-ma. Việc đình chỉ đó sẽ có hiệu lực đến ngày 01-1-1986. Và nó sẽ tiếp tục có hiệu lực nếu phía Mỹ không tiến hành các cuộc thử vũ khí hạt nhân".


Ngày 6-8:

Trong cuộc họp báo tại Oa-sinh-tơn, Tổng thống Mỹ R.Ri-gân đã bác bỏ đề nghị của Liên Xô cũng ngừng các cuộc thử vũ khí hạt nhân.


Ngày 27-8:

Mỹ tiến hành thử vũ khí hạt nhân ngầm dưới đất tại Nê-va-đa (lần đầu tiên sau tuyên bố của Liên Xô).
 

Ngày 27-9:

N.I. Rư-scốp được cử làm Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô thay Ti-khô-nốp.

(N.I. Rư-scốp sinh ngày 28-9-1929 trong một gia đình công nhân Nga ở tỉnh Đô-nhét; làm việc 25 năm tại Liên hiệp sản xuất U-ran-mash, trải qua các cương vị từ đốc công tới Tổng giám đốc Liên hiệp. Từ 1979 đến 1982, ông làm Phó Chủ nhiệm thứ nhất Ủy ban Kế hoạch Nhà nước, từ tháng 11-1982 là Bí thư Trung ương Đảng, 1982 - 1985 trưởng ban kinh tế Trung ương, tháng 4-1985 được bầu vào Bộ Chính trị Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, tháng 9-1985 được cử làm Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô).

- Đến tháng 9 năm 1985, Liên Xô đã hoàn thành kế hoạch thực hiện sản phẩm công nghiệp, sản lượng công nghiệp tăng 3,7%, năng suất lao động tăng 3,3% so với cùng kỳ năm trước.


Tử ngày 2 đến 5-10:

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp đi thăm Pháp. Chủ đề chính của chuyến đi này là các vấn đề về giải trừ quân bị, cán cân lực lượng, sự ổn định ở châu Âu và ngăn ngừa nguy cơ chiến tranh.


Ngày 15-10:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô khai mạc Hội nghị toàn thể tại Mát-xcơ-va. Hội nghị thảo luận dự thảo bản sửa đổi mới Cương lĩnh Đảng, những sửa đổi trong Điều lệ Đảng, phương hướng cơ bản phát triển kinh tế - xã hội Liên Xô 1986 - 1990 (kế hoạch 5 năm lần thứ 22) và đến năm 2000.
 

Ngày 25-10:

Đảng Cộng sản Liên Xô công bố dự thảo sửa đổi Cương lĩnh của Đảng. Văn kiện này bao gồm các vấn đề lý luận về thời kỳ quá độ từ chủ nghĩa tư bản lên chủ nghĩa xã hội, vạch ra những nhiệm vụ của Đảng Cộng sản Liên Xô trong việc hoàn thiện chủ nghĩa xã hội và tiến lên chủ nghĩa cộng sản cũng như những nhiệm vụ của Đảng trên trường quốc tế, khẳng định Đảng là lực lượng lãnh đạo của xã hội Xô-viết.


Ngày 2-11:

Đảng Cộng sản Liên Xô công bố dự thảo Điều lệ sửa đổi, trong đó nêu rõ: "Đảng Cộng sản Liên Xô là đội tiên phong chiến đấu đã được thử thách của nhân dân Liên Xô, tập hợp trên nguyên tắc tự nguyện bộ phận tiên tiến giác ngộ nhất của giai cấp công nhân, nông dân tập thể và trí thức Liên Xô".


Từ ngày 19 đến 21-11:

Tại Giơ-ne-vơ diễn ra cuộc gặp giữa Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Tổng thống Mỹ R.Ri-gân. Hai bên ra tuyên bố chung khẳng định: "Không bao giờ gây chiến tranh hạt nhân, trong cuộc chiến tranh đó không thể có người chiến thắng... Hai bên sẽ không tìm cách giành ưu thế quân sự".


Từ ngày 26 đến 27-11:

Xô-viết tối cao Liên Xô tiến hành kỳ họp thứ 4 khóa II. Về tình hình kinh tế, báo cáo của Hội đồng Bộ trưởng cho biết thu nhập quốc dân năm 1985 tăng 3,5% so với năm 1984, sản lượng công nghiệp tăng 3,9%, tổng sản lượng nông nghiệp tăng 2,1 tỷ rúp. Phát biểu tại kỳ họp, Goóc-ba-chốp nêu rõ: "Nhiệm vụ thứ nhất là tiến hành kiên quyết hơn nữa đường lối đẩy nhanh sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước, mở rộng tiến bộ khoa học kĩ thuật. Nhiệm vụ thứ hai là hoàn thiện kế hoạch hóa, bảo đảm phát triển cân đối và đồng bộ nền kinh tế quốc dân. Nhiệm vụ thứ ba là phải hoàn thiện hệ thống quản lý Nhà nước. Cuối cùng là việc bảo đảm an ninh và khả năng phòng thủ của đất nước, hoạt động đối ngoại tích cực vì lợi ích của hòa bình trên trái đất, phát triển và củng cố liên kết kinh tế XHCN, tình hữu nghị anh em và sự hợp tác toàn diện với các nước XHCN".


Ngày 24-12:

B.En-xin được bầu làm Bí thư thứ nhất Thành ủy Mát- xcơ-va Đảng Cộng sản Liên Xô.
   

Kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội năm 1985

So với năm 1984, tổng sản lượng công nghiệp của Liên Xô tăng 3,9%, thu nhập quốc dân dành cho tiêu dùng và tích lũy tăng 3,1%, năng suất lao động xã hội tăng. Công nghiệp chế tạo máy, năng lượng nguyên tử và công nghiệp khí đốt phát triển với tốc độ nhanh nhất, sản lượng các mặt hàng văn hóa phẩm và tiêu dùng tăng 6%. Sản xuất 1545 tỉ kW/h điện, 595 triệu tấn sữa, 77 tỉ quả trứng, kim ngạch ngoại thương đạt 141 tỉ rúp.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:41:53 pm
NĂM 1986


Ngày 14-1:

Đoàn đại biểu Liên Xô đến Giơ-ne-vơ dự vòng 4 đàm phán Xô - Mỹ về vũ khí hạt nhân và vũ trụ.


Ngày 15-1:

Thông tấn xã Liên Xô phát đi một tuyên bố quan trọng của M.X. Goóc-ba-chốp về chương trình xây dựng thế giới không có vũ khí hạt nhân. Bản tuyên bố nêu rõ: "Năm 1986 sẽ là một năm quan trọng và tạo ra bước ngoặt trong lịch sử nhà nước Xô-viết. Toàn bộ cố gắng của Đảng Cộng sản Liên Xô nhằm bảo đảm tiếp tục cải thiện đời sống nhân dân Liên Xô. Trên trường quốc tế phải có một bước ngoặt sang hướng tốt hơn. Bộ Chính trị, Trung ương Đảng Cộng sản và Chính phủ Liên Xô đã thông qua quyết định về một loạt biện pháp lớn rất quan trọng trong lĩnh vục chính sách đối ngoại... Liên Xô đề nghị hành động theo từng giai đoạn và nhất quán để thực hiện kết thúc quá trình làm cho trái đất không còn vũ khí hạt nhân trong thời gian 15 năm tới. Liên Xô đề nghị từ năm 1986 bắt đầu thực hiện chương trình làm cho loài người thoát khỏi nỗi sợ hãi về thảm họa hạt nhân. Năng lượng nguyên tử chỉ được sử dụng để phục vụ hòa bình".

Goóc-ba-chốp đưa ra quá trình giảm bớt vũ khí hạt nhân gồm 3 giai đoạn:

- Giai đoạn 1 trong vòng từ 5 đến 8 năm. Liên Xô và Mỹ sẽ giảm 50% những vũ khí hạt nhân có thể bắn đến lãnh thổ của nhau. Những vũ khí còn lại loại này của hai nước sẽ không mang quá 6 nghìn đầu đạn. Đương nhiên sự giảm bớt như vậy chỉ có thể thực hiện được trong điều kiện Liên Xô và Mỹ cùng không chế tạo, không thử và không triển khai vũ khí tiến công trên vũ trụ. Ở giai đoạn 1 phải đạt được và thi hành quyết định thủ tiêu hoàn toàn tên lửa tầm trung của Liên Xô và Mỹ ở khu vực châu Âu - cả tên lửa đạn đạo cũng như tên lửa có cánh - đó là bước đầu tiến trên con đường làm cho lục địa châu Âu không còn vũ khí hạt nhân. Đồng thời Mỹ phải cam kết không cung cấp tên lửa chiến lược và tên lửa tầm trung cho các nước khác, còn Anh và Pháp phải cam kết không tăng cường những vũ khí hạt nhân tương ứng của mình.

- Giai đoạn 2 bắt đầu không muốn hơn năm 1990 và kéo dài từ 5 đến 7 năm. Trong giai đoạn này, những nước còn lại có vũ khí hạt nhân bắt đầu tham gia quá trình giải trừ vũ khí hạt nhân. Trong thời gian đó, Liên Xô và My tiếp tục thực hiện việc giảm bớt mà hai nước đã thỏa thuận ở giai đoạn đầu cũng như thực hiện các biện pháp tiếp theo nhằm thủ tiêu vũ khí hạt nhân tầm trung của mình và giữ nguyên các phương tiện hạt nhân chiến thuật. Sau khi Liên Xô và Mỹ hoàn thành việc giảm bớt 50% những vũ khí hạt nhân tương ứng của mình, trong giai đoạn 2 sẽ thực hiện một biện pháp triệt để nữa là tất cả các nước có vũ khí hạt nhân sẽ thủ tiêu vũ khí hạt nhân chiến thuật, tức là những phương tiện có bán kính hoạt động dưới 1.000 km. Ở giai đoạn này, thỏa thuận giữa Liên Xô và Mỹ về việc cấm vũ khí tiến công trên vũ trụ phải trở thành một thỏa thuận nhiều bên, nhất thiết phải có sự tham gia của các nước công nghiệp chủ chốt. Tất cả các nước có vũ khí hạt nhân sẽ phải chấm dứt các cuộc thử vũ khí hạt nhân. Sẽ cấm chế tạo những vũ khí không phải vũ khí hạt nhân nhưng dựa trên những nguyên lý vật lý mới có sức tàn phá gần như vũ khí hạt nhân hoặc các phương tiện giết người hàng loạt khác.

- Giai đoạn 3 được bắt đầu không muộn hơn năm 1995. Trong giai đoạn này sẽ hoàn thành việc thủ tiêu tất cả các vũ khí hạt nhân còn lại. Đến cuối năm 1999 trên trái đất sẽ không còn vũ khí hạt nhân nữa.

Liên Xô gia hạn thêm 3 tháng quyết định đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân (hết hạn vào ngày 31-12-1985). Tuy nhiến quyết định này sẽ tiếp tục có hiệu lực nếu Mỹ cũng chấm dứt các cuộc thử hạt nhân.


Ngày 19-1:

Đoàn chủ tịch Xô viết tối cao Liên Xô ra lời kêu gọi Quốc hội Mỹ hưởng ứng sáng kiến hòa bình của Liên Xô. Ngoài ra, Liên Xô cũng đề nghị giải quyết vấn đề vũ khí hóa học một cách triệt để như vậy: (thủ tiêu hoàn toàn vũ khí hóa học cùng với các cơ sở công nghiệp của nó dưới sự kiểm soát chặt chẽ, bao gồm cả sự kiểm soát quốc tế tại chỗ).


Ngày 18-2:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp Hội nghị toàn thể chuẩn bị cho Đại hội XXVII. Tai Hội nghị, B.En-xin được bầu làm ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị.


Từ ngày 25-2 đến 6-3:

Tại Điện Crem-li diễn ra Đại hội lần thứ XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô. Nội dung chính của Đại hội là đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế quốc dân trên cơ sở phát triển khoa học kỹ thuật và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, đồng thời ra sức khắc phục những khuyết điểm, trì trệ kìm hãm sự phát triển sản xuất của xã hội; phấn đấu tới năm 2000 đưa mức thu nhập quốc dân tăng gấp 2 lần và năng suất lao động tăng 2,5 lần so với hiện tại nhằm tạo ra sự tích lũy trong 15 năm tới của Liên Xô bằng tất cả những năm dưới chính quyền Xô-viết cộng lại.

Về đường lối đối ngoại, Đại hội khẳng định trước sau như một trung thành với chính sách đối ngoại Lê-nin-nít, tăng cường sự hợp tác hữu nghị chặt chẽ với các nước trong cộng đồng xã hội chủ nghĩa, phát triển tình đoàn kết hữu nghị với các dân tộc yêu chuộng hòa bình trên toàn thế giới, kiên quyết đấu tranh chống chạy dua vũ trang, chiến tranh hạt nhân, góp phần tích cực vào sự nghiệp gìn giữ hòa bình, an ninh trên trái đất.


Ngày 13-3:

Tàu chiến Mỹ vi phạm đường biên giới quốc gia Liên Xô ở vùng bờ phía nam Crưm. Hải quân Liên Xô đã kiên trì và kiềm chế để tránh những hậu quả nghiêm trọng.


Ngày 7-4:

Trong chuyến đi thăm và làm việc tại Quy-bư-sép (Nga), M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Liên Xô cần phải nêu gương sáng trong mọi lĩnh vực. Để đạt được điều đó tất cả chúng ta đều phải làm việc tốt. Chúng ta có thể vui mừng vì các tầng lớp nhân dân đã hưởng ứng nhiệt tình lời kêu gọi đó của Đảng. Sự ủng hộ của nhân dân là điều kiện cần thiết để thực hiện các kế hoạch của Đảng. Nếu chính sách của Đảng thể hiện quyền lợi của nhân dân và nhân dân tiến bước theo Đảng thì chúng ta có thể đào núi và lấp biển được".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:42:44 pm
Ngày 8-4:

Trong chuyến thăm Tô-li-át-tri (Nga), M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Nếu Mỹ vẫn cố bám giữ đường lối đó (chạy đua vũ trang), Liên Xô sẽ đáp lại mạnh mẽ mà hoàn toàn không nhất thiết phải là trên vũ trụ. Chúng ta biết rõ những khả năng của khoa học hiện đại, những khả năng của chính mình. Không có gì Mỹ làm được mà chúng ta không làm được... Cuộc chạy đua vũ trang không thể làm cho Liên Xô suy yếu, từ vũ trụ không thể thống trị được Liên Xô, về công nghệ khồng thể vượt được Liên Xô. Đại hội XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô là Đại hội của những quyết định chiến lược. Đường lối chung của Đảng - đẩy nhanh sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và bảo đảm hòa bình trên trái đất - đã được khẳng định và tiếp tục phát triển tại Đại hội. Bản sửa đổi Cương lĩnh Đảng đã được thông qua, những con đường phát triển xã hội Xô-viết trong tương lai đã được xác định về mặt lý luận... Trước hết cần phải bắt đầu từ việc thay đổi tư duy và tâm lý, tư công tác tổ chức, từ lề lối và phương pháp làm việc. Phải nói thẳng rằng nếu chúng ta không tự mình chuyển biến thì không thể cải tạo được kinh tế và đời sống xã hội của chúng ta theo tinh thần và những quyết định của Đại hội Đảng... rõ ràng trách nhiệm đặc biệt đang đặt lên vai Đảng, các cấp ủy và các tổ chức Đảng".


Ngày 10-4:

Mỹ tiến hành thử vũ khí hạt nhân tại Nê-va-đa.


Ngày 11-4:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố về việc Mỹ thử vũ khí hạt nhân và cho biết, Liên Xô không còn bị ràng buộc bởi cam kết đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân. Bản tuyên bố cho biết trong khi Liên Xô gia hạn đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân thì ngày 10 và ngày 24-4 Mỹ lại thử vũ khí hạt nhân, vì vậy Liên Xô buộc phải hủy bỏ những ràng buộc của mình đối với cam kết đơn phương.


Ngày 18-4:

Tại Đại hội XI Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đưa ra sáng kiến giảm bớt các lực lượng vũ trang mặt đất và không quân chiến thuật của các nước châu Âu, Mỹ và khối Vác-sa-va đóng ở châu Âu.


Ngày 23-4:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố về tình hình khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Bản tuyên bố nêu rõ: "Liên Xô tính đến một cách đầy đủ lợi ích của các nước khu vực châu Á - Thái Bình Dương... Trong tình hình hiện nay, đặc biệt cần phải thể hiện thái độ cùng kiềm chế, không có bất kỳ hành động nào có thể làm xấu bầu không khí chính trị trong khu vực... Liên Xô đề nghị tổ chức các cuộc tham khảo ý kiến hai bên và nhiều bên để giải quyết các vấn đề tranh chấp. Liên Xô đề nghị tiến hành trao đổi giữa tất cả các nước liên quan ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương về các vấn đề phát triển, hợp tác, bình đẳng, cùng có lợi và ổn định về kinh tế, mậu dịch, công nghệ, khoa học, văn hóa. Liên Xô ung hộ việc thành lập các khu vực không có vũ khí hạt nhân ở vùng châu Á - Thái Bình Dương.


Ngày 26-4:

Vào lúc 1 giờ 23 phút (giờ Mát-xcơ-va) xảy ra sự cố nhà máy điện nguyên tử Tréc-nô-bưn.


Ngày 7-5:

Bắt đầu vòng 5 đàm phán Xô - Mỹ về vũ khí hạt nhân và vũ khí vũ trụ.


Ngày 14-5:

M.X. Goóc-ba-chốp đưa ra những sáng kiến xây dựng mới về hợp tác quốc tế phát triển an toàn năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình và tiếp tục đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân đến ngày 6-8-1986.


Ngày 27-5:

Tổng thống My R.Ri-gân thông báo hủy bỏ hiệp ước SALT-2.


Ngày 30-5:

- Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố lên án Mỹ sản xuất vũ khí hóa học hai thành phần.

- Trong buổi tiếp Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản, M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Chúng tôi đã thông qua quyết định chính trị có tính nguyên tắc là phải khai thác mọi khả năng để phát triển và cải thiện quan hệ với Nhật Bản trên mọi hướng. Đương nhiên những mối quan hệ đó chỉ có thể được xây dựng trên cơ sở có đi có lại với điều kiện không một bên nào đụng chạm đến những kết quả của cuộc chiến tranh thế giới thứ hai và tính chất không thay đổi của các đường biên giới".


Ngày 31-5:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố phản đối quyết định ngày 27-5 của Mỹ.


Ngày 12-6:

- Mỹ chính thức hủy bỏ Hiệp ước SALT-2.

- Liên Xô đưa ra chương trình ba giai đoạn nhằm chinh phục hòa bình khoảng không vũ trụ và mục tiêu đến năm 2000 phải đặt cơ sở vật chất, chính trị, luật pháp và tổ chức cho chương trình "Hòa bình giữa các vì sao".


Ngày 18-6:

Xô-viết tối cao Liên Xô khóa 11 tiến hành kỳ họp thứ 5. Kỳ họp thảo luận các vấn đề: thay đổi các thành viên trong Đoàn Chủ tịch Xô-viết tối cao (B. En-xin được bầu làm ủy viên Đoàn Chủ tịch); kế hoạch phát triển kinh tế xã hội 1986 - 1990.


Ngày 19-6:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua Pháp lệnh về kế hoạch 5 năm. Dự kiến so với kế hoạch 5 năm lần thứ 11 (1981 - 1985) thu nhập quốc dân Liên Xô năm 1990 sẽ tăng 22,1%, sản luợng công nghiệp tăng 25% (riêng sản lượng hàng tiêu dùng tăng 27%), năng suất lao động trong công nghiệp tăng 25%. Sản lượng nông nghiệp trung bình hàng năm trong những năm 1986 - 1990 sẽ tăng 15,6%, năng suất lao động trong nông nghiệp tăng 21,4%; tiền lương trung bình hàng tháng của cán bộ công nhân viên trong kế hoạch 5 năm sẽ tăng 14,7%, tiền công lao động của nông dân tập thể tăng 18%, quỹ tiêu dùng xã hội tăng 25%.

- Sáu tháng đầu năm: So với cùng kỳ năm 1985, thu nhập quốc dân tăng gần 10 tỉ rúp, kim ngạch ngoại thương đạt 67 tỉ rúp, sản lượng công nghiệp tăng 3,6%, năng suất lao động trong công nghiệp tăng 5,2%.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:43:30 pm
Ngày 7 đến 10-7:

Tổng thống Pháp F. Mít-tơ-răng thăm Liên Xô. Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đá có những cuộc hội đàm riêng với Tổng thống Pháp. Goóc-ba-chốp khẳng định: "Ban lãnh đạo Liên Xô trong khi tìm những biện pháp cải thiện tình hình sẽ tiếp tục hành động một cách xây dựng và có trách nhiệm, sẵn sàng đi đến những thỏa hiệp có cơ sở, có tính đến an ninh như nhau của các bên".

Đánh giá chuyến đi thăm Liên Xô của Tổng thống Pháp, Goóc-ba-chốp nói: "Cuộc đi thăm này không chỉ mở ra một giai đoạn mới trong quan hệ Xô - Pháp. Nó là dấu hiệu của những tình hình tích cực trong toàn châu Âu" và nhấn mạnh: "Mục tiêu của nền ngoại giao hiện đại phải là hòa hoãn. Hòa hoãn vững chắc và chín muồi. Đó là thắng lợi đối với tất cả".


Ngày 28-7:

Thành phố Vla-đi-vô-stốc tổ chức lễ đón nhận Huân chương Lê-nin. Tại buổi lễ, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã có bài nói quan trọng, trong đó nhấn mạnh: "Những sáng kiến của Liên Xô về giải trừ vũ khí hạt nhân, giảm đáng kể vũ khí thông thuờng và các lực lượng vũ trang, kiểm soát và làm lành mạnh bầu không khí quốc tế đã được các nước cộng đồng xã hội chủ nghĩa, các nước đang phát triển ủng hộ... Trong khi đó ở nhiều nước tư bàn, các thế lực thù địch một cách mù quáng với chủ nghĩa xã hội và làm giàu bằng chiến tranh vẫn tiếp tục chiếm ưu thế. Các giới cầm quyền Mỹ và một số nước đồng minh của chúng tìm mọi cách coi những sáng kiến của Liên Xô là chỉ để tuyên truyền hoặc chỉ có lợi cho Liên Xô.

... Trên khoảng bao la gần nửa trái đất này có nhiều quốc gia lớn, trong đó có cả Liên Xô, Mỹ, Trung Quốc, Ân Độ, Nhật Bản, Việt Nam, Mê-hi-cô, In-đô-nê-xi-a... Mỗi nước có chế độ chính trị xã hội với tất cả những mầu sắc riêng của mình, truyền thống của mình, những thành tựu và khó khăn, lối sống và lòng tin của mình. Mỗi nước đều có cái gì để tự hào, để lưu truyền trong kho tàng của nền văn minh chung của loài người.

Chủ nghĩa xã hội là một nhân tố không thể tách rời của những biến đổi to lớn và khó khăn trong khu vực này. Do thắng lợi của cách mạng Tháng Mười vĩ đại và thắng lợi trong cuộc chiến tranh chống chủ nghĩa phát xít và chủ nghĩa quân phiệt Nhật Bản, do thắng lợi của cách mạng Trung Quốc vĩ đại, sau khi chế độ xã hội mới được khẳng định ở Mông Cổ, trên đất Triều Tiên... và sau đó là ở Việt Nam và Lào, chủ nghĩa xã hội đã giành được những vị trí vững chắc ở châu Á. Nhưng cũng chính ở đây, chủ nghĩa xã hội đã vấp phải sự chống cự ác liệt và trắng trợn nhất. Việt Nam là ví dụ sáng tỏ nhất về điều đó. Những bài học thắng lợi của Việt Nam đối với chủ nghĩa đế quốc một lần nữa nêu bật sức mạnh vô địch của những tư tưởng tự do và chủ nghĩa xã hội.

Chủ nghĩa đế quốc đã lợi dụng những khó khăn và tàn dư của quá khứ để gây ra những cuộc xung đột khu vực, những cuộc tàn sát lẫn nhau giữa các nhóm sắc tộc và tôn giáo, gây ra sự không ổn định về chính trị...

Ở tất cả những nơi mà nền độc lập đang trở thành một đại lượng quốc tế rõ rệt và ở những noi đang xuất hiện nguy cơ đe dọa lợi ích bóc lột của chủ nghĩa đế quốc thì ở đó chủ nghĩa đế quốc tung ra những phương tiện mà chúng ưa thích nhất: đe dọa về kinh tế, những âm mưu chống lại ban lãnh đạo của đất nước, can thiệp vào các vấn đề nội bộ, ủng hộ các phần tử ly khai, viện trợ hoặc trắng trợn vũ trang cho bọn phản cách mạng va bọn khủng bố. Pun-giáp, vấn đề Ta-min mà bọn chúng cũng muốn dùng để chống Ấn Độ, các cuộc chiến tranh không tuyên bố chống Cam-pu-chia và Áp-ga-ni-xtan, sự thôn tính Mê-drô-nê-đi-a, sự can thiệp vào Phi-líp-pin, gây sức ép với Niu Di-lân, chỉ bằng ấy vú dụ cũng đã thấy cái cơ chế hiện đại của sự can thiệp và chính sách gây sức ép của chủ nghĩa đế quốc hoạt động ra sao...

Liên Xô cũng là một nửa châu Á - Thái Bình Dương. Những vấn đề phức tạp của khu vực rộng lớn này gần gũi với Liên Xô.

Phải thừa nhận rằng, quá trình quân sự hóa, làm tăng nguy cơ chiến tranh ở khu vực này của thế giới đang bắt đầu với một tốc độ nguy hiểm. Thái Bình Duơng đang bị biến thành khu vực đối đầu chính trị - quân sự. Đó chính là điều đang làm cho các dân tộc sống ở đây ngày càng lo ngại nhiều hơn. Điều đó cũng khiến cho chúng ta lo ngại về mọi phương diện, kể cả góc độ an ninh ở phần châu Á của nước ta...

Nhà nước Xô-viết kêu gọi tất cả các nước châu Á - Thái Bình Dương hãy hợp tác vì hòa bình và an ninh. Những ai mong muốn tiến tới những mục tiêu đó, những ai hy vọng vào tương lai tốt đẹp hơn của dân tộc mình sẽ tìm thấy ở chúng ta người đối thoại thiện chí và người bạn trung thực".


Ngày 31-7:

Trong cuộc gặp các cán bộ lãnh đạo vùng Kha-ba-rốp-xcơ, M.X. Goóc-ba-chốp nói: "Tôi không thấy một trường hợp nào, không bắt gặp một sự việc nào bộc lộ thái độ tiêu cực đối với những gì mà Đảng thực hiện sau Hội nghị toàn thể Trung ương tháng 4 năm 1985, và những gì Đảng đang làm sau Đại hội lần thứ XXVII. Đây là kết luận chính trị chủ yếu, quan trọng nhất mà tôi rút ra sau những ngày ở thăm vùng Viễn Đông... Có những kẻ trong thế giới tư bản chủ nghĩa hy vọng Liên Xô sẽ "xa rời" chủ nghĩa xã hội, nhưng những hy vọng như vậy đã sụp đổ hoàn toàn".


Ngày 18-8:

Liên Xô tuyên bố gia hạn đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân đến 1-1-1987 (trong năm qua khi Liên Xô đã ngừng thử thì Mỹ vẫn thử 18 lần, trong đó có 3 lần không được công bố).


Ngày 8-9:

Trả lời phỏng vấn báo "Quyền lợi đỏ" (Tiệp KMc), M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Chúng ta biết rõ những mưu toan dùng cuộc chay đua vũ trang để phá vỡ Liên Xô và chủ nghĩa xã hội thế giới. Và chúng ta sẽ làm hết sức mình để những kế hoạch độc ác đó không thể thực hiện được. Chúng ta sẽ hành động trên một số phương hướng ngoại giao, quân sự, chính trị cả về tuyên truyền, nhưng trước hết là về kinh tế... Nếu chúng ta vững vàng, mạnh hơn về kinh tế, xã hội và chính trị thì thế giới tư bản chủ nghĩa sẽ quan tâm hơn tới những quan hệ bình thường với chúng ta và những ảo tưởng về việc có thể đảo ngược bánh xe lịch sử sẽ tan vỡ".


Ngày 16-9:

Đoàn đại biểu Liên Xô đến Giơ-ne-vơ để tiến hành vòng 6 đàm phán Xô - Mỹ về vũ khí hạt nhân và vũ khí vũ trụ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:44:18 pm
Ngày 18-9:

Trả lời câu hỏi của nhân dân lao động Cra-xnô-đa nhân dịp M.X.Goóc-ba-chốp đến thăm: có phải phía Liên Xô quá mềm mỏng trong các cuộc đàm phán không? Goóc-ba-chốp khẳng định: "Nguyên tắc của chúng ta là tiến hành một chính sách cứng rắn nhưng làm việc đó trên tinh thần xây dựng"... "Quá trình cải tổ đang tiếp tục, càng ngày quần chúng nhân dân lao động và các cán bộ của chúng ta càng thực sự hòa mình vào công cuộc cải tổ. Những thay đổi sâu sắc đã đụng chạm đến tất cả các lĩnh vực trong đời sống xã hội chúng ta. Đối với những người vẫn còn đứng bên ngoài công cuộc cải tổ, những người chờ thời vì họ đang tính toán xem thử những gì đang diễn ra có thành công hay không, tôi xin nói và tôi rất tin là nhất định sẽ thành công. Bảo đảm cho điều đó là sự thống nhất giữa Đảng và nhân dân. Sự thống nhất đó hiện nay thể hiện rất rõ.

Chúng ta phải cải tổ nền kinh tế, phải kiên quyết thay đổi tất cả trong lĩnh vực xã hội... lĩnh vực mà trong đó con người ta sống hàng ngày... Cuối cùng chúng ta phải đổi mới cách tư duy về nhiều vấn đề... chúng ta phải xem lại đạo đức của chúng ta, có phải nó đã phù hợp với những nguyên tắc của chủ nghĩa, vì những nguyên tắc mà các thế hệ cha anh của chúng ta đã ngã xuống hay chưa... Một số người nào đó đã làm những việc bỏ qua pháp luật, gây thiệt hại cho người khác. Bởi vậy, những gì mà chúng ta bắt đầu trong lĩnh vực kinh tế và xã hội, trong việc ổn định lại trật tự, củng cố kỷ luật và trong cuộc đấu tranh chống những hiện tượng tiêu cực cần được tiếp tục. Tôi nói hai tiếng "Chúng ta" ở đây là muốn nói đến Ủy ban Trung ương Đảng, Chính phủ và nhân dân lao động. Bởi vì quần chúng cần có một chính sách đúng đắn, đáp ứng lợi ích của mọi người. Nhưng Ủy ban Trung ương Đảng và Chính phủ sẽ làm không được gì hết nếu chính sách của họ hay những gì mà họ kêu gọi không được nhân dân ủng hộ...

Trong chúng ta, ở đâu đó vào những năm 70 - 80 đã xuất hiện sự trì trệ, chúng ta đã đánh mất tính năng động, ai đó đã quen với sức ỳ, sự dễ dãi, vô kỷ luật, ai đó đã để mất đi sự nền nếp, tính kỷ luật cần thiết, trong đó có cả công nhân, nông dân, trí thức, những người làm việc trong bộ máy của Đảng và Nhà nước. Nhưng chúng ta có tất cả đã vượt qua. Nhân dân ta, Đảng ta có những kinh nghiệm to lớn trong việc xây dựng xã hội mới đầu tiên trên thế giới. Chúng ta có nền khoa học hùng mạnh nhất trên thế giới và những nguồn tài nguyên to lớn".


Ngày 3-10

Một khoảng trống chiếc tàu ngầm nguyên tử của Liên Xô có mang tên lửa đạn đạo bị cháy làm 3 người chết khi tàu đang trên Đại Tây Dương, cách quần đảo Bec-mu-đa gần 1000km về phía Đông Bắc (hồi 11 giờ 03 phút ngày 6-10 tàu này bị chìm xuống một độ sâu lớn. Trước khi tàu chìm, lò phản ứng nguyên tử đã được dập tắt).


Từ ngày 11 đến 12-10

Bắt đầu cuộc gặp gỡ giữa Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Tổng thống My R.Ri-gan tại Rây-gia-vích (Ai-xơ-len). Trong 4 phiên họp của hai ngày hội đàm, hai bên đã tập trung thảo luận các vấn đề chủ yếu: kiểm soát vũ khí, giải trừ quân bị, các quan hệ khu vực và quan hệ song phương.

Phía Liên Xô đưa ra các đề nghị:

1- Giảm 50% không có ngoại lệ toàn bộ vũ khí chiến lược.

2- Thủ tiêu hoàn toàn các tên lửa tầm trung của Liên Xô và Mỹ ở châu Âu và bắt tay ngay vào cuộc đàm phán về các loại tên lửa này ở châu Á cũng như về các tên lửa có tầm bắn dưới 1000km mà Liên Xô đề nghị giữ nguyên số lượng của chúng.

3. Củng cố nguyên tắc phòng thủ chống tên lửa và bắt đầu các cuộc đàm phán quy mô toàn bộ về việc cấm hoàn toàn các cuộc thử hạt nhân.

Phía Mỹ đã đưa ra chương trình SDI.

Kết thúc cuộc gặp, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Tại cuộc gặp gỡ này chúng tôi cảm thấy thiếu cách tư duy mới. Và một lần nữa xuất hiện bóng ma giành ưu thế về quân sự". Tuy nhiên "đây là một cuộc gặp gỡ thú vị, quan trọng và nhiều hứa hẹn".


Ngày 15-10:

Liên Xô rút 6 trung đoàn quân tình nguyện khỏi Ap-ga-ni-xtan.


Ngày 16-10:

Mỹ thử vũ khí hạt nhân tại Nê-va-đa. Đây là lần thử thứ 22 của Mỹ kể từ khi Liên Xô đơn phương ngửng thử vũ khí hạt nhân.


Ngày 22-10:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra Nghị quyết "Về việc Trung ương Đảng Cộng sản Môn-đô-va, tỉnh ủy Ni-rô-vô-grát và Bộ công nghiệp ô-tô Liên Xô không thực hiện tốt các nghị quyết của Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô về việc "xóa bỏ thói lừa dối và báo cáo láo".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 02 Tháng Chín, 2022, 04:45:12 pm
Ngày 6-11:

Tại Điện Crem-li tiến hành lễ kỷ niệm 69 năm cách mạng Tháng Mười. Trong buổi lễ, E.K.Li-ga-chốp đọc báo cáo trong đó khẳng định: "Những biến đổi đang diễn ra trên đất nước Xô-viết và những tư tưởng thúc đẩy những biến đổi đó chứng minh hết sức hùng hồn rằng trong những năm sau cách mạng Tháng Mười, chúng ta đã không để mất đi vai trò những người khai phá trên con đường vĩ đại dẫn đến chủ nghĩa cộng sản.

Quá trình cải tổ đang được triển khai hiện nay có ý nghĩa cách mạng cả về quy mô lẫn về nội dung. Tất nhiên điều đó không có ý nghĩa là thay đổi bản chất của chế độ xã hội chúng ta. Ngược lại, quá trình này nhằm củng cố và phát triển các nguyên tắc xã hội chủ nghĩa cơ bản, nhằm loại bỏ tất cả những gì không phù hợp với các nguyên tắc đó, nhằm tạo ra những điều kiện để sử dụng một cách có hiệu quà tiềm năng to lớn của chủ nghĩa xã hội".


Ngày 12-11:

Kết thúc vòng 6 hội đàm Xô - Mỹ tại Giơ-ne-vơ.


Ngày 14-11:

Mỹ thử vũ khí hạt nhân tại Nê-va-đa (lần thứ 23 từ khi Liên Xô đơn phương ngửng thử vũ khí hạt nhân).


Ngày 16-11:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố lên án Mỹ "vi phạm thô bạo những tiêu chuẩn sơ đẳng của pháp luật quốc tế và những nguyên tắc của Hiến chương Liên Hợp Quốc, chính quyền Mỹ đang tăng cường can thiệp công khai vào công việc của Ni-ca-ra-goa".


Ngày 19-11:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua đạo luật về lao động cá thể. Theo đạo luật này, 29 loại lao động cá thể được phép phát triển trong lĩnh vực sản xuất và dịch vụ.


Ngày 27-11:

Liên Xô và Ấn Độ ký Tuyên bố Niu Đê-li về những nguyên tắc của một thế giới không có vũ khí hạt nhân và không bạo lực gồm 10 điểm.

Cùng ngày, trong cuộc gặp các nghị sĩ Ấn Độ, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã đưa ra những sáng kiến hòa bình mới nhằm bảo đảm hòa bình, an ninh, làm lành mạnh tình hình khu vực châu Á - Thái Bình Dương.


Tháng 11:

Liên Xô thành lập một số cơ quan mới của Chính phủ theo Nghị quyết của Trung ương Đảng và Hội đồng Bộ trưởng gồm: Văn phòng Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô về phát triển xã hội, văn phòng Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô về chế tạo máy, Văn phòng Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô về tổ hợp nhiên liệu - năng lượng, Ủy ban kinh tế đối ngoại Nhà nước của Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô.


Từ ngày 16 đến 17-12:

Tại An-ma A-ta, Thủ đô nước Cộng hòa Ca-dắc-xtan diễn ra các cuộc biểu tình của thanh niên, sinh viên đòi chủ quyền cho Ca-dấc-xtan. Những người biểu tình lấy lý do Cu-na-ép, người Cô-dắc bị cách chức khỏi cương vị Bí thư thứ nhất Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Ca-dắc-xtan và thay Kôn-bin, người Nga vào cương vị này.


* Kết quả thực hiện nhiệm vụ kinh tế - xã hội năm 1986

So với năm 1985, thu nhập quốc dân Liên Xô tăng hơn 4%, sản lượng công nghiệp tăng gần 5% (mức tăng cao nhất trong những năm 80). Sản lượng công nghiệp chế tạo máy trong 11 tháng tăng 6,1%, sản lượng máy cắt gọt kim loại theo chương trình số tăng 23%, sản lượng người máy công nghiệp tăng 16%, sản lượng máy tính tăng 13%. Nông nghiệp đạt 210 triệu tấn ngũ cốc, tăng 18 triệu tấn so với năm 1985, thu nhập thực tế theo đầu người tăng 2,5%. Sau 70 năm (1917 - 1986) số dân Liên Xô từ 163 triệu tăng lên 281,7 triệu, thu nhập quốc dân tăng 143 lần, sản lượng công nghiệp tăng 318 lần, nông nghiệp 5,3 lần, tình trạng thất nghiệp được xóa bỏ. Trong thời kỳ 1940 - 1986, thu nhập thực tế bình quân đầu người tăng 6,6 lần diện tích nhà ở của mỗi người dân thành phố tăng từ 6,2m2 lên 14,3m2.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:37:14 am
Năm 1987


Ngày 1-1:

Hơn 20 bộ và cơ quan ngang bộ, 70 liên hiệp xí nghiệp và xí nghiệp lớn nhất của Liên Xô bắt đầu thực hiện quyền trực tiếp tiến hành các hoạt động nhập khẩu (kể cả trên thị trường các nước tư bản chủ nghĩa và các nước đang phát triển). Trong thành phần của các cơ quan này, có các Công ty hạch toán ngoại thương. Các bộ, các tổ chức và các xí nghiệp khác, trong quá trình hình thành những tiền đề tương tự cũng sẽ dần được trao những quyền như vậy.

Bộ Ngoại thương và Ủy ban liên lạc kinh tế với nước ngoài của Liên Xô sẽ tiến hành kiểm tra những hoạt động ngoại thương nhằm bảo đảm lợi chung của nhà nước.


Ngày 3-1:

Đoàn Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô họp xem xét việc Bộ Y tế không thực hiện quyết định của Trung ương Đảng, Hội đồng Bộ trưởng và Hội đồng Trung ương các công đoàn Liên Xô ngày 16-10-1986 về việc tăng lương cho cán bộ, công nhân viên ngành y tế.

Đoàn chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô nghiêm khắc phê phán những thiếu sót nghiêm trọng của ban lãnh đạo Bộ Y tế và cá nhân Bộ trưởng S.Bu-ren-cốp về việc làm nói trên. Bộ trưởng S.Bu-ren-cốp đã xin từ chức và về hưu.


Ngày 6-1:

Liên Xô tổ chức họp báo giới thiệu chương trình "Hòa bình giữa các vì sao". Theo chương trình này, sẽ tổ chức các chuyến bay vũ trụ quốc tế: Liên Xô - Xi-ry, Liên Xô - Bun-ga-ri, Liên Xô - Pháp.


Ngày 10-1:

Nhân kết thúc năm quốc tế hòa bình 1986, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp gửi thư cho Tổng thư ký Liên Họp Quốc, trong đó khẳng định lại quyết tâm của Liên Xô sẵn sàng hợp tác với tất cả các nước đấu tranh vì hòa bình và an ninh quốc tế. Bức thư cũng cho biết: "Cuộc gặp gỡ Rây-gia-vích đã dưa sự nghiệp giải trừ vũ khí hạt nhân tới một đinh cao chưa từng thấy để từ đó mở ra những chân trời mới".


Ngày 14-1:

- Tại Mát-xcơ-va, Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô tiến hành lễ trao phần thường cao quý của Nhà nước Liên Xô cho những người tham gia khắc phục hậu quả sự cố tại nhà máy điện nguyên tử Tréc-nô-bưn.

Trong buổi lễ, A.Grô-mư-cô, Ủy viên Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô nói: "Tréc-nô-bưn là nỗi đau của chúng ta. Nhưng đó cũng là biểu tượng chiến thắng của nhân dân Xô-viết trước tai nạn... Chiến công Tréc-nô-bưn, đó là tinh thần dũng cảm của các chiến sĩ chữa cháy Xô-viết đã dập tắt ngọn lửa chết chóc, của những người lính Xô-viết thường xuyên có mặt tại tuyến đầu để chống phóng xạ, của những người thợ xây dựng Xô-viết đã hoàn thành tốt đẹp công việc đổ bê tông chưa từng có trong thực tiễn Liên Xô và thế giới để "chôn" tổ máy số bốn bị tai nạn. Bài học của Tréc-nô-bưn là: Trong điều kiện tiếp tục thực hiện tiến bộ khoa học - kỹ thuật, vấn đề bảo đảm an toàn kỹ thuật, vấn đề kỷ luật, nền nếp và tổ chức phải đặt lên hàng đầu. Phải đòi hỏi nghiêm khắc ở mọi nơi để cho năng lượng nguyên tử phục vụ cho con người, cho hòa bình...

- Trong hai tuần đầu tháng 1, các sản phẩm của 1.500 xí nghiệp ở Liên Xô đã được đưa ra để cán bộ của Hội đồng nghiệm thu quốc gia, một cơ quan kiểm tra chất lượng mới thành lập không trực thuộc các bộ, các ngành, phê chuẩn.

Việc thành lập Hội đồng nghiệm thu quốc gia là biện pháp triệt để nhất trong số những biện pháp được tiến hành từ trước tới nay trong ngành công nghiệp Liên Xô nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm.


Ngày 15-1:

- Bộ Quốc phòng Liên Xô ra thông báo cho biết: từ tháng 4 đến tháng 6-1987, Liên Xô sẽ rút toàn bộ một sư đoàn bộ binh cơ giới và một số đơn vị quân đội Liên Xô từ Mông Cổ về nước.

- Tại Giơ-ne-vơ, Liên Xô và Mỹ bắt đầu vòng 7 cuộc đàm phán về vũ khí hạt nhân và vũ khí vũ trụ.


Ngày 23-1:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô triệu tập Hội nghị cán bộ để thảo luận nhiệm vụ của các tổ chức Đảng, chính quyền và cơ quan kinh tế trong việc thực hiện chỉ thị của Trung uomg Đảng Cộng sản Liên Xô về những biện pháp cấp bách nhằm nâng cao năng suất lao động trong nông nghiệp trên cơ sở áp dụng các hình thức về tổ chức sản xuất và chế độ hạch toán kinh tế.

Phát biểu tại Hội nghị, Goóc-ba-chốp nói: "Cuộc cải tổ liên quan đến tất cả các lĩnh vực hiện nay có những vấn đề được ưu tiên hơn. Trong số đó có vấn đề lương thực, thực phẩm, vấn đề nhà ở, vấn đề bảo đảm về xã hội cho nhân dân v.v...".


Từ ngày 27 đến 28-1:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô tiến hành Hội nghị toàn thể bàn về công cuộc cải tổ và chính sách cán bộ. Hội nghị coi trọng việc phát triển chế độ dân chủ trong lĩnh vực sản xuất, thực hiện bầu các cán bộ lãnh đạo xí nghiệp, phân xưởng, đội sản xuất. Hội nghị đưa ra hàng loạt biện pháp nhằm củng cố chế độ tự quản của nhân dân, hoàn thiện hệ thống bầu cử của Liên Xó, mở rộng dân chủ trong nội bộ Đảng.

Hội nghị thừa nhận sự cần thiết phải đổi mới chính sách cán bộ, bảo đảm thường xuyên bổ sung cán bộ lãnh đạo bằng những lực lượng mới để quá trình đổi mới không bị đứt quãng, tính kế thừa không bị vi phạm. Tiêu chuẩn quyết định trong việc đánh giá cán bộ là thái độ của họ đối với công cuộc cải tổ. Trong công tác cán bộ cần phải thực hiện nghiêm chỉnh những đòi hỏi của chính sách dân tộc, phải đặc biệt chú ý phẩm chất đạo đức, tinh thần của người lãnh đạo, kiên quyết loại bỏ những kẻ xu thời, cơ hội, ham địa vị, loại bỏ những kẻ bôi nhọ danh hiệu đảng viên, người lãnh đạo Xô-viết.

Phát biểu tại Hội nghị, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Trước Hội nghị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô tháng 4-1985, trong xã hội Xô-viết có những xu hướng tiêu cực, trì trệ, lý luận không bám sát được thực tế, do đó những khái niệm về chủ nghĩa xã hội cuối những năm 70 đầu những năm 80 vẫn chỉ ở trình độ của những năm 30 - 40 khi xã hội Xô-viết thực hiện những nhiệm vụ hoàn toàn khác. Những mặt ưu việt to lớn của kinh tế xã hội chủ nghĩa, trước hết là tính kế hoạch của nó, đã không được sử dụng một cách hiệu quả... Trên thực tế đã xuất hiện một hệ thống làm suy yếu những công cụ kinh tế của chính quyền, đã hình thành một kiểu cơ chế kìm hãm sự phát triển kinh tế - xã hội... Nguồn gốc của sự kìm hãm đó là ở những thiếu sót trầm trọng trong hoạt động của các cơ chế dân chủ xã hội chủ nghĩa, ở những quan điểm chính trị và lý luận lỗi thời, lắm lúc không phù hợp với thực tế, ở cơ chế quản lý rất bảo thủ... Đồng thời, một nguyên nhân quan trọng của tình hình nói trên là do các tổ chức đảng chưa phát huy được vai trò lãnh đạo của mình, chưa nắm được những thay đổi trong xã hội, không triệt để tôn trọng nguyên tắc lê-nin-nít về sinh hoạt Đảng".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:38:33 am
Ngày 1-2:

21 bộ và 75 xí nghiệp và Liên hiệp xí nghiệp trong toàn Liên bang Xô-viết bắt đầu thực hiện quyền hoạt động xuất - nhập khẩu trực tiếp với nước ngoài. Theo dự tính, trong năm 1987, sẽ có khoảng 20% kim ngạch ngoại thương Liên Xô được thực hiện theo con đường này. Hơn 65% máy móc, thiết bị cung cấp cho thị trường nước ngoài là do những người sản xuất trực tiếp thực hiện.


Ngày 2-2:

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Liên Xô cho biết, Y.Trun-ba-cốp, thứ trưởng thứ nhất Bộ Nội vụ Liên Xô bị bắt vì tội "nhận hối lộ và tham nhũng".


Ngày 11-2:

Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô công bố ba chỉ thị cho phép thanh lập ba loại hợp tác xã: sản xuất hàng tiêu dùng, dịch vụ, phục vụ ăn uống công cộng.

Theo các văn bản này, từ nay phạm vi hoạt động của các hợp tác xã đã mở rộng; các hợp tác xã có thể áp dụng tốt nhu cầu của nhân dân trong lĩnh vực mà các tổ chức nhà nước chưa đảm đương được toàn bộ.

Cùng với hệ thống các xí nghiệp quốc doanh, các hợp tác xã có thể tổ chức sản xuất những mặt hàng tiêu dùng rộng rãi bằng cách sử dụng nguyên liệu tại chỗ là chủ yếu. Các hợp tác xã dịch vụ sẽ tiến hanh sửa chữa nhà ở, sửa chữa xe hơi, làm đồ gỗ...

Các nguyên tắc lập hợp tác xã đều phổ biến chung cho tất cả các loại: it nhất phải có 3 người đứng ra thành lập; xã viên chủ yếu là những người không làm việc nhà nước - cán bộ về hưu, người nội trợ, học sinh đại học. Những người khác chỉ được phép làm việc trong các hợp tác xã lúc rảnh rỗi, không trùng với thời gian làm việc của nhà nước.
   

Ngày 19-2:

Tại Ri-ga, phát biểu với các cán bộ Đảng, chính quyền và kinh tế của nước Cộng hòa Lát-vi-a, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Tháng 11-1987 chúng ta kỷ niệm lần thứ 70 cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười vĩ đại. Sự kiện này có tầm quan trọng to lớn đối với vận mệnh của các dân tộc trên đất nước xã hội chủ nghĩa nhiều dân tộc chúng ta. Đó cũng là sự kiện vĩ đại nhất của thế kỷ 20, sự kiện có ảnh hưởng to lớn đến toàn bộ tiến trình lịch sử trên thế giới.

Chủ nghĩa xã hội có thể và sẽ mang lại cho nhân dân lao động nhiều hơn nữa nếu chúng ta dũng cảm tiến lên trên con đường phát triển sáng tạo và phát huy sáng kiến của quần chúng nhân dân, trên con đường đổi mới, trên con đường cải tổ.

Hãy bớt đi các cuộc hội họp, bớt đi những lời hô hào và tâng bốc nhau. Hãy thêm nhiều công việc. Đây chính là khẩu lệnh của ngày mai".


Ngày 20-2:

- Phát biểu tại Đại hội lần thứ 20 đoàn Thanh niên Cộng sản Lê-nin Ex-tô-ni-a, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Chúng ta tự hào về đất nước và lịch sử của mình, về cuộc sống hiện nay. Nhưng chúng ta muốn đất nước được đổi mới, năng động hơn nữa, tiến bước vững chắc trên con đường bộc lộ đầy đủ những khả năng của chế độ xã hội chủ nghĩa, chế độ công bằng và nhân đạo, chế độ của những người lao động và dành cho người lao động".

- Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô triệu tập hội nghị lãnh đạo các Ủy ban kiểm tra Đảng trực thuộc Trung ương Đảng các nước cộng hòa liên bang, các khu ủy, tỉnh ủy.

Hội nghị trao đổi kinh nghiệm công tác trong điều kiện cải tổ và bàn những nhiệm vụ mới xuất phát từ các Nghị quyết của Đại hội lần thứ XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô và Hội nghị Trung ương tháng 1-1987.

M.Xô-lô-men-xép, Ủy viên Bộ Chính trị Trung ương Đảng, Chủ nhiệm Ủy ban kiểm tra Đảng trực thuộc Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô lưu ý các đại biểu dự hội nghị về các bức thư tố cáo việc trù dập phê bình và khẳng định: "Hoàn toàn không thể tha thứ những mưu toan của một số người lãnh đạo các Bộ, các ngành và một số cấp ủy tìm cách ngăn cản việc đưa lên báo chí những ý kiến phê bình. Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô có thái độ rõ ràng dứt khoát với những sự việc đó - không tha thứ những người không chịu tiếp thu ý kiến phê bình đúng đắn, tìm cách trù dập người phê bình".


Ngày 21-2:

Hội nghị toàn thể Trung ương Đảng Cộng sản Ca-dắc-xtan tuyên bố kỷ luật V.Ca-đua-ba-ép, nguyên Chủ tịch Hội đồng Trung ương các công đoàn Ca-dắc-xtan; X.Ac-cô-di-ép, nguyên Chủ tịch Ban chấp hành Xô-viết đại biểu tỉnh Giam-bun vì có những hành động vi phạm thô bạo điều lệ Đảng Cộng sản Liên Xô và đi ngược lại chính sách của Đảng; Đ.Bê-kê-gia-nốp, nguyên trợ lý Bí thư thứ nhất Trung ưomg Đảng Cộng sản Ca-dắc-xtan bị khai trừ Đảng vì có những hành động cố ý bao che, can thiệp không chính đáng vào việc lựa chọn cán bộ, đưa người nhà, họ hàng vào những cương vị lãnh đạo.


Ngày 22-2:

Nguyên soái V.Cu-li-cốp, thứ trưởng thứ nhất Bộ Quốc phòng Liên Xô, Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang thống nhất các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va tuyên bố: "Sức mạnh chiến đấu cao của các lực lượng vũ trang Liên Xô là một yếu tố có tầm quan trọng to lớn... Những khả năng mở ra tại cuộc gặp gỡ cấp cao Xô - Mỹ tại Rây-gia-vích không được thực hiện trước hết là vì chúng ta đi ngược lại các kế hoạch của Mỹ và NATO muốn vuợt Liên Xô trong lĩnh vực quân sự và mở đường đi đến thống trị thế giới thông qua vũ trụ... Chúng ta buộc phải thi hành các biện pháp đáp lại, buộc phải củng cố các lực lượng vũ trang. Hiện tại không có con đường nào khác".


Ngày 23-2:

Báo "Sự thật" đăng bài của S.L.Xô-cô-lốp, Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô viết về công cuộc cải tổ trong các lực lượng vũ trang Liên Xô. Bài báo viết: "Cùng với cả nước, các lực lượng vũ trang Liên Xô đang ở trong giai đoạn đầu của cuộc cải tổ. Cần phải làm việc nghiêm túc nhầm tạo ra bước ngoặt nâng cao chất lượng của quân đội và hải quân Liên Xô. Công cuộc cải tổ không phải chỉ liên quan đến từng vấn đề riêng rẽ mà là tất cả các lĩnh vực của đời sống và hoạt động của các lực lượng vũ trang, của tất cả các sĩ quan và chiến sĩ. Cần phải kiên trì củng cố và phát triển việc cải tổ, đánh giá khách quan những gì đã làm được, kiên quyết sửa chữa sai lầm, tìm ra các biện pháp mới để hoàn thành nhiệm vụ, nâng cao khả năng sẵn sàng chiến đấu của các lực lượng vũ trang Liên Xô".


Ngày 24-2:

Hội đồng Trung ương các công đoàn Liên Xô khai mạc Đại hội lần thứ 18. S.A.Sa-la-ép Chủ tịch Hội đồng Trung ưcmg các công đoàn Liên Xô đọc báo cáo nhấn mạnh: "Các công đoàn Liên Xô bao gồm 140 triệu người. Toàn thể nhân dân lao động nước ta hoàn toàn ủng hộ đường lối của Đảng nhằm đẩy nhanh cải tổ và dân chủ hóa, gắn bó nhửng kế hoạch và hy vọng của mình với đường lối đó, bày tỏ quan tâm cống hiến toàn bộ sức lực để sự nghiệp vĩ đại của công cuộc cài tổ được thực hiện một cách vững chắc và nhất quán.

Các công đoàn Liên Xô coi việc củng cố và phát triển toàn diện sự hợp tác với công đoàn các nước xã hội chủ nghĩa là điều có tầm quan trọng hàng đầu trong công tác quốc tế của mình. Các công đoàn Liên Xô trong tương lai vẫn tiếp tục bày tỏ tình đoàn kết trước sau như một và dành sự ủng hộ toàn diện cho nhân dân lao động các nước Việt Nam, Cu-ba, Lào, Cămpuchia trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và bảo vệ độc lập dân tộc của các nước này.

Các công đoàn Liên Xô phát triển quan hệ hữu nghị và hợp tác bình đẳng với công đoàn các nước đã được giải phóng. Những chuyển biến tích cực rõ rệt đã diễn ra trong quan hệ của chúng ta với công đoàn các nước tư bản phát triển, trước hết là ở các nước Tây Âu".


Ngày 25-2:

Tại Đại hội 18 các công đoàn Liên Xô, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp khẳng định: "Các danh từ "cải tổ", "công khai" sau Hội nghị Trung ương tháng Giêng (1987) đã được mọi nơi trên thế giới coi là đồng nghĩa với các từ "tiến bộ" và "hòa bình".

Rõ ràng một bên là các đồng minh, bè bạn của chúng ta, những người có các quan điểm dân chủ, với niềm hy vọng tin cậy, những sự chờ đợi lớn lao đang theo dõi xem hình ảnh của xã hội chúng ta, cả phong cách và bầu không khí sinh hoạt hàng ngày của chúng ta đang thay đổi như thế nào. Một bên là những kẻ đối địch về chính trị và tư tưởng, với những lo lắng nhất định, với sự hằn học đang theo dõi các quá trình này".


Ngày 26-2:

Liên Xô tiến hành vụ nổ hạt nhân ngầm dưới đất có công suất 20 ki-lô-tôn tại vùng Xe-ni-pa-la-tin-xcơ, chấm dứt việc đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân.


Ngày 28-2:

Liên Xô đưa ra sáng kiến hòa bình mới: đề nghị tách vấn đề tên lửa tầm trung ở châu Âu ra khỏi cụm các vấn đề và ký một hiệp định riêng về vấn đề này (ở Rây-gia-vích đã thỏa thuận trong vòng 5 năm, Liên Xô và Mỹ sẽ thủ tiêu toàn bộ các tên lửa tầm trung của mình ở châu Âu).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:39:27 am
Ngày 2-3:

Tại Mát-xcơ-va, Hội nhà báo Liên Xô tổ chức họp báo nhân dịp sắp khai mạc Đại hội lần thứ VI vào ngày 14 tháng 3. Tại cuộc họp, V.A-pha-na-xi-ép, Chủ tịch Ban Chấp hành Hội nhà báo Liên Xô, Tổng biên tập báo Pra-uđa, nói: "Báo chí Liên Xô sẽ phát triển theo tinh thần sáng tạo, dân chủ hóa và mở rộng tính công khai. Hiện nay, nhiệm vụ của báo chí Liên Xô là động viên dư luận xã hội, hướng mọi người vào công cuộc cải tổ, đẩy nhanh phát triển kinh tế, xã hội và dân chủ hóa đời sống ở Liên Xô. Mặc dù báo Pra-vđa là cơ quan Trung ương của Đảng và mục tiêu của nó trước hết là tuyên truyền chính sách đối nội và đối ngoại của Đảng Cộng sản Liên Xô nhưng hiện nay, đối với nó không còn những đề tài "bị cấm", không còn những lĩnh vực và hiện tượng mà trước đây bị coi là "không được đụng đến" hoặc "không nên phê phán".

Tổng giám đốc TASS củng nêu rõ: "Cần phải công bố tất cà những gì mà xã hội quan tâm. Cuộc sống không phải chỉ có những hiện tượng tích cực... Chúng tôi không sợ phê bình và tự phê bình công khai".


Ngày 14-3:

Trung ương Đảng Cộng sản Ca-dắc-xtan họp toàn thể tổng kết quá trình phát triển kinh tế - xã hội của nước cộng hòa, xem xét tư cách đảng viên của cựu Bí thư thứ nhất I.A.Cu-na-ép vì đã vi phạm trắng trợn điều lệ sinh hoạt Đảng, tạo ra sự sùng bái cá nhân mình, lợi dụng chức vụ, hối lộ, tham nhũng, dân tộc chủ nghĩa v.v...


Từ ngày 14 đến 16-3:

Hội nhà báo Liên Xô tiến hành Đại hội lần thứ 6 tại Mát-xcơ-va. Đến dự Đại hội có các nhà lãnh đạo Đảng và Nhà nước Liên Xô. Tham gia Đại hội còn có các đoàn đại biểu Hội nhà báo các nước xã hội chủ nghĩa.

V.G.A-pha-na-ki-ép, Chủ tịch Ban Chấp hành Hội nhà báo Liên Xô đã đọc báo cáo về công tác của Hội nhà báo Liên Xô và những nhiệm vụ của Hội trong việc thực hiện các Nghị quyết Đại hội lần thứ XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô.

Báo cáo đề cập những phương hướng hoạt động chủ yếu của các nhà báo trong lĩnh vực kinh tế, xã hội - chính trị và tư tưởng của cuộc sống xã hội Xô-viết. Báo cáo nêu rõ: "Chúng ta, các nhà báo đang giải quyết hai nhiệm vụ hết sức phức tạp và quan trọng:

Thứ nhất, phản ánh chính xác ở mức tối đa diễn biến và những kết quả của quá trình cải tổ trong cuộc sống, giúp đỡ Đảng và Nhà nước đạt được thành tích trong quá trình cải tổ, trong việc đẩy mạnh sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Thứ hai, cải tổ chính bản thân chúng ta, các phương tiện thông tin đại chúng Xô-viết - các báo và tạp chí, đài phát thanh và đài truyền hình, các thông tấn xã và các nhà xuất bản sách".

Đề cập đến công tác phê bình trên báo, báo cáo vạch rõ:

"Trong những năm qua, đặc biệt là sau Hội nghị toàn thể Trung ương tháng 4-1985 và Đại hội lần thứ XXVII của Đảng, những bài phát biểu có tính chất phê bình trên báo chí đã nhanh hơn... số lượng các khu vực "bị cấm" phê bình đã giảm xuống. Cấp bị phê bình tăng lên. Trong số những người bị phê bình hiện nay có Ủy ban Trung ương Đảng các nước cộng hòa, các bộ trưởng, các khu ủy, tỉnh ủy.

Tuy nhiên, không thể coi thái độ đối với phê bình là bình thường được, rất tiếc là tự giác hay không tự giác, người ta đã tìm ra một tổ hợp khá rộng rãi các phương thức đấu tranh chống phê bình trên báo.

... Phản ứng phổ biến nhất đối với phê bình (đúng hơn là ghi nhận sự phê bình) là những bức thư hình thức - những câu trả lời trống rỗng, không có nội dung. Dường như là người ta đã đáp lại sự phê bình nhưng chẳng áp dụng một biện pháp thực sự nào...".

Về vai trò của báo chí trong cuộc đấu tranh vì hòa bình, báo cáo nêu rõ: "Đề tài cốt lõi của công tác báo chí trong lĩnh vực chính sách đối ngoại là tuyên truyền vì chủ nghĩa xã hội như một xã hội khác hẳn với chủ nghĩa tư bản, vi ưu thế của chủ nghĩa xã hội của sự công bằng xã hội, của nền dân chủ thực tế, một xã hội bác bỏ chính sách vũ lực, một xã hội đưa ra cho loài người một tương lai không có vũ khí hạt nhân...".

Các đại biểu dự đại hội đã thảo luận sôi nổi về bản báo cáo về những nhiệm vụ của báo chí trong công cuộc cải tổ đang được tiến hành sâu sắc và rộng khắp, nhằm thực hiện chiến lược đẩy nhanh phát triển kinh tế - xã hội của đất nước Xô-viết.
   

Ngày 23-3:

Ủy ban nhà nước Liên Xô về phát thanh và truyền hình tổ chức hội nghị bàn về những nhiệm vụ của các cơ quan thông tin, tuyên truyền đại chúng nhân chuẩn bị kỷ niệm lần thứ 70 Cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười vĩ đại.

Phát biểu tại Hội nghị, E.Li-ga-chốp, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô khẳng định:

"Báo chí, truyền hình và phát thanh, tất cả các phuơng tiện tuyên truyền tư tưởng phải tuyên truyền một cách rõ ràng và có sức thuyết phục về những gì mà cách mạng Tháng Mười và chủ nghĩa xã hội đem lại cho chúng ta, phải tuyên truyền không những về mặt vật chất mà cả về mặt chính trị và xã hội. Điều quan trọng là phải làm sáng tỏ hơn những mục tiêu của công cuộc cải tổ, quá trình thục hiện và những kết quả bước đầu của quá trình đó.

Chúng ta ủng hộ cách nhìn trung thực và thẳng thắn về quá khứ, nhưng chúng ta kiên quyết chống lại sự xuyên tạc quá khứ vinh quang của chúng ta, chống lại việc mô tả lịch sừ của chúng ta như một chuỗi sai lầm và thất vọng.

Cải tổ, đó là sáng tạo chứ không phải phủ nhận. Chúng ta bắt đầu công cuộc cải tổ không phải từ con số không mà trên nền tảng của những thắng lợi vang dội và những thành tựu hiển nhiên của nhiều thế hệ nhân dân Xô-viết".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:40:28 am
Ngày 10-4:

Trong chuyến đi thăm Tiệp Khắc, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã nói về công cuộc cải tổ ở Liên Xô, trong đó nêu rõ: "Trên cơ sở vững chắc của chủ nghĩa xã hội, chúng tôi đã bắt tay vào công cuộc cải tổ trong kinh tế và chính trị, trong lĩnh vực tinh thần, trong lề lối làm việc và phương pháp công tác của Đảng.

Trong thời gian 70 năm sau cuộc cách mạng Tháng Mười đi theo con đường của các bậc tiền bối, vững vàng vượt qua những thử thách gian nguy - cuộc xâm lược của chủ nghĩa đế quốc và cuộc chiến tranh tàn phá khủng khiếp nhất trong lịch sử loài người - nhân dân Liên Xô dưới sự lãnh đạo của Đảng đã đưa đất nước vươn lên những tầm cao về tiến bộ xã hội và khoa học.

Những thành tựu của Liên Xô trên những lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội được dư luận biết rõ. Nhưng chính là trên cái nền những thành tựu đó chúng tôi đặc biệt không thể chấp nhận những vấn đề nghiêm trọng và những hiện tượng trì trệ bộc lộ trong những năm 70. Tôi xin nói thẳng là ở đất nước chúng tôi đã hình thành những tương phản nhau rõ rệt.

Những cố gắng của chúng tôi đang hướng vào việc cải tổ toàn bộ guồng máy xã hội. Trong kinh tế thì đây là việc chuyển từ những biện pháp chiều rộng sang chiều sâu, là đẩy nhanh tiến bộ kinh tế - xã hội trên cơ sở những thành tựu khoa học kỹ thuật hiện đại nhất. Trong lĩnh vực chính trị thì đây là quá trình triển khai dân chủ rộng rái và sự tự quản của nhân dân, là loại trừ chủ nghĩa quan liêu, lạm dụng quyền hành, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa. Trong lĩnh vực tư tưởng và tinh thần thì đây là sự phát triển sáng tạo lý luận Mác - Lênin để chống lại chủ nghĩa giáo điều sách vở, là việc khẳng định những nguyên tắc đạo đức cao đẹp và những giá trị của chủ nghĩa xã hội.

Nói tóm lại là phải có một bước ngoặt căn bản trong việc tổ chức toàn bộ hoạt động của chúng ta, cả trong ý thức xã hội, trong tâm lý con người, trong quan hệ của họ đối với công việc. Bước ngoặt đó phải là bước ngoặt có tính cách mạng".


Ngày 14-4:

Trong buổi tiếp Ngoại trưởng Mỹ G.Sun-dơ, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp đưa ra những đề nghị xây dựng mới về giải trừ quân bị và cho rằng "cho đến nay vẫn có một tính toán sai lầm cho rằng dường như Liên Xô cần hòa hoãn và giải trừ quân bị hơn so với phương Tây".


Ngày 22-4:

Tại Điện Crem-li Ban Chấp hành Trung ưomg Đảng và Chính phủ Liên Xô tổ chức mít tinh kỷ niệm 117 năm ngày sinh Lênin. N.Rư-scốp đọc báo cáo nhấn mạnh: "Chủ nghĩa Lênin đã và vẫn là cơ sở lý luận để chúng ta hiểu được tình hình quốc tế và thời đại hiện nay".


Ngày 24-4:

Trong buổi chiêu đãi ông Ha-phê En Át-xát, Tổng bí thư Đảng xã hội Phục Hưng A-rập, Tổng thống Xi-ry, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Vấn đề Trung Đông chiếm vị trí đặc biệt trong các cuộc xung đột khu vực... nguồn gốc chính làm cho các cuộc xung đột vẫn tiếp tục là chính sách bành trướng của các giới cầm quyền I-xra-en được Oa-sinh-tơn ủng hộ. Mỹ coi khu vực Trung Đông là nơi thử nghiệm chính sách quốc tế của mình. Chúng tôi ủng hộ các dân tộc A-rập không chịu chấp nhận việc chiếm đóng lãnh thổ của họ... cũng như trước đây, chúng tôi tiếp tục phản đối bất kỳ thỏa hiệp nào gây thiệt hại và phá vỡ việc tìm kiếm một giải pháp chân chính".


Từ ngày 27-4:

Các đòan đại biểu tham gia các cuộc thương lượng Xô - Mỹ về tên lửa tầm trung và hạt nhân khai mạc phiên họp toàn thể tại Giơ-ne-vơ. Đoàn đại biểu Liên Xô đưa ra dự thảo hiệp ước Xô - Mỹ về việc hủy bỏ các tên lửa hạt nhân tầm trung của Liên Xô và Mỹ ở châu Âu; những biện pháp nhằm hạn chế và hủy bỏ các tên lửa hạt nhân tầm trung cùng một số tuyên bố và quan điểm về hiệp ước này.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:41:09 am
Ngày 3-5:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra nghị quyết về việc bảo đảm kỷ luật lao động và kỷ luật xã hội, ra chỉ thị phải đẩy mạnh công tác tổ chức và giáo dục chính trị nhằm triển khai rộng rãi phong trào các tập thể đảm bảo kỷ luật lao động và kỷ luật xã hội. Những công tác đó phải gắn liền với những biện pháp nhằm áp dụng chế độ hạch toán toàn bộ từ cấp vốn, các hình thức tổ chức và trả lương theo đội với việc phát huy dân chủ trong quản lý, phấn đấu đạt kết quả cuối cùng cao.


Từ ngày 11 đến 13-5:

M.X.Goóc-ba-chốp đến thăm sân bay vũ trụ Bai-can-nua và thành phố Lê-nin-xcơ thuộc Ca-dắc-xtan. Ông nói: "Giai đoạn cải tổ sau Hội nghị toàn thể Trung ương Đảng tháng 1-1987 có đặc điểm là những hoạt động trên hướng này ngày càng cụ thể, thiết thực, liên quan đến kinh tế, các vấn đề dân chủ, tổ chức nghiên cứu khoa học và công tác tư tưởng, công tác cán bộ.

Đồng thời, chúng ta cũng thấy tình hình không đơn giản, nhưng chúng ta không được vì thế mà hoảng hốt, càng không được vì thế mà mất lòng tin. Chúng ta đang đi đúng hướng, nhưng phía trước còn nhiều việc phải làm. Một trong những thành quả của giai đoạn đầu trong quá trình cải tổ là bầu không khí trong xã hội đả thay đổi.

Cải tổ không phải là ý đồ của một nhóm người nào đó, xã hội ta đã trải qua nhiều gian khổ để đi đến cải tổ. Trong Bộ Chính trị Trung ương Đảng, trong Chính phủ, chúng tôi đã nhiều lần tự hỏi là liệu có một hướng lựa chọn đúng đắn nào khác cải tổ không? Liệu có những hướng đề xuất nào khác về mặt này hay không? Không! Tất cả mọi người đều hiểu rằng sự lựa chọn của chúng ta là đúng đắn, chúng ta đã suy nghĩ nhiều để tìm ra quyết định cải tổ. Kết luận chỉ là một: đi theo con đường của Đại hội lần thứ XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô.

Chúng ta sẽ gặp nhiều khó khăn trong những năm đầu. Nếu chúng ta không dao động, nếu chúng ta giành được những thành tựu nhất định, mà chúng ta tin tưởng là như vậy thì công cuộc cải tổ sẽ sống và sẽ mang lại những thành quả to lớn".


Ngày 17 và 21-5:

Tuần dương hạm "Ác-con-dat" của Mỹ vi phạm đường biên giới quốc gia của Liên Xô ở vịnh A-va-trin. Liên Xô coi đây là những hoạt động cố ý và có tính chất khiêu khích, vi phạm luật Liên Xô về quy chế lãnh hải Liên Xô.
   

Từ ngày 17 đến 22-5:

Tổng bí thư Ban chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam Nguyễn Văn Linh thăm Liên Xô.


Từ ngày 28 đến 29-5:

Tại Béc-lin các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va tiến hành Hội nghị Ủy ban chính trị hiệp thương. Hội nghị đã ký văn kiện "Về học thuyết quân sự của các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va". Văn kiện nêu rõ: "Học thuyết quân sự của Hiệp ước Vác-sa-va cũng như của mỗi nước thành viên nhằm thực hiện nhiệm vụ ngăn ngừa chiến tranh hạt nhân cũng như chiến tranh thông thường. Học thuyết quân sự của các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va là học thuyết chỉ mang tính chất phòng thủ... Thực chất của học thuyết đó như sau:

Trong bất kỳ tình huống nào, các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va không bao giờ tiến hành các hoạt động quân sự trước tiên chống lại bất kỳ một nước hoặc một liên minh các nước nào.

Các nước thành viên không bao giờ sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên.

Các nước thành viên không có tham vọng lãnh thổ đối với bất kỳ nước nào ở châu Âu và ngoài châu Âu.

Các nước thành viên không bao giờ đối xử với một nước nào hoặc một dân tộc nào như kẻ thù của mình. Ngược lại, các nước thành viên sẵn sàng cùng với tất cả các nước trên thế giới, không loại trừ nước nào, xây dựng quan hệ trên cơ sở có tính đến lợi ích an ninh và cùng tồn tại hòa bình của nhau.


Ngày 28-5:

Một máy bay thể thao hạng nhẹ do công dân Cộng hòa Liên bang Đức M.Ru-xtơ điều khiển đã xâm phạm vùng trời Liên Xô và hạ cánh xuống Quảng trường Đỏ ở Mát-xcơ-va.


Ngày 30-5:

Đ.T.I-a-dốp được cử làm Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô thay Xô-cô-lốp về hưu.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:42:20 am
Từ ngày 8 đến 9-6:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô mở Hội nghị bàn về các vấn đề cải tổ cơ bản công tác quản lý kinh tế. Goóc-ba-chốp gợi ý 3 vấn đề: cải tổ đang diễn ra như thế nào, đánh giá bản dự thảo luật về các xí nghiệp (liên hiệp các xí nghiệp) và vai trò của các cơ quan quản lý kinh tế ở Trung ương.


Ngày 15-6:

Tòa án tối cao Liên Xô đã kết án V.Xu-scốp, nguyên thứ trưởng Bộ Ngoại thương Liên Xô 13 năm tù vì tội hối lộ.


Ngày 25-6:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô khai mạc Hội nghị toàn thể bàn về việc cải tổ công tác quản lý kinh tế mà nội dung cơ bản là chuyển từ những phương pháp quản lý hành chính là chủ yếu sang những biện pháp kinh tế là chủ yếu. Quá trình chuyển biến đó gồm: mở rộng rõ rệt quyền tự chủ của các liên hiệp xí nghiệp và các xí nghiệp; cải tổ cơ bản việc quản lý tập trung hóa nền kinh tế và nâng cao chất lượng của công tác đó; cải cách sâu sắc công tác kế hoạch hóa, lập giá, cơ chế tài chính - tín dụng; xây dựng các cơ cấu tổ chức mới có thể trực tiếp thu hút được cả khoa học và sản xuất; chuyển từ hệ thống quản lý bằng mệnh lệnh sang hệ thống quản lý dân chủ và phát triển tự quản. Goóc-ba-chốp nhấn mạnh: "Phải có những biện pháp nhanh chóng và kiên quyết...

... Ý nghĩa chính trị của Hội nghị là ở chỗ có đưa những tư tưởng cải tổ vào thực tiễn hay không? Hcm thế nữa nó diễn ra trong lĩnh vực kinh tế, một lĩnh vực xã hội có tính chất quyết định đụng chạm tới cơ sở đời sống của nhân dân".

Về bầu không khí của hội nghị, Goóe-ba-chốp nói: "Đặc điểm của nó là tỉnh táo đánh giá tiến trình cải tổ, những thành tích và thắng lợi của cải tổ, phân tích sâu sấc công việc, phê phán những sai lầm, thiếu sót và thảo luận tự do, thẳng thắn những vấn đề đã chín muồi... Tất nhiên, kinh nghiệm thực tế đã gợi ra nhiều vấn đề. Cuộc sống sẽ củng cố những quan niệm về cải tổ. Những vấn đề và những khó khăn, phức tạp mới đang chờ đợi chúng ta. Chúng ta không thể không phạm những sai lầm thiếu sót mặc dù chúng ta phải làm việc và hành động sao cho càng ít sai lầm thiếu sót càng tốt và tất cả chúng ta đều tin rầng sai lầm lớn nhất - đó là bệnh sợ sai lầm".

Hội nghị đã thông qua dự luật Liên Xô về xí nghiệp (Liên hiệp xí nghiệp) quốc doanh và giao cho Hội đồng Bộ trưởng đưa dự luật này ra Xô-viết tối cao Liên Xô xem xét.


Ngày 30-6:

Kỳ họp thứ 7 Xô-viết tối cao Liên Xô khóa XI đã thông qua hai đạo luật mới:

1. Luật về xí nghiệp (Liên hiệp xí nghiệp) quốc doanh. Theo luật này hoạt động của xí nghiệp, nhà máy được đề ra trên cơ sở kế hoạch nhà nước nhưng được thực hiện trên nguyên tắc hạch toán toàn phần, lấy thu bù chi và tự cấp vốn.

2. Luật về việc toàn dân thảo luận những vấn đề quan trọng trong sinh hoạt nhà nước. Luật mới quy định bắt buộc phải tổ chức để nhân dân thảo luận tất cả các dự luật, dự thảo pháp lệnh liên quan đến những phương hướng chủ yếu phát triển chính trị, kinh tế, xà hội của đất nước, liên quan đến việc thực hiện quyền hạn, quyền tự do và nghĩa vụ của công dân Liên Xô ghi trong Hiến pháp cũng như những vấn đề quan trọng khác.


Ngày 18-7:

Cục thống kê Trung ương Liên Xô công bố kết quả thực hiện kế hoạch nhà nước về phát triển kinh tế xã hội 6 tháng đầu năm 1987. So với cùng kỳ năm trước, năng suất lao động tăng 2,3%, thu nhập quốc dân tăng 2,4%, tiền lương trung bình tháng của công nhân viên chức tăng 2,8%, của nông trang viên tăng 4%, tổng sản lượng các mặt hàng tiêu dùng tăng 4%, sản lượng công nghiệp tăng 3%. Trong chăn nuôi, sản lượng thịt tăng 1%, sữa 2%, trứng 3%. Diện tích nhà ở đưa vào sử dụng tăng 17%.


Ngày 21-7:

Liên Xô đưa ra sáng kiến hòa bình mới. Trong đó tuyên bố: "sẵn sàng thủ tiêu tất cả các tên lửa tầm trung của mình ở phần châu Á của Liên Xô, nghĩa là, sẵn sàng rút bỏ vấn đề giữ lại 100 đầu đạn trên các tên lửa tầm trung ma Liên Xô đã nêu ra trong cuộc đàm phán với Mỹ tại Giơ-ne-vơ với điều kiện Mỹ cũng sẽ làm như vậy".


Ngày 29-9:

Trong buổi tiếp một nhóm đại biểu các giới xã hội Pháp, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Công cuộc cải tổ xuất phát từ những nhu cầu của đất nước chúng tôi, cuộc sống đã đưa chúng tôi đến với cải tổ. Nhờ cách mạng Tháng Mười, nhờ tiến lên xã hội chủ nghĩa mà Liên Xô đã trở thành một nước như ngày nay. Những kẻ nào hy vọng rằng dân chủ và cải tổ sẽ dẫn đến sự đảo lộn về xã hội và chính trị ở Liên Xô tức là đã nhầm to".

Liên Xô tuyên bố chủ trương giảm triệt để mức đối đầu về quân sự và biến vùng Cực Bắc thành vùng hòa bình.
   

Ngày 23-10:

Liên Xô đưa ra đề nghị với Mỹ: từ 1 tháng 11 cả Liên Xô và Mỹ đều ngừng mọi hoạt động có liên quan tới việc sản xuất, thử nghiệm và triển khai tên lửa tầm trung và tầm ngắn. Phía Mỹ sẽ đồng ý cam kết trong vòng 10 năm không sử dụng quyền rút khỏi hiệp ước hạn chế các hệ thống phòng thủ chống tên lửa với điều triệt để tôn trọng hiệp ước đó. Liên Xô sẽ đồng ý giới hạn số lượng đầu đạn trên các loại vũ khí tiến công chiến lược của Liên Xô và Mỹ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 08 Tháng Chín, 2022, 09:43:03 am
Ngày 2-11:

Báo chí Liên Xô đăng bài của M.X.Goóc-ba-chốp nhân dịp kỷ niệm cách mạng Tháng Mười. Bài báo nêu rõ: "Chừng nào nguy cơ chiến tranh vẫn còn, chừng nào tư tưởng phục thù về mặt xã hội vẫn còn là cốt lõi của chiến lược và các chương trình quân sự của phương Tây, chừng ấy chúng ta vẫn sẽ làm tất cả mọi việc cần thiết để duy trì sức mạnh quốc phòng. Ở mức độ không cho phép chủ nghĩa đế quốc có ưu thế quân sự với chủ nghĩa xã hội".

Về công cuộc cải tổ, bài báo viết: "Mục tiêu của công cuộc cải tổ là khôi phục hoàn toàn về mặt lý luận và thực tiễn khái niệm của Lê-nin về chủ nghĩa xã hội, trong đó người lao động với những lý tưởng và quyền lợi của anh ta cùng những giá trị nhân đạo trong nền kinh tế, trong quan hệ xã hội chính trị và trong nền văn hóa được đặt lên hàng đầu...".

Hai vấn đề then chốt của sự phát triển xã hội đang quyết định vận mệnh của công cuộc cải tổ - đó là quá trình dân chủ hóa toàn bộ sinh hoạt xã hội và cuộc cải cách kinh tế triệt để.

Giai đoạn thứ nhất của công cuộc cải tổ đã được hoàn thành về cơ bản... bây giờ chúng ta đã có thể nói đến việc đi vào giai đoạn mới của công cuộc cải tổ, khi mà toàn bộ đường lối chính trị của chúng ta, tất cả các quyết định của chúng ta đang được biến thành công việc cụ thể và đang được thực hiện.

Vào thời điểm có ý nghĩa quan trọng về mặt lịch sử này, Đảng Cộng sản bắt đầu cuộc đấu tranh một cách mạnh dạn và kiên quyết nhằm đổi mới xã hội; đảm nhiệm những công việc khó khăn nhất. Và chúng ta có thể nói chắc chắn rằng, sự nghiệp vĩ đại của cách mạng Tháng Mười - sự nghiệp cải tổ có tính cách mạng đang nằm trong những cánh tay vững chắc.

Chúng ta đang đi tới thế giới mới - thế giới của chủ nghĩa cộng sản. Và không khi nào chúng ta rời bỏ con đường đó".


Ngày 11-11:

Hội nghị toàn thể Thành ủy Mát-xcơ-va cho B.En-xin thôi giữ chức Bí thư thứ nhất Thành ủy Mát-xcơ-va vì bài phát biểu của En-xin tại Hội nghị toàn thể Trung ương tháng 10-1987 là một "sai lầm về chính trị".


Ngày 1-12:

Trả lời phỏng vấn hãng truyền hình Mỹ NBC về khả năng tương lai gần có xuất hiện ở Liên Xô đảng nào khác ngoải Đảng Cộng sản không, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Tôi không thấy có sự cần thiết như thế và đó cũng là ý kiến của xã hội chúng tôi. Những thay đổi hiện nay ở Liên Xô, những thay đổi sâu sắc trong kinh tế, trên lĩnh vực dân chủ, tinh thần, xã hội đều diễn ra theo sáng kiến của Đảng Cộng sản Liên Xô".


Ngày 7-12:

Trên đường đi Mỹ, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp ghé thăm Anh theo lời mời của Thủ tướng Anh M.Thát-chơ. Thát-chơ tuyên bố: "Chúng tôi đã có các cuộc hội đàm mỹ mãn với ngài M.X.Goóc-ba-chốp cũng như với ngài Bộ trưởng Ngoại giao E.Sê-vác-nát-de".


Ngày 8-12:

- Tại Oa-sinh-tơn, Liên Xô và Mỹ ký hiệp ước đầu tiên về thủ tiêu vũ khí hạt nhân (tên lửa tầm trung và tầm ngắn), về chuyến đi thăm Mỹ từ ngày 8 đến 10-12, Goóc-ba-chốp nói: "Cuộc đi thăm này đà trở thành một sự kiện lớn trong nền chính trị thế giới".

- Đài phát thanh Pháp "Frăng-xơ - Anh-te" và tạp chí Mỹ "Times" bầu Goóc-ba-chốp là nhân vật xuất sắc nhất năm 1987.


* Kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kỉnh tế-xã hội năm 1987 của Liên Xô:

- Khối lượng sản phẩm và năng suất lao động trong công nghiệp tăng theo nhịp độ kế hoạch đề ra. Các tổ hợp nhiên liệu năng lượng và luyện kim hoạt động ổn định, sản phẩm ngành chế tạo máy được đổi mới nhanh chóng, sản lượng chăn nuôi tăng. Toàn bộ mức tăng sản xuất được bảo đảm nhờ tăng năng suất lao động.

- Thu nhập quốc dân năm 1987 đạt 600 tỉ rúp, nhịp độ tăng thu nhập quốc dân thấp hơn mức kế hoạch vì các chỉ tiêu về tiết kiệm nguyên vật liệu không hoàn thành, sản lượng nông nghiệp tăng chậm.

- Sản lượng công nghiệp tăng 32 tỉ rúp so với năm 1986 và đạt trên 870 tỉ rúp, sản lượng nông nghiệp đạt 220,1 tỉ rúp, cao hơn 9,3% so với các mức trung bình hàng năm của kế hoạch 5 năm lần thứ 11 (1981 - 1985). Kim ngạch ngoại thương đạt 128 tỉ rúp (xuất 67 tỉ và nhập 61 tỷ). Hơn 11 triệu người được cải thiện nhà ở (hoàn thành vượt mức kế hoạch).

- Nhờ cơ chế quản lý mới, trong 2 năm 1986 - 1987, tổng sản lưựng nông nghiệp tăng gần 10%, gấp đôi mức tăng trung bình hàng năm của kế hoạch 5 năm trước, sản lượng ngũ cốc đạt hơn 210 triệu tấn, tăng 17% so với kế hoạch 5 năm trước, thịt tăng 12%, sữa và trứng 8%.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:02:08 am
PHẦN THỨ HAI
CẢI TỔ SÂU RỘNG VÀ
SỰ CHỆCH HƯỚNG CHỦ NGHĨA XÃ HỘI


NĂM 1988


Ngày 1-1:

Hàng nghìn xí nghiệp, cơ quan trong toàn Liên bang Xô-viết bắt đầu chuyển sang các hình thức quản lý kinh tế mới. 56.000 nông trang tập thể và nông trường quốc doanh chuyển sang hạch toán kinh tế toàn phần và tự cấp vốn.

Theo quyết định của Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô tử 1-7, số xe con công vụ của các Bộ, các ngành và cơ quan cấp quản lý toàn Liên bang sẽ giảm 40%, các nước cộng hòa giảm 20%. Số xe giảm này sẽ bán cho dân hoặc chuyển cho các xí nghiệp vận tải xe con.


Ngày 8-1:

Trong cuộc gặp cán bộ lãnh đạo các phương tiện thông tin đại chúng tại Mát-xcơ-va, Tổng bí thư M.X. Goóc-ba-chốp nói: "Hiện đang có nhiều gay gắt, những cuộc tranh luận gia tăng. Quá trình cải tổ đang diễn ra không tránh khỏi có đấu tranh. Đó là lẽ tự nhiên... Đã từng là như vậy trong những tháng năm của hết thảy mọi cuộc cách mạng và ngày nay cũng sẽ là như vậy. Điều khác là ở các hình thức đấu tranh và những người tham gia nó. Trên đất nước chúng ta, đó không phải là những lực lượng có tính chất thù địch, đối kháng, mang theo những lợi ích giai cấp đối lập".


Ngày 31-1:

Khoảng 70 đại diện của các nhóm không chính thức của Liên Xô như "Liên đoàn quốc tế Hen-xin-ki về nhân quyền" (IHF), "Nhóm thiết lập sự tin cậy giữa Đông và Tây " v.v... đã tụ họp tại một căn hộ ở Mát-xcơ-va. Lực lượng an ninh đã yêu cầu họ rời ngay địa điểm họp và ngăn chặn không cho những người đến sau vào nhà.

Sau khi 2 người Mỹ trong phái đoàn IHF ra về, cảnh sát đã thẩm vấn một vài người rồi thả họ.


Ngày 1-2:

Báo Pra-vđa đưa tin hiện có 30.000 nhóm không chính thức mới đang hoạt động ở Liên Xô. Những nhóm chống Liên Xô này đang được báo chí phương Tây hoan nghênh.


Ngày 3-2:

Đoàn Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô ra sắc lệnh chấm dứt việc xem xét các đơn từ, khiếu nại kiện cáo nặc danh.


Ngày 4-2:

Thành lập Ủy ban Nhà nước nhằm giải quyết vụ người Tác-ta ở Crưm.


Ngày 6-2:

Ủy ban trực thuộc Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Liên Xô phụ trách việc nghiên cứu bổ sung những tài liệu liên quan đến những hành động khủng bố xảy ra trong những năm 30-40 và đầu những năm 50 đã họp để nghe thông báo của Chánh án Tòa án tối cao Liên Xô về kết quả xem xét kháng nghị của Tổng viện trường Viện kiểm sát Liên Xô về vụ N. I. Bu-kha-rin, A. I. Ru-cốp, A.P. Rôn-đen-gon-kơ, M. A. Tréc-nốp, P. P. Mác-xim-mốp-đi-cốp-xki, P. P. Cri-út-xcốp và K.G. Ra-cốp-xki bị truy tố hình sự về cái gọi là tội tham gia "nhóm Trốt-kít hữu khuynh chống Liên Xô". Ngày 4-2, Tòa án tối cao Liên Xô đã ra quyết định hủy bỏ bản án của Hội đồng quân sự đối với những bị can nói trên và chấm dứt vụ nàv vì trong những hành động của họ không có cấu thành tội phạm.


Những người này bị Hội đồng quân sự Tòa án tối cao Liên Xô xét xử hồi tháng 3-1938 về tội theo lệnh của các cơ quan tình báo nước ngoài thủ địch với Liên Xô đã tổ chức một nhóm mưu phản lật đổ chế độ xã hội và Nhà nước ở Liên Xô, tiến hành các hoạt động phá hoại, khủng bố và các hoạt động thủ địch khác.


Ngày 12-2:

Hồi 10 giờ 45 phút, (giờ Mát-xcơ-va) tuần dương hạm Y-oóc-tao và khu trục hạm Ke-u-rôn của hải quân Mỹ đã xâm phạm biên giới quốc gia của Liên Xô ở vùng biển Đen. Hai tàu này vào sâu 7 km và có những hoạt động nguy hiểm, đến 12 giờ 48 phút mới ra khỏi lãnh hải Liên Xô.


Từ ngày 17 đến 18-2:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp toàn thể thảo luận "về quá trình cải tổ trường phổ thông và đại học và những nhiệm vụ của Đảng nhằm thực hiện cuộc cải tổ này". M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ, chúng ta cảm nhận một cách thiết thực sự đa lý luận của chủ nghĩa xã hội. Đây là điều không quen thuộc và được đánh giá không đồng nhất, cần phải nghiên cứu, phân tích, giải thích...

Chúng ta biết rằng ai đó vẫn còn chưa hiểu rõ liệu chúng ta có đi chệch khỏi chủ nghĩa xã hội hay không... liệu chúng ta có xét lại học thuyết Mác-Lênin hay không?

Công cuộc cải tổ buộc chúng ta nhìn nhận theo cách mới một số đánh giá đã trở nên quen thuộc không chỉ đối chiếu quãng đường đã qua mà cả quãng đường sắp tới với những tiêu chuẩn tiến bộ, với những mục tiêu xây dựng xã hội mới mà các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin đã đề ra".

Hội nghị đã cho B.En-xin thôi giữ chức ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị.


Ngày 23-2:

Chính phủ Liên Xô thông báo: trong những ngày qua, ở vùng Ca-ra-bắc thuộc A-déc-bai-gian liên tiếp nổ ra các cuộc biểu tình. Hội đồng tự quản khu vực này đã gửi đơn tới Xô-viết tối cao của hai nước Cộng hòa A-déc-bai-gian và Ác-mê-ni-a yêu cầu cho vùng này được nhập vào nước Cộng hòa Ác-mê-ni-a.


Từ ngày 25 đến 26-2:

- Các cuộc biểu tình lớn (hàng trăm nghìn người tham gia) đã diễn ra tại E-rê-van, thủ đô nước Cộng hòa Ác-mê-ni-a. Những người biểu tình giương cao các biểu ngữ bằng tiếng Ác-mê-ni-a: "Quyền tự quyết", "Không được hành động cực đoan" và "Ca-ra-bắc, một thử nghiệm của cải tổ". Họ đòi sáp nhập trở lại khu tự trị Na-go-rơ-nui Ca-ra-bắc vào Ác-mê-ni-a. Các lực lượng an ninh đã không can thiệp vào các cuộc biểu tình.

- Tại Ba-cu, thanh niên A-déc-bai-gian đã biểu tình chống những mưu toan sáp nhập Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc vào Ác-mê-ni-a.

... Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc là tình tự trị thuộc nước Cộng hòa A-déc-bai-gian, số dân gần 20 vạn (trong đó 80% là người Ác-mê-ni-a) tỉnh lỵ là Stê-pa-na-két. Tại đây, từ giữa tháng 2 xuất hiện truyền đơn, biểu ngữ, các cuộc mít tinh tại quảng trường thành phố đòi sáp nhập Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc vào Cộng hòa Ác-mê-ni-a. Ngày 20-2, Xô-viết tỉnh họp thông qua đề nghị với các Xô-viết tối cao A-déc-bai-gian, Ác-mê-ni-a và Xô-viết tối cao Liên Xô chuyên Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc sang Cộng hòa Ác-mê-ni-a. Ngày 26-2, M.X. Goóc-ba-chốp ra lời kêu gọi gửi nhân dân hai nước Cộng hòa này bình tĩnh giải quyết các vấn đề bất đồng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:03:17 am
Ngày 9-3:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp bàn về tình hình A-déc-bai-dan, Ác-mê-ni-a với cuộc xung đột diễn ra từ giữa tháng 2-1988.


Ngày 13-3:

Tờ "Thời báo Niu Y-oóc" đăng bài của cựu Tổng thống Mỹ R. Ni-xơn: "Đối phó với Goóc-ba-chốp", trong đó có đoạn: "Mỹ nên trao cho Goóc-ba-chốp cái mà ông ta muốn, tức là giảm bớt căng thẳng với phương Tây và mở rộng quan hệ kinh tế nếu ông ta trao cho chúng ta cái mà chúng ta cần: loại bỏ ưu thế của Liên Xô về các tên lửa hạt nhân đánh đòn phủ đầu được bố trí trên mặt đất, giành sự trấn áp của Liên Xô ở trong nước như hiệp ước Hen-xin-ki đề nghị và chấm dứt sự xâm lăng của Liên Xô ở nước ngoài".


Ngày 28-3:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và chính phủ Liên Xô ra nghị quyết về việc đẩy nhanh sự phát triển của vùng Ca-ra-bắc nhằm tạo điều kiện mở mang văn hóa Ác-mê-ni-a ở vùng này.


Ngày 29-3:

Một cuộc tổng bãi công đã làm tê liệt các hoạt động của thành phố Stê-pa-na-két, thủ phủ khu tự trị Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc.


Ngày 4-4:

Báo Pra-vđa đưa tin: "một nhóm những kẻ kích động chủ nghĩa dân tộc đã bị bắt tại Ác-mê-ni-a" và kết quả điều tra. Nhóm này do Pa-rui Ai-ri-ky-át cầm đầu, có quan hệ với các đài phát thanh phương Tây, qua đó kêu gọi thành lập chính phủ lâm thời ở Ác-mê-ni-a và đưa lực lượng quân sự nước ngoài vào nước Cộng hòa này.


Ngày 5-4:

Tổng bí thư M.X. Goóc-ba-chốp tiếp ông Vi-li Bran, Chủ tịch Quốc tế xã hội, Chủ tịch danh dự Đảng dân chủ xã hội Đức (CHLB Đức). Nhận xét về thái độ của phương Tây đối với công cuộc cải tổ ở Liên Xô, M.X. Goóc-ba-chốp nói: "Một số giới lo sợ chủ nghĩa xã hội bộc lộ tính năng động, lo sợ chính sách đối ngoại của Liên Xô dựa trên tư duy mới sẽ xóa sạch "hình ảnh kẻ thù", họ lo sợ rằng những cơ sở lâu nay của chính sách chống Liên Xô ở phương Tây sẽ sụp đổ. Khuynh hướng đó chứa đựng nguy cơ đe dọa các quá trình làm lành mạnh quan hệ quốc tế và việc giải trừ quân bị. Một số giới lợi dụng sự cởi mở của chúng tôi, bắt đầu khai thác những khó khăn đương nhiên của công cuộc cải tổ. Người ta tìm cách can thiệp vào nội bộ chúng tôi từ bên ngoài làm gay gắt thêm một số vấn đề, gây khiêu khích. Hiện nay, điều này đặc biệt thể hiện rõ qua sự kiện Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc".


Ngày 15-4:

V. Che-bu-cốp, chủ tịch KGB của Liên Xô lên án "các cơ quan mật vụ các nước đế quốc" xúi giục cuộc nổi loạn chủng tộc mới đây ở Liên Xô. Cuộc nổi loạn ở A-déc-bai-gian là do sự nới lỏng về giáo dục trong cộng đồng này.


Từ ngày 23 đến 24-4:

Tại Pakh-ta thuộc khu vực Ta-sken, 111 đại diện của những người Tác-ta ở Crưm đã thông qua "1 kế hoạch hoạt động trong những tháng tới", dự kiến cử các "đại biểu" tới Mat-xcơ-va.

(Tháng 6 năm 1987 hàng trăm người Tác-ta đã tới Điện Crem-li để đưa yêu sách. Họ tập trung rất đông ở Mát-xcơ-va trong nhiều tuần và cuối tháng 7 năm 1987 đã tổ chức những cuộc biểu tình lớn chưa từng có ở gần quảng trường Đỏ).


Ngày 26-4:

Đại diện vụ lãnh sự Bộ Ngoại giao Liên Xô O. Ap-ra-men-cô tuyên bố: từ ngày 1-5, việc cấp thị thực nhập cảnh cho những nhà kinh doanh nước ngoài vào Liên Xô sẽ dễ dàng hơn. Thị thực nhập cảnh cho họ sẽ được cấp trong vòng 48 giờ. Các nhà kinh doanh nước ngoài có thể đến Liên Xô chỉ cần một thị thực du lịch mà không cần có lời mời của các quan chức Liên Xô như trước đây quy định.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:04:54 am
Ngày 1-5:

Trong bài trả lời phỏng vấn một phóng viên phương Tây, B. En-xin cho rằng, cần hủy bỏ một số lượng lớn các công trình xây dựng có mức chi phí từ hàng chục đến hàng trăm triệu rúp. Các công trình "tốn kém" này trong một số trường hợp chỉ phục vụ "những tham vọng của những tầng lớp nào đó".


Ngày 10-5:

Hàng trăm gia đình người Tác-ta được phép rời U-dơ-bê-ki-xtan trở lại định cư ở Crưm.


Ngày 11-5:

Một cuộc biểu tình diễn ra tại Stê-pa-na-khét, thủ phủ của vùng Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc vì một thanh niên Ac-mê-ni-a bị người A-déc-bai-gian giết chết.


Ngày 12-5:

Hơn 40.000 người đã biểu tình ở trung tâm Ê-rê-van (thủ đô Ác-mê-ni-a) để phản đối việc bắt giữ một người Ác-mê-ni-a.


Ngày 18-5:

Tại Ba-cu đã diễn ra những cuộc biểu tình lớn của những người theo chủ nghĩa dân tộc. Họ đi dọc các đường phố, hô khẩu hiệu, giương các biễu ngữ "A-déc-bai-gian là của người A-dec" và "tra lai Ca-ra-bắc". Cảnh sát đã dẹp sang bên đường cho đoàn biểu tình đi qua.


Ngày 21-5:

Bao "Côm-xô-môn-xcai-a Pra-vda" đăng tin khoảng 17.900 người Tác-ta vùng Crưm đã trở về bất hợp pháp vùng quê hương trên bờ biển Đen của họ, nơi mà năm 1944 họ đã bị Xta-lin đưa đi đầy.

Tờ báo cho biết từ tháng 4 đến giữa tháng 5 nhà cầm quyền Crưm đã cho phép 4.183 người được định cư, ngoài ra có 17.500 người Tác-ta khác là định cư bất hợp pháp.

Tại Vi-nhi-ut diễn ra cuộc mít tinh đã được cho phép để "phản đối sự tàn sát dưới thời Xta-lin tại Lít-va" và lên án việc hàng trăm ngàn người Lít-va "bị đầy" tới những vùng xa xôi hẻo lánh của Liên Xô cách đây 40 năm.


Ngày 24-5:

Xô-viết tối cao Liên Xô cho B. En-xin thôi giữ chức ủy viên Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao và bổ nhiệm làm bộ trưởng.


Ngày 25-5:

Tướng A. Li-di-trép, chủ nhiệm Tổng cục Chính trị quân đội Liên Xô trong một cuộc họp báo tổ chức tại Mát-xcơ-va cho biết, tính đến đầu tháng 5 năm 1988 Liên Xô có 13.310 người chết, 35.478 người bị thương và 311 người bị mất tích trong khi làm nhiệm vụ ở Áp-ga-ni-xtan. Đây là số liệu chính thức đầu tiên được công bố.


Ngày 26-5:

Viện nghiên cứu chiến lược quốc tế (ILSS) công bố bản "Tổng kết chiến lược" nhận định về năm 1987 là năm đã có những biến đổi "có ý nghĩa, thậm chí có tính chất cơ bản đã diễn ra trong quan hệ Đông-Tây, mà phần lớn là nhờ sự chuyển biến chính sách của Liên Xô dưới sự thúc đẩy của Goóc-ba-chốp".

"Nếu như Liên Xô đã tỏ ra là họ có khả năng linh hoạt và mềm dẻo thì ngược lại các nước phương Tây đã đôi chút bị bất ngờ khi Liên Xô bắt đầu xa rời các lập trường từ trước đến nay có vẻ là cơ bản".


Ngày 29-5:

Tổng thống Mỹ R. Ri-gân thăm Liên Xô.


Ngày 30-5:

Tại Crem-li đã diễn ra cuộc gặp giữa Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp và Tổng thống Mỹ Ri-gân. Goóc-ba-chốp nói: "Chúng tôi nhận thấy mình ngày càng tin tưởng hơn vào sự đúng đắn trong việc lựa chọn chủ nghĩa xã hội và không hề nghĩ đến sự phát triển của đất nước mình nằm ngoài chủ nghĩa xã hội và dựa trên những giá trị nguyên tắc khác. Cương lĩnh của chúng tôi là dân chủ và công khai hơn nữa, công bằng xã hội hơn nữa trong điều kiện hoàn toàn no đủ và sinh hoạt tinh thần cao".

Trước Hội nghị toàn Liên bang lần thứ 19 Đảng Cộng sản Liên Xô, Viện nghiên cứu xã hội thuộc Viện hàn lâm khoa học Liên Xô đã tham khảo ý kiến quần chúng về công cuộc cải tổ. Hơn 80% số người được hỏi tuyên bố hoàn toàn ủng hộ cải tổ, 3/4 tin tưởng vào thắng lợi của cải tổ nếu mỗi người góp phần vào sự nghiệp đổi mố xã hội và nhà nước Xô-viết.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:06:26 am
Ngày 3-6:

Sau chuyến đi Mát-xcơ-va 10 ngày, Tổng thống Mỹ Ri-gân tuyên bố tại căn cứ không quân Andresx rằng chuyến đi của ông đã "thúc đẩy sự nghiệp hòa bình và tự do trên thế giới". Cuộc họp thượng đỉnh cho phép thực hiện "những tiến bộ thực sự" vì một số vấn đề như vấn đề nhân quyền và các cuộc xung đột khu vực và những tiến bộ cụ thể "vì vấn đề cắt giảm các vũ khí hạt nhân "chiến lược".

Ông nói "Những thay đổi đang diễn ra ở Liên Xô là có thật và "chúng ta hy vọng và cầu mong cho dấu hiệu thay đổi này vẫn tiếp tục".


Ngày 8-6:

Ủy ban Nhà nước về vấn đề người Tác-ta ở Crưm coi đòi hỏi của người Tác-ta về việc thành lập một khu vực tự trị ở bán đảo Crưm là không hợp lý vì chính quyền đã xin bỏ tất cả các hạn chế đối với người Tác-ta và đã bảo đảm sự bình đẳng hoàn toàn cho người Tác-ta, bảo đảm cho họ quyền tự do lựa chọn nơi cư trú.


Ngày 15-6:

Quốc hội A-déc-bai-gian bác bỏ Nghị quyết của Tòa án tối cao Ác-mê-ni-a về việc sáp nhập Ca-ra-bắc vào nước Cộng hòa Ác-mê-ni-a và coi việc làm của Ác-mê-ni-a là can thiệp vào công việc nội bộ.


Ngày 18-6:

Quốc hội Ba Lan thông qua lời tuyên thệ mới của Quân đội Ba Lan, hủy bỏ lời cam kết trung thành với Quân đội Liên Xô.


Ngày 21-6:   

Ủy ban Kiểm tra Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra quyết định khôi phục đảng tịch cho những người bị kết án năm 1938 trong vụ Bu-kha-rin.


Ngày 28-6:

- Theo lệnh của Đoàn Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô Sva-rin-skát, cựu cha xứ nhà thờ thiên chúa giáo ở Vi-du-kle (Lít-va) đã được ân xá và được phép đi Cộng hòa liên bang Đức theo lời mời của Đức, Sva-rin-skát đã 3 lần bị kết án vì phạm tội gây nguy hiểm đặc biệt cho Nhà nước.

- Tại cuộc họp báo về Hội nghị 19 Đảng Cộng sản Liên Xô, A. I-a-cốp-lép thừa nhận rằng chính sách công khai là chủ đề chính chia rẽ các nhà cải cách và những người bảo thủ trong Đảng.


Từ ngày 28-6 đến 1-7:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô tiến hành Hội nghị toàn Liên bang lần thứ 19. Tại Hội nghị Goóc-ba-chốp nhấn mạnh: "Chúng ta coi chủ nghĩa xã hội là chế độ của chủ nghĩa, nhân đạo chân chính và thực tế, là chế độ của nền kinh tế có hiệu quả và năng động, là chế độ của sự công bằng xã hội, của đạo đức và văn hóa cao, của quyền lực nhân dân thật sự. Chúng ta coi chủ nghĩa xã hội là chế độ bình đẳng thật sự của tất cả các dân tộc và sắc tộc trong nước, cuối cùng là chế độ mà nguyện vọng hướng tới hòa bình vẫn là bản chất và lợi ích của nó".

Hội nghị đã thông qua hàng loạt các nghị quyết quan trọng, khẳng định những thành tích cũng như những mặt yếu kém trong quá trình thực hiện các nghị quyết của "Đại hội XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô, đồng thời nêu những phương hướng và nhiệm vụ cụ thể nhằm tăng cường công cuộc cải tổ.

Các Nghị quvết cơ bản được thông qua:

1. Tăng cường công cuộc cải tổ và làm cho nó không thể đảo ngược.

2. Dân chủ hóa xã hội Xô-viết và cải cách hệ thống chính trị.

3. Đấu tranh chống chủ nghĩa quan liêu.

4. Về quan hệ giữa các dân tộc.

5. Tiếp tục phát triển tính công khai.

6. Về cải cách pháp luật.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:08:29 am
Ngày 5-7:

- Nguyên soái, Tổng tham mưu trưởng quân đội Liên Xô S.A.Khrô-mê-ép đi thăm Mỹ. A. Khrô-mê-ép đã có các cuộc hội đàm với Chủ tịch hội đồng tham mưu trưởng liên quân Mỹ W. Crao về các vấn đề hai bên cùng quan tâm và các vấn đề liên quan tới các lực lượng vũ trang hai nước. Hai bên đã trao đổi văn bản kế hoạch tiếp xúc giữa các lực lượng vũ trang hai nước thời kỳ 1988-1990.

- Hàng trăm người đã chiếm sân bay ở thủ đô Ác-mê-ni-a làm cho sân bay bị tê liệt, cảnh sát được huy động để lập lại trật tự.


Ngày 10-7:

Đoàn đại biểu Liên Xô tới Giơ-ne-vơ tham dự vòng mới cuộc đàm phán Xô-Mỹ về vũ khí hạt nhân và vũ khí vũ trụ.


Ngày 11-7:

Tại Ba Lan, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp đưa ra sáng kiến hòa bình mới, tuyên bố sẵn sàng rút các máy bay tương tự của Liên Xô khỏi các căn cứ tiền tiêu ở Đông Âu nếu NATO đồng ý không bố trí ở I-ta-li-a 72 máy bay F16 của họ mà Tây Ban Nha đã từ chối, xây dựng một trung tâm châu Á về giảm nguy cơ chiến tranh, coi đó là địa điểm hợp tác giữa các nước thành viên NATO và Hiệp ước Vác-sa-va.

Goóc-ba-chốp đề xuất tiến hành cắt giảm lực lượng vũ trang theo ba giai đoạn:

- Giai đoạn 1: Phát hiện và thủ tiêu tất cả những sự không cân bằng giữa NATO và Hiệp ước Vác-sa-va về số quân cũng như về các vũ khí chủ yếu.

- Giai đoạn 2: Tùy thuộc vào mức độ hiện có sau khi thủ tiêu sự không cân xứng và không cân bằng sẽ giảm số quân của NATO và Hiệp ước Vác-sa-va mỗi bên 500 nghìn quân.

- Giai đoạn 3: Tiếp tục cắt giảm sao cho các đơn vị quân đội của cả hai bên liên minh quân sự chỉ hoàn toàn mang tính chất phòng thủ.


Ngày 12-7:

Xô-viết tối cao khu tự trị Na-go-rơ-nui Ca-ra-bắc bỏ phiếu tán thành một Nghị quyết 5 điểm đòi tách khu tự trị này ra khỏi A-déc-bai-gian và nhập vào Ác-mê-ni-a.


Ngày 18-7:

Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua Nghị quyết khẳng định tỉnh tự trị Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc thuộc về nước Cộng hòa Xô-viết A-déc-bai-gian.


Ngày 24-7:

Liên Xô và Cộng hòa dân chủ Đức bắt đầu cuộc tập trận chung tại Cộng hòa dân chủ Đức.


Ngày 28-7:

Đoàn Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô công bố lệnh về "Quy chế tổ chức và tiến hành các cuộc hội họp, mít tinh và diễu hành trên đường phố của Liên Xô". Bản quy định nêu rõ: Muốn tiến hành hội nghị, mít tinh và diễu hành trên đường phố phải có đơn gửi đến Ban Chấp hành Xô-viết đại biểu nhân dân địa phương các cấp ít nhất là 10 ngày trước khi tiến hành các hoạt động đó. Ban Chấp hành Xô-viết có quyền cấm hội họp, mít tinh, diễu hành trên đường phố nếu mục đích của chúng trái với Hiến pháp Liên Xô, Hiến pháp các nước Cộng hòa Xô-viết và các nước cộng hòa tự trị hoặc đe dọa trật tự xã hội và an ninh của công dân.


Ngày 29-7:

Hội nghị toàn thể Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp xem xét việc thực hiện Nghị quyết Hội nghị toàn Liên bang lần thứ 19. Tổng bí thư M.X. Goóc-ba-chốp nói: "Cần giải phóng hoàn toàn bộ máy của Đảng khỏi các chức năng chính quyền hành chính, tập trung công việc của nó vào các hướng then chốt của chính sách đối nội và đối ngoại".

Hội nghị đã ra nghị quyết về tổ chức lại bộ máy Trung ương và các cơ quan đảng địa phương, về tiến hành đại hội tại các tổ chức Đảng cơ sở và các tổ chức Đảng cấp quận, huyện, thành phố, khu, tỉnh, vùng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:10:39 am
Ngày 1-8:

- Liên Xô bắt đầu hủy bỏ các tên lửa SS-12 tại bãi thử ở Xa-ru-ô-dét, thuộc nước cộng hòa Ca-dắc-xtan.

- Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ F. Ca-lu-xi đến Mát-xcơ-va thăm chính thức Liên Xô.


Ngày 8-8:

Tại căn cứ gần thành phố Xác-nu (U-crai-na), Liên Xô bắt đầu hủy bỏ các giàn phóng và phương tiện vận chuyển tên lửa SS-20.


Ngày 21-8:

Chính phủ Liên Xô tuyên bố sẵn sàng rút tàu chiến khỏi vùng Vịnh Péc-xích nếu các nước khác cũng làm như vậy.


Ngày 25-8:

Các hội nghệ sĩ Liên Xô và tờ tuần báo "Ngọn lửa nhỏ", báo "Văn học" chính thức thành lập "hội tưởng nhớ các nạn nhân của chủ nghĩa Xta-lin" nhằm "thu thập các tài liệu và bằng chứng về sự đàn áp của Xta-lin" và bắt đầu dựng đài tưởng niệm.


Ngày 28-8:

Liên Xô đã phá hủy bằng cách cho nổ sau khi tháo đầu đạn hạt nhân 3 tên lửa đầu tiên trong số 600 chiếc SS-20 (Liên Xô gọi la RSD-10) phải phá hủy theo INF, chiếm 75% tổng số tên lửa loại này của Liên Xô.

Mỹ thông báo sẽ phá hủy các tên lửa theo hiệp ước INF của họ vào tháng 9 tới.


Ngày 29-8:

Mỹ và Liên Xô đã hoàn thành giai đoạn đầu tiên của việc kiểm tra các căn cứ quân sự của hai bên nhằm xác định số lượng và địa điểm các tên lửa tầm trung thủ tiêu có phù hợp với những điều ghi trong hiệp ước INF hay không.


Ngày 30-8:

Lầu Năm Góc tuyên bố số lượng tên lửa của Liên Xô là phù hợp với những điều ghi trong hiệp ước INF và đòi hỏi được kiểm tra. Các nhà kiểm tra của Mỹ đã tới thăm 133 địa điểm của Liên Xô trong khi đó phía Liên Xô mới chỉ tới thăm, 31 địa điểm của Mỹ.


Ngày 31-8:

Tổng cục cảnh sát Mát-xoơ-va cho biết trong tháng 6 đầu năm 1988, ở Mát-xcơ-va đã có tới 246 cuộc mít tinh và biểu tình không được sự phê chuẩn của Hội đồng Thành phố. Một số cuộc mít tinh, biểu tình mang tính chất khiêu khích và chống nhà nước, đặc biệt là những cuộc biểu tình do một nhóm không chính thức tự xưng là "Liên minh dân chủ" tổ chức.


Ngày 4-9:

Bộ Giáo dục Liên Xô thông báo đầu năm tới sẽ xuất bản phụ trương cho các sách giáo khoa về lịch sử. Những phụ trương này sẽ gồm một số chương mục nói về Khơ-rút-xốp, về cuộc tranh giành quyền lực trước cách mạng 1917, sự đàn áp dưới thời Xta-lin và giai đoạn ngừng trệ dưới thời Brê-giơ-nép.


Ngày 5-9:

Nhóm Liên minh dân chủ tổ chức cuộc biểu tình bất hợp pháp tại quảng trường Pu-skin ở Mát-xcơ-va kêu gọi thành lập một đảng đối lập. Cảnh sát đã bắt đi 56 người.


Ngày 12-9:

M.X. Goóc-ba-chốp đến thăm thành phố Cra-xnôi-ar-xcơ. Tại đây, ông nói: "Chúng ta sẽ kiên quyết tiến hành cải tổ, nhưng cũng sẽ rất thận trọng. Vận mệnh của chủ nghĩa xã hội và hòa bình phụ thuộc nhiều vào công cuộc cải tổ được tiến hành như thế nào. Cải tổ không phải là một cuộc dạo chơi trên đường phố. Cải tổ là con đường chưa được biết đến.


Ngày 14-9:

Trong cuộc họp báo ở Ki-ép, đại tá an ninh Liên Xô K. Vư-xốt-xki cho biết, đã vô hiệu hóa hoạt động phá hoại của trung tâm cực đoan của bọn lưu vong phản động người U-crai-na, thu được một số lượng lớn tiền Liên Xô và ngoại tệ, máy VTĐ và máy ảnh, rất nhiều phương tiện kỹ thuật sử dụng vào mục đích gián điệp và phá hoại tư tưởng trên lãnh thổ Liên Xô.


Ngày 16-9:

Liên Xô đưa ra những đề nghị mới nhằm củng cố hòa bình và an ninh ở khu vực châu A - Thái Bình Dương:

1. Liên Xô sẽ không tăng số lượng bất kỳ loại vũ khí hạt nhân nào ở khu vực nay như đã nhiều lần tuyên bố và kêu gọi Mỹ và các cường quốc hạt nhân khác không triển khai thêm vũ khí hạt nhân ở châu Á - Thái Bình Dương.

2. Liên Xô đề nghị có cuộc trao đổi ý kiến giữa các nước có lực lượng hải quân chủ yếu ở châu Á Thái Bình Dương về việc không tăng cường các lực lượng hải quân ở khu vực.

3. Liên Xô đề nghị thảo luận trên cơ sở nhiều bên vấn đề giảm sự đối đầu quân sự ở khu vực, nơi tiếp giáp các vùng ven bờ của Liên Xô, Trung Quốc, Nhật Bản, Cộng hòa dân chủ nhân dân Triều Tiên và Hàn Quốc với mục đích ngừng triển khai và cắt giảm cân xứng mức độ các lực lượng hải quân và không quân, hạn chế hoạt động của các lực lượng này.

4. Nếu Mỹ thủ tiêu các căn cứ quân sự ở Phi-lip-pin thì theo thỏa thuận với Chính phủ Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam, Liên Xô sẽ sẵn sàng từ bỏ căn cứ Cam Ranh.

5. Vì lợi ích các đường giao thông trên biển và trên không, Liên Xô đề nghị cùng đưa ra các biện pháp nhằm ngăn ngừa các sự cố trên vùng biển quốc tế.

6. Liên Xô đề nghị tiến hành hội nghị quốc tế về việc biến Ấn Độ Dương thành khu vực hòa bình không muộn hơn năm 1990.

7. Liên Xô đề nghị thảo luận ở bất kỳ cấp nào và thành phần nào vấn đề thành lập cơ chế đàm phán để xem xét các đề nghị của Liên Xô và bất cứ nước nào khác liên quan đến an ninh của khu vực châu Á - Thái Bình Dương.


Ngày 17-9:

Tại thủ phủ vùng Ca-ra-bắc, một nhóm người A-déc-bai-gian đã bắn vào một xe buýt chở người Ác-mê-ni-a. Tiếp sau đó nhiều cuộc đụng độ liên tiếp xảy ra trong thành phố.


Ngày 22-9:

Quân đội Liên bang được đưa đến E-rê-van để đối phó với tình hình rối loakn ở đây. Đây là lần thứ 4 trong vòng 8 tháng, Liên Xô đã phải triển khai quân đội để đối phó với chủ nghĩa dân tộc Ác-mê-ni-a.


Ngày 30-9:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp Hội nghị toàn thể xem xét các đề nghị của Bộ Chính trị về việc tổ chức lại bộ máy Đảng và một số vấn đề cán bộ. Hội nghị đã quyết định cho A. A. Grô-mư-cô về hưu; M. X. Xô-lô-men-xép thôi Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Ủy ban kiểm tra Đảng và về hưu; V.I. Đôn-gích thôi ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị và về hưu; A. Đ. Đô-brư-nhin thôi bí thư Trung ương Đảng và về hưu; I. V. Ca-pi-tô-nốp thôi Chủ tịch bản thânh tra và về hưu; V.A. Mét-vô-dép bí thư Trung ương Đảng vào Bộ Chính trị; V.M. Tre-bru-cốp làm bí thư Trung ương Đảng; A.V. Va-xốp vào Bộ Chính trị (dự khuyết); A.P. Bi-riu-cốp-va và A.I. Lu-ki-a-nốp vào dự khuyết Bộ Chính trị và thôi bí thư Trung ương; B.K. Pu-gô làm chủ tịch Ủy ban Kiểm tra. Hội nghị quyết định thành lập các Ủy ban của Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô.

- Bộ Chính trị quyết định xuất bản tạp chí "Tin tức Đảng Cộng sản Liên Xô" để công bố chính thức các Nghị quyết của các cơ quan cấp cao của Đảng, các dự thảo Nghị quyết về các vấn đề lớn, đăng biên bản các cuộc hội họp quan trọng nhất của Trung ương Đảng, thông báo về việc cử cán bộ Đảng, tiểu sử của họ, tình hình sinh hoạt của các tổ chức đảng ở địa phương, các tài liệu lưu trữ của Đảng. Bộ Chính trị ủng hộ đề nghị xuất bản báo "Tin tức Chính phủ" của HĐBT Liên Xô.


9 tháng đầu năm 1988:

Thu nhập quốc dân Liên Xô tăng 4,7% so với cùng kỳ năm trước, năng suất lao động tăng 5,2%, các chỉ tiêu kế hoạch về lợi nhuận và tích lũy đã hoàn thành vượt mức nhờ áp dụng các nguyên tắc hạch toán kinh tế toàn phần và tự cấp vốn. Công nghiệp tăng 4,3% so với cùng kỳ năm trước, chăn nuôi tăng 4%. Sản lượng hàng tiêu dùng tăng, tiền lương trung bình tháng của cán bộ công nhân viên trong nền kinh tế quốc dân là 214 rúp so với 201 rúp cùng kỳ năm trước, nông trang viên là 155 rúp so với 147 rúp cùng kỳ năm trước.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:13:54 am
Ngày 1-10:

Xô viết tối cao Liên Xô họp kỳ bất thường. Kỳ họp đã cho A.A. Grô-mư-cô thôi giữ chức Chủ tịch Đoàn chủ tịch Xô viết tối cao và nghỉ hưu. Goóc-ba-chốp đảm nhiệm chức vụ này, P.N. Đe-mư-trép thôi giữ chức phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng.


Ngày 19-10:

Trả lời phỏng vấn tạp chí "Tấm gương" (CHLB Đức), Goóc-ba-chốp nói: "Thành tựu chủ yếu của công cuộc cải tổ hiện nay ở Liên Xô là trạng thái tinh thần và đạo đức mới của xã hội Xô-viết... khẩu hiệu hiện nay của Liên Xô là Chủ nghĩa xã hội nhiều hơn nữa. Không thể đạt được những thay đổi sâu sắc nếu như không cải tổ quá trình chính trị".

Đối với câu hỏi liệu vấn đề hai nhà nước Đức còn là vấn đề bỏ ngỏ không? Goóc-ba-chốp nhấn mạnh: "Mọi mưu toan nhằm xóa bỏ đường biên giới giữa hai nước Đức có chủ quyền, nhất là lại bằng vũ lực, là không thể chấp nhận được và có khi còn là thảm họa".


Ngày 21-10:

- Liên Xô công bố dự thảo sửa đổi Hiến pháp.

- Phát biểu trên vô tuyến truyền hình Cộng hòa liên bang Đức trước khi đi thăm Liên Xô (24 đến 27-10-1988) Thủ tướng H. Côn nói: "Loại Béc-lin ra khỏi mối quan hệ Tây Đức - Liên Xô là hoàn toàn không thể chấp nhận được" (theo một hiệp định ký năm 1971 giữa Tây Đức, Liên Xô, Anh và Phap, Béc-lin không thuộc về CHLB Đức theo luật pháp quốc tế).


Ngày 22-10:

Liên Xô công bố dự thảo chuyển một số quyền hành từ Đảng Cộng sản sang Đại hội Đại biểu nhân dân do 1 chủ tịch đứng đầu. Chủ tịch này sẽ có quyền ký các đạo luật và sắc lệnh về chính sách đổi mới và đối ngoại, kiểm soát quân đội với tư cách Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng.


Từ ngày 24 đến 27-10:

Thủ tướng Cộng hòa liên bang Đức H. Côn thăm Liên Xô. Chuyến thăm này, theo H. Côn, đánh dấu "một bước ngoặt trong quan hệ CHLB Đức - Liên Xô".


Ngày 27-10:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố chuyển đài ra-đa ở Cra-xnôi-ar-xcơ cho Viện Hàn lâm khoa học. Tuyên bố nêu rõ: "Phía Liên Xô sẵn sàng cùng với Mỹ và các nước hữu quan thảo luận ở cấp chuyên viên những biện pháp cụ thể cho phép cải tạo đài ra-đa Cra-xnôi-ar-xcơ thành một trung tâm hợp tác quốc tế nhằm sử dụng khoảng không vũ trụ vào mục đích hòa bình... về phần mình, Liên Xô rất hy vọng Mỹ sẽ loại bỏ những lo ngại của Liên Xô về việc Mỹ vi phạm Hiệp ước ABM năm 1972 do việc triển khai một đài ra-đa lớn của họ tại Grim-len và xây dựng một đài ra-đa tương tự ở Anh".


Ngày 30-10:

Tại Min-xcơ, khoảng 4.000 người đã tụ tập để kỷ niệm "ngày tù chính trị" do những kẻ bất đồng chính kiến đặt ra để tưởng nhớ "những nạn nhân trong cuộc thanh trừng của Xta-lin". Lực lượng an ninh đã phải dùng hơi cay và vòi rồng để giải tán cuộc biểu tình.

Tại bốn thành phố khác củng diễn ra các cuộc biểu tình tương tự, trong đó cuộc biểu tình ở Mát-xcơ-va có "đại biểu" từ khắp đất nước tham dự đã được tiến hành với sự ủng hộ của các quan chức.


Ngày 1-11:

Bộ trưởng Tư pháp Liên Xô cho biết: Liên Xô sẽ sửa đổi điều luật cấm những hành động xúi giục và tuyên truyền chống nhà nước, chỉ cấm những hành động hậu thuẫn cho việc lật đổ chính phủ Liên Xô.


Ngày 2-11:

Tại Bon, Giôn Gô-vin (John Galvin), tổng tư lệnh các lực lượng NATO ở châu Âu nói rằng, ngày nay Liên Xô không còn là mối đe dọa đối với phương Tây như trước đây. "Kể từ khi Goóc-ba-chốp lên cầm quyền đến nay, Liên Xô sản xuất một lượng vũ khí bằng tháng 3-1985", "chắc chắn Liên Xô đang có những thay đổi lớn trong nội bộ và điều này có kết quả đối với bên ngoài". Tuy nhiên ông vẫn kêu gọi hiện đại hóa các tên lửa hạt nhân tầu ngầm của NATO.


Ngày 7-11:

Tại Điện Crem-li, tiến hành lễ kỷ niệm 71 năm cách mạng Tháng Mười. M X. Goóc-ba-chốp đọc diễn văn, trong đó có đoạn: "Lại một năm sau cách mạng Tháng Mười nữa đi vào lịch sử. Nhưng có lẽ tất cả chúng ta đều có cảm giác rằng một năm qua không làm chúng ta xa thêm mà làm chúng ta xích lại gần hơn với Tháng Mười".


Ngày 15-11:

- Trưởng phái đoàn Mỹ M. Cam-pli-ma tham dự đàm phán Xô-Mỹ tại Giơ-ne-vơ, tuyên bố Mỹ sẽ "không chịu ký kết bất cứ hiệp định nào về vũ khí chiến lược cho tới khi Mát-xcơ-va đồng ý tháo gỡ trạm ra-đa ở Cra-xnôi-ar-xcơ" (trạm này có khả năng báo động trước một cuộc tấn công bằng tên lửa của Mỹ).

- Liên Xô phóng tàu con thoi "Bão tuyết".


Ngày 22, 23-11:

Nửa triệu người Ác-mê-ni-a và 800.000 người A-déc-bai-gian đã xuống đường ở các thủ đô nước họ làm cho tình hình lại trở nên căng thẳng.

Cuộc biểu tình ở A-déc-bai-gian diễn ra sau khi Tòa án tối cao Liên Xô tuyên án tử hình một thanh niên A-déc-bai-gian kích động các vụ nổi loạn hồi tháng 2.

Quân đội đã được điều động tới Ba-cu để ngăn chặn các cuộc biểu tình.


Ngày 24-11:

Các cuộc biểu tình tiếp tục diễn ra tại Ba-cu.

Tình hình đặc biệt được ban bố tại Ba-cu, Na-khi-chen-van, Ki-rô-va-bát từ 22 giờ đến 5 giờ sáng bắt đầu từ ngày 24-11. Xe tăng và xe bọc thép đã được đưa vào Ba-cu.

Trả lời phỏng vấn đài truyền hình Pháp, M.X.Goóc-ba-chốp nói rằng, tình hình rối loạn này là hậu quả của sự cởi mở và chính sách cải tạo cơ cấu của ông, chính sách mới cho phép người dân được phép nêu lên nhũng vấn đề khó khăn đã có từ lâu và những vấn đề đó chỉ có thể giải quyết bằng con đường hợp tác.


Ngày 25-11:

- Tổng thống Pháp F. Mít-tơ-răng thăm Liên Xô. Tổng bí thư ĐCS Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp đưa ra tư tưởng xây dựng "Ngôi nhà chung châu Âu", nhấn mạnh toàn bộ việc xây dựng "Ngôi nhà chung châu Âu" cần được xem xét như là sự tiếp tục con đường đã được bắt đầu ở Hen-xin-ki".

- NATO công bố một bản báo cáo trong đó nói rằng khối Vác-sa-va có ưu thế so với khối NATO về số xe tăng và trọng pháo gấp 3 lần, máy bay chiến đấu gấp 2 lần.

Bản báo cáo của NATO kêu gọi khối Vác-sa-va công bố chi tiết các lực lượng của mình triển khai tại Đông Âu, kêu gọi M.X. Goóc-ba-chốp hãy mở rộng chính sách cởi mở của ông cả trong những vấn đề quân sự và cho rằng đây là mục tiêu căn bản của các cuộc thương lượng với Liên Xô về việc cắt giảm các lực lượng quy ước.


Ngày 29-11:

- Trong lời khai mạc kỳ họp Xô-viết tối cao Liên Xô, M.X. Goóc-ba-chốp lên án "sự đàn áp và độc tài" của các nhà lãnh đạo Liên Xô trước đây và những vụ vi phạm lan tràn khắp nơi, vì thế Liên Xô phải trả giá đất về sinh mạng và chính trị. Ông tuyên bố: "chúng ta đang phá vỡ cơ cấu cũ".

- Liên Xô bác bỏ những số liệu về ưu thế của khối hiệp ước Vác-sa-va đối với NATO về lực lượng thông thường do NATO đưa ra ngày 25-11. Tướng Nhi-cô-lai Che-rơ-vốp, phó Tổng tham mưu trưởng quân đội Liên Xô nói rằng, sự đánh giá "chọn lọc" của NATO là "không chính xác và hầu như không có tính chất xây dựng", họ đã không tính đến ưu thế về số lượng lực lượng hải quân và một số loại máy bay, pháo binh của NATO.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 17 Tháng Chín, 2022, 10:15:09 am
Ngày 1-12:

Kỳ họp bất thường Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua hai đạo luật mới: Luật về sửa đổi và bổ sung Hiến pháp Liên Xô và Luật bầu cử Đại biểu nhân dân.


Ngày 5-12:

- Ủy ban Trung ương Đảng và Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô ra nghị quyết chung về tình trạng ở vùng Ca-ra-bắc, trong đó nêu rõ sự phân biệt sắc tộc đã đầu độc bầu không khí vốn đã rất căng thẳng ở đây. Nghị quyết quy trách nhiệm cho các lực lượng giữ gìn trật tự kỷ cương của hai nước Cộng hòa này đá không "thực hiện những biện pháp cần thiết để thiết lập trật tự, không có sự trả lời thích đáng đối với hoạt động của các phần tử cực đoan".

- Báo "Thế giới" (Cộng hòa liên bang Đức) dẫn lời một số đại biểu Liên Xô phát biểu trong hội nghị "nhóm đàm thoại Béc-gơ-đô-ri" mới diễn ra tại Bon cho biết, Liên Xô coi sự hiện diện của Mỹ trong "ngôi nhà chung châu Âu" trong tương lai không chỉ là điều chấp nhận được mà còn là điều cần thiết". Trong hội nghị còn một điều ngạc nhiên khác nữa là đã đạt được sự nhất trí về một "công thức" xóa bỏ tình trạng chia cắt nước Đức mặc dù các đại biểu Liên Xô nói dè dặt rằng "đó là vấn đề hiện tại không thể giải quyết được, nhưng không có thể biết trước trong tương lai lịch sử sẽ diễn ra như thế nào".


Ngày 6-12:

Tổng bí thư M.X. Goóc-ba-chốp đến Niu Y-oóc tiến hành cuộc gặp thứ 5 với Tổng thống Mỹ.


Ngày 7-12:

- Tại khóa họp thứ 43 Đại hội đồng Liên Họp quốc, M.X. Goóc-ba-chốp đã đọc diễn văn, trong đó tuyên bố:

"Trong hai năm tới, quân số của các Lực lượng vũ trang Liên Xô sẽ giảm 500 nghìn người, vũ khí thông thường cũng được giảm bớt đáng kể. Những biện pháp giảm bớt này sẽ được thực hiện đơn phương, không lệ thuộc vào cuộc đàm phán vì mục tiêu của cuộc gặp ở Viên.

Theo thỏa thuận với các nước đồng minh của mình trong hiệp ước Vác-sa-va, Liên Xô quyết định đến năm 1991 rút ra khỏi Cộng hòa dân chủ Đức, Tiệp Khắc và Hung-ga-ri 6 sư đoàn xe tăng và giải thể những đơn vị này. Liên Xô củng sẽ rút ra khỏi ba nước này các binh đoàn cường kích đổ bộ và một loạt đơn vị khác kể cả các đơn vị đổ bộ vượt sông cùng vũ khí và khí tài. Quân đội Liên Xô ở Cộng hòa dân chủ Đức, Tiệp Khắc và Hung-ga-ri sẽ giảm 50 nghìn người, về vũ khí sẽ giảm bớt 500 xe tăng.

Đồng thời Liên Xô cũng sẽ giảm bớt quân số và vũ khí ở cả vùng lãnh thổ Liên Xô thuộc châu Âu. Tính tổng cộng trên phần lãnh thổ này của Liên Xô và trên lãnh thổ của các nước đồng minh của Liên Xô ở châu Âu, các lực lượng vũ trang Liên Xô sẽ giảm bớt 10.000 xe tăng, 8.500 hệ thống pháo, 800 máy bay chiến đấu.

Trong hai năm tới chúng tôi cũng sẽ giảm bớt đáng kể lực lượng vũ trang đóng ở phần lãnh thổ Liên Xò thuộc châu A. Theo thỏa thuận với chính phủ nước Cộng hòa nhân dân Mông Cổ, một bộ phận đáng kể quân đội Liên Xô đang tạm thời đóng ở nước này sẽ được rút về nước".

- 10 giờ 41 phút (giờ Mát-xcơ-va) xảy ra trận động đất mạnh tại các vùng phía bắc Ác-mê-ni-a. Đây là trận động đất lơn nhất ở Cáp-ca-dơ trong vòng 80 năm nay. Trung tâm động đất ở thành phố Lê-nin-na-can đo được 12 độ rích-te. Động đất xảy ra ở vùng lãnh thổ với hơn 200 nghìn dân, gây thiệt hại khoảng 8 triệu m2 nhà ở (khoảng một nửa diện tích nhà ở trong vùng), 58 làng bị phá hủy hoàn toàn. Sau hai tuần cứu hộ đã bới được 23,7 nghìn xác chết, cứu được 15.252 người. Liên Xô đá thành lập ủy ban khắc phục hậu quả do N. Rư-scốp phụ trách.

- Tính đến ngày 31 tháng 11, Liên Xô đá hủy bỏ hơn 600 tên lửa tác chiến và huấn luyện tầm trung và ngắn, chiếm khoảng 1/3 số vũ khí mà Liên Xô cần phải hủy bỏ theo hiệp ước INF.


Ngày 8-12:

Trong cuộc họp báo tại Nhà trắng, Tổng thống Mỹ R.Ri-gân nói: Goóc-ba-chốp chưa chứng tỏ cho ông thấy mọi lý do nào khiến ông không thể tin cậy Goóc-ba-chốp, "Mỹ và Liên Xô có thể một lần nữa trở thành đồng minh với nhau".


Ngày 9-12:

Liên Xô bắt đầu tháo gỡ hai giàn ra-đa lưu động được bố trí gần Mát-xcơ-va và thành phố Gô-men (Bê-la-ru-xi-a) mà phía Mỹ nói rằng các giàn ra-đa đó là sự vi phạm hiệp ước SALT-1 ký kết năm 1972.


Ngày 13-12:

Tòa án tối cao Liên Xô thào luận về vụ án hình sự đối với các cựu cán bộ có trọng trách của Bộ Nội vụ Liên Xô bị kết tội nhận hối lộ.


Ngày 21-12:

Trong cuộc phỏng vấn của tờ "Tin tức Mát-xcơ-va", Bộ trưởng Ngoại giao Liên Xô đã phê phán giới lãnh đạo quân sự Liên Xô trong việc trì hoãn công bố ngân sách quân sự của Liên Xô như đã hứa từ giữa năm 1986. Ông nói "Đã có một quyết định chính trị và quyết định này phải được thực hiện trong thực tế", song "đôi khi có sự chống đối nhất định".


Ngày 26-12:

TASS đưa tin: Các thành viên nhóm Lê-nin-grát thuộc tổ chức "Liên minh dân chủ" là "những kẻ đổng lõa trong việc xuất bản các tài liệu có những lời kêu gọi dùng vũ lực lật đổ hệ thống Nhà nước hiện nay". Người ta đã tịch thu nhiều truyền đơn và tạp chí như vậy khi khám nhà của các thành viên "Liên minh dân chủ". Tuy nhiên các cơ quan điều tra nói rằng, "hiện nay họ không đủ chứng cớ để bắt những người này".


Ngày 31-12:

Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp phát biểu trên đài truyền hình Liên Xô nhân dịp đón năm mới 1989, trong đó nhấn mạnh: "Năm qua được đánh dấu bằng những công việc to lớn nhằm cải tổ nền kinh tế mà thành công của nó có tầm quan trọng sống còn đối với chúng ta. Năm 1988 kết thúc với những kết quả tốt đẹp hơn năm trước trong lĩnh vực thu nhập quốc dân và năng suất lao động. Tuy nhiên công cuộc cải tổ nền kinh tế vẫn chưa có hiệu quả to lớn và kết quả chưa làm cho chúng ta hài lòng...

Năm qua... là năm của những thay đổi lớn lao vì những mối quan hệ quốc tế tốt đẹp hơn... Một cách nhìn mới về thế giới đã hình thành, "chiến tranh lạnh" đã bắt đầu lùi bước, chúng ta cùng với các nước xã hội chủ nghĩa khác và các dân tộc khác sẽ làm tất cả vì loài người để đẩy lùi nó, để bước vào một thời kỳ hòa bình.


Kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kỉnh tế - xã hội năm 1988:

- Thu nhập quốc dân Liên Xô đạt 625 tỉ rúp, tổng sản lượng quốc dân đạt 866 tỉ, sản lượng công nghiệp tăng 3,9% toàn bộ mức tăng sản lượng công nghiệp là nhờ tăng năng suất lao động.

Trong nông nghiệp, sản lượng ngũ cốc hụt 38 triệu tấn so với kế hoạch, phải mua 36 triệu tấn ngũ cốc, chủ yếu dùng làm thức ăn gia súc. So với năm 1987, sản lượng thịt và trứng tăng 2%, sữa tăng 3%.

Trong ngành hàng không vũ trụ, giao thông, Liên Xô phóng thử thành công tàu con thoi "Bão tuyết", tiến hành những chuyến bay thử máy bay vận tải lớn nhất thế giới AN- 225, hoàn thành quá trình chạy thử tàu chở xà lan bằng năng lượng nguyên tử.

- Tạp chí "Tấm gương" (Cộng hòa liên bang Đức) bầu M.X.Goóc-ba-chốp là "Người của năm 1988", là nhân vật chính trị xuất sắc nhất của năm 1988, là người gánh vác trách nhiệm quan trọng và to lớn hơn nhiều so với các nhà lãnh đạo của các nước lớn ở phương Tầy.

- Đài truyền hình Phap TF1 cũng bầu Goóc-ba-chốp là "Nhân vật xuất sắc nhất năm 1988".

- Liên Xô tuyên bố, năm 1989 có mọi khả năng bước vào lịch sử như năm ký kết công ước quốc tế về thủ tiêu vũ khí hóa học. Liên Xô đang tích cực xây dựng một công trình đặc biệt để hủy vũ khí hóa học. Liên Xô đã công khai tuyên bố dự trữ vũ khí hóa học của Liên Xô không quá 50 nghìn tấn chất độc.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:11:23 pm
NĂM 1989


Ngày 3-1:

Phó Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô I. Bê-la-u-xốp thông báo rằng, Chính phủ Liên Xô đã đề ra một chương trình 8 năm để tổ chức lại một phần của ngành công nghiệp quân sự vào việc sản xuất trong thời bình. Theo chương trình nay sẽ có tới 29.000 nhà máy mới sẽ được xây dựng và 38.000 nhà máy hiện có sẽ biến thành các nhà máy chế biến lương thực.

Việc sản xuất vũ khí sẽ được giảm tới một giới hạn hợp lý bảo đảm khả năng quốc phòng có thể tin cậy, đủ đáp ứng trong nước và các đồng minh của mình.


Ngày 8-1:

Phát biểu với câu lạc bộ báo chí tại đài truyền hình Cộng hòa liên bang Đức, A. Ia-cốp-lép, ủy viên Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Liên Xô nói rằng, "quan hệ Liên Xô - CHLB Đức gần đây đã phát triển rất nhanh" và "không loại trừ khả năng có thay đổi trong chiến lược quân sự của Liên Xô".


Ngày 12-1:

Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô ra pháp lệnh truất quyền các cơ quan hành chính, cơ quan nhà nước của vùng Ca-ra-bắc và trao quyền đặc biệt rất rộng rãi cho một Ủy ban đặc biệt do A. Vôn-xki đứng đầu để lãnh đạo khu vực này.


Ngày 14-1:

Nguyên soái X.A-khrô-me-ép và tướng D.Xu-khô-ru-cốp, thứ trưởng Bộ Quốc phòng tuyên bố ủng hộ việc cắt giảm quân đội. Một thứ trưởng khác, tướng Cha-ta-nốp cũng cho rằng việc này là "vì lợi ích của nhân dân".


Ngày 18-1:

M.X.Goóc-ba-chốp công bố các chi tiết trong việc cắt giảm các chi phí quân sự của Liên Xô, toàn bộ chi phí sẽ được cất giảm trên 14%, vũ khí và quân trang hiện đang được cắt giảm tới 20%.


Ngày 21-1:

- Tại Đại hội 27 Đảng bộ Mát-xcơ-va, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Chúng ta đang sống trong một đất nước với hệ thống một đảng, điều này đã hình thành trong điều kiện lịch sử. Một số người cho rằng, để xã hội phát triển năng động cần có hệ thống nhiều đảng. Tôi không nói đến những người chống Liên Xô. Song có những người ủng hộ điều này vì họ thực sự mong muốn các quá trình trong nước diễn ra một cách tích cực và năng động. Tuy nhiên, họ chỉ đứng trên phương diện là cần tìm kiếm một cơ chế ủng hộ cuộc sống xã hội tích cực và bảo đảm sự kiểm soát để không có vùng bí mật, để tất cả mọi việc đều công khai và để nhân dân tham gia cải tổ. Đó chính là điều mà Đảng đang cố gắng đạt được thông qua cuộc cải cách chính trị, qua cơ chế dân chủ, công khai và phê bình.

Chúng ta sẽ kiên quyết ủng hộ đường lối này, bất chấp những cản trở. Những người gian xảo và mị dân giống như bọt xà phòng rồi sẽ biến mất, còn giá trị chủ yếu là dân chủ và công khai sẽ còn lại mãi mãi".

- Đầu năm 1989 Xô-viết tối cao nước Cộng hòa Ác-mê-ni-a thông qua quyết định đi ngược Hiến pháp Liên Xô, tuyên bố tỉnh Na-go-rơ-nưi Ca-ra-bắc thuộc Ác-mê-ni-a.


Ngày 29-1:

Lần đầu tiên, Liên Xô tiết lộ đã có các đầu đạn hạt nhân tại Cu-ba vào thời kỳ khủng hoảng 1962. Tướng Đ.Vê-cô-nốp nói, các đầu đạn hạt nhân này không được lắp lên tên lửa và được đưa tới Cu-ba trước khi Ken-nơ-đi ra lệnh phong tỏa Cu-ba.


Ngày 30-1:

Khối Vác-sa-va lần đầu tiên công bố những chi tiết về quân số và vũ khí của mình ở châu Âu. Các con số được đưa ra cho thấy, khối NATO trội hơn khối Vác-sa-va về lực lượng lục quân và không quân. Khối Vác-sa-va trội hơn về các dàn phóng tên lửa chiến thuật, không quân đánh chặn, xe chiến đấu của bộ binh, thiết giáp và trọng pháo; về hải quân NATO nhiều gấp 8 lần so với Vác-sa-va về số tàu ngầm cỡ lớn và gấp 2,4 lần số máy bay chiến đấu.

- Máy bay tiến công trên biển và yểm hộ trên không: NATO có 4075, Vác-sa-va có 2785 (1,5/1).

- Máy bay lên thẳng + tiêm kích: NATO có 5270, Vác-sa-va có 2785 (1,9/1).

- Hệ thống tên lửa chống tăng có điều khiển NATO có 18070, Vác-sa-va có 11409 (1,6/1).

Khối Vác-sa-va hơn NATO về các loại:

- Xe tăng: 59400/30690 (1,9/1).

- Bệ phóng tên lửa tầm ngắn: 1608/136 (11,8/1).

- Xe thiết giáp 70330/46900 (1,5/1).

- Pháo: 71560/57060 (1,3/1).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:14:39 pm
Ngày 7-2:

Bộ trưởng Ngoại giao Liên Xô E.Sê-vác-nát-de gặp đại sứ và đại biện lâm thời 12 nước thành viên của cộng đồng châu Âu. Tại cuộc gặp này, ông nhấn mạnh "sự cần thiết phải lập quan hệ chính thức giữa Liên Xô và cộng đồng Châu Âu, giữa Hội đồng tương trợ kinh tế và cộng đồng kinh tế châu Âu đã chín muồi từ lâu. Vì vậy, để lấy lại những gì đã mất, tất cả chúng ta phải hành động kiên quyết với quy mô to lớn, phải loại bỏ mặc cảm của quá khứ".


Ngày 9-2:

- Trả lời phỏng vấn của hãng thông tấn TASS, I. Ba-la-u-xốp, Phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô cho biết, đã có 345 xí nghiệp quốc phòng chuyển sang sản xuất thiết bị cho ngành công nghiệp nhẹ và công nghiệp thực phẩm. Trong năm 1989 các xí nghiệp này sẽ sản xuất 1/5 sản lượng các loại thiết bị đó ở Liên Xô và đến năm 1995 sẽ tăng sản lượng lên 2 - 3 lần.

- Quân đội Liên Xô rút hết khỏi Áp-ga-ni-xtan.

- Kết thúc cuộc tập trận chung Liên xỏ - Hung-ga-ri - Tiệp Khác tại Tiệp Khắc.


Ngày 10-2:

Thứ trưởng thứ nhất Bộ Quốc phòng Liên Xô, tướng Môi-xe-ép tuyên bố trên báo "Sao đỏ" rằng, đề nghị giảm 50% lực lượng Hồng quân là "không thể chấp nhận được" mặc dù việc cất giảm chi phí quốc phòng được biện minh cả về mặt chính trị lẫn chiến lược.


Từ ngày 6 đến 8-3:

Ngoại trưởng 33 nước châu Âu, Mỹ và Ca-na-đa tiến hành cuộc họp tại Viên (Áo) để mở đầu các cuộc thương lượng về lực lượng vũ trang thông thường ở châu Âu và về các biện pháp củng cố lòng tin và an ninh. Tại đây, ngoại trưởng Liên Xô đưa ra 3 giai đoạn cắt giảm lực lượng vũ trang của các nước khối Vác-sa-va và NATO đến mức cần thiết để phòng thủ:

Giai đoạn đầu kéo dài 3 năm bao gồm loại bỏ sự mất cân đối về quân số và vũ khí, cụ thể là giảm 10 - 15% số quân và thành lập những vùng giảm vũ trang theo dọc đường biên giới của hai khối.

Giai đoạn 2 củng 2-3 năm, tiếp tục giảm số quân và vũ khí trên cơ sở của giai đoạn 1. Mỗi bên giảm 25% số quân cùng với số vũ khí của quân số này.

Giai đoạn 3 là giai đoạn sau khi cất giảm lực lượng quấn sự thông thường của hai bên chỉ mang tính chất phòng thủ.


Ngày 15-3:

Liên Xô, Cộng hòa dân chủ Đức, Ba Lan bắt đầu cuộc tập trận chung mang tên "Hữu nghị 89" tại Cộng hòa dân chủ Đức.


Ngày 18-3:

Tại Áp-kha-di-a thuộc Gru-di-a đã diễn ra cuộc mít tinh hòa bình đòi độc lập cho nước cộng hòa tự trị này.


Ngày 26-3:

Liên Xô tiến hành bầu cứ Đại biểu nhân dân Liên Xô. Tổng số đại biểu nhân dân Liên Xô là 2.250 người, trong đó 750 người được đề cử tử các khu vực lãnh thổ, 750 đại biểu từ các nước cộng hòa, tỉnh và khu tự trị, 750 còn lại là tử các tổ chức đảng, đoàn, công đoàn... Riêng Đảng Cộng sản Liên Xô là 100 đại biểu.


Ngày 29-3:

Phát biểu tại hội nghị cán bộ lãnh đạo các phương tiện thông tin đại chúng, M.X. Goóc-ba-chốp nói: "Vai trò đội tiên phong chính tiị của Đảng hiện nay càng đặc biệt quan trọng vì đất nước dang ở giai đoạn có tính chất bước ngoặt trong lịch sử của mình, và đang diễn ra quá trình xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa".


Quý 1-1989:

Tổng sản phẩm quốc dân Liên Xô tăng 5%, thu nhập quốc dân tăng 4%, năng suất lao động xã hội tăng 4,5%, sản lượng công nghiệp tăng 3,2%, sản lượng hàng tiêu dùng tăng 5,8% so cùng kỳ năm trước.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:16:15 pm
Tử ngày 5 đến 7-4:

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp thăm chính thức nước Anh. Ông đã hội đàm với thủ tướng M.Thát-chơ trong "bầu không khí rất hữu nghị". Tại Ghin-đơ-hon, Goóc-ba-chốp đọc bài diễn văn quan trọng, trong đó nhấn mạnh: "Công cuộc cải tổ đang diễn ra ở Liên Xô đóng vai trò một nhân tố thuận lợi trên trường quốc tế. Việc dân chủ hóa xã hội Xô-viết phù hợp với xu thế khẳng định những tổ chức dân chủ của sự cởi mở trong các công việc quốc tế".

M.X.Goóc-ba-chốp đã công bố những số liệu về các lực lượng vũ trang Liên Xô: đến cuối năm 1990 số quân của Liên Xô chỉ còn 3 triệu 760 nghìn người, "Liên Xô đã quyết định trong năm nay chấm dứt việc sản xuất chất u-ra-ni-om làm giàu để phục vụ những mục tiêu quân sự. Tiếp theo việc đóng cửa trong năm 1987 lò phản ứng công nghiệp điều chế chất Plu-tô-ni để chế tạo vũ khí, trong năm nay Liên Xô dự định đóng cửa thêm 2 lò như vậy và không sử dụng những lò khác để thay thế".


Ngày 7-4:

Một tàu ngầm phóng ngư lôi chạy bằng năng lượng nguyên tử thuộc hạm đội Bắc của hải quân Liên Xô bị cháy và đắm ở độ sâu hơn 1500m ở vùng biển quốc tế trên biển Na-uy.


Từ ngày 8 đến 9-4:

Các phần từ quá khích tổ chức mít tinh chống chính quyền Xô-viết tập trung cạnh tòa nhà chính phủ Gru-di-a ở Tbi-li-xi đã tiến công các đơn vị cảnh sát và quân đội bảo vệ chính phủ làm 16 người bị chết. Các đơn vị quân đội đã giải tán cuộc mít tinh trong khi vẫn chấp hành quy định về không sử dụng vũ khí.


Ngày 11-4:

- Đoàn Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô công bố sắc lệnh về "Những thay đổi và bổ sung luật hình sự về những tội phạm quốc gia và một số đạo luật khác của Liên Xô".

Theo sắc lệnh này, những kẻ có hành động phá hoại chế độ nhà nước và xã hội của Liên Xô là tội phản quốc và phải bị trừng trị nghiêm khắc.

- Tại cuộc gặp gỡ các Viện sĩ Gru-di-a ở Tbi-li-xi và các nhà báo nước ngoài, Ngoại trưởng E.Sê-vác-nát-de cho biết trong vòng 2 năm tới Liên Xô sẽ giảm bớt chi phí quốc phòng 14 tỷ rúp (20,4 tỷ USD).


Ngày 14-4:

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Liên Xô Ghe-ra-xi-mốp nói, chính quyền Gru-di-a đã ra lệnh cho binh sĩ tiến công những người biểu tình ngày 9-4 ờ Tbi-li-xi làm 19 người chết.


Ngày 15-4:

Chính phủ Môn-đô-va thông báo sẽ phục hồi danh dự cho hàng nghìn phú nông (Kulắc) hồi năm 1949 bị tịch thu tài sản và bị đưa đi đày dưới thời Xta-lin.


Ngày 16-4:

Trong cuộc gặp gỡ với sinh viên đại học Tbi-li-xi, Bộ trưởng Ngoại giao Sê-vác-nát-de nói một cuộc điều tra đang được tiến hành về vụ các lực lượng an ninh giải tán cuộc biểu tình theo chủ nghĩa dân tộc ngày 9-4 và hứa sẽ trừng phạt những người gây ra cái chết của 19 người biểu tình ở Tbi-li-xi.


Ngày 21-4:

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Liên Xô cho biết, quân đội chỉ dùng hơi cay để giải tán những người biểu tình ở Tbi-li-xi. Hầu hết những người bị chết và bị thương trong cuộc biểu tình là do xô đẩy lẫn nhau khi xẩy ra những đám đông không thể kiểm soát được.


Ngày 23-4:

Hàng ngàn người đã tụ tập tại quảng trường Pu-skin (Mát-xcơ-va) để biểu tình phản đối cuộc xung đột giữa quân đội và nhũng người dân tộc chủ nghĩa Gru-di-a. Cuộc biểu tình này do "Liên minh dân chủ" tổ chức. Công an đã bắt đi 47 người.


Ngày 25-4:

- Liên Xô bắt đầu giai đoạn đầu rút từng phần các đơn vị quân đội ra khỏi Hung-ga-ri. Theo thỏa thuận với các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va, chính phủ Liên Xô quyết định đến cuối năm 1990 sẽ rút 22 đơn vị khỏi Hung-ga-ri. Do rút các đơn vị này, số quân của tập đoàn quân phía Nam sẽ giảm hơn 10 nghìn người, hơn 450 xe tăng, hơn 200 khẩu pháo, cối, hơn 3000 xe ô tô và các phương tiện khác.

- Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp toàn thể xem xét một số vấn đề về tổ chức. M.X.Goóc-ba-chốp thông báo 110 ủy viên chính thức và dự khuyết Trung ương Đảng và ủy viên Bản thânh tra Trung ương Đảng đã gửi một bức thư cho Trung ương Đảng và bản thânh tra Trung ương đề nghị cho họ được ra khỏi hai cơ quan này do Đại hội XXVII của Đảng bầu ra vì tuổi cao sức yếu, không gánh vác được những nhiệm vụ nặng nề và phức tạp hiện nay (Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô có 301 ủy viên chính thức và 157 dự khuyết).

Hội nghị đã chấp nhận đề nghị của 110 người này và chuyển 24 ủy viên dự khuyết thành ủy viên chính thức Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô.


Ngày 26-4:

Nhận xét về việc 110 ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô từ chức, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Mỹ M.Tút-uy-lơ-côn coi đây là "những sự thay đổi khá quan trọng trong chế độ Liên Xô mà Mỹ đang theo dõi rất chặt chẽ".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:17:03 pm
Ngày 5-5:

Trung tướng V.Phua-xin, Phó tổng tư lệnh, tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang Liên Xô tại Cộng hòa dân chủ Đức cho biết, đến cuối năm 1990, Liên Xô sẽ hoàn thành việc giảm bớt lực lượng ở Cộng hòa dân chủ Đức gồm 4.000 xe tăng, 24 bệ phóng tên lửa chiến thuật, 80 bệ phóng tên lửa cao xạ, 137 máy bay chiến đấu và số quân phụ trách các vũ khí, phương tiện này. Những đơn vị còn lại sẽ được thay đổi cơ cấu, tuy nhiên phải bảo đảm khả năng giữ gìn an ninh, tự vệ, bảo vệ những thành tựu của chủ nghĩa xã hội.


Ngày 6-5:

Quốc hội Ex-tô-ni-a tuyên bố lấy tiếng Ex-tô-ni-a làm ngôn ngữ chính thức của nước cộng hòa.


Ngày 13-5:

Liên Xô bắt đầu rút một bộ phận quân đội khỏi Tiệp Khắc.


Ngày 15-5:

Liên Xô bắt đầu rút một bộ phận quân đội đóng trên lãnh thổ Mông Cổ. Dự kiến từ năm 1989 đến năm 1990 Liên Xô sẽ rút gần 50 nghìn quân, hơn 850 xe tăng, gần 1.100 xe bộ binh và xe bọc thép, hơn 820 khẩu pháo, gần 190 máy bay và 130 máy bay lên thẳng.


Từ ngày 15 đến 19-5:

Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp thăm Trung Quốc. Hai bên tuyên bố bình thường hóa quan hệ sau 30 năm gián đoạn.


Từ ngày 15 đến 20-5:

Liên Xô và Cộng hòa dân chủ Đức tiến hành tập trận chung tại CHDC Đức.


Ngày 22-5:

Tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va công bố "Lời kêu gọi của các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va gửi các nước thành viên tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO)", trong đó tán thành việc đồng thời giải tán hai liên minh quân sự - chính trị mà bước đầu tiên là giải thể các tổ chức quân sự của chúng.


Ngày 25-5:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ I khai mạc tại Mát-xcơ-va. Đại hội đã bầu M.X. Goóc-ba-chốp làm Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô.


Ngày 28-5:

Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô D.I-a-dốp cho biết đến ngày 1-1-1991 Liên Xô sẽ giảm 200 nghìn quân ở vùng phía Đông Liên Xô. Ở vùng Viễn Đông, số quân của các lực lượng vũ trang sẽ giảm 160 nghìn người, trong đó có 12 sư đoàn bộ binh cơ giới, 11 trung đoàn không quân và 16 tàu chiến thuộc hạm đội Thái Bình Dương.


Ngày 29-5:

Báo Pra-vđa đăng tin: "Tướng A.Li-di-chép, chủ nhiệm Tổng cục Chính trị Quân đội Liên Xô cho biết, trong 3 năm qua gần 50% số cán bộ trong các cơ quan của Bộ Quốc phòng Liên Xô đã được thay thế, trên 100 cán bộ lãnh đạo các cơ quan chính trị đã bị cách chức vì "tư tưởng yếu kém".


Ngày 30-5:

Trong báo cáo đọc tại Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, Tổng bí thư M.X. Goóc-ba-chốp cho biết, chi phí quân sự của Liên Xô trong năm 1989 là 77,3 tỷ rúp (123 tỷ USD).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:18:50 pm
Ngày 1-6:

Liên Xô bắt đầu giải thể quân khu Trung Á. Một số đơn vị thuộc quân khu giải thể này sẽ được rút gọn hoặc giải thể hoàn toàn.


Từ ngày 3 đến 4-6:

Các cuộc xung đột sắc tộc giữa thiểu số người Thổ Nhĩ Kỳ và người U-dơ-bếch ở đông nam Ta-sken làm 80 người chết, hơn 800 người bị thương. 9.000 quân của Bộ Nội vụ đã được đưa đến để lập lại trật tự.


Ngày 3-6:

Viện Liên bang Xô-viết tối cao Liên Xô họp phiên đầu tiên nhằm giải quyết các vấn đề tổ chức. E.M. Pri-ma-cốp được bầu làm chủ tịch Viện Liên bang.


Ngày 6-6:

Trong ngày làm việc thứ 9 Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, Đại biểu V. I-a-rê-vôi (của Ex-tô-ni-a) đã lưu ý các đại biểu về sự cần thiết phải bảo toàn đất nước khỏi sự phân chia có thể xẩy ra thành các quốc gia riêng biệt. Đại biểu này cho biết, nước Cộng hòa Ex-tô-ni-a có nhiều nhóm và tổ chức cực đoan hoạt động ngày càng công khai và dữ dội, mưu toan gieo rắc sự mất lòng tin của mọi người đối với chế độ hiện hành, với Đảng và Chính phủ.

Đại biểu R. Ni-ga-nốp được bầu làm chủ tịch Viện dân tộc.


Ngày 7-6:

- Tại Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, N.Rư-scốp được cử giữ chức Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, G.Côn-bin làm Chủ tịch Ủy ban kiểm tra nhân dân, B.A. Xmô-len-xép làm Chánh án Tòa án tối cao, Y.Mét-vê-ép làm trọng tài chính nhà nước Liên Xô, A.Xu-kha-rép làm Viện trưởng Viện kiểm sát Liên Xô. Tất cả những người này do M.X.Goóc-ba-chốp đề cử.

- Trong báo cáo đọc tại Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô Rư-scốp cho biết, Liên Xô đang "tìm cách giảm chi phí quốc phòng trong thu nhập quốc dân khoảng 1,5 đến 2 lần vào năm 1995". Một trong những biện pháp đầu tiên nhằm khắc phục tình trạng thâm hụt ngân sách là "cắt giảm chi tiêu của nhà nước, chủ yếu về quốc phòng và giai đoạn sau sẽ cho phép 9.000 nhà máy làm ăn thua lỗ được giải thể".


Ngày 11-6:

Tình trạng xung đột ở U-dơ-bê-ki-xtan đã lan sang nước Cộng hòa láng giềng Tát-gi-ki-xtan.


Ngày 12-6:

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đi thăm Cộng hòa liên bang Đức, hội đàm với thủ tướng H.Côn (AFP nhận xét: "Cả hai nhà lãnh đạo Liên Xô và Cộng hòa liên bang Đức được coi là tượng trưng cho sự tan băng chưa từng thấy sau đại chiến thế giới hai trong quan hệ Đông - Tây".


Ngày 13-6:

Trong cuộc hội đàm với Thủ tướng Cộng hòa liên bang Đức H.Côn, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp đã im lặng khi H.Côn nhắc lại thách thức của Tổng thống Mỹ G. Bu-sơ phá bỏ bức tường Bec-lin.

Sau cuộc hội đàm, H.Côn tuyên bố với các nhà báo: "Lịch sử đang ủng hộ chúng ta, nhưng nó đòi hỏi phải kiên tri".


Ngày 14-6:

A. Lê-vin, Tham tán chính trị và thông tin Đảng Cộng sản Liên Xô tại Việt Nam, trong cuộc họp báo về Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô cho biết, trong Đại hội có một số ý kiến "quá xúc động không cần thiết" có ý đồ tấn công gay gắt Đảng Cộng sản Liên Xô.


Ngày 15-6:

Trong cuộc họp báo nói về chuyến đi thăm Cộng hòa liên bang Đức, M.X.Goóc-ba-chốp coi bức tường Béc-lin không phải là "một vấn đề nghiêm trọng". "Cộng hòa dân chủ Đức xây dựng bức tường đó trong một tình hình xung đột. Nó có thể biến đi ngay khi những điều kiện dẫn đến xây dựng bức tường đó đã biến đi".


Ngày 16-6:

Liên Xô bắt đầu rút một số đơn vị quân đội khỏi Ba Lan.


Ngày 17-6:

Xung đột sắc tộc diễn ra ở Nô-vưi U-den-khơ thuộc Ca-dắc-xtan làm một số người chết.


Từ ngày 19-6 đến 7-8:

Liên Xô và Mỹ tiến hành vòng 11 cuộc đàm phán (bị gián đoạn từ tháng 11-1988 do thay đổi chính quyền Mỹ) về vũ khí hạt nhân và vũ khí vú trụ tại Giơ-ne-vơ. Hai bên tỏ ý hài lòng về quá trình thảo luận diễn ra trên tinh thần xây dựng và thiết thực. Tuy nhiên, vẫn chưa đạt được tiến bộ trong việc giải quyết vấn đề trọng tâm, nghĩa là chưa dạt được thỏa thuận về việc tôn trọng Hiệp ước về hệ thống phòng thủ chống tên lửa dưới dạng đã ký năm 1972 và về việc không rút ra khỏi Hiệp ước đó trong thời gian mà hai bên sẽ thỏa thuận.


Ngày 21-6:

Trong cuộc hội đàm với Chủ tịch Hội đồng tham mưu trưởng liên quân Mỹ W. Cơ-rao tại Điện Crem-li, Tổng bí thư M .X. Goóc-ba-chốp tuyên bố, quan hệ Xô - Mỹ "đang chuyển từ khái niệm kẻ thù sang khái niệm bạn bè".


Ngày 23-6:

Các ủy ban của Xô-viết tối cao Liên Xô phụ trách việc phê chuẩn các ứng cử viên vào các chức bộ trưởng trong chính phủ đã không phê chuẩn V.Da-kha-rốp vào chức Bộ trưởng Văn hóa và M.Gra-vốp vào chức chủ tịch Ủy ban thể thao do Rư-scố đề nghị. Đáp lại, Rư-scốp tuyên bố "có một số trường hợp nào đó cần phải chiến đấu cho ứng cử viên".


Ngày 28-6:

Xô viết tối cao Liên Xô chuẩn y 4 phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng: L.Vô-rô-nin và Y.Ma-xliu-cốp làm phó chủ tịch thứ nhất; L.A-ban-kin, giám đốc Viện kinh tế thuộc Viện Hàn lâm khoa học Liên Xô làm phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng kiêm Chủ nhiệm Ủy ban nhà nước về cải cách kinh tế; I.Be-la-u-xốp làm phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng kiêm chủ nhiệm Ủy ban nhà nước về các vấn đề quân sự - công nghiệp.


Ngày 29-6:

Xô-viết tối cao Liên Xô chuẩn y hai phó chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng là A.Bi-riu-cốp-va va V.Gu-xép.


Tháng 6-1989:

Trong tháng 6-1989 có khoảng 12.500 người Đông Đức đã tới định cư ở Tây Đức, trong đó có nhiều người vào Tây Đức một cách bất hợp pháp. Trong 6 tháng đầu năm 1989 đã có hơn 1 triệu người Đông Đức xin định cư tại Tây Đức (tăng 9% so với cả năm 1988).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:21:16 pm
Từ ngày 4 đến 6-7:

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X Goóc-ba-chốp thăm Pháp. Ông đã có cuộc hội đàm riêng với Tổng thống Pháp F.Mit-tơ-răng trong 2 giờ. Hai bên đã ký gần 20 hiệp định hợp tác. Kết thúc chuyến thăm, M.X. Goóc-ba-chốp đưa ra sáng kiến mới về giải trừ quân bị: "Liên Xô có thể tiếp tục đem phương cắt giảm các tên lửa hạt nhân chiến thuật của mình đang bố trí ở châu Âu nếu các nước NATO có ý định tham gia đàm phán về vũ khí hạt nhân chiến thuật".


Ngày 6-7:

Phát biểu tại Hội đồng châu Âu ở Stra-sbung, M.X. Goóc-ba-chốp giải thích quan niệm của ông về "Ngôi nhà chung châu Âu": "Châu Âu từ Đại Tây Dương đến Uran sẽ an toàn và quyền tối cao của mỗi nước được tự do lựa chọn chế độ xã hội của mình sẽ được tôn trọng cũng như quyền con người và môi trường cũng được tôn trọng".


Ngày 10-7:

- Xô-viết tối cao Liên Xô phê chuẩn một số bộ trưởng mới. V.Ba-ca-tin làm Bộ trưởng Nội vụ; E.Tra-dốp Bộ trưởng Y tế; A.Mi-khai-tren-cô Bộ trưởng các công trình lắp ráp và xây dựng đặc biệt.

- Các cuộc bãi công của thợ mỏ nổ ra ở vùng Me-giơ-đu-ra-chen-scơ thuộc Tây Xi-bi-ri đã lan rộng sang vùng Ku-dơ-nhét, Đôn-nhét và các vùng mỏ khác. Số người tham gia bãi công vượt quá con số 200 nghìn.


Từ ngày 11 đến 18-7:

Liên Xô và Cộng hòa dân chủ Đức tiến hành cuộc tập trận chung trên lãnh thổ Cộng hòa dân chủ Đức.


Ngày 12-7:

Tại cuộc họp toàn thể Ban Chấp hành Đảng bộ Lê-nin-grát, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Đảng Cộng sản Liên Xô và đất nước Xô-viết đang trải qua một trong những thời kỳ phức tạp, có thể nói là phức tạp nhất trong lịch sừ của mình... Công cuộc cải tổ đi kèm với những khó khăn, với những hiện tượng đầy mâu thuẫn, với sự xung đột quyền lợi... Đảng đang đứng trước sự cần thiết phải thực hiện những cải cách sâu sắc bên trong Đảng".


Ngày 18-7:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô triệu tập Hội nghị Bí thư thứ nhất Trung ương Đảng Cộng sản các nước Cộng hòa Xô-viết Liên bang, các khu ủy, tỉnh ủy để xem xét một số vấn đề về công tác đảng trong điều kiện cải tổ.

M.X. Goóc-ba-chốp bác bỏ những mưu toan đặt Đảng đối lập với các Xô-viết, vạch rõ tính chất vô căn cứ của những đề nghị sai lầm về lý luận cũng như về chính trị nói rằng phải "nhà nước hóa" Đảng, phải buộc Đảng phục tùng nhà nước. Goóc-ba-chốp nhấn mạnh, trong tương lai cũng như trong thời gian hiện nay, Đảng không thể không gây ảnh hưởng về chính trị của mình đối với lĩnh vực kinh tế - xã hội, không thể thoái thác trách nhiệm của mình về thực trạng kinh tế.


Ngày 19-7:

- Trong buổi tiếp Tổng giám đốc UNESCO F.Mai-o đang ở thăm Liên Xô, Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Các quá trình chính trị đang phát triển nhanh chóng trong xã hội. Thậm chí chúng còn đi trước các quá trình trong các lĩnh vực khác, trong đó có lĩnh vực kinh tế. Hiện nay, công cuộc cải tổ đang trải qua thời điểm khó khăn phức tạp nhất. Đảng cần phải thực hiện vai trò của mình là tập hợp mọi lực lượng: công nhân, nông dân, trí thức, các phong trào "chính thức" và "không chính thức", mọi sức sống trong nước và tất cả những ai có tư tuởng cải tổ và đổi mới cách mạng trong xã hội".

- Chính phủ Liên Xô đã ra lệnh giới nghiêm tại Cộng hòa Áp-kha-di-a sau khi xẩy ra bạo động tại đây ngày 15-7.


Ngày 20-7:

Công nhân nhiều mỏ than ở Liên Xô đã bắt đầu bái công (khu mỏ than Cu-dơ-bát, Đôn-bát, nhiều hầm mỏ của tỉnh Đô-nét-xcô, Đnép-rơ-pet-rốp-xcơ, 12 mỏ than ở thành phố Tréc-nê-vơ-rát, 11 mỏ ở Rô-vơ-cut-ta, khu mỏ Ca-ra-gan-da, v.v...) làm cho một số ngành kinh tế quốc dân lảm vào tình trạng hiểm nghèo.


Ngày 22-7:

Xô-viết tối cao Tát-gi-ki-xtan quyết định lấy tiếng Tat-gic làm ngôn ngữ chính thức của nước Cộng hòa Tat-gi-ki-xtan.


Ngày 25-7:

Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô D.I-a-dốp thăm nước Anh. Ông đã có các cuộc thảo luận với giới quân sự Anh về cuộc đàm phán giải trừ quân bị mà Liên Xô và Anh tham gia.
   

Ngày 30-7:

Một nhóm đại biểu của Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô đã thành lập "nhóm đại biểu liên khu vực". Các thành viên của nhóm đã bầu ra Ủy ban phối hợp trong đó có 5 đồng chủ tịch gồm: B. En-xin, giáo sư sử học Iu. A-pha-na-xép, tiến sĩ kinh tế G. Pô-pốp, Viện sĩ viện hàn lâm khoa học Ex-tô-ni-a V. Pan-mơ, Viện sĩ A. Xa-kha-rốp.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:22:41 pm
Ngày 1-8:

Liên Xô đã rút khỏi lãnh thổ các nước Đông Âu 21.000 sĩ quan và binh sĩ, 3.100 xe tăng, 383 khẩu pháo, 81 máy bay.


Ngày 2-8:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua dự thảo luật bãi công, hợp pháp hóa quyền bãi công.


Ngày 4-8:

Quốc hội Liên Xô phê chuẩn các biện pháp nhằm đối phó với tình hình tội ác ngày càng gia tăng, trong đó có biện pháp gia tăng lực lượng của Bộ Nội vụ vốn đã có 300.000 người. So với năm trước, mục độ tộ ác đã tăng 32%.


Ngày 12-8:

Nhà máy Quốc phòng ở tỉnh Tre-li-a-bin-xcơ đã cho ngừng hoạt động lò chế tạo chất Plu-tô-ni phục vụ mục đích quân sự. Đây là lò phản ứng thứ 3 trong ngành công nghiệp quân sự ngừng hoạt động.


Từ ngày 12 đến 13-8:

Một nhóm người từ Tây Béc-lin đã đập phá những trạm gác ở biên giới giữa Giô-snen và Hây-ne-sdốp. Các chiến sĩ biên phòng Đông Đức đã đẩy lùi hành động khiêu khích này.


Ngày 16-8:

Nguyên soái không quân, Tổng tư lệnh các lực lượng không quân, thứ trưởng Bộ Quốc phòng Liên Xô A.E-phi-mốp cho biết: "Trong quá trình Liên Xô đơn phương giảm các lực lưựng vũ trang thì riêng lực lượng không quân sẽ giảm 800 máy bay... Năm 1989 Liên Xô đang tiến hành nghiên cứu các máy bay tiêm kích MIC-29 và SU-27, máy bay ném bom chiến lược TU-160 và máy bay vận tải quân sự hạng nặng "Ru-xi-an".


Ngày 19-8:

Chủ tịch Ba Lan Ia-ru-den-xki chỉ định nhà hoạt động nổi tiếng của công đoàn Đoàn kết T. Ma-dô-vet-xki đứng ra lập chính phủ mới với liên minh 3 đảng gồm: công đoàn Đoàn kết, đảng Nông dân thống nhất và đảng Dân chủ.


Ngày 23-8:

- Đảng Cộng sản Liên Xô công bố Cương lĩnh về chính sách dân tộc. Cương lĩnh khẳng định nguyên tắc bình đẳng giữa các công dân không phụ thuộc vào dân tộc và sắc tộc, chủ nghĩa quốc tế không khoan nhượng với chủ nghĩa sô-vanh và chủ nghĩa dân tộc. Không cho phép để xẩy ra tình trạng vô chính phủ và bạo lực thay thế tự do.

- Sau khi Quốc hội Lít-va chính thức tuyên bố hiệp ước Mô-lô-tốp - Ri-ben-chốp ký năm 1939 là "không có hiệu lực và vô giá trự, báo Pra-vđa bắt đầu chỉ trích gay gắt phong trào chủ nghĩa dân tộc Sai-u-đis thực hiện "chính sách 2 mặt", bóp méo lịch sử.

- Ông V. Ve-ra-sét-chin - phó giám đốc Viện nghiên cứu Nhà nước và pháp luật thuộc Viện hàn lâm khoa học Liên Xô nói, việc ký hiệp ước không tấn công giữa Liên Xô và Đức ngày 23-8-1939 là việc làm không thể bàn cải. Cúng cần khẳng định một điều nữa là bản nghị định thư bí mật kèm theo hiệp ước và có hại tới lợi ích của các nước khác là việc làm phi pháp xét theo quan điểm công ước quốc tế.


Ngày 25-8:

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Liên Xô tuyên bố: "Liên Xô hài lòng đón nhận tuyên bố của Thủ tướng mới Ba Lan T. Ma-dô-vit-xki liên quan đến. lập trường của chính phủ Ba Lan tưomg lai trong lĩnh vực các quan hệ Liên Xô - Ba Lan, đến sự tham gia của Ba Lan trong tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va và Hội đồng tương trợ kinh tế".


Ngày 26-8:

Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra tuyên bố về tình hình các nước Cộng hòa vùng Ban-tích. Tuyên bố vạch rõ những biểu hiện ly khai, dân tộc chủ nghĩa ở ba nước cộng hòa Ban-tích là chống chủ nghĩa xã hội, phản dân tộc, vi phạm lợi ích cơ bản của toàn thể nhân dân Liên Xô. Chính quyền nhà nước của ba nước cộng hòa này đã thông qua những văn bản trái với hiến pháp, trái với những nguyên tắc liên bang của Nhà nước Xô-viết.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:23:45 pm
Ngày 10-9:

Phát biểu trên đài truyền hình CPS trong chuyến thăm Mỹ, B.En-xin nói: "Ở Liên Xô đã bắt đầu một phong trào từ bên dưới bằng hình thức các cuộc bãi công. Điều đó biểu thị sự bất bình đối với ban lãnh đạo đất nước, kể cả Goóc-ba-chốp... Nếu tình hình tiếp tục xấu đi và tôi cho rằng tình hình sẽ xấu đi thì không nghi ngờ gì nữa, sự được lòng dân và uy quyền của Goóc-ba-chốp chắc sẽ tiếp tục giảm sút...

Chúng ta phải tiếp thu những gì tích cực từ những kinh nghiệm của Liên Xô và của các nước XHCN khác cũng như từ kinh nghiệm của nền dân chủ 200 năm của nước Mỹ để trên cơ sở đó tạo nên một hình mẫu mới của CNXH".


Ngày 11-9:

B.En-xin đang ở thăm Mỹ nhận xét rằng: "Còn không đầy 1 năm và có thể chỉ còn khoảng 6 tháng nữa để tiến hành cải cách thành công, nếu không ông phải đối phó với triển vọng của cuộc "cách mạng từ bên dưới".


Ngày 12-9:

- Phát biểu tại Hen-xin-ki trong chuyến thăm Phần Lan, X.A-khrô-mê-ép, cố vấn quân sự cao cấp của Goóc-ba-chốp tuyên bố rằng: Việc phân chia châu Âu thành 2 khối quân sự lớn là không bình thường và việc đồng thời giải tán các khối quân sự lớn này sẽ là bước đầu tiên tiến tới thiết lập một nền an ninh thế giới".

- Trong bài diễn văn đọc tại Chi-ca-gô, B.En-xin tuyên bố rằng, ông đang đứng trên bờ vực thẳm và ông cần có sự trợ giúp của phương Tây.


Ngày 16-9:

Trả lời phỏng vấn báo "I-dơ-ve-xchi-a", Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô D.I-a-dốp cho biết, trong nửa năm 1989, các lực lượng vũ trang Liên Xô đã giảm bớt 148,9 nghìn người, 6.680 xe tăng, 1.070 khẩu pháo, 40 tàu chiến và 591 máy bay. Đến giữa tháng 9-1989 Liên Xô đã thủ tiêu 1259 tên lửa và 469 bệ phóng tức là 68% và 57% số lượng ban đầu những tên lửa và bệ phóng như vậy.


Ngày 18-9:

Trong cuộc họp báo tại Hê-len-na Môn-ta-na Tổng thống Mỹ G.Bu-sơ nói: "Cam kết của chúng tôi giúp đỡ phong trào cải cách ở Đông Âu là mạnh mẽ... Tất cả các quốc gia Đông Âu đang tiến hành cải cách chính trị đều có thể nhận được quy chế nước được ưu đãi nhất trong buôn bán với Mỹ".


Ngày 19-9:

Hội nghị toàn thể Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô quyết định triệu tập Đại hội XXVIII vào tháng 10-1990. M.X.Goóc-ba-chốp phản đối âm mưu chia rẽ Đảng. Hội nghị đã đề nghị V.P. Nô-vi-cốp và V.M Tre-bri-cốp thôi ủy viên Bộ Chính trị, bí thư TƯ Đảng; V.V. Sec-bit-xki thôi ủy viên Bộ Chính trị; I. Xô-lô-vi-ốp, N.V. Ta-lư-din thôi ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị.


Ngày 23-9:

Trong cuộc hội đàm với Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp, Thủ tướng Anh M. Thát-chơ đã đánh giá cao tầm quan trọng của công cuộc cải tổ ở Liên Xô đối với toàn thế giới.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:24:59 pm
Từ ngày 6 đến 7-10:

Đảng Công nhân xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri tiến hành Đại hội lần thứ 14. Đại hội quyết định thành lập Đảng Xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri. Ông Nhe-sơ Pe-ruê, nguyên Chủ tịch Đảng Công nhân xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri làm chủ tịch Đảng Xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri.

Ông Gơ-rốt Ca-rôi, Tổng bí thư Đảng Công nhân xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri tuyên bố: "Quyết định thành lập Đảng Xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri với một cương lĩnh mới là không thể chấp nhận được".


Ngày 7-10:

Tại Béc-lin và Lai-xích đã diễn ra các cuộc biểu tình cửa một số phần tử gây rối. Những kẻ gây rối hô các khẩu hiệu thù địch với Nhà nước Cộng hòa dân chủ Đức. Những tên cầm đầu đã bị chính quyền bắt giữ.


Ngày 18-10:

- Quốc hội Cộng hòa nhân dân Hung-ga-ri họp thông qua những điều khoản bổ sung hiến pháp, đổi tên nước thành nước Cộng hòa Hung-ga-ri, quy định chế độ chủ tịch nước Cộng hòa Hung-ga-ri.

- Trung ương Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức họp Hội nghị toàn thể lần thứ 9. E. Hô-nếch-cơ xin thôi giữ chức Tổng bí thư, Chủ tịch Hội đồng nhà nước và Chủ tịch Hội đồng quốc phòng nước Cộng hòa dân chủ Đức E-gôn Cren-xơ được bầu làm Tổng bí thư úy ban Trung ương Đảng.


Ngày 19-10:

Liên Xô công bố đang xúc tiến việc đóng tàu sân bay siêu hiện đại "Tbi-li-xi" có công suất 200 nghìn sức ngựa và có thể đạt tốc độ 30 hải lý/giờ. Boong tàu dài 500m, rộng 70m, chứa được 60 máy bay.


Ngày 20-10:

Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô họp, xem xét tình hình phát triển kinh tế - xã hội 9 tháng đầu năm. Nhìn chung trong cả nước nhịp độ phát triển kinh tế bị giảm sút. Nhịp độ tăng thu nhập quốc dân và sản lượng công nghiệp giảm gần 2 lần so với cùng kỳ năm 1988. Năm 1989 là năm khó khăn nhất đối với Liên Xô.


Ngày 21-10:

Xô-viết tối cao U-dơ-bê-ki-xtan thông qua luật về ngôn ngữ mới của nước Cộng hòa, theo đó tiếng U-dơ-bếc trở thành ngôn ngữ chính thức của nhà nước thay cho tiếng Nga.


Ngày 23-10:

Trong một báo cáo về chính sách đối ngoại đọc trước Quốc hội, Bộ trưởng Ngoại giao Liên Xô Sê-vác-nát-de nói: quyết định đưa quân vào Áp-ga-ni-xtan được tiến hành "sau lưng Đảng và nhân dân", việc xây dựng trạm ra-đa Cra-xnôi-a-xcơ là "vi phạm trắng trợn hiệp ước chống tên lửa đạn đạo". Ông nói: Chính sách đối ngoại của Liên Xô phải dựa trên cơ sở tôn trọng "giá trị chung của nhân đạo".


Ngày 24-10:

Quốc hội Cộng hòa dân chủ Đức khóa 11 bầu E-gôn Cren-xơ làm chủ tịch Hội đồng Nhà nước và Chủ tịch Hội đồng Quốc phòng CHDC Đức.


Ngày 27-10:

Liên Xô hủy quả tên lửa cuối cùng trong số 957 tên lửa tầm ngắn phải được thủ tiêu theo Hiệp ước về thủ tiêu tên lửa tầm ngắn và tầm trung.


Ngày 31-10:

Tại một trong những căn cứ của hạm đội Ban-tích, Liên Xô tổ chức hủy một tàu ngầm đi-ê-den mang tên lửa đạn đạo có đầu đạn hạt nhân. Chiếc tàu ngầm này sẽ được bán làm sắt vụn và mở đầu cho việc thủ tiêu các tàu ngầm mang tên lửa triển khai ở Ban-tích.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:25:57 pm
Ngày 6-11:

Cộng hòa dân chủ Đức công bố dự luật về việc công dân Cộng hòa dân chủ Đức đi ra nước ngoài.


Ngày 7-11:

- Tại Mát-xcơ-va, Ban lãnh đạo Liên Xô tổ chức chiêu đãi nhân dịp kỷ niệm cách mạng Tháng Mười. Trong buổi chiêu đãi, M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Trong các công việc đối nội cũng như đối ngoại, điều quan trọng là phải dựa vào dân. Trên ngưỡng cửa của thiên niên kỷ mới, chúng ta mới bắt đầu hiểu rằng ý nghĩa cơ bản của khái niệm "chính sách quốc tế" không chỉ là mối quan hệ giữa các chính phủ mà còn là mối quan hệ giữa các dân tộc. Cần phải có bao nhiêu thời gian để làm cho một giai đoạn mới trong đời sống của các dân tộc trên trái đất thực sự hòa bình? Điều đó tùy thuộc vào tất cả chúng ta, vào những nỗ lực chung của chúng ta, vào quyết tâm của chúng ta luôn luôn loại trừ bạo lực như một công cụ của chính trị và làm cho quyền lợi và sự tôn trọng lẫn nhau trở thành tiêu chuẩn và pháp luật của đời sống quốc tế".

- Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hòa dân chủ Đức họp và quyết định xin từ chức tập thể sau khi một ủy ban của Quốc hội không thông qua dự luật của chính phủ về việc công dân Cộng hòa dân chủ Đức đi ra nước ngoài, với lý do dự luật này không đáp ứng những mong đợi của nhân dân và có nhiều cuộc biểu tình nổ ra ở các thành phố đòi chính phủ phải từ chức.


Ngày 8-11:

Ủy ban Trung ương Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức họp Hội nghị toàn thể lần thứ 10. Toàn thể Bộ Chính trị đã xin từ chức. Hội nghị bầu BCT mới. E.Cren-xo được bầu làm Tổng bí thư.


Ngày 9-11:

Hơn 100 cửa khẩu giữa Cộng hòa dân chủ Đức và Cộng hòa liên bang Đức bắt đầu khai thông.


Ngày 10-11:

Tại Xô-phi-a, Ủy ban trung ương Đảng Cộng sản Bun-ga-ri họp Hội nghị toàn thể. Hội nghị chấp nhận đề nghị của T.Gip-cốp xin thôi giữ chức Tổng bí thư Ủy ban trung ương Đảng Cộng sản Bun-ga-ri và bầu P. Mla-đe-nốp giữ chức vụ này.


Ngày 12-11:

Quốc hội Cộng hòa dân chủ Đức họp bầu chủ tịch mới của Quốc hội và Chủ tịch mới Hội đồng bộ trưởng Quyn-thơ Ma-loi-da, Chủ tịch Đảng Nông dân dân chủ được bầu làm Chủ tịch Quốc hội; Hau-xơ Mô-drốp, ủy viên Bộ Chính trị Trung ương Đảng Xã hội công nhân thống nhất Đức được cử giữ chức chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng và được giao nhiệm vụ thành lập Chính phủ mới.


Ngày 14-11:

Xô-viết tối cao Liên Xô tuyên bố việc chuyển các nhóm dân cư và dân tộc thiểu số đến định cư ở nơi khác được tiến hành dưới thời Xta-lin là phi pháp và cần phải khôi phục vô điều kiện quyền của những người bị hại.


Từ ngày 20 đến 24-11:

Đảng Cộng sản Ru-ma-ni tiến hành Đại hội lẫn thứ 14 N. Xê-au-xê-xcu được bầu lại làm Tổng bí thư Ủy ban trung ương Đảng Cộng sản Ru-ma-ni.


Ngày 23-11:

Bộ trưởng Quốc phòng Cộng hòa dân chủ Đức T.Hốp-man tuyên bố: "Tình hình quân sự chính trị hiện nay chưa thích hợp để có thể nói rằng các quá trình hòa hoãn là không thể đảo ngược được, vì vậy nhiệm vụ chủ yếu của Quân đội nhân dân quốc gia Cộng hòa dân chủ Đức là bảo vệ vững chắc đất nước".

- Tại Pra-ha, Bộ Quốc phòng Tiệp Khắc tổ chức Hội nghị cán bộ Quân đội nhân dân Tiệp Khắc. Hội nghị tuyên bố: "Chúng ta kiên quyết phản đối trò đánh bạc với vận mệnh của đất nước và cuộc sống của mọi người, phản đối tình trạng vô chính phủ do các lực lượng chống chủ nghĩa xã hội bên ngoài và bên trong gây ra".


Ngày 24-11:

Ủy ban trung ương Đảng Cộng sản Tiệp Khắc họp Hội nghị toàn thể bất thường. Tổng bí thư Ủy ban trung ương M.I-a-két cùng toàn thể Đoàn chủ tịch và Ban Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Tiệp Khắc xin từ chức.


Ngày 28-11:

- Xô-viết tối cao Liên Xô chấm dứt việc chỉ đạo của Trung ương đối với vùng tự trị Ca-ra-bắc và lập lại quyền kiểm soát của A-déc-bai-gian đối với khu vực tự trị này.


Ngày 29-11:

Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp thăm I-ta-li-a. Tại đây, ông đã có cuộc hội đàm riêng với Thủ tướng G. An-đrê-ốt-ti trong gần nửa giờ.


Cuối tháng 11:

Liên Xô mở hội chợ "Trang bị vũ khí cho các mục đích hòa bình". Tại hội chợ đã bán các bộ phận tên lửa tầm trung đã bị tháo gỡ. Ngoài các xí nghiệp của nhà nước, các cá nhân và các nhà buôn người nước ngoài cũng được quyền mua các bộ phận này.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 23 Tháng Chín, 2022, 02:27:03 pm
Ngày 1-12:

- Phát biểu tại tòa Thị chính Rôm-ma, M.X. Goóc-ba-chốp nói: "Hiện nay ở phương Tây người ta nói nhiều và viết nhiều về việc cộng đồng thế giới có thể thống nhất trong trường hợp nếu phía bên kia, trước hết là Liên Xô, từ bỏ những giá trị tư tưởng xã hội của mình. Nói đúng ra là họ khuyên chúng tôi từ bỏ chủ nghĩa xã hội... Nhân dân Liên Xô trung thành sâu sắc với sự lựa chọn chế độ xã hội chủ nghĩa của mình".

- Goóc-ba-chốp tới thăm tòa thánh Va-ti-căng. Tại đây ông đã được trao giải thưởng "Chim bồ câu vàng vì hòa bình".

- Xô-viết tối cao Ác-mê-ni-a lên án quyết định của Xô-viết tối cao Liên Xô và đưa ra lập trường kiên trì đấu tranh để nhập Ca-ra-bắc vào Ác-mê-ni-a.


Ngày 2-12:

Liên Xô và Mỹ bắt đầu cuộc gặp cấp cao tại Man-ta. Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã có cuộc gặp riêng với Tổng thống Mỹ G.Bu-sơ.


Ngày 3-12:

- Ủy ban trung ương Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức họp hội nghị toàn thể bất thường lần thứ 12. Ủy ban trung ương Đảng quyết định khai trừ ra khỏi Ủy ban trung ương và ra khỏi Đảng 11 ủy viên Trung ương, trong đó có E.Hô-nếch-cơ, V. Stốp-phơ và H. Din-déc-man.

- Quốc hội Tiệp Khắc thành lập Chính phủ mới gồm 21 thành viên, trong đó có 5 người không thuộc Đảng Cộng sản.


Ngày 4-12:

Tại Mát-xcơ-va, các nhà lãnh đạo của 5 nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va trong một tuyên bố chính thức đã lên án việc đưa các đơn vị quân đội của mình can thiệp vào Tiệp Khắc năm 1968. Chính phủ Liên Xô đưa ra lập trường tách mình khỏi những quyết định được coi là sai lầm của ban lãnh đạo trước đây.


Ngày 6-12:

Tổng thống Pháp F. Mít-tơ-răng đến Ki-ép tham gia cuộc gặp cấp cao Xô - Pháp. Ông đã có cuộc hội đàm riêng với Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp tại lâu đài Ma-ri-in.


Từ ngày 8 đến 9-12:

Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức tiến hành Đại hội bất thường. Trong đại hội ông G.Ghi-đi được bầu làm Chủ tịch Đảng.


Ngày 9-12:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô khai mạc Hội nghị toàn thể. Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Trong quá trình cải tổ sẽ từng bước đổi mới bản Hiến pháp và trong quá trình đó, bất kỳ điều khoản nào cũng có thể được xem xét lại hay loại bỏ. Tuy nhiên những mưu toan bỏ điều 6 (điều khoản nói về vai trò lãnh đạo của Đảng) là có tầm quan trọng đặc biệt". "Đó chính là mưu toan nhằm làm nản chí những người cộng sản, nhằm đối lập Đảng với nhân dân. Chúng ta kiên quyết chống lại những mưu toan đó".

- G.Hu-sắc, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Tiệp Khắc quyết định từ chức sau khi thành lập Chính phủ Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Tiệp Khắc.


Ngày 12-12:

- Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô bác bỏ việc thảo luận điều 6 của Hiến pháp Liên Xô liên quan đến vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản.

- Cộng hòa Xlô-va-ki-a thành lập Chính phủ mới do Viện sĩ Mi-lan-chích, đảng viên Đảng Cộng sản Tiệp Khắc đứng đầu.


Từ ngày 16 đến 22-12:

Các cuộc biểu tình lớn lan ra toàn quốc và làm đảo lộn tình hình Ru-ma-ni.


Ngày 17-12:

Đại hội bất thường Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức quyết định đổi tên Đảng thành - Đảng của Chủ nghĩa xã hội dân chủ.


Ngày 20-12:

Đảng Cộng sản Tiệp Khác tiến hành Đại hội bất thương. Ông L. A-đa-méc được bầu làm Chủ tịch Đảng Cộng sản Tiệp Khắc và V.Mô-hô-ri-ta làm Bí thư thứ nhất ủy ban trung ương Đảng Cộng sản Tiệp Khắc.


Ngày 22-12:

Thủ tướng và toàn thể Chính phủ Ru-ma-ni từ chức. Xê-au-xê-xcu cùng gia đình bị các lực lượng nổi dậy bắt giữ. Mặt trận cứu nước của lực lượng nổi dậy đã được thành lập  do I.I-li-e-xen, nguyên bí thư Trung uơng Đảng Cộng sản đứng đầu.


Ngày 24-12:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô ra nghị quyết lên án Hiệp ước Mô-lô-tốp - Ri-ben-trốp ký năm 1939 và phê phán hành động bạo lực của các lực lượng an ninh ở Tbi-li-xi ngày 1-4-1989.


Ngày 25-12:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô tiến hành Hội nghị bất thường. Hội nghị đã thảo luận và phê phán các Nghị quyết ly khai của Đại hội 20 Đảng Cộng sản Lít-va.


Ngày 29-12:

- Ru-ma-ni công bố sắc lệnh về tổ chức và chức năng của Hội đồng mặt trận cứu nước. Hội đồng mặt trận cứu nước là cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất nhằm thiết lập nền dân chủ và tự do. Cương lĩnh của Hội đồng mặt trận cứu nước tuyên bố: Tôn trọng quyền tự do ngôn luận, quyền tự do của các dân tộc thiểu số, khẳng định hệ tư tưởng nhân dạo và dân chủ. Ru-ma-ni sẽ tôn trọng tất cả các cam kết quốc tế của mình, trước hết là các cam kết trong khuôn khổ Hiệp ước Vác-sa-va và các hiệp định Hen-xin-ki.

- Quốc hội Ba Lan thông qua luật sửa đổi Hiến pháp Ba Lan. Theo luật này tên nước Cộng hòa nhân dân Ba Lan đưạc đổi thành Cộng hòa Ba Lan.

- Quốc hội Liên bang Tiệp Khắc họp tại Pra-ha đã bầu ông Va-xláp Ha-ven làm Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Tiệp Khắc.


Năm 1989:

Kinh phí vũ trụ Liên Xô chiếm 1,5% ngân sách quốc gia nhằm thỏa mãn các nhu cầu kinh tế và quốc phòng của đất nước. Ngân sách dành cho các chương trình quân sự trong vũ trụ của Liên Xô là 6,24 tỷ đô-la, chưa kể 2 tỷ đô-la dành cho chương trình tàu con thoi.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:50:38 pm
NĂM 1990


Ngày 1-1:

Bộ Quốc phòng Liên Xô ra thông báo: Đến cuối năm 1989, Liên Xô đã phá hủy 1.498 tên lửa hạt nhân tầm trung, 555 bệ phóng. Như vậy Liên Xô đã phá hủy 81,1% số tên lửa hạt nhân tầm trung cần phải hủy bỏ theo hiệp ước Xô - Mỹ.


Ngày 6-1:

Chủ tịch Đảng của Chủ nghĩa xã hội dân chủ Đức G. Ghi-di đưa ra sáng kiến hòa bình "Mô hình an ninh năm 2000". Theo sáng kiến này, trước hết là đầu năm 1991 số quân của hai nước Đức sẽ giảm 50%, hai nước ngừng mọi việc hiện đại hóa vũ khí và phương tiện kỹ thuật chiến đấu. Đồng thời cần thành lập dọc biên giới của hai nước một hành lang phi quân sự rộng từ 50 đến 80km, trên đó chỉ có các đơn vị quân đội có số quân từ một đại đội trở xuống, các bãi tập trận khu vực này phải được hủy bỏ. Trên biển Ban-tích, hai nước Đức không được có tàu ngầm và tàu đổ bộ.


Ngày 8-1:

Thượng tướng G.Gri-vô-xe-ép - Phó Tổng tham mưu trưởng quân đội Liên Xô cho biết: Trong năm 1990 quân đội Liên Xô sẽ giảm 185.400 người (năm 1989 giảm 265 nghin), tiếp tục giảm các đơn vị của các tập đoàn quân. Liên Xô sẽ rút từ Hung-ga-ri các trung đoàn không quân và bộ binh cơ giới, 2 tiểu đoàn tăng cường và các đơn vị khác với tổng số quân là 6.000 người, hơn 40 máy bay, 120 xe tăng, gần 180 xe bọc thép, hơn 400 ô tô. Phần lớn các đơn vị rút về sẽ được giải thể.


Ngày 10-1:

Y. Na-dăc-kin - Đại sứ đặc nhiệm, trưởng đoàn đại biểu Liên Xô tại cuộc đàm phán Xô - Mỹ về vũ khí hạt nhân và vũ khí vũ trụ tại Giơ-ne-vơ tuyên bố: "Hiệp định về cắt giảm 50% vũ khí tiến công chiến lược" giữa Liên Xô và Mỹ có thể được ký trong năm 1990. Dự kiến mỗi bên sẽ giảm số đầu đạn hạt nhân xuống còn 6.000 đơn vị và các phương tiện mang vũ khí chiến lược còn 1.600 đơn vị. Ngoài ra còn xác định số đầu đạn trên các tên lửa đạn đạo vượt đại châu và trên các tên lửa đạn đạo đặt trên tàu ngầm là 900/4 và 1540 đầu đạn trên 154 tên lửa đạn đạo vượt đại châu hạng nặng.
   

Ngày 11-1:

- Tại Lít-va, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Để đẩy mạnh quá trình phi tập trung hóa ở Liên Xô, Đảng Cộng sản Liên Xô phải trở thành một lực lượng chính trị liên kết, đoàn kết tất cả tiềm lực, trí tuệ và khoa học. Tuy nhiên, hoạt động của Đảng cũng phải được xem xét lại. Cần phải đặt vấn đề tự chủ của các Đảng Cộng sản của các nước Cộng hòa trong thành phần Đảng Cộng sản Liên Xô theo cách mới.

Bản thân chế độ nhiều đảng chưa phải là sự bảo đảm của một xã hội dân chủ. Đảng Cộng sản Liên Xô phải trở thành một tổ chức thường xuyên được đổi mới".

- Chính phủ Cộng hòa dân chủ Đức ra tuyên bố về tình hình đất nước. Tuyên bố bày tỏ nỗi lo ngại về các hành động bạo lực, các hoạt động của bọn quốc xã mới và kêu gọi sự giúp đỡ của nước ngoài.


Ngày 18-1:

Ban lãnh đạo Ru-ma-ni tuyên bố hủy bỏ những quyết định cấm Đảng Cộng sản Ru-ma-ni hoạt động được công bố ngày 11-1-1990.


Ngày 19-1:

- Các cuộc đụng độ đẫm máu giữa người Ác-mê-ni và A-déc-bai-gian đã mang tính chất của một cuộc nội chiến, sau khi những người A-déc-bai-gian vũ trang vượt qua biên giới hai nước Cộng hòa này và tấn công một làng Ác-mê-ni-a cách Ê-rê-van 70km. Do tình hình căng thẳng, chính phủ Liên Xô đá gửi 24 nghìn quân của Bộ Nội vụ và nhiều đơn vị quân đội đến các điểm xung dột dân tộc ở vùng Cáp-ca-dơ.

- Thủ tướng Chính phủ Tiệp Khắc M.Tran-pha xin ra khỏi Đảng Cộng sản Tiệp Khắc.

- Quốc hội Bun-ga-ri quyết định hủy bỏ phần 2 và 3 của điều 1 Hiến pháp Bun-ga-ri quy định vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Bun-ga-ri.


Ngày 20-1:

- M.X. Goóc-ba-chốp ký sắc lệnh ban bố tình trạng khẩn cấp tại Ba-cu do các phần tử quá khích người A-déc-bai-gian tiến hành các vụ đập phá nhà cửa và xua đuổi người Ac-mê- ni-a.

- Nước Cộng hòa tụ trị Na-khi-trê-van thuộc A-déc-bai- gian tuyên bố độc lập và sẽ rút ra khỏi Liên Xô. Quốc hội Na-khi-tre-van cũng kêu gọi chính phủ I-ran và Thổ Nhĩ Kỳ giúp đỡ về chính trị và quân sự.

- Ban lãnh đạo Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức - Đảng của Chủ nghĩa xã hội dân chủ họp thảo luận đề nghị của các đại diện một số phong trào mới được thành lập trong Đảng đưa ra đòi Đảng tự giải thể.

Phiên họp đã khai trử ra khỏi Đảng cựu Tổng bí thư ủy ban trung ương Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất E. Cren-cơ cùng 13 cựu Ủy viên chính thức và dự khuyết Bộ Chính trị, khôi phục đảng tịch cho 47 đảng viên bị truy tố trước đây.


Ngày 22-1:

Quốc hội A-déc-bai-gian tuyên bố vô hiệu hóa quyết định ban bố tình trạng khẩn cấp do Mát-xcơ-va đua ra và yêu cầu trong vòng 2 ngày phải rút các đơn vị quân đội Nga ra khỏi A-déc-bai-gian.


Ngày 26-1:

- Xô-viết tối cao nước Cộng hòa Bê-la-ru-xi-a tuyên bố lấy tiếng Bê-la-rút làm ngôn ngữ chính thức của nước Cộng hòa.

- Hội đồng Nhà nước Bun-ga-ri ra sắc lệnh cấm thành lập các tổ chức chính trị và xã hội trong các lực lượng vũ trang, công an nhân dân và lực lượng phòng cháy, chữa cháy.

- Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Bun-ga-ri ra Nghị quyết giải tán các cơ quan chính trị, các tổ chức đảng và đoàn thanh niên trong các lực lượng vũ trang Bun-ga-ri.


Ngày 27-1:

- Tòa án quân sự Bu-ca-rét Ru-ma-ni mờ phiên tòa xét xử những người thân cận của Xê-au-xê-xcu.

- Cựu ủy viên Bộ Chính trị, bí thư Trung ương Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức G.Héc-man bị bắt, bị kết tội "trong nhiều năm qua đã tiến hành chính sách phản luật pháp đối với các phương tiện thông tin đại chúng''. Cựu ủy viên dự khuyết Bộ Chính trị Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức Ghéc-hat Suy-rơ bị bắt, bị kết tội "lạm dụng lòng tin". Cựu Bộ trưởng Quốc phòng H. Ke-xlơ bị bắt, bị kết tội "lạm dụng quyền hành".


Từ ngày 27 đến 29-1:

Tại Vác-sa-va, các lực lượng cánh tả Ba Lan tiến hành Đại hội thành lập đảng mới. Đại hội thông qua tên gọi Đảng mới của các lực lượng cánh tả Ba Lan là Đảng xã hội Dân chủ của nước Cộng hòa Ba Lan, chấm dứt hoạt động của Đảng Công nhân thống nhất Ba Lan.

Đại hội bầu A.Cơ-va-xnép-xki làm Chủ tịch Tổng hội đồng Đảng xã hội - dân chủ của nước Cộng hòa Ba Lan và L.Ni-tơ làm Tổng bí thư ủy ban trung ương Đảng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:52:11 pm
Từ ngày 30-1 đến 2-2:

- Đảng Cộng sản Bun-ga-ri tiến hành Đại hội lần thứ 14 (bất thường). Đại hội đã thông qua dự thảo điều lệ mới và Tuyên bố chính trị của Đảng, bầu Hội đồng tối cao của Đảng do A. Li-lốp làm Chủ tịch Đoàn chủ tịch.

- Riêng tháng 1 Liên Xô thiệt 2 - 3 tỉ rúp do các cuộc bái công và do tình hình mất ổn định.


Ngày 1-2:

Báo "Tin tức Mát-xcơ-va" đăng tin: số vũ khí bị những kẻ chiếm giữ phi pháp có thể trang bị cho 18 sư đoàn.


Ngày 4-2:

Đảng Xã hội chủ nghĩa thống nhất Đức đổi tên thành Đảng của Chủ nghĩa xã hội dân chủ.


Ngày 5-2:

Hội nghị toàn thể Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp xem xét dự thảo cương lĩnh Đại hội XXVIII. Trong Hội nghị, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Đảng cần phải từ bỏ chủ nghĩa giáo điều tư tưởng đã bám rễ hàng chục năm nay, từ bỏ những khuôn mẫu lỗi thời trong chính sách đối nội và quan điểm lạc hậu đối với quá trình cách mạng thế giới và sự phát triển của thế giới nói chung... Vị trí của Đảng không nên áp đặt bằng cách hợp pháp hóa trong Hiến pháp".

Về an ninh và quốc phòng, Goóc-ba-chốp nêu rõ: "Quả thực, tình hình trên thế giới trong những năm gần đây đã được cải thiện, song nguy cơ chiến tranh vẫn còn tồn tại, những học thuyết và quan điểm hoàn toàn không mang tính chất phòng thủ của Mỹ và NATO vẫn còn có hiệu lực, quân đội và ngân sách quân sự của họ vẫn được duy trì".


Từ ngày 5 đến 11-2:

Liên Xô và Cộng hòa dân chủ Đức tiến hành cuộc tập trận chung tại Cộng hòa dân chủ Đức.


Ngày 6-2:

Đảng Cộng sản Tiệp Khắc công bố dự thảo cương lĩnh quy định việc loại bò nguyên tắc tập trung dân chủ và từ bỏ chuyên chính vô sản.


Ngày 9-2:

Xô-viết tối cao Lít-va tuyên bố vô hiệu hóa tuyên bố của Quốc hội Lít-va ngày 21-7-1940 về việc gia nhập Liên Xô.


Ngày 11-2:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố sẵn sàng thỏa thuận với các nước đồng minh trong tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va rút hoặc giảm bớt quân đội Liên Xô đóng tại các nước này. Liên Xô sẽ rút toàn bộ quân đội của mình ở châu Âu trước năm 1995 - 1996 và triệt thoái các căn cứ ở nước ngoài trước năm 2000.


Từ ngày 13 đến 14-2:

Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng nước Cộng hòaa dân chủ Đức H.Mô-đrốp thăm Cộng hòa liên bang Đức.

Trọng tâm các cuộc hội đàm hai bên là các vấn đề viện trợ khẩn cấp của Cộng hòa Liên bang Đức cho Cộng hòa dân chủ Đức, liên minh tiền tệ giữa hai nhà nước Đức và các vấn đề hợp tác kinh tế, chính trị giữa hai nước Đức trong điều kiện tiến tới thành lập các cơ cấu liên bang chung.


Ngày 20-2:

Xô-viết tối cao Liên Xô ra tuyên bố chính trị cảnh cáo các lực lượng thiếu tinh thần xây dựng "đang mưu toan làm lung lay con tàu xã hội".


Ngày 21-2:

Tiếp sau các nước Cộng hòa Ban-tích, ở U-crai-na cũng đã diễn ra các cuộc mít tinh phản đối quân đội - Những người mít tinh ở Lơ-vốp đòi chỉ thực hiện nghĩa vụ quân sự trên lãnh thổ U-crai-na và không được đưa quân đội từ các nước khác đến U-crai-na.


Ngày 22-2:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra lời kêu gọi gửi nhân dân lao động cả nước ủng hộ tuyên bố ngày 20-2 của Xô-viết tối cao Liên Xô.


Ngày 24-2:

Tại Ri-ga tiến hành Hội nghị Đảng Cộng sản Lát-vi-a. Hội nghị quyết định tiến hành Đại hội thành lập Đảng Cộng sản Lát-vi-a độc lập vào ngày 14 tháng 4 năm 1990.


Ngày 26-2:

Đơn vị quân đội đầu tiên của Liên Xô rút khỏi Tiệp Khắc.


Ngày 1-3:

- Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ 3 thông qua quyết định lập chức vụ Tổng thống Liên Xô, sửa điều 6 và 7 Hiến pháp Liên Xô.

- Quốc hội Hung-ga-ri thông qua những sửa đổi bổ sung Hiến pháp, quyết định bầu Tổng thống trực tiếp.

- Tiến hành cuộc tập trận chung Xô - Tiệp tại Tiệp Khắc.


Tử ngày 12 đến 14-3:

Ủy ban trung ương Đảng Nhân dân cách mạng Mông Cổ họp Hội nghị toàn thể lần thứ 8. Bộ Chính trị và Ban bí thư xin từ chức tập thể.

Hội nghị đã bầu G.O.Tri-rơ-bat làm Tổng Bí thư Đảng Nhân dân cách mạng Mông Cổ, khai trừ người lãnh đạo cũ của Đảng là I.Xê-đen-ban ra khỏi Đảng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:53:13 pm
Ngày 14-3:

Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp được bầu làm Tổng thống Liên Xô.


Ngày 18-3:

- Trong khi quân đội Liên Xô tiến hành tập trận ở miền Nam Lít-va thì ở Vi-nhut, gần 100 nghìn người biểu tình chống lại việc đòi độc lập của Lít-va.

- Cộng hòa dân chủ Đức tiến hành tổng tuyển cử bầu Quốc hội mới. Liên minh vì nước Đức - gồm Liên minh Thiên chúa giáo dân chủ (CDU), Liên minh xã hội Đức (DSU) và Đảng khởi phát dân chủ (DA) thu được hơn 48% số phiếu. Đảng của Chủ nghĩa xã hội dân chủ (PDS) thu được 16% số phiếu.


Ngày 19-3:

Chính phủ Liên Xô ra tuyên bố về vấn đề Lít-va. Bản tuyên bố nêu rõ: "Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ 3 coi những đạo luật do Xô-viết tối cao Lít-va đưa ra về "phục hồi nhà nước Lít-va độc lập" và về việc bãi bỏ hiệu lực của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Lít-va và Hiến pháp Liên Xô trên lãnh thổ của nước Cộng hòa là không có hiệu lực. Tuyên bố cũng đề ra những biện pháp nhằm bảo vệ lợi ích Liên bang, thi hành hiến pháp và luật pháp Liên Xô trên lãnh thổ Lít-va.


Ngày 21-3:

- Công bố lệnh của Tổng thống Liên Xô "Về những biện pháp bổ sung nhằm bảo đảm các quyền của công dân Liên Xô và bảo vệ chủ quyền của Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết trên lãnh thổ nước Cộng hòa Lít-va".

- Công bố lệnh của Tổng thống Liên Xô về trụ sở dinh Tổng thống Liên Xô, Hội đồng Tổng thống và Hội đồng Liên bang Liên Xô.


Ngày 23-3:

Trước tòa nhà Quốc hội Lít-va đã diễn ra cuộc biểu dương lực lượng quân sự của Liên Xô. Chính phủ Lít-va gửi thông điệp cho dư luận thế giới yêu cầu ngăn chặn sự can thiệp quân sự của Liên Xô vào Lít-va.


Ngày 24-3:

Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp cừ 10 thành viên của Hội đồng Tổng thống gồm Bộ trưởng Ngoại giao E. Sê-vác-nát-de, Phó chủ tịch thứ nhất Hội đồng Bộ trưởng I. Ma-xliu-cốp, Chủ nhiệm Ủy ban An ninh nhà nước Liên Xô V. Criu-scốp, Bộ trưởng Quốc phòng D. I-a-dốp, Bí thư Trung ương Đảng A. I-a-cốp-lép, Viện sĩ A. Sa-ta-lin, các đại biểu nhân dân A. Ca-un và V. I-a-rin, các nhà văn V. Ra-xpu-tin và Tr. Ai-ma-tốp (ngoài ra sẽ còn một số thành viên khác).


Ngày 25-3:

Hung-ga-ri tiến hành bầu Quốc hội trên cơ sở đa đảng. Diễn đàn dân chủ Hung-ga-ri giành được 24,78% số phiếu, Liên minh dân chủ tự do 20,3%, Đảng độc lập của các tiểu chủ 12,46%, Đảng Công nhân xã hội chủ nghĩa Hung-ga-ri 3,5%.


Ngày 26-3:

Quốc hội Tiệp Khắc thông qua quyết định đổi tên nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Tiệp Khắc thành nước Cộng hòa Liên bang Tiệp Khắc.


Ngày 27-3:

Các đơn vị quân đội Liên Xô chiếm trụ sở của Đảng Cộng sản Lít-va độc lập.


Ngày 28-3:

Theo yêu cầu của Trung ương, ban lãnh đạo Lít-va chấp nhận về mặt nguyên tắc tiến hành trưng cầu dân ý về độc lập của Lít-va.


Ngày 31-3:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra lời kêu gọi nhân dân Lít-va, trong đó nêu ró: "Tôi hướng về đồng bào trong giờ phút khó khăn đối với đất nước. Những nhà lãnh đạo Lít-va hiện nay định thuyết phục đồng bào rằng, những hoạt động li khai của họ không ảnh hưởng gì đến các mối quan hệ kinh tế, khoa học - kỹ thuật và các mối quan hệ khác với các nước cộng hòa còn lại. Nhưng sự thực không phải thế. Bởi vì tất cả những mối quan hệ đó chỉ có thể phát triển bình thường và đâm hoa kết trái trong bầu không khí thuận lợi của sự tin tưởng và giúp đỡ lẫn nhau, chứ không phải trong tình trạng đối đầu và tối hậu thư, trong sự không tôn trọng nhau và hận thù giữa các dân tộc".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:54:14 pm
Ngày 1-4:

Xô-viết tối cao Ex-tô-ni-a thông qua Nghị quyết "Về quy chế nhà nước Ex-tô-ni-a". Theo quy chế này, Xô-viết tối cao Ex-tô-ni-a bác bỏ tính pháp lý của chính quyền nhà nước Liên Xô tại Ex-tô-ni-a và tuyên bố phục hồi Cộng hòa Ex-tô-ni-a.


Ngày 3-4:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua luật về tình trạng khẩn cấp và việc tách ra khỏi Liên Xô của các nước Cộng hòa. Tổng thống hoặc chủ tịch Quốc hội có thể ban bố tình hình khẩn cấp, đóng cửa biên giới, tịch thu vũ khí, cấm biểu tình, bãi công và áp dụng chế độ kiểm duyệt ngay cả khi chính quyền địa phương không nhất trí.

Theo luật về việc tách khỏi Liên Xô thì qua trưng cầu ý dân ở nước Cộng hòa phải có 2/3 cư dân tán thành mới được tách nhưng phải qua thời kỳ chuyển tiếp 5 năm và phải được Đại hội đại biểu nhân dân chuẩn y. Nếu trưng cầu ý dân đưa lại kết quả không được tách thì phải 10 năm sau mới được tổ chức lại trưng cầu ý dân, đồng thời năm cuối cùng của giai đoạn chuyển tiếp phải có thêm 10% dân cư yêu cầu tách mới được tách, nếu tại cuộc trưng cầu ý dân này kết quả lại phủ nhận việc tách khỏi Liên bang thì những biện pháp đã làm trước đó coi như bị xóa.

- Hội đồng tối cao Đảng Cộng sản Bun-ga-ri họp và thông qua nghị quyết đổi tên Đảng thành Đảng Xã hội chủ nghĩa Bun-ga-ri.

Chủ tịch Hội đồng tối cao của Đảng A.Li-lốp nêu rõ: Việc thay đổi tên gọi của Đảng là một sự kiện lịch sử. Chiến lược mới của Đảng là xây dựng một xã hội xã hội chủ nghĩa dân chủ.

- Quốc hội Bun-ga-ri bầu P. Mla-đê-nốp làm Tổng thống nước Cộng hòa nhân dân Bun-ga-ri.


Ngày 4-4:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua luật những nguyên tắc cơ bản của quan hệ kinh tế giữa Liên bang với các nước Cộng hòa (sẽ có hiệu lực tử 1-1-1991). Luật này mở rộng quyền hạn của các nước Cộng hòa, trong đó có việc tiến hành các hoạt động kinh tế đối ngoại độc lập và được phủ quyết các quyết định của Trung ương nếu chúng đối lập với lợi ích của nước Cộng hòa.


Ngày 7-4:

Xô-viết tối cao Lít-va kêu gọi công dân Lít-va khước từ thi hành nghĩa vụ quân sự trong quân đội Liên Xô.


Ngày 8-4:

E.Li-ga-chốp, Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô tuyên bố: "Hiện nay các lực lượng chia rẽ, chống đối đang hoạt động trong Đảng Cộng sản Liên Xô, đang mưu toan biến đảng thành đảng của nghị viện với các đảng đoàn. Đó chỉ là chủ nghĩa xét lại thuần túy. Một số đảng viên không chỉ tham gia mà còn lãnh đạo các tổ chức dân tộc và ly khai. Do đó, không được chậm trễ trong việc xem xét các đảng viên, nêu không thì Đảng có thể bị chia rẽ như đả xảy ra ở Lít-va và Ex-tô-ni-a".


Ngày 12-4:

- Quốc hội Ex-tô-ni-a thông qua luật cấm người Ex-tô-ni-a thực hiện nghía vụ quân sự trong quân đội Liên Xô.

- Quốc hội Cộng hòa dân chủ Đức bầu ông Lô-tha Đơ Me-ri-e-rơ, chủ tịch Liên minh dân chủ Thiên chúa giáo làm Thủ tướng Cộng hòa dân chủ Đức. Quốc hội bầu chính phủ mới của Cộng hòa dân chủ Đức gồm 23 Bộ trưởng, ra tuyên bố xác nhận một cách vô điều kiện đường biên giới của nước Đức hình thành sau chiến tranh thế giới thứ hai và khẳng định tính bất di bất dịch của đường biên giới Ô-de Nai-xơ với Ba Lan.


Ngày 14-4:

Liên Xô và Ba Lan ký tuyên bố chung. Bản tuyên bố vạch rõ: "Chừng nào những cơ cấu mới của nền an ninh toàn châu Âu chưa được xây dựng thì Hiệp ước Vác-sa-va là nhân tố quan trọng đối với hòa bình và ổn định ở châu Âu".


Ngày 20-4:

- Đảng cộng sản, Xô-viết tối cao và Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô tổ chức lễ kỷ niệm 120 năm ngày sinh Lê-nin. Tại buổi lễ, Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp nói: "V.I.Lê-nin đã góp phần có một không hai vào sự phát triển và thực hiện lý tưởng xã hội chủ nghĩa... Nếu không có V.I. Lê-nin, không có cách mạng Tháng Mười thì hiện nay không thể đặt vấn đề lịch sử toàn thế giới theo cách mới... Hiện nay đối với chúng ta điều cấp thiết nhất là phương pháp luận của tư duy Lê-nin-nít, tính biện chứng khi đề cập mọi vấn đề. V.I Lê-nin sẽ vẫn sống mái với chúng ta như một nhà tư tưởng lớn nhất của thế kỷ 20".

- Quốc hội Liên bang Tiệp Khắc thông qua quyết định đổi tên nước Tiệp Khắc thành Cộng hòa Liên bang Séc và Xlô-va-ki-a.


Ngày 24-4:

- Theo sắc lệnh của Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp, nhiều đơn vị mới, chủ yếu thuộc lực lượng hải quân được điều đến Lít-va để bảo vệ biên giới quốc gia Liên Xô, ngăn chặn việc chuyên chở lậu vũ khí và chất nổ vào nước Cộng hòa này.

- Xô-viết tối cao Liên Xô vẫn thông qua luật cho phép các nước Cộng hòa lấy ngôn ngữ dân tộc làm ngôn ngữ nhà nước trên lãnh thổ nước Cộng hòa nhưng tiếng Nga vẫn là ngôn ngữ chính thống trên toàn bộ lãnh thổ Liên Xô.


Ngày 26-4:

Người đứng đầu văn phòng báo chí KGB, tướng A.Cô-bai-nốp tuyên bố với báo Xan-kây Sim-bun của Nhật Bản rằng, từ năm 1917 đến năm 1954 các cơ quan an ninh Liên Xô đã giết khoảng 5 triệu người.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:55:00 pm
Ngày 4-5:

Quốc hội Lát-vi-a thông qua tuyên bố độc lập, đổi tên gọi của nước này thành nước Cộng hòa Lát-vi-a.


Ngày 5-5:

Xô-viết tối cao Lát-vi-a thông qua quyết định khôi phục nền độc lập.


Ngày 8-5:

Quốc hội Ex-tô-ni-a theo hiến pháp năm 1938 và đổi tên nước thành nước Cộng hòa Ex-tô-ni-a.


Ngày 14-5:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ký 2 sắc lệnh không công nhận quyết định của Xô-viết tối cao Ex-tô-ni-a và Lát-vi-a về việc "khôi phục nền độc lập" của hai nước Cộng hòa này.


Ngày 18-5:

Theo thông báo của Phó chủ tịch KGB thì các vụ án sai lệch do Xta-lin chỉ đạo bắt đầu từ năm 1936 làm cho 3.778.234 người bị giết, trong đó có 706.095 người bị bấn, và 1422 đảng viên cộng sản của các nước.


Ngày 20-5:

Trong cuộc bầu cử Tổng thống ở Ru-ma-ni, ông I.I-li-ê-xcu đã trúng cử với 85% số phiếu. I-li-e-xcu đã từng giữ chức Bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Ru-ma-ni dưới thời Xê-au-xê-xcu.


Ngày 23-5:

- Tổng thống Goóc-ba-chốp lên tiếng chi trích B.En-xin "có luận điểm dẫn đến chủ quyền không tưởng, đến tình trạng vô chính phủ, cục bộ, địa phương, có ý đồ tách nước Nga khỏi chủ nghĩa xã hội, nấp dưới lá cờ khôi phục chủ quyền nước Nga để nhằm xóa bỏ Liên bang Xô-viết".

- Tại Le-xnai-a (Bê-la-ru-xi-a), Liên Xô đã hủy bệ phóng tên lửa tác chiến - chiến thuật CTR-12 cuối cùng trong số 149 tên lửa được thủ tiêu theo hiệp ước ký với Mỹ.


Ngày 25-5:

Tổng thống Pháp F.Mít-tơ-răng thăm Liên Xô và có cuộc gặp riêng với Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp. Hai bên đã thảo luận nhiều vấn đề, trong đó có vấn đề kiểm soát vũ khí.


Ngày 28-5:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua quyết định về việc chuyển nền kinh tế Liên Xô sang kinh tế thị trường có điều tiết.


Ngày 29-5:

B.En-xin được bầu làm Chủ tịch Xô-viết tối cao Cộng hòa liên bang Nga. Ngay sau khi được bầu, En-xin tỏ ý muốn xây dựng quan hệ với Tổng thống Goóc-ba-chốp trên cơ sở đối thoại, đàm phán và trên nguyên tắc không tổn hại đến chủ quyền và lợi ích của Nga.


Ngày 30-5:

- Phát biểu tại cuộc họp báo ở Mát-xcơ-va, B.En-xin tuyên bố: "Giữa tôi và Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp có những bất đồng. Những bất đồng này đã có cách đây 3 nám, bắt đầu từ năm 1987, liên quan đến sách lược và quan điểm cải tổ, đến vai trò của Đảng Cộng sản Liên Xô, hệ thống nhiều đảng, đến việc bãi bỏ điều 6 của Hiến pháp. Nhưng dần dần, một số vấn đề được giải quyết và không còn nữa. Nhưng vẫn còn nhiều vấn đề tồn tại".

- Tại Oa-sinh-tơn, tiến hành cuộc gặp Xô - Mỹ. Hai trở ngại chính của cuộc gặp lần này là vấn đề nước Đức thống nhất gia nhập NATO và vấn đề độc lập của Lít-va. Tổng thống Mỹ Bu-sơ đòi nước Đức thống nhất phải gia nhập NATO và Lít-va phải được độc lập. Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Nếu Mỹ ép phải chấp nhận nước Đức thống nhất gia nhập NATO thì Liên Xô phải xét lại nền an ninh của mình. Điều này ảnh hưởng đến lập trường của Liên Xô tại các cuộc thương lượng giải trừ quân bị. Còn vấn đề Lít-va phải giâi quyết theo Hiến pháp Liên Xô".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:56:30 pm
Ngày 1-6:

Tại Oa-sinh-tơn, Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Tổng thống Mỹ Bu-Sơ đá ký các văn kiện:

- Hiệp định về thương mại.

- Hiệp định về thủ tiêu và không sản xuất vũ khí hóa học.

- Nghị định thư kèm theo Hiệp ước về các vụ thử hạt nhân.

- Nghị định thư kèm theo Hiệp ước về các vụ nổ hạt nhân vì mục đích hòa bình.

- Hiệp định hợp tác trong lĩnh vực sử dụng năng lượng nguyên tử.

- Hiệp định trao đổi sinh viên.

Sau khi ký kết các văn kiện trên, Bu-sơ nói: "Tôi rất hài lòng về những gì chúng ta đã đạt được trong những ngày qua. Hiệp định ký ngày hôm nay cũng như những hiệp định xuất hiện sau này sẽ thúc đẩy sự nghiệp hòa bình tiến lên".

Trong lời đáp, Goóc-ba-chốp nhấn mạnh: "Lễ ký các Hiệp định Xô - Mỹ hôm nay là sự việc có tầm quan trọng hết sức to lớn không chỉ đối với nhân dân Liên Xô và nhân dân Mỹ mà còn đối với toàn thế giới".

Tại Oa-sinh-tơn, Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Ban lãnh đạo Liên Xô sẵn sàng chấp nhận quyết định của nhân dân Lít-va về việc tách khỏi Liên Xô. Cần phải tiến hành ở Lít-va cuộc trưng cầu ý dân".


Ngày 8-6:

Trung tướng G.Gri-vô-xê-ép, Phó Tổng tham mưu trưởng quân đội Liên Xô tuyên bố: "Quân đội Liên Xô hôm nay là vật cản thực tế khó vượt qua trên con đường thực hiện các mưu đồ khác nhau của các nhóm cực đoan dân tộc chủ nghĩa và phân lập. Thủ lĩnh của các nhóm này sẵn sàng làm tất cả những gì có thể để gạt bỏ trở ngại này. Họ thực hiện công việc này công khai, ráo riết, có tổ chức và rộng khắp".


Ngày 12-6:

Tại Mát-xcơ-va, Đại hội đại biểu nhân dân Cộng hòa liên bang Nga thông qua tuyên ngôn về chủ quyền quốc gia của nước Cộng hòa này. Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp nói: "đây không phải là một văn bản hiến pháp hoặc một văn bản pháp lý mà chỉ là một tuyên bố chính trị".


Ngày 20-6:

Quốc hội U-dơ-bê-ki-xtan tuyên bố chủ quyền của nước Cộng hòa này.


Ngày 21-6:

Những người cộng sản Nga triệu tập Đại hội thành lập Đảng Cộng sản Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga (gọi tắt là Đảng Cộng sản Cộng hòa liên bang Nga). Đại hội đã bầu I.Pô-lô-xcốp làm Bí thư thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng.


Ngày 23-6:

Cộng hòa Môn-đô-va tuyên bố chủ quyền.


Ngày 27-6:

Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô D.I-a-dốp cho biết: "Mục tiêu cải tổ của quân đội Liên Xô là nhằm bảo đảm hiệu quả cao của việc phòng thủ với chi phí thấp nhất. Tuy nhiên các biện pháp này không được tách rời thực tế quân sự - chính trị hiện nay là phương Tây không vội vã từ bỏ khuôn mẫu của "cuộc chiến tranh lạnh". Mỹ và NATO vẫn tuân theo kịch bản cũ là "đe dọa hạt nhân", "đối đầu trực diện" và "phản ứng linh hoạt".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:57:36 pm
Ngày 1-7:

Hiệp ước Liên minh tiền tệ, kinh tế và bảo hiểm xã hội giữa hai nước Đức bắt đầu có hiệu lực.


Từ ngày 2 đến 11-7:

Đảng Cộng sản Liên Xô tiến hành Đại hội lần thứ XXVIII. Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp đọc báo cáo trong đó nhấn mạnh rằng: Trong khi thi hành chính sách đối ngoại, ban lãnh đạo Liên Xô nhận rõ tính chất đúng  đắn của 3 cơ sở then chốt:

1. Không thể bảo đảm an ninh của mình bằng cách làm thiệt hại an ninh của các nước khác.

2. Không thể tiến tới xã hội phồn vinh, tự do và dân chủ một mình, lấy con đường của mình đối lập với các con đường phát triển xã hội khác.

3. Đưa Liên Xô tham gia vào nền kinh tế thế giới không chỉ là điều cần thiết đối với bản thân nền kinh tế Liên Xô mà còn là điều cần thiết đối với quá trình cùng với các dân tộc khác xây dựng một nền tảng vật chất cho một thời kỳ hòa bình không thể đảo ngược được.

Về đường lối chính trị của Đảng Cộng sản Liên Xô, Goóc-ba-chốp nói: "Chủ nghĩa xã hội là một phong trào thực tế, một sự sáng tạo sinh động của quần chúng. Với niềm tin đó, Đảng Cộng sản Liên Xô xác định rõ mục tiêu của mình là chủ nghĩa xã hội nhân đạo và dân chủ, Đảng Cộng sản Liên Xô kiên quyết chống chủ nghĩa giáo điều, sách vở, nêu cao tinh thần sáng tạo trước sau như một đối với lý luận và thực tiễn của chủ nghĩa xã hội, tiếp thu những di sản của Mác, Ăng-ghen, Lê-nin, đồng thời tiếp thu những kinh nghiệm của thế kỷ XX, của những nhân vật kiệt xuất khác về tư tưởng cách mạng và tiến bộ".

"Đảng sẽ thi hành chính sách của mình và đấu tranh nhằm duy trì là đảng cầm quyền trong khuôn khổ của quá trình dân chủ, thông qua các cuộc bầu cử vào các cơ quan lập pháp ở Trung ương và địa phương".

Về quốc phòng và an ninh, bản báo cáo nêu rõ:

"Trong khi tồn tại nguy cơ các cuộc xung đột vũ trang, đất nước cần một nền quốc phòng vững chắc. Đảng cho rằng cần phải:

- Tiến hành cài cách quân sự trên cơ sở học thuyết phòng thủ mới và nguyên tắc vừa đủ hợp lý, chứ trọng các chỉ tiêu chất lượng trong xây dựng quân đội.

- Duy trì những vấn đề mang tính nguyên tắc về quốc phòng và an ninh; xây dựng, huấn luyện và sử dụng các lực lượng vũ trang trong thẩm quyền của Liên bang Xô-viết.

- Củng cố sự bảo đảm về mặt xã hội (kể cả bảo hiểm tính mạng và sức khỏe của quân nhân) và cải thiện điều kiện sinh hoạt cho các quân nhân và gia đình của họ.

- Chỉ sử dụng quân đội theo đúng chức năng nhiệm vụ, theo đúng pháp luật;

- Sự lãnh đạo chính trị đối với lĩnh vực quốc phòng và giám sát Bộ Quốc phòng thuộc về cơ quan quyền lực cao nhất với sự công khai tối đa hoạt động của nó có tính đến mức độ tin cậy đá đạt được giữa các quốc gia.

- Củng cố sự ảnh hưởng về mặt tư tương của Đảng Cộng sản Liên Xô đối vợi quân đội thông qua các tổ chức đảng và các đảng viên trong các lực lượng vũ trang.

- Thực hiện chương trình nhà nước về đóng cửa và sử dụng các nhà máy quốc phòng để sản xuất dân sự và bảo đảm về mặt xã hội cho công nhân.

Trong điều kiện hiện nay, trong khi vẫn là một hệ thống hết sức cần thiết để bảo vệ chế độ hiến pháp, duy trì trật tự xã hội, các cơ quan nội vụ và an ninh quốc gia cần hành động trong khuôn khổ luật pháp và dưới sự kiểm soát của các cơ quan đại diện chính quyền. Cần nâng cao trình độ huấn luyện nghiệp vụ, bảo đảm vật chất cho các nhân viên bảo vệ pháp luật".

Trong bài phát biểu của mình, B.En-xin đòi giải thể các tổ chức cơ sở Đảng trong quân đội, trong các cơ quan an ninh và cơ quan nhà nước, muốn biến Đảng thành liên minh của các Jực lượng dân chủ. Theo En-xin, "để hiện đại hóa, Đảng cẫn công nhận về mặt tổ chức tất cả các "cương lĩnh'' hiện tồn tại trong Đảng và phải dành cho mỗi đảng viên quyền tự quyết định lập trường chính trị của mình''.
Trong ngày làm việc thứ 8 của Đại hội, Chủ tịch ủy ban quốc gia V.Cri-scốp đã bác bỏ việc đòi phi chính trị hóa các cơ quan an ninh quốc gia.

Đại hội bầu lại Goóc-ba-chốp làm Tổng bí thư, V.Lva-scô làm Phó Tổng bí thư, thông qua Nghị quyết bảo vệ các quyền dân chủ, chống khủng bố các đảng viên cộng sản.

Trong 6 tháng đầu năm 1990, ở Mát-xcơ-va có 27.000 người ra khỏi Đảng Cộng sản Liên Xô, trong đó 1/2 là công nhân, 1/4 là trí thức.


Ngày 12-7:

Tòa án tối cao Bun-ga-ri ra quyết định về việc quản thúc tại nhà đối với hai nhà lãnh đạo trước đây của Bun-ga-ri là Tô-đo Gíp-cốp và Min-cô Ba-lép thay cho việc giam giữ tại nhà tù.


Ngày 16-7:

- Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Thủ tướng Cộng hòa liên bang Đức H.Côn đã có cuộc gặp gỡ tại thành phố Mi-nhe-ral-vo-li-gie thuộc Cáp-ca-dơ. Hai bên đã thỏa thuận với nhau, nước Đức sẽ là một nhà nước thống nhất có chủ quyền, tự mình quyết định chế độ chính trị và việc liên minh chính trị, quân sự.

- Xô-viết tối cao U-crai-na tuyên bố về chủ quyền quốc gia U-crai-na.


Ngày 5-7:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh "cấm thành lập các đơn vị vũ trang bất hợp pháp và tàng trữ vũ khí trái phép ở Liên Xô". Tình hình trong nước cực kỳ căng thẳng, ở Ác-mê-ni-a và A-déc-bai-gian có hơn 80 đơn vị vũ trang bất hợp pháp hoạt động với hàng nghìn thành viên, ở Gru-di-a và các nước vùng Ban-tích cũng có các đơn vị như vậy. Ở nhiều khu vực khác trong rnróc, các nhóm vũ trang khủng bố nhân dân đang đẩy mạnh hoạt động.


Ngày 28-7:

- Quốc hội Ác-mê-ni-a bác bỏ pháp lệnh của Tổng thống Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp về việc giải tán các nhóm vũ trang.

- Thượng tướng không quân E.Sa-pô-sni-cốp được cử làm Thứ trưởng quốc phòng Liên Xô. Liên Xô chuẩn bị xem xét dự án giảm khoảng 30% tướng lĩnh trong các lực lượng vũ trang, chủ yếu trong bộ máy của cơ quan Bộ Quốc phòng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:58:37 pm
Ngày 1-8:

Quốc hội Gru-di-a hoãn việc thực hiện pháp lệnh của Tổng thống Goóc-ba-chốp về việc thu nộp vũ khí và giải tán các nhóm vũ trang.

- Quốc hội Bun-ga-ri bầu ông G.Giê-lép, Chủ tịch Hội đồng điều phối liên minh các lực lượng dân chủ, làm Tổng thống Bun-ga-ri. Ông A.Xa-ma-rơ-ghi-ép, người của Đảng Xã hội chủ nghĩa Bun-ga-ri được bầu làm Phó tổng thống Bun- ga-ri theo đề nghị của G.Giê-lép.


Ngày 7-8:

Trả lời phỏng vấn của các nhà báo, M. Môi-xe-ép - Tổng tham mưu trưởng quân đội Liên Xô cho biết: "Trên lãnh thổ nước Đức hiện nay có bộ phận lớn quân đội NATO, trong khi đó các học thuyết, quan điểm quân sự của khối này dựa trên việc sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên vẫn chưa thay đổi. Sau khi hoàn thành giai đoạn gọi là quá độ kéo dài 3 - 4 năm, Liên Xô sẽ rút hết quân đội của mình khỏi nước Đức. Trong trường hợp này, vị trí chiến lược của Liên Xô sẽ trở nên phức tạp hơn vì biên giới của NATO trên thực tế sẽ kéo dài đến tận sông Ô-đe. Vì vậy lúc này nói rằng nguy cơ quân sự đe dọa Liên Xô đã biến mất là quá sớm".


Ngày 9-8:

B. En-xin ủng hộ chủ quyền của nhà nước Nước Cộng hòa tự trị Tác-ta-ri-a.


Ngày 10-8:

Xô-viết tối cao nước Cộng hòa tự trị Ca-rê-ri-a thông qua tuyên bố về chủ quyền nhà nước.


Ngày 13-8:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ký lệnh: "Phục hồi các quyền cho tất cả các nạn nhân của những cuộc đàn áp chính trị trong những năm 30 - 50".


Ngày 15-8:

Tại Xô-phi-a, Tổng thống Bun-ga-ri G.Giê-lép tuyên bố: "Bun-ga-ri không có ý định rút khỏi Tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va. Các nước Đông Âu cần hợp tác với nhau để tăng cường sức mạnh của mình trên trường quốc tế và bảo đảm sự liên kết trong cơ cấu chính trị và kinh tế toàn châu Âu".


Ngày 19-8:

Đại hội đại biểu nhân dân Ga-gan tuyên bố thành lập nước Cộng hòa Ga-gan độc lập với Cộng hòa Môn-đô-va nhưng là một bộ phận của Liên Xô.


Ngày 20-8:

- Tại A-kha-bát khai mạc kỳ họp Xô-viết tối cao Tuốc-mê-ni-a nhằm xem xét dự thảo tuyên bố chủ quyền của nước Cộng hòa.

- Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Tiệp Khắc tuyên bố phản đối "những cuộc tiến công vô lý đối với các nhà quản lý giỏi và những người lao động bình thường chỉ vì trước đây hoặc hiện nay họ là đảng viên cộng sản".


Ngày 22-8:

- Đài "Tiếng vang Mát-xcơ-va" bắt đầu hoạt động. Đài này do 3 tổ chức xã hội thành lập.

- Đại diện của chính phủ Ba Lan tại cuộc đàm phán về cải tổ tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va tuyên bố: "Do tình hình ở Trung Âu và Đông Âu không ổn định cho nên việc nhanh chóng giải tán Tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va có thể tạo ra "khoảng trống" mà các thế lực khác nhau, trong đó có các lực lượng dân tộc chủ nghĩa có thể tham gia".


Ngày 23-8:

Xô-viết tối cao Tuốc-mê-ni-a tuyên bố chủ quyền của Tuốc-mê-ni-a.


Ngày 24-8:

Xô-viết tối cao Tát-gi-ki-xtan thông qua tuyên bố độc lập của nước Cộng hòa này.


Ngày 25-8:

Quốc hội nước Cộng hòa tự trị Áp-kha-di-a thuộc Gru-di-a ra tuyên bố về chủ quyền.


Ngày 27-8:

Một nhóm người theo chủ nghĩa cực đoan đã đột nhập trụ sở Hội đồng tối cao Đảng Xã hội chủ nghĩa Bun-ga-ri, đập phá đồ đạc, đánh cắp văn kiện giấy tờ rồi dùng xăng đốt cháy hai ngôi nhà.
Tổng thống G.Giê-lép khẳng định, đây là sự vi phạm trật tự xã hội không thể bào chửa được với bất cứ lý do gì. Đây không phải là cuộc đấu tranh vì dân chủ mà là hành động điên rồ đẩy đất nước đến nền độc tài quân sự.


Ngày 29-8:

Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và B.En-xin gặp nhau thảo luận tình hình chính trị ở Liên Xô và Nga.


Ngày 31-8:

- Xô-viết tối cao nước Cộng hòa tự trị Kô-mi tuyên bố chủ quyền của nước Cộng hòa Kô-mi.

- Quốc hội nước Cộng hòa tụ trị Tác-ta thuộc Liên bang Nga tuyên bố chủ quyền của nước Cộng hòa Tác-ta-ri-xtan.


Tháng 8:

- Xô-viết tối cao Lít-va gửi Tổng thống và Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô bản tuyên bố trong đó khẳng định: "Các công dân Lít-va không có trách nhiệm phải phục vụ trong quân đội của các quốc gia khác, và như vậy việc họ từ chối thực hiện nghĩa vụ trong các lực lượng vũ trang Liên Xô là hợp pháp". Trong khi tẩy chay Luật nghĩạ vụ quân sự Liên Xô, các nước cộng hòa Ban-tích tiếp tục triển khai việc thành lập quân đội riêng.

- Từ tháng 8 Liên Xô có 2 nhóm chuyên trách vạch chương trình chuyển sang nền kinh tế thị trường, một nhóm của Hội đồng Bộ trưởng (với "chương trình Rư-scốp - A-ban-kin" hay "Chương trình của chính phủ'') và nhóm Tổng thống do Goóc-ba-chốp và En-xin lập ra với "chương trình 500 ngày" hay "chương trình Goóc-ba-chốp-En-xin" do viện sĩ X.Sa-ta-lin chủ trì.

Chương trình Rư-scốp - A-ban-kin chủ trương có thời kỳ quá độ 5 năm để chuyển sang nền kinh tế thị trường, kéo dài nhiều năm vấn đề tư hữu hóa, thực hiện quá độ tiến tới thị trường trên cơ sở duy trì Liên Xô như một Nhà nước liên bang thống nhất, duy trì hệ thống quản lý kinh tế tập trung, duy trì ủy ban kế hoạch nhà rnrớc.

Chương trình Goóc-ba-chốp - En-xin chủ trương quá độ chuyển sang kinh tế thị trường chỉ 500 ngày, thực hiện tư hữu hóa trong thời gian ngắn nhất, đề nghị ký ngay Hiệp ước liên bang mới trong đó quy định hình thức liên minh kinh tế mới giữa các nước Cộng hòa có chủ quyền, cho phép các nước Cộng hòa được tự do về kế hoạch cũng như sở hữu.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 02:59:18 pm
Ngày 1-9:

Tiến hành phiên họp Hội đồng quốc phòng trực thuộc Tông thống Liên Xô. Phiên họp đả nghe và thảo luận báo cáo của D.I-a-dốp về quan điểm của các cuộc cải cách quân sự 1991-1995 và trong thời kỳ đến năm 2000.


Ngày 2-9:

Tại Mát-xcơ-va, Chủ tịch Xô-viết tối cao Nga En-xin và Tổng thống Cộng hòa Môn-đô-va M.Xne-gua ký hiệp ước "về những nguyên tắc quan hệ liên chính phủ giữa Cộng hòa Liên bang Nga và Cộng hòa Môn-đô-va"


Ngày 5-9:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh "Về một số biện pháp tăng cường bảo vệ về xã hội và luật pháp quân nhân".


Ngày 9-9:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp gặp Tổng thống Mỹ G.Bu-sơ tại Hen-xin-ki. G.Bu-sơ nói: "Chương trình nghị sự của cuộc gặp là tự do và trong khuôn khổ cuộc gặp này, hai bên sẽ thảo luận tự do các vấn đề quốc tế và hai bên".


Ngày 11-9:

Phát biểu tại cuộc họp báo ở Ki-ép, Chủ tịch Xô-viết tối cao U-crai-na I.Cráp-trúc tuyên bố: "Thậm chí cả nước Cộng hòa như U-crai-na hiện nay cũng không thể tồn tại độc lập trong một khoảng không khép kín bởi vì tại đây không có đủ các nguyên liệu chiến lược như dầu mỏ, khí đốt, kim loại màu, bông, gỗ v.v... vì vậy chỉ có một lối thoát là trong khuôn khổ Liên Xô. Không có giải pháp kinh tế nào khác".


Ngày 16-9:

- Hàng nghìn người Mát-xcơ-va biểu tình đòi chính phủ phải từ chức.

- Ca-dắc-xtan công bố dự thảo tuyên bố về chủ quyền.
 

Ngày 19-9:

Quốc hội Bun-ga-ri bầu lại A.Lu-ca-nốp, người của Đảng xã hội chủ nghĩa Bun-ga-ri, làm chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng.


Ngày 20-9:

Xô-viết tối cao Nga thông qua quyết định đòi toàn bộ thành viên Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô phải từ chức (1964 phiếu thuận, 1 phiếu chống, 16 phiếu trắng) và đề nghị Xô-viết tối cao Liên Xô "áp dụng biện pháp khẩn thiết để thành lập một chính phủ được dân tin cậy".


Ngày 22-9:

Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao Nga ra tuyên bố phản đối việc Xô-viết tối cao Liên Xô dự định trao quyền hạn đặc biệt cho Tổng thống Liên Xô và nêu rõ rằng: "Cộng hòa Liên bang Nga sẽ thi hành mọi biện pháp cẩn thiết để bảo vệ chủ quyền Cộng hòa Liên bang Nga".


Ngày 25-9:

Xô-viết tối cao Liên Xô chuẩn y đề nghị của Tổng thống Liên Xô về việc thành lập Uy ban trù bị nhầm soạn thảo hiệp ước Liên bang mới.


Ngày 29-9:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp gặp gỡ các nhà hoạt động văn hóa Liên Xô. Trong phát biểu của mình, Tổng thống Goóc-ba-chốp nói: "Tình hình trong nước chứa đựng tiềm năng xây dựng lớn lao và cả những nguy cơ to lớn. Tình hình diễn biến nhanh hom cả dự đoán. Những bài học của các cuộc cách mạng, của những cuộc cải cách xã hội khắc nghiệt đòi hỏi phải đặt ra những hạn chế về văn hóa, pháp luật, đạo đức với các lực lượng phá hoại Tiảy sinh trong xã hội".


Ngày 30-9:

- Tại Ki-ép, hàng nghìn người tiến hành cuộc mít tinh diễu hành với khẩu hiệu đòi U-crai-na tách ra khỏi Liên Xô.

- Liên Xô và Nam Triều Tiên quyết định lập quan hệ ngoại giao cấp đại sứ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 03:03:12 pm
Ngày 2-10:

- Ban hành Luật "Về tăng cường trách nhiệm đổi mới việc xâm phạm bình đảng dân tộc của các công dân và vi phạm bằng bạo lực sự thống nhất lãnh thổ của Liên Xô".

Luật này quy định mọi hoạt động "nhằm kích động hằn thù dân tộc hoặc miệt thị, sử dụng bạo lực trên cơ sở dân tộc, sắc tộc, tôn giáo cũng như nhằm vi phạm bằng bạo lực sự thống nhất lãnh thổ Liên Xô, các nước Cộng hòa Liên bang và Cộng hòa tự trị đã được Hiến pháp Liên Xô ghi nhận là hoạt động trái pháp luật và bị cấm".

- Tổng thống Bun-ga-ri G.Giê-lép tuyên bố tại Liên Hợp Quốc: "Bun-ga-ri không còn là một quốc gia cộng sản”.


Ngày 3-10:

Cộng hòa dân chủ Đức chính thức gia nhập Cộng hòa Liên bang Đức. Đúng 0 giờ ngày 2-10 (chuyển sang 3-10) trước Nhà Quốc hội Đức cũ (Đông Béc-lin) lễ hạ cờ Cộng hòa dân chủ Đức và kéo cờ Cộng hòa Liên bang Đức tượng trung cho sự thống nhất nước Đức đá được tiến hành trong điểu kiện an ninh chặt chẽ với sự theo dõi của hàng trăm nghìn người. Đúng vào thời điểm đó, Hiệp ước thống nhất nước Đức bắt đầu có hiệu lực, các quyền hạn và trách nhiệm của bốn nước đồng minh đối với Béc-lin và nước Đức chính thức được bải bỏ và nước Đức hưởng chủ quyền toàn vẹn.


Ngày 5-10:

Ban bí thư Trung ương Đảng cộng sản Liên Xô ra tuyên bố kêu gọi toàn thể nhân dân Liên Xô hãy ủng hộ việc duy trì ngày lễ 7-11 như là ngày ra đời nhà nước Xô-viết.


Ngày 8-10:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô tiến hành Hội nghị toàn thể tại Điện Crem-li. Hội nghị xem xét tình hình trong nước và các nhiệm vụ của Đảng trong việc chuyển sang nền kinh tế thị trường. Bàn về các vấn đề tổ chức, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Nguyên nhân của những tai họa kinh tế xã hội của đất nước là chế độ độc quyền nhà nước về sờ hữu". V.I-va-scô, phó Tổng bí thư nói: "Những ngọn lừa bất hòa và xung đột giữa các dân tộc vẫn chưa giảm, sự phân cực giữa các lực lượng chính trị vẫn tiếp tục, trào lưu chống xã hội chủ nghĩa được đẩy mạnh, những mưu đồ gạt Đảng Cộng sản Liên Xô xuống hàng sau của đời sống xã hội tăng lên. Nhiệm vụ có tầm quan trọng hàng đầu của thời điểm hiện nay là ổn định nền kinh tế ... Đảng Cộng sản Liên Xô không từ bỏ những lý tưởng của chủ nghĩa xã hội".


Ngày 9-10:

- Hội nghị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô bế mạc, Tổng bí thư Goóc-ba-chốp tuyên bố ủng hộ việc chuyển đất nước sang nền kinh tế thị trường "trong khuôn khổ sự lựa chọn xã hội chủ nghĩa, bảo vệ sự trung thành của chúng ta với tư tưởng xã hội chủ nghĩa".

- Xô-viết tối cao Liên Xô ra lời kêu gọi gửi các quốc hội và công luận thế giới về việc thủ tiêu hoàn toàn các vụ nổ và thử vũ khí hạt nhân. Lời kêu gọi nêu rõ: "Xô-viết tối cao Liên Xô đã phê chuẩn các hiệp ước Xô - Mỹ về hạn chế các vụ thử vũ khí hạt nhân ngầm năm 1974 và về các vụ nổ hạt nhân ngầm vì mục đích hòa bình năm 1976... Liên Xô sẵn sàng chấm dứt các vụ nổ thử trên các bãi thử của mình bất kỳ lúc nào và như vậy cũng sẵn sàng biến thời gian ngừng thử hạt nhân 12 tháng của Liên Xô thành vô thời hạn và chấm dứt hẳn".


Ngày 12-10:

Mỹ thử vụ nổ hạt nhân có sức công phá tương đương 1,5 triệu tấn TNT tại Nê-va-đa.


Ngày 13-10:

- Tổng thống Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh "về việc chấm dứt những hành động xúc phạm các đài kỷ niệm có liên quan đến lịch sử của đất nước và những biểu tượng của Nhà nước".

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp hội đàm với đại diện các nước cộng hòa liên bang nhằm thỏa thuận về một văn bản cuối cùng của chương trình phát triển kinh tế Liên Xô - Chương trình chuyển sang nền kinh tế thị trường (ba nước cộng hòa Ban-tích và cộng hòa Gru-di-a không cử đại diện đến tham gia hội đàm).


Ngày 15-10:

Ủy ban giải thưởng Nô-ben của quốc hội Na-uy tuyên bố tặng giải thưởng hòa bình Nô-ben năm 1990 cho Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp. Theo tổng thống Goóc-ba-chốp thì "sự kiện này không chỉ là sự kiện có ý nghĩa đối với riêng cá nhân tôi, nó chứng tỏ sự đánh giá đối với chính sách của Liên Xô, một sự ủng hộ đối với công cuộc cải tổ".


Ngày 16-10:

- Trong bài phát biểu trước Quốc hội Nga, B.En-xin tuyên bố chương trình của Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp sẽ "làm phương hại các cải cách ở Nga". Ông nói những gì Goóc-ba-chốp đua ra chẳng qua chỉ là "một nỗ lực nữa nhằm duy trì chế độ hành chính ngoài sự kiểm soát của nhân dân". En-xin khẳng định "Tổng thống Goóc-ba-chốp và chính bản thân tôi đang đi cùng một con đường, nhưng chúng tôi tiến về phía tnrớc với tốc độ khác nhau và những biện pháp khác nhau”. Ông đề nghị thành lập một chính phủ liên minh trên cơ sở bình đẳng, ''một phần các bộ trưởng do Tổng thống chỉ định, còn một phần là do chúng tôi - những người ủng hộ cải cách cấp tiến chỉ định".

- Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Đ.Chê-ni đến thăm chính thức Liên Xô. Hai bên đã thảo luận các vấn đề phát triển cuộc đối thoại, tăng cường sự tin cậy lẫn nhau, xem xét các vấn đề củng cố hòa bình và an ninh ở châu Âu, bàn các biện pháp mở rộng các mối quan hệ giữa các cơ quan quân sự hai nước.


Ngày 17-10:

Ban bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp thảo luận tình hình một số địa phương cấm các đảng viên của Đảng nắm giữ các chức vụ nhà nước và cấm các tổ chức của Đảng hoạt động trong các cơ quan nhà nước. Ban bí thư nhấn mạnh rằng: "Các thế lực chống Đảng đang đẩy mạnh chiến dịch "phi chính trị hóa" và "phi đảng hóa" các cơ quan nội vụ, an ninh nhà nước, ngành kiểm sát, tòa án, trọng tài nhà nước và tư pháp".


Ngày 19-10:

Xô-viết tối cao Liên Xô với 333 phiếu thuận, 12 phiếu chống và 34 phiếu trắng đã thông qua nghị quyết chuẩn y "Những phương hướng cơ bản ổn định KTQD và chuyển sang kinh tế thị trường" do Tổng thống Liên Xô đệ trình. Chương trình này kết hợp 2 chương trình Rư-scốp - A-ban-kin và En-xin - Sa-ta-lin. Khi Goóc-ba-chốp đệ trình chương trình này lên Xô-viết tối cao Liên Xô, En-xin coi đó là "âm mưu duy trì hệ thống quan liêu hành chính". Đáp lại, Goóc-ba-chốp cho rằng "En-xin mưu toan biến chương trình ổn định kinh tế thành mục tiêu của trò chơi chính trị. Xét về nội dung và lời văn, bài phát biểu của B.En-xin là một tuyên bố chính trị". Goóc-ba-chốp khẳng định "Những phương hướng cơ bản này là bước đi cụ thể theo hướng thực hiện trên thực tế lý tưởng xã hội chủ nghĩa. Bất chấp những sai phạm, mất mát và sự kiện bi thảm mà nhân dân ta đã trải qua, tư tưởng xã hội chủ nghĩa đã ăn sâu vào tâm khảm nhân dân Liên Xô. Nhân dân quý trọng xã hội chủ nghĩa không phải vì chủ nghĩa xã hội là danh từ đẹp đẽ. Đằng sau danh từ đó là khái niệm về một xã hội công bằng, bình đẳng, tự do và dân chủ".


Ngày 24-10:

- Xô-viết tối cao Cộng hòa Liên bang Nga thông qua luật “Về hiệu lực các văn bản của các cơ quan Liên Xô trên lãnh thổ Cộng hòa Liên bang Nga”. Theo luật này, các đạo luật và văn bản của các cơ quan chính quyền Nhà nước Liên Xô, các sắc lệnh và văn bản của Tổng thống Liên Xô chỉ có hiệu lực trên lãnh thổ Cộng hòa Liên bang Nga sau khi được Xô-viết tối cao Nga phê chuẩn. (Xô-viết tối cao U-crai-na và E-xtô-ni-a cùng thông qua luật tương tự).

- Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua đạo luật "Về bảo đảm hiệu lực của các đạo luật Liên Xô". Đạo luật này nêu rõ: "Các đạo luật Liên Xô có giá trị pháp lý tối cao với các đạo luật của các nước Cộng hòa. Những văn bản của các nước Cộng hòa đi ngược lại nguyên tắc đều không có hiệu lực pháp lý".


Ngày 25-10:

- Xô-viết Tối cao Liên Xô thông qua Nghị quyết về việc kỷ niệm cách mạng Tháng Mười. Nghị quyết nêu rõ: "Nhân dân Liên Xô luôn luôn kỷ niệm cách mạng Tháng Mười vĩ đại như là ngày sinh của nhà nước Xô-viết, một ngày đáng ghi nhớ của sự nghiệp đổi mới thế giới theo hướng cách mạng".


Ngày 26-10:

Xô-viết tối cao Bê-la-ru-xi-a thông qua một đạo luật về chính quyền, theo đó toàn bộ chính quyền ở nước Cộng hòa này thuộc về nhân dân. Hiến pháp và các đạo luật của Bê-la-ru-xi-a được đặt ưu tiên hàng đầu. Luật pháp của Liên Xô chỉ có hiệu lực trên lãnh thổ nước Cộng hòa này nếu không trái với luật pháp của nước Cộng hòa.

Xô-viết tối cao Bê-la-ru-xi-a còn thông qua luật cấm đảng phái chính trị và tổ chức quần chúng can thiệp vào hoạt động của các cơ quan nhà nước, xí nghiệp nhà nước, không cho phép thông qua hệ thống các tổ chức chính trị để lãnh đạo các cơ quan, xí nghiệp.


Từ ngày 26 đến 28-10:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp thăm chính thức Tây Ban Nha theo lời mời của vua Hoan Các-lốt đệ nhất. Sau khi rời Tây Ban Nha, Tổng thống Goóc-ba-chốp sang thăm Pháp. Trả lời phỏng vấn đài truyền hình Trung ương Liên Xô, Tổng thống Goóc-ba-chốp nhấn mạnh tầm quan trọng của việc sử dụng hiệu quả quan hệ đối ngoại nhằm khắc phục những hiện tượng khủng hoảng trong nền kinh tế Liên Xô.
   

Ngày 27-10:

Gru-di-a tiến hành bầu cử Xô-viết tối cao với sự tham gia của nhiều đảng phái chính trị. Liên minh Bàn tròn Gru-di-a tự do giành 54,03% số phiếu (114/250 ghế ở Quốc hội). 69 ghế trong quốc hội phải bầu lại vòng hai vào ngày 11-11. 7 ghế còn lại thuộc về 4 ứng cử viên độc lập và 3 thành viên của đảng khác. Gam-sa-khu-di-a, lãnh tụ đảng Liên minh Bàn tròn Gru-di-a nói: "Cuộc bầu cử này mang ý nghĩa to lởn, chúng ta đang đặt nền tảng cho một nước Gru-di-a độc lập”.


Ngày 28-10:

Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô thông báo: "Do tình hình ở miền Nam nước Cộng hòa Môn-đô-va trở nên nghiêm trọng, Tổng thống Môn-đô-va M.Xne-gua và các dại diện nhân dân Ga-goa đã đề nghị Chính phủ Liên Xô cử các đơn vị nội vụ tới khu vực này để duy trì trật tự.


Ngày 29-10:

- Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp hội đàm với Tổng thống Pháp F.Mít-tơ-răng. Hai vấn đề chính trong hội đàm là các công việc chuẩn bị cho Hội nghị về an ninh và hợp tác châu Âu (CSCE) và cuộc khủng hoảng vùng Vịnh. Hai Tổng thống nhấn mạnh tầm quan trọng của CSCE, coi đây là một dịp hiếm có để tập hợp tất cả các nước quan tâm tới việc hoàn thiện những biến đổi của châu Âu.

Hai Tổng thống đã ký một hiệp ước, trong đó Liên Xô và Pháp cam kết tiến tới một "Liên minh châu Âu". Hiệp ước này bao gồm cả cam kết nhằm "tăng cường sự đoàn kết châu Âu trong bối cảnh chuyển châu Âu thành ngôi nhà chung và thành lập một liên minh châu Âu".

Về cuộc khủng hoảng vùng Vịnh, Tổng thống Goóc-ba-chốp cho rằng giải pháp quân sự là không thể chấp nhận được.

- Quốc hội U-crai-na thảo luận kế hoạch của Chính phủ về những cải cách kinh tế cấp tiến. Theo kế hoạch này sẽ tiến hành phi quốc hữu hóa các xí nghiệp của nước Cộng hòa bằng cách bán cổ phần một số xí nghiệp, số còn lại dành cho các kiều dân U-crai-na trong vòng 1 năm sẽ tư nhân hóa từ 50% đến 60% các cửa hàng quốc doanh.

- Đại diện của 5 chính đảng và phong trào chính trị trung tâm Liên Xô đã có cuộc gặp gỡ với chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô N.Rư-scốp. Các đại diện của "khối trung tâm" đã đệ trình lên chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng danh sách "Chính phủ liên hiệp lâm thời hòa hợp dân tộc trên cơ sở nhiều đảng" để thay thế cho chính phủ Liên Xô hiện tại.

Các thảnh viên của "Chính phủ liên hiệp lâm thời" gồm:

+ Thủ tướng: A.Sốp-chắc (thị trưởng Lê-nin-grát, người tuyên bố ly khai khỏi Đảng cộng sản Liên Xô);

+ Bộ trưởng quốc phòng: B.Grô-mốp (tư lệnh các lực lượng vũ trang Liên Xô tại Ap-ga-ni-xtan);

+ Bộ trưởng ngoại giao: V.Di-ri-nốp-xki (chủ tịch đảng dân chủ - tự do Liên Xô (LDPSS);

+ Chủ tịch Ủy ban An ninh nhà nước (KGB), cựu thiếu tướng KGB Ô-lếc Ka-lu-gin (người đã bị cách chức và tước bỏ mọi huân chương vì tố cáo KGB là vi phạm nhân quyền);

+ Bộ trưởng Y tế: Bác sĩ S.Phê-đô-rốp (chuyên gia nổi tiếng về phẫu thuật mắt).

Ngoài việc trình danh sách "Chính phủ liên hiệp lâm thời", các đại diện của "khối trung tâm" cũng đề cập đến những vấn đề có liên quan đến việc thành lập "Chính phủ liên hiệp hòa hợp dân tộc trên cơ sở nhiều đảng". Các đại diện của "khu trung tâm" khẳng định rằng, nếu một chính phủ như vậy được thành lập thì "khối" này sẽ ủng hộ và hợp tác với quân đội Liên Xô, ủng hộ quyền lực của Tổng thống Liên Xô để đưa Liên Xô chuyển sang chế độ nhà nước pháp quyền trong đó luật pháp đóng vai trò tối cao.


Ngày 31-10:

- Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua Nghị quyết "Về tình hình sau vụ thử hạt nhân ngầm dưới đất tại vùng Đất Mới ngày 24-10". Trong đó phê phán chính phủ Liên Xô đã không thông báo trước cho Xô-viết tối cao Liên Xô về vụ này. Thứ trưởng Ngoại giao Liên Xô V.Các-pốp cho biết đây là hành động bắt buộc vì đã gần 1 năm Liên Xô đơn phương ngừng thử vũ khí hạt nhân và thời hạn bảo quản đầu đạn đã hết. Trong năm 1990 Mỹ đã thử 7 vụ, Pháp 4 vụ, Trung Quốc 2 vụ.

- Xô-viết tối cao Nga thông qua sắc luật bảo vệ các cơ sở kinh tế của nước Nga có chủ quyền.

Sắc luật quy định tất cả đất đai, các nguồn nguyên liệu, tài nguyên thiên nhiên, vùng đất, vùng biển, các giá trị văn hóa, nghệ thuật trên lãnh thổ nước Cộng hòa là tài sản của nhân dân Nga.

Sắc luật cũng quy định các cơ sở thuộc sở hữu nhà nước, của các cơ quan, tổ chức thuộc Liên bang nằm trên lãnh thổ Nga là sở hữu của nhà nước Nga. Dự trữ vàng, đá qúy, kim cương và ngoại tệ của Liên Xô là sở hữu của các nước Cộng hòa, trong đó có nước Nga. Các hiệp định, hợp đồng ngoại thương đối với các loại nguyên liệu tài nguyên quan trọng được ký kết đều phải có sự đồng ý của nước Nga.

- Hơn 30 nghìn người thuộc các đội tình nguyện người Môn-đô-va đã bao vây hai đồn biên phòng Liên Xô trên biên giới giữa Liên Xô và Ru-ma-ni. Những người tình nguyện đòi phải rút các binh sĩ thuộc Bộ Nội vụ Liên Xô ra khỏi miến Nam Môn-đô-va và thay vào đó là cảnh sát Môn-đô-va.

Tại nhiều thành phố, thị trấn ở Môn-đô-va, các đội tình nguyện cũng bao vây và chiếm trụ sở của các đảng bộ Đảng Cộng sản Môn-đô-va.


Tháng 10:

- Xô-viết tối cao cộng hòa tự trị Tru-va-si-a thông qua tuyên bố về chủ quyền nhà nước và lấy tên là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Tru-va-si-a. Nước Cộng hòa tự trị Na-ri-en củng tuyên bố chủ quyền nhà nước và lấy tên là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Ma-ri-en.

- Xô-viết tối cao Ác-mê-ni-a thông qua Nghị quyết quy định kể từ năm 1990 các công dân Ác-mê-ni-a chỉ phục vụ trong các đơn vị quân đội đóng trên lãnh thổ Ác-mê-ni-a. Những người Ác-mê-ni-a có nguyện vọng cũng có thể thực hiện nghĩa vụ quân sự ngoài lãnh thổ Ác-mê-ni-a.

- Liên Xô và Đức ký tắt một hiệp định về việc đến năm 1994 Liên Xô sẽ rút hoàn toàn quân đội của mình ở phần lãnh thổ Cộng hòa dân chủ Đức cũ về nước. Chính phủ Đức có trách nhiệm chi khoảng 7,5 tỉ đô la cho việc xây dựng nhà ở và giải quyết việc làm cho binh lính Liên Xô sẽ giải ngủ.

- Chính phủ Cộng hòa Liên bang Nga quyết định từ ngày 1 tháng 11 thực hiện "Chương trình 500 ngày".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 03:05:12 pm
Ngày 1-11:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp họp với các nhà lãnh đạo của Môn-đô-va tại Mát-xcơ-va để bàn về cuộc khủng hoảng ở Môn-đô-va. Tổng thống Goóc-ba-chốp nói: "chúng tôi rất lo lắng về tình hình ở Môn-đô-va", "Cuộc khủng hoảng này có thể nhanh chóng trở nên trầm trọng hơn", đòi hỏi sự cần thiết phải bảo vệ sự toàn vẹn lãnh thổ của Môn-đô-va, tôn trọng hiến pháp Liên Xô và nước Cộng hòa.


Ngày 2-11:

- Hội đồng thành phố Mát-xcơ-va đề nghị đổi tên khoảng 30 đường phố và 10 ga xe điện ngầm ở Mát-xcơ-va, bỏ tên các nhà cách mạng nổi tiếng cũng như tên của đại lộ Các-Mác.

- Chính phủ Cộng hòa Liên bang Séc và Xlô-va-ki-a thông qua dự luật về tư hữu hóa lớn, chuyển các tải sản loại lớn và vừa của nhà nước cho tư nhân, kể cả tư bản nước ngoài cũng có thể mua dưới những hình thức khác nhau.

- Xung đột giữa người Môn-đô-va và người dân tộc Nga ở Môn-đô-va làm 6 người chết, 30 người bị thương. Xung đột nổ ra do các phần từ dân tộc chủ nghĩa người Môn-đô-va âm mưu chiếm quyền kiểm soát thành phố Đu-bô-xa-ry, một khu vực nói tiếng Nga.

Tình trạng khẩn cấp được ban hành ở Đu-bô-xa-ry và hai thành phố khác ở Đông Môn-đô-va là Ta-ra-spôn và Ben-đe-ry. Các đơn vị cảnh sát Môn-đô-va được lệnh tiến vào Đu-bô-xa-ry để khôi phục trật tự.

- Tại Cộng hòa Liên bang Nga đã tiến hành cuộc họp giữa đại diện của các lực lượng vũ trang trong Quốc hội Nga với Ban lãnh đạo nước cộng hòa (570 đại biểu tham dự). Đại diện của lực lượng vũ trang phản đối việc thành lập quân đội quốc gia riêng ở nước cộng hòa. Họ khẳng định việc các nước cộng hòa có quân đội riêng rẽ làm suy yếu khả năng phòng thủ của toàn đất nước và để đảm bảo ổn định trật tự ở nước cộng hòa này, cần phải ưu tiên cho các đạo luật của các nước cộng hòa.

Cuộc họp còn thảo luận về những khó khăn mà lực lượng vũ trang phải đối phó trong thời kỳ chuyển sang nền kinh tế thị trường.


Ngày 3-11:

- Quốc hội Môn-đô-va bỏ phiếu tán thành việc thành lập các đơn vị vũ trang và phản đối việc triển khai các lực lượng của Liên bang để đối phó với các cuộc xung đột dân tộc.

- Tại Bu-đa-pét, đại diện của 6 nước thuộc khối Hiệp ước Vác-sa-va ký hiệp định về chỉ tiêu tối đa các loại vũ khí đặc biệt cho mỗi nước.

Sau khi ký hiệp định, Thủ tướng Hung-ga-ri Giô-dép An-tan đã có cuộc thảo luận với các Bộ trưởng Ngoại giao khối Vác-sa-va. Ngoại trưởng Ba Lan nêu rõ: "Khoảng trống quân sự hiện nay ở khu vực này được lấp đầy bằng chủ nghĩa châu Âu thay vì chủ nghĩa dân tộc". Ông cho rằng, khối Vác-sa-va đá mất đi vai trò nền tảng của sự hợp tác, nhưng việc duy trì các mối quan hệ thân thiện với Mát-xcơ-va là một nhân tố quan trọng trong chiến lược của Ba Lan.

Ngoại trưởng Hung-ga-ri nhấn mạnh: việc cất giảm vũ khí là một mục tiêu thực tế ngắn hạn. Vấn đề tương lai của khối Vác-sa-va vẫn chưa ấn định thời gian giải tán nhưng đã có sự nhất trí lớn trong các nước thành viên rằng, việc giải tán sẽ diễn ra vào trước cuối năm 1991. Ông kêu gọi thành lập khuôn khổ một hệ thống an ninh châu Âu mới vào đầu năm 1992.

Ngoại trưởng Ru-ma-ni nêu rõ: người ta vẫn chưa xác định rõ tương lai của khối Vác-sa-va, trước hết là trong lĩnh vực quân sự và sau đó là lĩnh vực chính trị.


Ngày 3 đến 4-11:

Đảng Cộng sản Bun-ga-ri họp Hội nghị đại biểu toàn quốc tại thành phố Pa-na-ghi-u-ri-stơ. Hội nghị đã thông qua quyết định coi Hội nghị này là Đại hội lần thứ 15 - Đại hội khôi phục Đảng Cộng sản Bun-ga-ri. Đại hội đã khôi phục Bộ Chính trị và Ban Bí thư với tư cách là những cơ quan lãnh đạo của Đảng. V.Xpa-xốp được bầu làm Bí thư thứ nhất Trung ương Đảng.

- Đảng Cộng sản Tiệp Khắc triệu tập Đại hội lần thứ 18. Đại hội đã thông qua Điều lệ mới của Đảng, theo đó tên gọi của Đảng vẫn giữ nguyên là "Đảng Cộng sản Tiệp Khắc". Về mặt tổ chức đã thay thế khái niệm tập trung của Đảng trước đây bằng khái niệm mới là "Liên đoàn Đảng Cộng sản Séc và Mô-ra-va và Đảng Cộng sản Xlô-va-ki-a". Đại hội quyết định chấm dứt hoạt động của Ủy ban Trung ương Đảng từ trước tới nay, bỏ chức vụ Chủ tịch và Bí thư thứ nhất Đảng Cộng sản Tiệp Khắc. Cơ quan lãnh đạo của Đảng Cộng sản Tiệp Khắc ở cấp Liên bang sẽ là cơ quan điều hành "Hội đồng Liên đoàn" đứng đầu là chủ tịch và phó chủ tịch thứ nhất với nhiệm kỳ 2 năm. Đại hội đã thông qua tuyên bố cương lĩnh, trong đó nêu rõ Đảng Cộng sản Tiệp Khắc sẽ từ bỏ mọi hình thức quan liêu của tập trung dân chủ".


Ngày 6-11:

Xô-viết tối cao Liên Xô tổ chức mít tình trọng thể kỷ niệm 73 năm Cách mạng Tháng Mười. Tham dự mít tinh có Goóc-ba-chốp, Rư-scốp, Lu-ki-a-nốp, En-xin, các ủy viên Hội đồng Tổng thống Liên Xô, các đại biểu nhân dân Liên Xô và Cộng hòa Liên bang Nga, các cán bộ lãnh đạo Đảng Cộng sản Liên Xô, các chính đảng và các phong trào khác.


Ngày 7-11:

Tổ chức diễu binh và diễu hành kỷ niệm 73 năm cách mạng Tháng Mười.


Ngày 8-11:

Quốc hội Ba Lan họp xem xét dự luật về chuyển toàn bộ tài sản của Đảng Công nhân thống nhất Ba Lan trước đây vào ngân khố nhà nước.


Ngày 9-11:

Tại Bon, Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Thủ tướng Cộng hòa Liên bang Đức H.Côn ký hiệp ước 20 năm về quan hệ láng giềng thân thiện, bạn hàng và hợp tác.


Ngày 11-11:

- Ủy ban về các vấn đề quốc phòng và an ninh của Xô-viết tối cao Liên Xô họp xem xét dự thảo ngân sách Liên bang năm 1991 dành cho Bộ Quốc phòng Liên Xô. Ủy ban cho rằng sự cải thiện tình hình quốc tế và thủ tiêu vũ khí không loại trừ hoàn toàn nguy cơ chiến tranh, vì vậy, để bảo đảm an ninh cần duy trì sự cân bằng trong lĩnh vực quân sự.

- Ban bí thư Trung ưomg Đảng Cộng sản Liên Xô họp xem xét các vấn đề quan trọng của Đảng với sự nghiệp bảo vệ toàn vẹn của Liên bang đổi mới và cùng cố nhà nước pháp quyền.

- Tổng thống Goóc-ba-chốp hội đàm với Tổng thống Nga En-xin về việc thực hiện "chủ quyền" của Nga - nước Cộng hòa lớn nhất và giàu có nhất trong các nước cộng hòa thuộc Liên bang Xô-viết.


Ngày 13-11:

- Phát biểu tại cuộc gặp những quân nhân là Đại biểu nhân dân Liên Xô, M.X.Goóc-ba-chốp cho biết giữa Tổng thống và chủ tịch Xô-viết tối cao Cộng hòa Liên bang Nga B.En-xin không có sự bất đồng về đổi mới Liên Xô với điều kiện duy trì nhà nước Liên bang. Goóc-ba-chốp nói: "Việc chuyển Liên Xô sang nền kinh tế thị trường không có nghĩa là thay đổi chế độ xã hội của Liên Xô. Chúng ta không tử bỏ Chủ nghĩa xã hội mà tiến lên Chủ nghĩa xã hội thông qua đổi mới quan hệ sở hữu, thay đổi tình thế con người trong sản xuất".

- Tại kỳ họp Xô-viết tối cao Nga, B.En-xin thông báo về đề nghị của ông với Tổng thống Liên Xô nhằm thành lập chính phủ liên hợp đoàn kết dân tộc mà trong đó các đại diện của Nga sẽ giữ các chức vụ Thủ tướng, Bộ trưởng Quốc phòng và Tài chính. Theo V.I-gơ-na-ten-cô, trợ lý kiêm giám đốc văn phòng báo chí của Tổng thống Liên Xô thì Goóc-ba-chốp không phản đối đề nghị của En-xin, nhưng điều đó không có nghĩa là Goóc-ba-chốp đồng ý HĐBT Liên Xô từ chức.


Ngày 14-11:

-  Thủ lĩnh khối "Bàn tròn Gru-di-a tự do" E.Gam-xa-khua-di-a được bầu làm Chủ tịch Xô-viết tối cao Gru-di-a. Tại kỳ họp thứ nhất Xô-viết tối cao Gru-di-a khóa mới đã thông qua nghị quyết lấy tên nước là Cộng hòa Gru-di-a.

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra lệnh cho các cơ quan an ninh ngừng việc phá các tượng Lê-nin và các di tích lịch sử khác của Liên Xô.


Ngày 15-11:

Quốc hội Bun-ga-ri họp phiên thường kỳ thông qua quyết định đổi tên nước Cộng hòa nhân dân Bun-ga-ri thành nước Cộng hòa Bun-ga-ri.


Ngày 16-11:

- Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua đề nghị của Tổng thống Liên Xô về cải tổ và củng cố cơ cấu chính quyền nhà nước. Theo đề nghị này Goóc-ba-chốp sẽ nắm toàn bộ quyền hành pháp ở Liên Xô.

- Quốc hội Cộng hòa Liên bang Séc và Xlô-va-ki-a đã thông qua luật quốc hữu hóa tài sản của Đảng Cộng sản Tiệp Khắc.


Ngày 17-11:

- Trong phiên họp tiếp theo của Xô-viết tối cao Liên Xô, Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp đề nghị giải tán Hội đồng tổng thống, lập Hội đồng An ninh trực thuộc Tổng thống và dành cho Viện Liên bang những quyền lực mới để phối hợp những nỗ lực của chính quyền các nước Cộng hòa. Tổng thống Goóc-ba-chốp củng đề nghị lập chức vụ Phó tổng thống, lập Ủy ban kiểm tra trực thuộc Tổng thống. Xô-viết tối cao Liên Xô đã thông qua về cơ bản những đề nghị của Tổng thống Goóc-ba-chốp (316 phiếu thuận, 19 phiếu trống, 31 phiếu trắng).


Ngày 18-11:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp thăm chính thức I-ta-li-a và ký với I-ta-li-a Hiệp ước hữu nghị và hợp tác giữa hai nước.


Ngày 19-11:

Tại Ki-ép, B.En-xin và L.Cráp-trúc ký hiệp ước họp tác giữa hai nước cộng hòa Nga và U-crai-na.

(Hiệp ước hợp tác và hữu nghị cũng đã được ký kết giữa Nga và Ca-dắc-xtan).


Ngày 22-11:

- V.Met-ve-dép phụ tá cao cấp của Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp thông báo Liên Xô có kế hoạch rút 200.000 quân khỏi vùng Viễn Đông.


Ngày 23-11:

- Quốc hội Liên Xô thống qua Nghị quyết về "Tình hình đất nước". Nghị quyết này dành cho Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp hai tuần lễ để soạn thảo kế hoạch nhằm cải tổ triệt để bộ máy hành pháp và thực hiện các biện pháp cải thiện việc cung cấp hàng hóa và bảo đảm an ninh đất nước.

Về cải tổ bộ máy, Nghị quyết yêu cầu Tổng thống đưa ra những đề nghị cụ thể như sau:

1. Một cuộc cải cách hệ thống hành pháp bao gồm cải tổ về cơ cấu, chức năng và các quan chức cấp cao nhằm nâng cao hiệu quả của ngành hành pháp và bảo vệ quyền lợi của các nước cộng hòa.

2. Sự thay đổi về vai trò và nhiệm vụ của Hội đồng Liên bang, cơ quan chịu trách nhiệm phối hợp giữa Trung ương và các nước Cộng hòa, quyền lực của các nước Cộng hòa phải được tăng cường. Hội đồng Liên bang sẽ được một ủy ban kinh tế giữa các nước Cộng hòa phụ giúp. Ủy ban sẽ chịu trách nhiệm thực hiện các chương trình "phi độc quyền" và điều hành quá trình tư nhân hóa nền kinh tế.

3. Cải thiện các cơ cấu và chức năng của các cơ quan hành pháp của các Xô-viết địa phương và cải tổ các cơ quan hành pháp của Liên bang ở tất cả các cấp.

Nghị quyết nhấn mạnh sự cần thiết phải ký kết một hiệp ước liên bang mới, đề nghị phát triển một chế độ thỏa thuận tạm thời với các nước cộng hòa về những biện pháp bảo đảm ổn định xã hội và kinh tế.

Phát biểu trước quốc hội, thủ tướng Rư-scốp tuyên bố ông và chính phủ sẽ từ chức nếu Quốc hội thông qua các đề nghị này.

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp tiếp tục bác bỏ những nỗ lực của các nước cộng hòa vùng Ban-tích nhằm phục hồi nền độc lập. Tuy nhiên Tổng thống cũng kêu gọi giải quyết các vấn đề dân tộc trong tinh thần đoàn kết và chấp nhận một hiệp ước để duyệt lại các mối quan hệ giữa chính phủ Trung ương và các nước Cộng hòa.

- Liên Xô công bố bản dự thảo hiệp ước liên bang mới. Theo văn kiện này các nước Cộng hòa có chủ quyền là các thành viên của hiệp ước, trong đó mỗi nước với tư cách là một quốc gia có chủ quyền có đầy đủ quyền lực nhà nước trên lãnh thổ của mình. Các thành viên của Hiệp ước coi nguyên tắc quan trọng nhất trong sự hợp nhất của mình là ưu tiên quyền con người. Hiệp ước công nhận luật pháp, của nước Cộng hòa có quyền lực tối cao trên lãnh thổ nước Cộng hòa về tất cả các vấn đề, ngoại trừ những đạo luật thuộc quyền hạn của Liên bang.


Ngày 24-11:

Trả lời phỏng vấn đài truyền hình Trung ương Liên Xô, Bộ trưởng Quốc phòng D.I-a-dốp khẳng định: "Các lực lượng vũ trang Liên Xô đã, đang và sẽ trung thành với đường lối cải tổ của Tổng thống Liên Xô. Quân đội sẽ có mặt ở những nơi cần thiết để thực hiện chức năng chủ yếu là bảo vệ và bảo đảm an ninh cho nhà nước. Trong bất kỳ tình huống nào, các lực lượng vũ trang Liên Xô không được phân chia theo dân tộc và nước Cộng hòa. Các lực lượng vũ trang Liên Xô phải thống nhất".


Ngày 28-11:

Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra tuyên bố kêu gọi Xô-viết tối cao, Tổng thống và Hội đồng Bộ trưởng Liên Xô thi hành các biện pháp bảo vệ quyền hợp pháp và tự do của công dân Liên Xô sinh sống tại Lít-va.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 30 Tháng Chín, 2022, 03:06:00 pm
Ngày 2-12:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp bổ nhiệm B.Pu-gô, Chủ tịch ủy ban kiểm tra Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô làm Bộ trưởng Nội vụ thay V.Ba-ca-tin từ chức; B.Grô-mốp, cựu tư lệnh Quân đội Liên Xô tại Áp-ga-ni-xtan làm thứ trưởng thứ nhất Bộ Nội vụ.


Ngày 3-12:

Xô-viết tối cao Lát-vi-a thông qua đạo luật cấm các quân nhân Liên Xô giới thiệu các ứng cử viên của mình vào các Xô-viết đại biểu nhân dân tại các hội nghị ờ các đơn vị quân đội và cấm thành lập ờ đó các ủy ban bầu cử.


Ngày 7-12:

Quốc hội Bun-ga-ri cử ông Đ.Pô-pốp làm Thủ tướng mới thay ông A.Lu-ca-nốp. ông Pê-nốp là luật sư không đảng phái.


Ngày 8-12:

- Đại hội lần thứ 28 Đảng Cộng sản Gru-di-a bế mạc. Đại hội tuyên bố tách Đảng Cộng sản Gru-di-a ra khỏi Đảng Cộng sản Liên Xô, thông qua điều lệ mới của Đảng.

- Đại hội lần thứ 22 Đảng Cộng sản U-dơ-bê-ki-xtan thông qua điều lệ mới và chương trình hành động của Đảng.
 

Ngày 10-12:

Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô khai mạc Hội nghị toàn thể. M.X.Goóc-ba-chốp khẳng định "trung thành với sự lựa chọn xã hội chủ nghĩa, Đảng ta phải thể hiện ý chí của quần chúng trong chính sách của mình, Đảng chủ trương đổi mới nhà nước Liên Xô nhiều dân tộc thành Liên bang các nước Cộng hòa Xô-viết có chù quyền... Tin tưởng vào lập trường đúng đắn của mình, Đảng Cộng sản Liên Xô kiên quyết phản đối chủ nghĩa ly khai. Bọn ly khai không quan tâm đến hoài bảo chính đáng của các dân tộc mà chỉ âm mưu thực hiện các kế hoạch của chúng. Không thể bỏ qua việc một số nhà hoạt động mang đầu óc dân tộc hẹp hòi trong khi nêu lên khẩu hiệu về nhà nước Lít-va, U-crai-na, Môn-đô-va "vĩ đại"... bắt đầu công khai tuyên bố về tham vọng lãnh thổ. Hiện nay ở Liên Xô không có nguy cơ nào trầm trọng hơn là chủ nghĩa dân tộc cực đoan và việc kích động hằn thù dân tộc. Đảng Cộng sản Liên Xô đứng trên lập trường pháp lý để kiên quyết đấu tranh chống nguy cơ đó".


Ngày 12-12:

Theo sự ủy nhiệm của Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp, Chủ tịch Ủy ban an ninh quốc gia Liên Xô V.Criu-scốp tuyên bố: "Các cơ quan và quân đội của Ủy ban an ninh quốc gia Liên Xô vẫn tiếp tục thực hiện chức năng của mình là bảo đảm an ninh nhà nước trên toàn bộ lãnh thổ Liên Xô, bảo vệ vững chắc đường biên giới của Liên Xô, kiên quyết chống lại những thế lực âm mưu đưa đất nước vào tình trạng hỗn loạn, bảo vệ chế độ xã hội, chính quyền Xô viết và khối đại đoàn kết nhà nước của nhân dân Liên Xô. Mọi âm mưu chống lại hoạt động này sẽ bị giáng trả thích đáng bằng tất cả các phương tiện của Ủy ban an ninh quốc gia Liên Xô. Các cơ quan an ninh Liên Xô không cho phép các cơ quan tình báo, các tổ chức và các nhóm nước ngoài can thiệp công việc nội bộ của Liên Xô, kiên quyết chống hoạt động phá hoại về kinh tế".


Ngày 17-12:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ 4 khai mạc tại Mát-xcơ-va. Có 1979 đại biểu tham dự Đại hội trong tổng số 2240 đại biểu nhân dân Liên Xô. Đọc báo cáo tại Đại hội, Goóc-ba-chốp cực lực phê phán các nước Cộng hòa và những cơ cấu dân tộc - lãnh thổ khác đang vi phạm Hiến pháp Liên Xô bằng cách thay đổi luật pháp của mình. Goóc-ba-chốp đề nghị trưng cầu ý dân toàn Liên Xô về sở hữu đất đai và Hiệp ước Liên bang mới.


Ngày 20-12:

Tại Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, Bộ trưởng Ngoại giao E.Sê-vác-nát-de tuyên bố xin từ chức với lý do các đối thủ chính trị đang gây ra chiến dịch "khủng bố" ông.


Ngày 24-12:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô thồng qua Nghị quyết giữ nguyên tên gọi cũ là Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết (CCCP). B.En-xin tuyên bố phản đối những thay đổi và bổ sung trong Hiến pháp Liên Xô nhằm trao thêm cho Tổng thống Liên Xô những quyền hạn rộng lớn và thay đổi cơ cấu chính quyền hành pháp ở Liên Xô.


Ngày 26-12:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô thông qua luật về những thay đổi và bổ sung Hiến pháp Liên Xô, luật về trưng cầu ý dân. Liên Xô sẽ lập nội các do Thủ tướng đứng đầu thay Hội đồng Bộ trưởng. M.X.Goóc-ba-chốp đề cử G.Y-a-nai-ép làm phó Tổng thống Liên Xô.

Tháng 12:

Xô-viết tối cao Kiếc-ghi-di-a thông qua quyết định lấy tên mới là nước Cộng hòa Kiếc-ghi-di-a.


Kết quả năm 1990:

- Ngân sách quốc phòng Liên Xô năm 1990 là 70,975 tỉ rúp, năm 1991 sẽ vào khoảng 66,5 tỷ.

- Tình hình phát triển kinh tế - xã hội ở Liên Xô xấu đi rõ rệt, các hiện tượng khủng hoảng tiếp tục tăng lên, bao trùm tất cả các lĩnh vực kinh tế. Tổng sản phẩm quốc dân giảm 2% so với năm trước, thu nhập quốc dân giảm 4%, năng suất lao động giảm 3%, kim ngạch ngoại thương giảm 6,9%, ngân sách nhà nước thiếu hụt 58,1 tỷ rúp.

- 500 nghìn người Liên Xô bỏ ra nước ngoài (1987: 29.000; 1988: 75.000; 1989: 235.000).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:25:04 am
PHẦN THỨ BA
LIÊN BANG XÔ-VIỂT TAN RÃ

NĂM 1991


Ngày 3-1:

Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp Hội nghị toàn thể. Phát biểu tại Hội nghị, I.Pô-lô-xcốp, bí thư thứ nhất Ủy ban trung ương Đảng Cộng sản Cộng hòa Liên bang Nga cho rằng "hiện nay ở Liên Xô không thể nói về một sự đa đảng nào. Chỉ có Đảng Cộng sản Liên Xô đang bảo vệ công cuộc cải tổ xã hội chủ nghĩa và phía bên kia là những lãnh tụ mà ở họ có cùng một bộ mặt chính trị là chống cộng sản".

V.I-va-scô, Phó tổng bí thư nêu rõ: "Trách nhiệm lịch sử của Đảng là làm cho những cải cách thành công. Hiện nay không có lực lượng chính trị nào có khả năng giải quyết nhiệm vụ hết sức phức tạp này và nắm bắt được cơ hội do lịch sử đưa lại, ngoài Đảng của chúng ta... Những mưu đồ bôi nhọ Đảng, Lê-nin, những tư tưởng của cách mạng Tháng Mười ngày càng xảo quyệt và láo xược hcm. Điều đó không thể dung thứ được".


Ngày 12-1:

- Liên Xô thông qua quyết định đơn phương tạm ngừng các cuộc thử hạt nhân trong 4 tháng.

- Xô-viết tối cao Lít-va họp toàn thể xem xét tình hình tại nước Cộng hòa và thông qua đạo luật “Về tình hình đặc biệt’’ cho phép sử dụng vũ khí trong trường hợp có rối loạn.

- Hội đồng Liên bang Xô-viết họp dưới sự chủ tọa của M.X.Goóc-ba-chốp. Hội đồng đã cử 1 đoàn đại biểu đến Lít-va để nghiên cứu tình hình ở nước Cộng hòa này.

Tại nhiều nơi ở Vi-ni-út (Thủ đô nước Cộng hòa Lít-va) đã xảy ra các cuộc xung đột làm 13 người chết, 112 người bị thương.

Ủy ban cứu nước Lít-va đá ban bố tình trạng thiết quân luật, lúc đầu tại Vi-ni-út và Ca-u-nát, sau đó trên toàn lãnh thổ Lít-va.

Ở Lít-va đã hình thành hai chính quyền: Xô-viết tối cao Lít-va và Ủy ban cứu nước Lít-va nhưng không bên nào kiểm soát được toàn bộ tình hình.

- Đoàn đại biểu của Hội đồng liên bang trực thuộc Tổng thống Liên Xô và Chủ tịch Xô-viết tối cao Nga B.En-xin đã đến Lít-va, gặp lãnh đạo Lít-va, đại diện Ủy ban cứu nước Lít-va, lãnh đạo quân sự và đại diện nhân dân Vi-ni-út.

- Viện kiểm sát Liên Xô bắt đầu điều tra về các vụ xung đột tại Vi-ni-út.

- Phát biểu tại kỳ họp Xô-viết tối cao Liên Xô, nguyên soái D.I-a-dốp bác bỏ những mưu toan gắn tình hình Lít-va với hành động của lãnh đạo quân đội và các đơn vị quân đội. Nguyên soái tuyên bố: "Theo yêu cầu của Ủy ban cứu nước Lít-va, Tư lệnh quân đội Vi-ni-út đã hành động theo đúng điều lệnh để duy trì trật tự".

- Tại phiên họp Xô-viết tối cao Liên Xô, Goóc-ba-chốp đề cử V.X.Páp-lốp, Bộ trương Tài chính làm Thủ tướng Liên Xô, V.Đô-gu-gi-ép và V.Va-li-scô làm Phó thủ tướng thứ nhất, Y.Ma-xliu-cốp và N.La-ve-rốp làm Phó thủ tướng, A.   Be-xme-rơ-nức (đại sứ tại Mỹ) làm Bộ trưởng Ngoại giao.

- Tổng thống Mỹ tuyên bố các sự kiện ở Lít-va gây nên "mối lo ngại sâu sắc" và "không thể không ảnh hưởng tới mối quan hệ Mỹ - Xô".

- Cộng đồng kinh tế châu Âu tuyên bố "sẽ hủy bỏ chương trình trợ giúp kỹ thuật cho Liên Xô trị giá 550 triệu USD nếu Liên Xô không chấm dứt việc sử dụng các biện pháp quân sự".

- B.En-xin tuyên bố cần thành lập quân đội Cộng hòa Liên bang Nga.


Ngày 15-1:

Tại Ri-ga (thủ đô Cộng hòa Lát-vi-a) thành lập Ủy ban cứu nguy xã hội toàn Lát-vi-a. Ủy ban tuyên bố phản đối việc tách Lát-vi-a khỏi Liên Xô.


Ngày 16-1:

- Bế mạc kỳ họp thứ 4 Xô-viết tối cao Liên Xô. Trong kỳ họp này đã thông qua 15 luật, gần 70 nghị quyết quan trong, kế hoạch và ngân sách 1991, xem xét sơ bộ 4 dự luật, quyết định trưng cầu ý dân về việc duy trì Liên bang vào ngày 17-3-1991.

- Ủy ban soạn thảo cương lĩnh mới của Đảng Cộng sản Liên Xô họp dưới sự chủ tọa của M.X.Goóc-ba-chốp. M.X.Goóc-ba-chốp nhấn mạnh: trong cương lĩnh cần phải giải thích những nguyên tắc về thế giới quan của Đảng Cộng sản Liên Xô, nêu ra những quan điểm về phương pháp luận đối với khái niệm về chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản. Trong phần này sẽ trình bày quan niệm về chủ nghĩa xã hội dân chủ và nhân đạo.

- Ủy ban cứu nước Lít-va kêu gọi Tổng thống Liên Xô và Xô-viết tối cao Liên Xô áp dụng quyền điều hành trực tiếp của Tổng thống trên lãnh thổ Lít-va. Trong thư gửi Xô-viết tối cao Liên Xô, Ủy ban nhấn mạnh: "Xô-viết tối cao Lít-va đang làm cho tình hình chính trị thêm căng thẳng, gây ra những thiệt hại về người, công khai kêu gọi tàn sát nhửng người cộng sản và gia đình họ, thi hành đường lối công khai đối đầu với quân đội Liên Xô".


Ngày 18-1:

Xô-viết tối cao Lít-va thông qua quyết định tiến hành thăm dò dư luận về nền độc lập của nước cộng hòa (Các nước cộng hòa vùng Ban-tích không tổ chức trưng cầu ý dân về việc tách khỏi Liên bang Xô-viết mà chỉ tiến hành thăm dò dư luận).


Ngày 20-1:

Tại trụ sở Bộ Nội vụ Lát-vi-a đã xảy ra đụng độ làm 5 người chết và 10 người bị thương. Đại biểu Xô-viết tối cao Lát-vi-a V.An-cơ-xnít coi đây là "cuộc khiêu khích được chuẩn bị công phu nhằm tiêu diệt đội cảnh sát đặc nhiệm của Liên bang’’.


Ngày 22-1:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp đọc tuyên bố về tình hình ba nước Cộng hòa Ban-tích. Tuyên bố nêu rõ: "Nguồn gốc của thảm họa đã xảy ra là những văn bản trái với pháp luật, việc chà đạp Hiến pháp, phớt lờ các sắc lệnh của Tổng thống, vi phạm thô bạo các quyền công dân... Mọi tổ chức xã hội, Ủy ban và mặt trận đều có thể nắm chính quyền bằng con đường hợp hiến, không được dùng bạo lực. Mọi mưu toan dựa vào các lực lượng vũ trang trong cuộc đấu tranh chính trị đều không thể chấp nhận được... Các sự kiện ở Ban-tích đang được người ta lợi dụng để nêu lên vấn đề chia rẽ các lực lượng vũ trang Liên Xô và thành lập quân đội của các nước Cộng hòa. Những tuyên bố vô trách nhiệm như vậy chứa đựng nguy cơ nghiêm trọng, đặc biệt là tuyên bố của lãnh đạo Cộng hòa Liên bang Nga".


Ngày 25-1:

Bộ Nội vụ và Bộ Quốc phòng Liên Xô ra thông báo cho biết "Tình hình an ninh tại các thành phố Liên Xô trong thời gian qua đang xấu đi. Số các vụ trọng tội tăng lên, bọn tội phạm có trong tay một số lượng vũ khí đáng kể, các cuộc tiến công vào các cơ quan nội vụ, công trình quân sự, nhân viên cảnh sát, quân đội và thân nhân binh sĩ cũng tăng lên. Để duy trì trật tự xã hội và ngàn chặn tình trạng phạm tội, kể từ ngày 1-2, tại Mát-xcơ-va, tại thủ đô các nước Cộng hòa Liên bang và Cộng hòa tự trị, các tỉnh lỵ và các thành phố lớn sẽ tổ chức việc tuần tra phối hợp của cảnh sát và quân đội".

- Ủy ban cứu nước Lít-va ra tuyên bố tạm ngừng hoạt động của mình để khôi phục ở Lít-va thể chế Hiến pháp Liên Xô bằng các biện pháp chính trị.


Ngày 29-1:

- Ủy ban cứu nguy xã hội toàn Lát-vi-a ra tuyên bố: "Để đáp ứng nguyện vọng của Tổng thống Liên Xô và thể hiện thiện chí, tìm kiếm con đường đối thoại, Ủy ban cứu nguy xã hội toàn Lát-vi-a tạm ngừng thực hiện mục tiêu giành chính quyền ở Lát-vi-a.

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ký sắc lệnh về việc tuần tra phối hợp giữa cảnh sát và quân đội nhằm duy trì trật tự xã hội. Bộ trưởng Nội vụ Pu-gô cho biết "Hàng nghìn người dân Liên Xô đã đề nghị lập lại trật tự trị an trên đường phố. Tại U-crai-na và nhiều nơi khác đã áp dụng việc tuần tra phối hợp này từ nhiều tháng nay và đã thu được kết quả tốt. Tuy vậy, ban lãnh đạo các nước Cộng hòa có quyền bãi bỏ việc tuần tra phối hợp này".


Ngày 30-1:

Xô-viết tối cao Gru-di-a quyết định không thực hiện sắc lệnh về tuần tra phối hợp giữa cảnh sát và quân đội và tuyên bố thành lập quân cận vệ dân tộc nhằm "bảo vệ lợi ích tổ quốc, toàn vẹn lãnh thổ và các quyền công dân", thông qua quyết định không tham gia trưng cầu dân ý ngày 17-3.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:28:01 am
Từ ngày 10 đến 20-2:

Quân đội Liên Xô tiến hành cuộc tập trận trên lãnh thổ Lát-vi-a, Lít-va và Ex-tô-ni-a nhằm hoàn thiện công tác huấn luyện tham mưu tác chiến.


Ngày 12-2:

- Tại một cuộc họp báo, V.I-gna-chen-cô, giám đốc cơ quan báo chí của Tổng thống Liên Xô nêu rõ: đã đến lúc phải có những bước tiến nhằm giải thể các cơ cấu quân sự của tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va.

- Theo Bộ Nội vụ Liên Xô, trong 15 ngày đầu tháng 2, quân đội và cảnh sát phối hợp tuần tra tại 484 thành phố của Cộng hòa Liên bang Nga, U-crai-na, Bê-la-ru-xi-a, Tát-gi-ki-xtan và Tuốc-mê-ni-a (đã có hơn 16 nghìn người bị bắt giữ, trong đó có 61 người bị bắt do phạm trọng tội).


Ngày 18-2:

Kỳ họp thứ 5 Xô-viết tối cao Liên Xô khai mạc. Kỳ họp này sẽ kéo dài đến tháng 6 để thảo luận và thông qua một loạt dự luật thuộc 3 nhóm vấn đề liên quan đến việc chuyển sang nền kinh tế thị trường, bảo hiểm xã hội khi chuyển sang cơ chế mới, xây dựng nhà nước và tăng cường pháp chế.


Ngày 19-2:

Phát biểu trên đài truyền hình Trung ương Liên Xô, B.En-xin đòi M.X.Goóc-ba-chốp từ chức.


Ngày 25-2:

Ủy ban chính trị hiệp thương tổ chức Hiệp ước Vác-sa-va tiến hành Hội nghị bất thường tại Bu-đa-pét. Những người tham dự hội nghị nhất trí thông qua và ký nghị định thư về việc chấm dứt hiệu lực của các hiệp định quân sự đã được ký trong khuôn khổ Hiệp ước Vác-sa-va và giải tán các cơ cấu và cơ quan quân sự của tổ chức này từ ngày 31-3 1991.


Ngày 7-3:

Xô-viết tối cao Liên Xô bầu Hội đồng an ninh Liên Xô. Hội đồng gồm 8 người: G.Y-a-na-ép, V.Páp-lốp, Be-xme-rơ-nức, V.Criu-scốp, B.Pu-gô, D.I-a-dốp, Ba-ca-tin và Pri-ma-cốp. Nhiệm vụ của Hội đồng là định ra những đề nghị nhằm thực hiện chính sách của toàn Liên bang trong lĩnh vực phòng thủ đất nước, bảo đảm an ninh kinh tế, sinh thái và các tình trạng đặc biệt khác, bảo đảm sự ổn định và trật tự luật pháp trong xã hội.


Ngày 8-3:

Xô-viết tối cao Liên Xô công bố dự thảo Hiệp ước Liên bang. Dự thảo Hiệp ước quy định duy trì Liên Xô như một nhà nước Liên bang và dân chủ.


Ngày 9-3:

- B.En-xin phê phán một loạt điều khoản của dự thảo Hiệp ước Liên bang và cho rằng Trung ương "có ý đồ vô hiệu hóa" ông về mặt chính trị. ông nhấn mạnh rằng, năm 1991 là năm "quyết định" đối với vận mệnh của phong trào dân chủ ở nước Nga. Ông cho rằng phong trào này cần phải "chiến thắng" bằng bất kỳ giá nào, nếu không Liên Xô sẽ bị đẩy trở lại chế độ cũ.

- Tính đến ngày 12-3 có 9 nước cộng hòa về danh nghĩa chính thức nhà nước đã tán thành trưng cầu dần ý ngày 17-3, còn 6 nước phản đối là Lát-vi-a, Lít-va, Ex-tô-ni-a, Gru-di-a, Ác-mê-ni-a và Môn-đô-va.


Ngày 17-3:

Liên Xô tiến hành trưng cầu dân ý về việc duy trì Liên bang đối mới. Có 147 triệu người tham gia bỏ phiếu. Trong đó 112 triệu người (76,4%) ủng hộ việc duy trì Liên bang. 6 nước cộng hòa không tham gia (ở Nga còn thêm phiếu trưng cầu về thiết lập chế độ Tổng thống nước Cộng hòa với 52% số người đồng ý).


Ngày 20-3:

Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua luật về nội các Liên Xô. Theo luật này, nội các Liên Xô là cơ quan hành pháp của Liên Xô trực thuộc Tổng thống, chịu trách nhiệm trước Tổng thống và Xô-viết tối cao.


Ngày 21-3:

Xô-viết tối cao Liên Xô ra Nghị quyết khẳng định kết quả trưng cầu ý dân ngày 17-3 sẽ có hiệu lực bắt buộc trên toàn lãnh thổ Liên Xô, Liên bang Xô-viết vẫn là một nhà nước thống nhất gồm 15 nước Cộng hòa với hom 280 triệu dân. Nhà nước thống nhất trên lãnh thổ Liên Xô đã hình thành trong vòng 1 nghìn năm và có hơn 70 triệu người sống ngoài lãnh thổ nước Cộng hòa của mình, 30 triệu cuộc hôn nhân hỗn hợp giữa người nước Cộng hòa này với người nước Cộng hòa khác.


Ngày 25-3:

Tại văn phòng của đại tướng V.Lô-bốp, Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang thống nhất các nước thành viên Hiệp ước Vác-sa-va đã diễn ra cuộc gặp cuối cùng giữa các nhà lãnh đạo các nước thuộc khối Vác-sa-va.


Ngày 28-3:

Bộ Nội vụ và Ủy ban An ninh nhà nước Liên Xô thực hiện một loạt biện pháp cảnh cáo nhằm bảo đảm trật tự an toàn xã hội, duy trì tình hình yên tĩnh và nếp sống bình thường ở thủ đô, bảo vệ Đại hội đại biểu nhân dân Cộng hòa Liên bang Nga.


Ngày 30-3:

- Hội nghị Đảng toàn quân (Quân đội uà Hải quân Liên Xô) họp phiên bế mạc tại Mát-xcơ-va. Phát biểu tại Hội nghị, Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Đường lối chính trị đổi mới xã hội không thay đổi. Những phương hướng chủ yếu của đường lối chính trị vẫn được duy trì". Tuy nhiên, "tình hình Liên Xô rất căng thẳng và chứa đựng nhiều nguy cơ. Cuộc cải tổ đã mở ra nhiều cơ hội lớn. Cần phải giữ gìn và tận dụng triệt để những cơ hội này". Đề cập đến vai trò của Đảng trong giai đoạn hiện nay, Tổng thống nhấn mạnh: Đảng "cần phải hành động trong bối cảnh thực tế, chứng tỏ khả năng gây ảnh hưởng tích cực của mình đối với tình hình xã hội, góp phần ổn định và đoàn kết xã hội". Về tình hình và vai trò của lực lượng vũ trang, Tổng thống cho rằng: "Trong khuôn khổ học thuyết phòng thủ của chúng ta, các lực lượng vũ trang cần phải có mọi thứ cần thiết để bảo đảm vững chắc an ninh của quốc gia và bảo vệ hòa bình".

- Tại Gru-di-a tiến hành cuộc trưng cầu dân ý về vấn đề phục hồi nền độc lập nhà nước của Gru-di-a. Kết quả sơ bộ cho thấy 95,5% cử tri đã đi bỏ phiếu, trong đó có 99,37% ủng hộ xây dựng nhà nước Gru-di-a độc lập (chưa có kết quả trưng cầu ở Cộng hòa tự trị Áp-kha-di-a và nam Ô-xê-ti-a).


Ngày 31-3:

- Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô họp dưới sự chủ tọa của Tổng bí thư M.X.Goóc-ba-chốp để đánh giá kết quả trưng cầu dân ý ngày 17-3. Hội nghị ra nghị quyết nêu rõ: Việc hơn 76% số người tham gia trưng cầu dân ý ùng hộ duy trì Liên bang "cho phép tất cả những người đứng trên lập trường tôn trọng hiến pháp và pháp luật hành động kiên quyết và triệt để".

* Quý 1-1991 có 587 nghìn người xin ra khỏi Đảng Cộng sản Liên Xô (năm 1990 có 1,8 triệu). Số người gia nhập Đảng quý 1-1991 là 46 nghìn người (năm 1990 là 108 nghìn người).

Tình hình các mỏ than Liên Xô vẫn phức tạp do có nhiều mỏ mới tham gia bãi công. Tại U-crai-na có 47 xí nghiệp khai thác than ngừng hoạt động. 20 trong số 122 mỏ than vùng Đôn-bát bãi công. Tại Vơ-cơ-ru-ta, 11 trong tổng số 13 mỏ than ngừng hoạt động gây thiệt hại tới 70 triệu rúp. Tại In-ta, toàn bộ 5 mỏ than thuộc Công ty In-ta-u-gôn, công nhân vẫn tiếp tục bãi công.

- Theo thông báo của Ủy ban thống kê nhà nước Liên Xô, các cuộc bãi công từ tháng 1 đến tháng 3-1991 đã gây thiệt hại 218 triệu 422 nghìn rúp.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:28:59 am
Ngày 1-4:

- Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua nghị quyết đề nghị Tổng thống Liên Xô áp dụng tình trạng khẩn cấp ở Nam Ô-xê-ti-a nhằm ổn định tình hình tại tỉnh tự trị này của Cộng hòa Gru-di-a. Nghị quyết nêu rõ rằng, tình hình ở Nam Ô-xê-ti-a đã trở nên cực kỳ trầm trọng và phái đưa các lực lượng quân dã chiến trực thuộc Bộ Nội vụ Liên Xô tới đây để ổn định tình hình.

Xô-viết tối cao Liên Xô cũng thông qua đạo luật về cơ cấu nội các Liên Xô. Đạo luật quy định số lượng các bộ cấp liên bang giảm từ gần 70 xuống 51, trong đó có 15 bộ cấp cơ quan ngang bộ sẽ chuyển thành các công ty, hội cổ phần hoặc các cơ cấu khác trong năm 1991 - 1992.

- Ngày làm việc thứ năm của Đại hội bất thường đại biểu nhân dân Cộng hòa Liên bang Nga tiếp tục diễn ra căng thẳng. Đại hội đã kết thúc việc thảo luận báo cáo của Chủ tịch Xô-viết tối cao Cộng hòa Liên bang Nga B.En-xin về tình hình trong nước cộng hòa và các biện pháp thoát khôi cuộc khủng hoảng hiện nay. Trong quá trình thảo luận, đại diện phong trào "Nước Nga dân chủ" đòi Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp tử chức, giải tán cơ cấu chính quyền liên bang. Những người phản đối Chủ tịch B.En-xin, gồm các đảng viên cộng sản, đại diện nhóm "Trung tâm nước Nga", phần lớn các đại biểu nông nghiệp nhấn mạnh các vấn đề xã hội - chính trị, phê phán ban lãnh đạo Cộng hòa Liên bang Nga chỉ chú trọng đến việc đấu tranh chống chính quyền Trung ương, không có những biện pháp làm giảm bớt cuộc khủng hoảng trong nước Cộng hòa.

Tiếp đó, Đại hội đã nghe báo cáo của Phó chủ tịch thứ nhất Xô-viết tối cao Nga R.Kha-xbu-la-tốp về hiệp ước liên bang của nước Cộng hòa và Hiệp ước Liên bang Xô-viết, về kết quả cuộc trung cầu ý dân của Cộng hòa Liên bang Nga. Báo cáo nêu rõ: Hiệp ước Liên bang của nước cộng hòa sẽ góp phần quy định và ổn định quy chế các chủ thể của Cộng hòa Liên bang Nga. Các chủ thể này sẽ là các nước cộng hòa vả nhà nước (chế độ tự trị), các tỉnh và khu tự trị, các tỉnh và khu vực hành chính (gồm 86 chủ thể).

Về kết quả cuộc trưng cầu dân ý báo cáo nêu rõ: các công dân đã thể hiện trách nhiệm của mình vì vận mệnh của Liên bang Xô-viết, của nước Cộng hòa Liên bang Nga (có 71,34% số cử tri bỏ phiếu tán thành duy trì Liên bang Xô-viết và 69,85% tán thành việc áp dụng chế độ Tổng thống ờ Cộng hòa Liên bang Nga).


Ngày 9-4:

- Hội đồng Liên bang đã họp dưới sự chủ tọa của Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp. Tham dự có tất cả các thành viên nội các Liên Xô, Tổng thống các nước Cộng hòa và gần 70 khách mời (vắng Chủ tịch Xô-viết tối cao Nga B.En-xin, Tổng thống Gru-di-a Gam-xa-khu-di-a, Tổng thống Lít-va Lan-xbe-rgit, Tổng thống Ex-tô-ni-a Ri-utan, Chủ tịch Xô-viết tối cao Lát-vi-a Gor-bu-nốp, Tổng thống Môn-đô-va Xne-gua). Phát biểu tại cuộc họp, Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Tình hình đất nước hiện nay là rất đáng lo ngại, có nguy cơ đe dọa chế độ nhà nước, đe dọa sự duy trì liên bang, có nguy cơ làm nền kinh tế bị suy thoái, đe dọa khả năng quốc phòng của đất nước, phá hoại những quy chế chính quyền, pháp chế và pháp luật và đe dọa lợi ích sống còn của từng người dân Xô-viết, của từng gia đình".

- Liên Xô bắt đầu rút quân khỏi Ba Lan. Trong năm 1991 sẽ rút khoảng 10.000 người.


Ngày 14-4:

- Bế mạc Đại hội lần thứ hai Đảng dân chủ tự do Liên Xô. Các đại biểu dự đại hội đã nêu tình trạng khó khăn trong việc giải quyết vấn đề những người nói tiếng Nga ờ các khu vực khác nhau của Liên Xô, đặc biệt là ở 3 nước Cộng hòa vùng Ban-tích. Đại hội nhất trí đề cử Chủ tịch Đảng V.Gi-ri-nốp-xki ra tranh chức Tổng thống Cộng hòa Liên bang Nga trong cuộc bầu cử sắp tới.


Ngày 16-4:

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp thăm Nhật Bản. Đây là chuyến thăm đầu tiên của người đứng đầu Nhà nước Liên Xô trong lịch sử quan hệ hai nước.

Vòng một cuộc hội đàm cấp cao Xô - Nhật giữa Thủ tướng Nhật Bản T.Cai-phu và Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã diễn ra tại Tô-ki-ô. Hai bên đánh giá tình hình quan hệ Xô – Nhật trong bối cảnh những thay đổi cơ bản diễn ra trong những năm gần đây và trao đổi ý kiến về tính chất và ý nghĩa của các văn kiện sẽ được ký kết trong thời gian Tổng thống Liên Xô thăm Nhật Bản. Hai bên đã thảo luận về quan hệ kinh tế mà Tổng thống Liên Xô coi là cơ sở cần thiết của mối quan hệ Xô – Nhật nói chung.

- Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua các điều khoản bổ sung cho luật về các cuộc tranh cãi của các tập thể lao động, trong đó có điều khoản cấm tiến hành các cuộc bãi công chính trị ở Liên Xô. Xô-viết tối cao cũng thông qua hai nghị quyết: Nghị quyết kêu gọi Xô-viết tối cao các nước Cộng hòa cử ngay các đại biểu có thẩm quyền vào Ủy ban xử lý các cuộc bãi công và nghị quyết về các nguyên tắc chung về chính sách thanh niên của Nhà nước.


Ngày 17-4:

Bắt đầu vòng hai cuộc hội đàm cấp cao Xô - Nhật. Hai bên thảo luận các vấn đề quốc tế như quan hệ giữa Liên Xô và Mỹ, giữa Liên Xô và phương Đông cũng như phương Tây nói chung, tình hình ở vùng Vịnh Péc-xích, ở Trung Đông, tình hình ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương.


Ngày 18-4:

Tiếp tục cuộc hội đàm cấp cao Xô – Nhật giữa Tổng thống Liên Xô và Thủ tướng Nhật Bản. Hai bên thảo luận toàn diện và chi tiết các vấn đề nội dung của hiệp ước hòa bình tương lai, trong đó hai bên đã xem xét sâu sắc quan điểm đối với mỗi vấn đề và nêu rõ rằng, cuộc hội đàm đã củng cố những điều kiện tiên quyết để chuyển sang một mức độ mới trong việc soạn thảo hiệp ước.

Cuộc hội đảm kết thúc bằng việc thông qua tuyên bố chung Xô - Nhật và việc ký kết một loạt hiệp định về hợp tác.


Ngày 22-4:

- Mít tinh kỷ niệm 121 năm ngày sinh Lê-nin tại Mát-xcơ-va. Tham dự cuộc mít tinh có Goóc-ba-chốp, Iva-scô, Y-a-na-ép, Lu-ki-a-nốp, Páp-lốp.

- Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và Ủy ban kiểm tra Trung ương họp Hội nghị toàn thể liên tịch. Tại Hội nghị, X.Gu-ren-cô đề nghị cần phải thể chế hóa quy chế đảng cầm quyền. A.Ma-la-phê-ép kêu gọi "chỉ có ban bố tình trạng khẩn cấp trên lãnh thổ mới có thể cứu đất nước khỏi tan rã".

- Xô-viết tối cao Cộng hòa Liên bang Nga thông qua luật về bầu cử Tổng thống. Theo luật nảy, công dân nước cộng hòa từ 18 tuổi trở lên có quyền tham gia bầu cử Tổng thống Cộng hòa Liên bang Nga. Cuộc bầu sẽ được tiến hành trên cơ sở bỏ phiếu kín và trực tiếp. Luật cũng quy định công dân Cộng hòa Liên bang Nga từ 35 đến 65 tuổi mới có thể được bầu làm Tổng thống với điều kiện thu được số phiếu quá bán của cử tri tham gia bầu cử; Ứng cử viên Tổng thống được các chính đảng, công đoàn và các phong trào chính trị - xã hội quần chúng ở Cộng hòa Liên bang Nga giới thiệu.

Xô-viết tối cao Cộng hòa Liên bang Nga còn thông qua luật về Tổng thống Cộng hòa Liên, bang Nga, trong đó nêu rõ: "Tổng thống là người đứng đầu chính quyền hành pháp ở Cộng hòa Liên bang Nga, là người có chức vụ cao nhất. Tổng thống không có quyền giải thể hay đình chỉ hoạt động của Đại hội đại biểu nhân dân và Xô-viết tối cao Cộng hòa Liên bang Nga".

- Tử đầu tháng 4-1991 hàng loạt mỏ than ở Liên Xô đã bãi công kéo dài.

- Trong 5 tháng đầu năm 1991 các phần tử cực đoan của Ác-mê-ni-a đã tiến hành 304 cuộc tiến công vũ trang vào các khu vực của người A-déc-bai-gian làm 61 người chết (có sử dụng cả đại bác và xe bọc thép).

- Tháng 4-1991, Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp và các nhà lãnh đạo 9 nước cộng hòa đã ký tuyên bố chung về những biện phấp cấp bách nhằm ổn định tình hình trong nước và khắc phục khủng hoảng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:33:25 am
Ngày 1-5:

Nhân dân Mát-xcơ-va tổ chức mít tinh kỷ niệm ngày quốc tế lao động tại quảng trường Đỏ. Khoảng 50 nghìn người tham dự cuộc mít tinh.


Ngày 3-5:

Nội các Liên Xô họp thảo luận một loạt biện pháp cấp bách nhằm cụ thể hóa chương trình chống khủng hoảng.


Ngày 4-5:

- Xô-viết tối cao Lát-vi-a thông qua Tuyên ngôn "Về việc lập lại nền độc lập của nước cộng hòa Lát-vi-a".

- Bộ Nội vụ và Bộ Quốc phòng Liên Xô ra thông cáo chung nêu rõ: "Trong thời gian qua, tại Cộng hòa Ác-mê-ni-a đã xảy ra những hành động ăn cướp, khiêu khích chống các đơn vị quân đội Liên Xô và quân dã chiến Bộ Nội vụ Liên Xô làm nhiều chiến sĩ chết và bị thương... Bất chấp Hiến pháp Liên Xô và sắc lệnh của Tổng thống Liên Xô về giải tán các đơn vị vũ trang bất hợp pháp và tịch thu vũ khí tàng trữ trái phép, tại Ác-mê-ni-a đang tăng cường những cố gắng nhằm thành lập quân đội Ác-mê-ni-a. Tất cả những hành động đó đều làm cho bạo lực tăng lên, tình hình phức tạp thêm và gây ra cảnh huynh đệ tương tàn".


Ngày 5-5:

Cộng hòa Liên bang Nga quyết định thành lập Ủy ban An ninh nhà nước Cộng hòa Liên bang Nga sau khi có cuộc gặp giữa En-xin và Criu-scốp.


Ngày 6-5:

- Tổng thống Pháp F.Mit-tơ-răng thăm Liên Xô để thảo luận với Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp về vấn đề Trung Đông và vấn đề giải trừ quân bị.

- Chính phủ Liên Xô quyết định cho phép Cộng hòa Liên bang Nga được quyền kiểm soát 3 mỏ than lớn nhất của nước Cộng hòa này.

- B.En-xin ký một thỏa hiệp với giám đốc KGB của Liên Xô về việc Cộng hòa Liên bang Nga được phép thành lập cơ quan KGB riêng.

- Cuộc xung đột biên giới giữa Ác-mê-ni-a và A-déc-bai-gian tiếp tục căng thẳng. Hai bên đã sử dụng súng tự động, súng phóng lựu, súng cối, đại bác và cả xe bọc thép.

- Xô-viết tối cao Liên Xô họp xem xét đề nghị của Xô-viết tối cao Ác-mê-ni-a về việc triệu tập Đại hội bất thường đại biểu nhân dân Liên Xô nhằm thảo luận vấn đề biên giới giữa Ác-mê-ni-a và A-déc-bai-gian.


Ngày 13-5:

- Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và B.En-xin đã thảo luận 5 giờ liền tại Điện Crem-li về những thay đổi cơ cấu chính trị ở Liên Xô.

- Xô-viết tối cao Liên Xô thông qua về cơ bản luật về các cơ quan an ninh quốc gia Liên Xô. Theo luật này, các cơ quan an ninh quốc gia sẽ bảo đảm an ninh của Liên Xô và các nước Cộng hòa. Các cán bộ làm việc trong các cơ quan an ninh quốc gia trong hoạt động của mình không được gắn liền với các nghị quyết của các chính đảng và các phong trào xã hội theo đuổi các mục tiêu chính trị.


Ngày 14-5:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp bác bỏ "Tuyên ngôn về việc lặp lại nền độc lập" của nước Cộng hòa Lát-vi-a, Nghị quyết của Xô-viết tối cao Ex-tô-ni-a "Về quy chế quốc gia của Ex-tô-ni-a" và ông cho rằng các tuyên bố đó không có hiệu lực pháp lý.


Ngày 22-5:

Đại hội Đại biểu nhân dân Nga lần thứ 4 thông qua sắc lệnh về Tổng thống Cộng hòa Liên bang Nga và bác bỏ đề nghị của Xô-viết tối cao Nga đòi phi đảng hóa chức vụ Tổng thống.


Ngày 26-5:

- D.Gam-xa-khua-di-a, lãnh tụ Đảng "Liên minh bàn tròn tự do" được bầu làm Tổng thống Gru-di-a. Ông tuyên bố kiên quyết đấu tranh để phục hồi nền độc lập của Gru-di-a, sẽ thành lập một diễn đàn gồm 6 nước cộng hòa đấu tranh để tách khỏi Liên Xô.

- Cựu thủ tướng Anh M.Thát-chơ thăm Liên Xô theo lời mời riêng của Goóc-ba-chốp. Thát-chơ đã có các cuộc gặp gỡ với Goóc-ba-chốp, Thủ tướng Páp-lốp và Bộ trưởng Quốc phòng I-a-dốp.


Ngày 27-5:

Đơn vị cuối cùng của quân đội Liên Xô đóng ở Séc và Xlô-va-ki-a đã rút về nước.


Ngày 31-5:

Tại Oa-sinh-tơn, Tổng thống Mỹ G.Bu-Sơ tiếp 2 đặc phái viên của Tổng thống Liên Xô là E.Pri-ma-cốp, ủy viên Hội đồng an ninh Liên Xô và V.Séc-ba-cốp, Phó thủ tướng thứ nhất Liên Xô. Tổng thống Bu-Sơ cho biết cuộc gặp này "rất bổ ích" và sau cuộc gặp ông cảm thấy "phấn khởi hơn về sự hợp tác kinh tế giữa Liên Xô với Mỹ và các nước phương Tây khác". Ông E.Pri-ma-cốp cho rằng "một lần nữa Mỹ thể hiện thiện chí với Liên Xô".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:36:38 am
Ngày 5-6:

- Tại Ô-xlô (Na-uy), Ủy ban giải thưởng Nô-ben đã trao cho Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp giải thưởng Nô-ben về hòa bình "vì những cống hiến lớn lao cho sự nghiệp hòa bình quốc tế".

- Xô-viết Lê-nin-grát quyết định tiến hành trưng cầu ý dân vào ngày 12-6 về việc đổi tên thành phố Lê-nin-grát thành Xanh Pê-téc-pua. Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Thành phố vĩ đại mang tên con người vĩ đại V.I.Lê-nin mãi mãi được ghi vào danh sách những nhà tư tưởng, nhà hoạt động chính trị và nhà nước lớn nhất của thế kỷ XX... Quyết định ghi nhớ tên tuổi Lê-nin được Đại hội lần thứ n các Xô-viết Liên Xô thông qua năm 1924 là thể hiện ý chí của nhân dân cả nước... Tôi tin rằng không có cơ sở đạo đức và chính trị nào để thay đổi tên gọi thành phố Lê-nin-grát".


Ngày 12-6:

- Trả lời câu hỏi của các nhà báo, Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp tỏ ý sẵn sàng "hợp tác với Tổng thống mới của Cộng hòa Liên bang Nga dù người được bầu là ai" (trước đó khi En-xin đề xuất áp dụng chế độ tổng thống ở Cộng hòa Liên bang Nga, Goóc-ba-chốp đả phản đối). Goóc-ba-chốp cho rằng sự phân cực lập trường tạo nên tình trạng đối đầu đã nhường chỗ cho sự hiểu biết về việc cần thiết phải có sự nhất trí và xuất phát từ đó cần phải tiếp tục tiến theo con đường cải cách.

- B.En-xin được bầu làm Tổng thống Cộng hòa Liên bang Nga. Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã chúc mừng và coi đó là một dấu hiệu hỗ trợ cho việc thúc đẩy công cuộc cải cách kinh tế.


Ngày 18-6:

Tổng thống Cộng hòa Liên bang Nga B.En-xin đi thăm Mỹ. Tại đây, ông tuyên bố Cộng hòa Liên bang Nga sẽ mở rộng cửa để đón nhận đầu tư dưới mọi hình thức của người nước ngoài. Nước ngoài sẽ được tự do mua các cơ sở kinh doanh của Cộng hòa Liên bang Nga và bắt đầu lập cơ sở riêng mà không phải chịu thuế hay ngăn cấm điều gì.


Ngày 19-6:

Trung tướng V.Xi-lốp, Tư lệnh quân đội Liên Xô tại Hung-ra-ri đã rời Hung-ga-ri về nước, kết thúc sự có mặt của quân đội Liên Xô ở đây sau 47 năm.


Ngày 25-6:

Xô-viết tối cao Liên Xô đồng ý để đoàn đại biểu Liên Xô ký nghị định thư liên chính phủ về giải thể Hội đồng tương trợ kinh tế tại kỳ họp thứ 46 dự định tiến hành ngày 28-6.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:44:45 am
Ngày 5-7:

- Trung tâm báo chí Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra thông báo nhân lời kêu gọi thành lập "Phong trào cải cách dân chủ" (E.Se-vác-nát-de và A.I-a-cốp-lép là "những ông bố đẻ" của phong trào, họ tuyên bố "siêu đảng" này "đối lập với Đảng Cộng sản Liên Xô" và "ủng hộ Tổng thống Liên Xô"). Thông báo nêu rõ: "Những bài học của những năm trước đây cho thấy có không ít phong trào xã hội ra đời dưới những khẩu hiệu ủng hộ cải tổ, rồi sau đó lại thay đổi những mục tiêu đã tuyên bố lúc đầu. Những người cộng sản nhận thấy trong số tuyên bố của những người khởi xướng các phong trào thể hiện những mưu đồ thăm dò các trào lưu khác nhau trong Đảng Cộng sản Liên Xô và lập trường của cá nhân đảng viên. Có thể dễ dàng nhận thấy rằng đằng sau những lời tuyên bố đó là những hành động thực tế nhằm chia rẽ Đảng của chúng ta".

- Tại Ki-ép, Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp và Thủ tướng Đức H.Côn tiến hành cuộc gặp thượng đỉnh Xô - Đức lần thứ tư.

Trong cuộc gặp, hai bên tập trung bàn chủ yếu vào vấn đề M.X.Goóc-ba-chốp đến Luân Đôn gặp những người đứng đầu 7 nước công nghiệp phát triển (G-7). Phía Đức khẳng định sẽ thuyết phục 7 nước công nghiệp phát triển ủng hộ cuộc cải tổ của Liên Xô, giúp đỡ Liên Xô hòa nhập với Quỹ tiền tệ quốc tế.


Từ ngày 13 đến 14-7:

Tại Min-xcơ đã tiến hành Hội nghị toàn quốc các đảng viên và những người ngoài đảng tự coi mình là người trung thành với chủ nghĩa xã hội chân chính và chủ nghĩa cộng sản. Hội nghị đã thòng qua nghị quyết “về sự không tin nhiệm về chính trị đối với Tổng bí thư Ủy ban Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô Goóc-ba-chốp" trong đó nhấn mạnh sự cẩn thiết phải phá bỏ những kế hoạch phục hồi chủ nghĩa tư bản ở Liên Xô.


Ngày 15-7:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp đến Luân-đôn dự hội nghị G-7 lần đầu tiên với tư cách khách mời. Goóc-ba-chốp trình bày kế hoạch cải cách triệt để nền kinh tế Liên Xô với sự trợ giúp của các nước phương Tây. Tác giả kế hoạch này là G.I-a-vlin-xki, chuyên gia kinh tế 37 tuổi cùng một nhóm chuyên viên kinh tế của trường đại học Ha-vớt. Kế hoạch gồm 6 điểm:

1. Hợp pháp hóa những quyền lợi kinh tế cơ bản, bắt đầu bằng việc sở hữu tư nhân tài sản bao gồm cả trong nông nghiệp.

2. Tư nhân hóa phần lớn các xí nghiệp nhà nước. Các tài sản có giá trị nhỏ sẽ được bán đấu giá.

3. Xóa bỏ độc quyền, những công ty mới có thể được thành lập và tất cả các công ty đều có thể cạnh tranh.

4. Ổn định tiền tệ và ngân sách thông qua việc cất giảm triệt để các khoản chi phí ngân sách dành cho các tổ hợp công nghiệp quân sự.

5. Thả nổi giá bán hàng hóa. Việc xác định giá sẽ do quy luật cung cầu của thị trường quyết định.

6. Bình thường hóa việc buôn bán quốc tế thông qua việc chấp nhận lập ra các mối quan hệ buôn bán quốc tế, bao gồm cả việc thanh toán bằng đồng tiền chuyển đổi.

Tại Hội nghị G-7, các nhà lãnh đạo phương Tây cho rằng "Mát-xcơ-va nên tới các nước đồng minh khối Đông Âu trước kia của họ để học cách cải tổ nền kinh tế. Chúng tôi cần thấy những thay đổi nhanh chóng sâu rộng như chúng tôi đã thấy ở Đông Âu". Họ cho rằng M.X.Goóc-ba-chốp chưa đi đủ xa trong các kế hoạch nhằm cắt giảm chi phí quân sự và cải tổ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung. Phương châm của họ là "không viện trợ tài chính ồ ạt cho Liên Xô nhưng cũng không để M.X.Goóc-ba-chồp rời Luân-đôn với hai bàn tay trắng".

Hội nghị G-7 ra tuyên Bố chính trị nêu rõ: "Phương Tây cam kết hành động cùng Liên Xô để hậu thuẫn các nỗ lực của họ nhằm xây dựng một xã hội cởi mở, một nền dân chủ đa nguyên".

Hãng Roi-tơ bình luận: "Tuyên bố chính trị của Hội nghị G-7 đã cảnh cáo Goóc-ba-chốp chớ có phớt lờ những nguyện vọng dân chủ ở các nước Cộng hòa ly khai và không được sử dụng vũ khí chống lại các nước Cộng hòa này". Tổng thống Mỹ G.Bu-sơ nhấn mạnh: "Nếu cuộc xung đột giữa trung ương và các nước cộng hòa được giải quyết thì tương lai sẽ rộng mở trong quan hệ với Liên Xô"


Ngày 20-7:

B. En-xin ra sắc lệnh không cho phép các chi bộ Đảng Cộng sản hoạt động trong các nhà máy và các tổ chức nhà nước. Sắc lệnh nêu rõ: "Không cho phép thành lập các tổ chức cơ sở, chi bộ, các cơ cấu tổ chức mới khác của các chính đảng và các phong trào xã hội và cấm các tổ chức trên hoạt động trong các cơ quan quản lý nhà nước của Cộng hòa Liên bang Nga, trong các cơ quan chấp hành của Xô-viết đại biểu nhân dân các cấp, trong các cơ quan nhà nước, các tổ chức, công ty, các xí nghiệp nằm trên lãnh thổ Cộng hòa Liên bang Nga, không phân biệt chúng trực thuộc cấp nào".


Ngày 23-7:

- Bộ Chính trị Đảng Cộng sản Liên Xô ra tuyên bố vạch rõ sắc lệnh "phi đảng hóa" của En-xin là trái với điều 48 Hiến pháp Liên Xô quỵ định bảo đảm cho công dân Liên Xô quyền tham gia trực tiếp, hoặc thông qua các tổ chức xã hội, kể cả các chính đảng, vào việc quản lý các công việc nhà nước, trái với điều 51 Hiến pháp Liên Xô và điều 49 Hiến pháp Cộng hòa Liên bang Nga quy định bảo đảm cho các tổ chức xã hội có điều kiện để thực hiện những nhiệm vụ ghi trong điều lệ của mình; đi ngược điều 10 và điều 15 trong luật của Liên Xô về các tổ chức xã hội quy định các chính đảng được tự mình quyết định cơ cấu tổ chức của mình theo điều lệ.

- Ban thường vụ quân ủy Đảng Cộng sản Liên Xô trong các lực lượng vũ trang Liên Xô, các cấp ủy Đảng Cộng sản trong Ủy ban An ninh quốc gia Liên Xô và quân dã chiến Bộ Nội vụ Liên Xô ra tuyên bố yêu cầu các đại biểu nhân dân Nga và Liên Xô, Tổng thống Liên Xô không cho phép thực hiện hành động phi dân chủ, trái với pháp luật của sắc lệnh phi đảng hóa.

- Ban bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô yêu cầu Xô-viết tối cao Liên Xô giao cho Ủy ban giám sát việc thực hiện Hiến pháp Liên Xô có kết luận đánh giá về sắc lệnh của En-xin. Trong khi đó Chủ tịch Viện liên bang của Xô-viết tối cao Liên Xô I.Láp-trép tỏ ra đồng tình với sắc lệnh của En-xin và cho rằng "vấn đề này đã chín muồi từ lâu" vì ở Liên Xô thật sự đã có đa nguyên chính trị, và có khoảng 300 chính đảng, như vậy sẽ thật là khó khăn nếu ờ một xí nghiệp có 300 chi bộ của 300 đảng.


Ngày 24-7:

Bộ trưởng Tư pháp Liên Xô X.Lu-si-cốp tuyên bố: "Lệnh của Tổng thống Cộng hòa Liên bang Nga là trái với công ước quếc tế về các quyền chính trị và công dân mà Liên Xô đã phê chuẩn năm 1975 trong khuôn khổ Hiệp ước Hen-xin-ki". Nhận định về sắc lệnh này, M.X.Goóc-ba-chốp cũng cho rằng "Không có lập luận nào có thể biện bạch cho hành động này, nó chỉ làm phức tạp thêm tình hình vốn đã đầy rẫy xung đột".


Ngày 25-7:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh "Cấm thành lập các đơn vị vũ trang bất hợp pháp và tàng trữ vũ khí trái phép ở Liên Xô". Ở Ác-mê-ni-a và A-déc-bai-gian có hơn 80 đơn vị vũ trang bất hợp pháp hoạt động với hàng nghìn thành viên. Ở Gru-di-a va các nước vùng Ban-tích cũng có các đơn vị như vậy. Tình hình trong nước cực kỳ căng thẳng, ở nhiều khu vực các nhóm vũ trang khủng bố nhân dân đẩy mạnh hoạt động.


Ngày 27-7:

A. I-a-cốp-lép, cố vấn trưởng của Tổng thống Liên Xô đệ đơn từ chức lên Goóc-ba-chốp và cho biết ông vẫn ở lại trong Đảng Cộng sản Liên Xô.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:46:41 am
Từ ngày 29-7 đến 1-8:

Tại Mát-xcơ-va diễn ra cuộc gặp cấp cao Xô – Mỹ. Hai bên đã ký hiệp ước cắt giảm 30% vũ khí tiến công chiến lược. Tổng thống G.Bu-sơ khẳng định thực hiện chính sách ưu đãi mậu dịch với Liên Xô, đồng thời đề nghị Liên Xô đẩy nhanh cải cách kinh tế theo cơ chế thị trường, tiếp tục xem xét vấn đề độc lập của ba nước cộng hòa Ban-tích, giải quyết vấn đề quần đảo Cu-rin với Nhật Bản, xem lại quan hệ với Cu-ba, v.v... Bu-Sơ tuyên bố sẵn sàng giúp Liên Xô cải tổ hệ thống kinh tế, bình thường hóa quan hệ hai nước, tuy nhiên việc này trước tiên tùy thuộc vào những cải cách dân chủ và thị trường ở Liên Xô.


Ngày 6-8:

Hội nghị Trung ương Đảng Cộng sản Nga họp toàn thể, khai trừ và đưa ra khỏi Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Nga V.Li-pi-xki và A.Rút-xcôi vì những hoạt động trái với Điều lệ và chia rẽ Đảng.


Ngày 8-8:

Đảng Cộng sản Liên Xô công bố dự thảo cương lĩnh mới của Đảng.


Ngày 14-8:

Liên Xô công bố dự thảo Hiệp ước Liên bang mới đã được Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp và các nhà lãnh đạo 9 nước Cộng hòa nhất trí ngày 23-7. Theo Hiệp ước này, "Liên Xô là một nhà nước Liên bang dân chủ có chủ quyền". Hiệp ước dự định sẽ được ký kết ngày 20-8-1991. Tổng thống Nga B.En-xin và Tổng thống Ca-dắc-xtan sẽ là những người đầu tiên ký hiệp ước này.


Ngày 18-8:

Ủy ban các văn kiện Liên Xô đưa ra sáng kiến về việc chuyển giao quyền hạn của Tổng thống Liên Xô cho Phó tổng thống Liên Xô, về việc ban bố ở một số địa phương tình trạng khẩn cấp, về thành lập Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp ở Liên Xô.


Ngày 19-8:

Liên Xô thành lập Ủy ban nhà nước về tình trạng khẩn cấp. Ủy ban gồm: O.Đ.Bác-lan-nốp - Phó chủ tịch thứ nhất Hội đồng Bộ trưởng, V.A.Criu-scốp - Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia Liên Xô, V.S.Páp-lốp – Thủ tướng Liên Xô, B. K.Pu-gô – Bộ trưởng Nội vụ, V.A.Xta-rô-đúp-xép - Chủ tịch Liên minh nông dân Liên Xô, A.I.Ti-di-a-cốp - Chủ tịch Hội liên hiệp các xí nghiệp và các cơ sở công nghiệp, xây dựng giao thông vận tải và bưu điện quốc doanh Liên Xô, D.I-a-dốp - Bộ trưởng Quốc phòng, G.I-a-na-ép - quyền Tổng thống Liên Xô.

Ủy ban tuyên bố tình trạng khẩn cấp ở một số địa phương trong thời hạn 6 tháng, kể từ 4 giờ (giờ Mát-xcơ-va) ngày 19-8, (bản tuyên bố do I-a-na-ép, Páp-lốp và Bác-lan-nốp ký).

- G.I-a-na-nép ra lời kêu gọi gửi các nhà lãnh đạo các nước và Tổng thư ký Liên hợp quốc và tổ chức họp báo cho biết ban lãnh đạo Liên Xô dự định tiếp tục theo đuổi đường lối do M.X.Goóc-ba-chốp khởi xướng năm 1985.

- Hồi 11 giờ trưa, hàng chục xe tăng hạng nặng theo đại lộ Lê-nin, đại lộ Côm-xô-môn đã tiến vào trung tâm Mát-xcơ-va, một số xe tăng đi về phía sân vận động Lê-nin.

Cảnh sát làm nhiệm vụ dẹp đường để xe tăng tiến mà không bị cản trở, dân chúng đứng hai bên đường quan sát.

- B.En-xin, I.Xi-lai-ép, R.Kha-sbu-la-tôp ký lời hiệu triệu chống lại "Ủy ban nhà nước về tình trạng khẩn cấp".

- Nội các Liên Xô họp xem xét những nhiệm vụ cấp bách xuất phát từ tuyên bố của ban lãnh đạo Liên Xô và các quyết định của Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp, ủng hộ các quyết định của Ủy ban này.

- Chủ tịch Ủy ban giám sát Hiến pháp Liên Xô S.A-lếch-xây-ép và các ủy viên Ủy ban này ra tuyên bố lưu ý về tính hợp pháp của các quyết định của Ủy ban nhà nước về tình trạng khẩn cấp rằng, theo đạo luật Liên Xô "Về chế độ pháp luật của tình trạng khẩn cấp" thì "việc ban bố tình trạng khẩn cấp trong cả nước chỉ có thể được thực hiện bởi Xô-viết tối cao Liên Xô".

- Nội các Nhật Bản, các đại diện của EC họp bàn về tình trạng khẩn cấp ở Liên Xô.


Ngày 20-8:

- Bộ chỉ huy quân sự khối NATO triệu tập cuộc họp khẩn cấp tại Brúc-xen để bàn về tình hình Liên Xô.

- Tổng thống Li-bi Ca-đa-phi đã gửi điện mừng quyền Tổng thống Liên Xô G.I-a-na-ép.

- Tổng thống Ca-dắc-xtan N.Na-dắc-bai-ép, Tổng thống U-crai-na L.Cráp-trúc, Tổng thống Gru-di-a, Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao Ác-mê-ni-a kêu gọi nhân dân trong cả nước cộng hòa hãy bình tĩnh, sáng suốt. Tổng thống U-dơ-bê-ki-xtan I.Ca-ri-nốp cho rằng, việc không có quan niệm rõ ràng về cải tổ cũng như chiến lược thực hiện nó là những nguyên nhân làm cho công cuộc cải tổ "đi vào ngõ cụt". Nhân dân U-dơ-bê-ki-xtan có ý kiến sáng suốt rằng trước tiên là phải xây dựng ngôi nhà mới, sau đó mới dỡ ngôi nhà cũ. Chúng ta đã làm ngược lại - phá cái cũ trước, còn cái mới thì chưa xây dựng và điều đó đã mang lại kết quả đau buồn - chúng ta phải sống tốt hơn. Nếu như không có trật tự kỷ cương thì không một chế độ dân chủ nào mang lại cái gì tốt cho mọi người. Hom thế nữa, những dã tâm chính trị, tham vọng giành chính quyền thường được ngụy trang bằng chiêu bài dân chủ, công khai".

- Ban lãnh đạo Cộng hòa Liên bang Nga ra lời kêu gọi đòi tổ chức trong vòng 24 giờ cuộc gặp mặt giữa En-xin và Goóc-ba-chốp và trong vòng 3 ngày tới phải tổ chức kiểm tra sức khỏe của Goóc-ba-chốp với sự tham gia của các chuyên gia tổ chức y tế thế giới.


Ngày 21-8:

- Ban lãnh đạo Bộ Quốc phòng Liên Xô họp thông qua quyết định rút các đơn vị quân đội được bố trí theo tình trạng khẩn cấp về nơi đóng quân thường xuyên của họ.

- Tổng thống Nga B.En-xin cho biết "tất cà các thành viên của "Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp" ờ Liên Xô đã đi ra sân bay Vnu-cốp-vô không rõ để làm gì" và ông đã đề nghị phong tỏa sân bay này.

- Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp ở Liên Xô giải tán.

- Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp đã nói chuyện điện thoại với Tổng thống Mỹ G.Bu-sơ. Hai bên thỏa thuận đuy trì các cuộc tiếp xúc thường xuyên và tiếp tục hợp tác trên mọi phương diện theo những thỏa thuận đã đạt được trước đây.

- Phát biểu trên đài truyền hình Trung ương Liên Xô, M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố "đã hoàn toàn kiểm soát được tình hình". Tất cả đều nhất trí lên án âm mưu đảo chính đã bị đập tan bởi những "hành động kiên quyết của các lực lượng dân chủ trong nước". Goóc-ba-chốp ra lệnh cho Tổng Tham mưu trưởng Môi-xê-ép rút tất cả quân đội về nơi đóng quân thường xuyên và từ nay chỉ thực hiện các quyết định của Tổng thống.

- Ban bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô ra tuyên bố cho biết: "Ngay từ khi diễn ra cuộc đảo chính, đại diện Ban bí thư Trung ương Đảng đã tìm cách liên lạc với Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp và đề nghị gặp M.X.Goóc-ba-chốp. Đến ngày 21-8 để nghị mới được thực hiện. V.I-va-scô đã rời bệnh viện đến Crưm".


Ngày 22-8:

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp bổ nhiệm C.Rê-ven-cô làm Chánh văn phòng Tổng thống Liên Xô thay Y.Bin-đơn; L.Xê-bác-xin làm quyền Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia Liên Xô, V.Tơ-ru-sin làm quyền Bộ trưởng Nội vụ, M.Môi-xê-ép làm quyền Bộ trưởng Quốc phòng.

- Toàn bộ các thành viên của ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp đã bị bắt giữ, trừ 2 đại biểu nhân dân là O. Bác-la-nốp và V.Xta-rô-đúp-xép.

- Xô-viết tối cao Nga quyết định chuyển đài truyển hình Trung ương Liên Xô thuộc quyền kiểm soát của Cộng hòa Liên bang Nga, Xô-viết tối cao cũng thông báo Pu-gô đã tự sát.

-  B.En-xin ra sắc lệnh tạm thời đình chỉ xuất bản một số báo Trung ương nhu "Pra-vda", "Nước Nga Xô-viết", "Công khai", "Diễn đàn công nhân", "Sự thật Mát-xcơ-va", "Ngọn cờ Lê-nin" vì đó là những ấn phẩm của Đảng Cộng sản Liên Xô. Ông cũng ra lệnh cách chức Tổng giám đốc TASS L.Xpi-ri-dô-nốp và Chủ tịch Ban quản trị hãng IAN A.Vla-xốp.

- Với tư cách là Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang Liên Xô trên lãnh thổ Cộng hòa Liên bang Nga, B.En-xin ra sắc lệnh giải thể các cơ quan chính trị - quân sự và cấm các cơ cấu tổ chức của các chính đảng trong các lực lượng vũ trang cũng như trong các cơ quan và học viện quân sự của Ủy ban An ninh quốc gia và Bộ Nội vụ Liên Xô trên lãnh thổ Cộng hòa Liên bang Nga.


Ngày 23-8:

- Cuộc họp khẩn cấp Ngoại trưởng các nước NATO đã quyết định khôi phục các mối quan hệ đầy đủ với Liên Xô sau khi Tổng thống M.X.Gooc-ba-chốp trở lại nắm quyền.

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh bãi nhiệm và đề bạt một số cán bộ: cách chức Chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô Lu-ki-a-nốp, V.Tơ-ru-kin thôi quyền Bộ trưởng Nội vụ Liên Xô, cựu Bộ trưởng Nội vụ Nga V.Ba-ra-nhi-cốp làm Bộ trưởng Nội Vụ Liên Xô, M.Môi-xe-ép thôi quyền Bộ trưởng Quốc phòng Liên Xô và giao cho E.Sa-pô-snhi-cốp, A.Be-xme-rơ-nức thôi Bộ trưởng Ngoại giao, L.Sê-bác-xin thôi quyền Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia và giao cho V.Ba-ca-tin (cựu Bộ trưởng Nội vụ).

- Quyền chủ tịch lâm thời Ủy ban An ninh quốc gia L.Sê-bác-xin ra lệnh chấm dứt hoạt động của các cơ cấu tổ chức Đảng Cộng sản Liên Xô trong các cơ quan và quân đội của Ủy ban An ninh quốc gia Liên Xô.


Ngày 24-8:

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh: "Về tài sản của Đảng Cộng sản Liên Xô", giao cho các Xô-viết đại biểu nhân dân chịu trách nhiệm bảo quản; sắc lệnh "về nội các Liên Xô", lên án nội các không áp dụng những biện pháp cẩn thiết để đập tan cuộc đảo chính và yêu cầu giải thể nội các; sắc lệnh về "chấm dứt hoạt động của các chính đảng và phong trào xã hội trong các lực lượng vũ trang Liên Xô, trong các cơ quan bảo vệ luật pháp và bộ máy nhà nước".

- M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "Ban bí thư, Bộ chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô không chống lại cuộc đảo chính, Ủy ban Trung ương không giữ lập trường kiên quyết lên án và chống lại. Trong bối cảnh này, Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô phải thông qua một quyết định khó khăn nhưng trung thực là tự giải tán. Vận mệnh của các đảng các nước cộng hòa và các tổ chức Đảng cơ sở do họ tự quyết định. Tôi cho rằng không thể tiếp tục vai trò Tổng bí thư Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và tôi xin từ chức".


Ngày 25-8:

- Tổng thống Mỹ G.Bu-sơ hoan nghênh những thay đổi mới diễn ra ờ Liên Xô nhưng nói rằng hãy còn quá sớm để viện trợ kinh tế ồ ạt cho Liên Xô. Về lâu dài, Mỹ sẽ viện trợ tài chính cho Liên Xô nhưng Liên Xô phải cải tổ sâu rộng hơn.

- Tổng thống Nga B.En-xin ra sắc lệnh tạm đình chỉ hoạt động của Đảng Cộng sản Nga. Ông còn ra một loạt sắc lệnh giảm bớt quyền hạn của Tổng thống Liên Xô M.X.Goóc-ba-chốp, trong đó có việc tiếp quản toàn bộ hệ thống thông tin liên lạc của Chính phủ trước đây thuộc quyền Chính phủ Liên bang.

- Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp dự định ký một sắc lệnh phong B.En-xin là anh hùng Liên Xô vì đã lãnh đạo chống lại cuộc đảo chính nhưng En-xin từ chối.

- En-xin tuyên bố: "Tổng thống Liên Xô đã có sự lựa chọn cuối cùng của ông về quan điểm có tính chất nguyên tầc đối với cải tổ, các quyết định về đội ngũ lãnh đạo... Tuy vậy, Tổng thống Liên Xô cũng phải chịu một phần trách nhiệm về cuộc đảo chính vì ông đã lựa chọn và bổ nhiệm cán bộ lãnh đạo đã phản lại ông".


Ngày 26-8:

Thư ký báo chí của Tổng thống Nga B.En-xin ra tuyên bố cho biết: "Trong những ngày qua, ở một loạt nước cộng hòa Liên bang đã tuyên bố nền độc lập quốc gia, tuyên bố rút ra khỏi thành phần Liên Xô... Cộng hòa Liên bang Nga không nghi ngờ quyền tự quyết hợp hiến của từng nước và từng dân tộc. Song vẫn còn vấn đề đường biên giới. Trong trường hợp quan hệ Liên bang bị chấm dứt, Cộng hòa Liên bang Nga giành cho mình quyền nêu vấn đề xem xét lại đường biên giới. Vấn đề này liên quan tới tất cả các nước cộng hòa có cùng chung đường biên giới trừ ba nước vùng Ban-tích".


Ngày 28-8:

- Kỳ họp bất thường Xô-viết tối cao Liên Xô bế mạc. M.X.Goóc-ba-chốp nói: "Đã xuất hiện nguy cơ thực tế nhà nước Liên bang Xô-viết tan rã... Một thời gian dài tôi thực sự cho rằng Đảng Cộng sản Liên Xô có thể đổi mới. Nhưng cơ hội đó đã bị bỏ 10".

- M.X.Goóc-ba-chốp lên án việc các nước công nhận nền độc lập của ba nước Ban-tích.


Ngày 29-8:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra lệnh giải thể các cơ quan chính trị trong quân đội và hải quân Liên Xô, trong Ủy ban An ninh quốc gia, Bộ Nội vụ và Bộ đội đường sát. Trung tâm báo chí Bộ Quốc phòng Liên Xô cũng ra thông báo: "Từ ngày 1-9 tất cả các hoạt động của các tổ chức đảng trong các đem vị quân đội, cơ quan, xí nghiệp, tnràmg học thuộc Bộ Quốc phòng Liên Xô đều phải chấm dứt".


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:47:35 am
Ngày 1-9:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp tuyên bố: "sẽ không xin từ chức lúc này". Ông cho biết đã chấp nhận nền độc lập của ba nước Ban-tích và nhấn mạnh rằng, mặc dầu một số nước cộng hòa đã tỏ ý muốn thành lập quân đội riêng, nhưng điều này sẽ không ảnh hưởng tới sự thống nhất của quân đội Liên Xô.


Ngày 2-9:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô khai mạc tại Mát- xcơ-va. Tổng thống cộng hòa Ca-dắc-xtan Na-dắc-bai-ép đả đọc "Tuyên bố của Tổng thống Liên Xô và các nhà lãnh đạo tối cao của các nước cộng hòa". Bản tuyên bố này có chữ ký của Tổng thống Liên Xô và các nhà lãnh đạo 10 nước cộng hòa: Nga, U-crai-na, Bê-la-ru-xi-a, U-dơ-bê-ki-xtan, Ca-dắc- xtan, A-déc-bai-gian, Cư-rơ-gư-xtan, Tát-gi-ki-xtan, Ác-mê-ni-a, Tuốc-mê-ni-a.


Ngày 4-9:

Tổng thống M.X.Goóc-ba-chốp ra sắc lệnh công nhận nền độc lập của ba nước cộng hòa Ban-tích. Sắc lệnh cho rằng, "việc sáp nhập ba nước cộng hòa vào Liên Xô năm 1940 là bất hợp pháp". Sắc lệnh nay có hiệu lực sau khi ba nước chấp nhận tôn trọng Hiến chương Pa-ri được 34 nước châu Âu, Mỹ và Ca-na-đa ký tháng 11-1990 tại Pa-ri.


Ngày 5-9:

Bế mạc Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô. Đại hội đã thông qua ba văn kiện: Quyết định về tuyên bố 7 điểm của Tổng thống Liên Xô và các nhà lãnh đạo các nước cộng hòa; Luật về các cơ quan chính quyền nhà nước và cơ quan điều hành Liên Xô trong thời kỳ chuyển tiếp (Văn kiện này được coi là quyết định "Tự giải thể" của Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô); Tuyên ngôn về các quyền và quyền tự do của con người.

Trước khi bế mạc Đại hội, thị trưởng Lê-nin-grát A.Xốp-trắc đề nghị "cải táng" thi hài Lê-nin. Goóc-ba-chốp chủ tọa phiên họp nói ông không "gạt bỏ" đề nghị đó nhưng cần "bình tĩnh" vì ông hiểu đây là "vấn đề gì và liên quan đến ai". Ông đề nghị chuyển vấn đề đó cho Xô-viết tối cao mới xem xét.


Ngày 6-9:

Đoàn chủ tịch Xô-viết tối cao Nga nhất trí thông qua đề nghị của thành phố Lê-nin-grát về việc đổi tên thành phố này thành Xanh Pê-téc-bua như trước năm 1917.


Ngày 9-9:

Ngoại trưởng Cộng hòa Liên bang Đức Ghen-xơ tới Mát-xcơ-va và hội đàm với Tổng thống Liên Xô và Tổng thống Nga về các vấn đề tăng cường hợp tác kinh tế cũng như giúp Liên Xô kinh nghiệm "xây dựng nhà nước Liên bang dân chủ”.


Ngày 20-9:

Thứ trưởng Ngoại giao Liên Xô V.Ni-cô-lai-en-cô tới Cu-ba đàm phán về việc rút quân khỏi Cu-ba. Trước đó Tổng, thống M.X.Goóc-ba-chốp đã tuyên bố với ngoại trưởng Mỹ G.Bây-cơ về việc rút "lữ đoàn huấn luyện" của Liên Xô ở Cu-ba về nước với số quân hơn 3000 người.


Ngày 25-9:

Chủ tịch Phi-đen Cát-xtơ-rô tuyên bố không nhất trí việc Liên Xô rút "lữ đoàn huấn luyện" khỏi Cu-ba.


Ngày 28-9:

Đại hội bất thường lần thứ 22 Đoàn Thanh niên Cộng sản Lê-nin Liên Xô đã thông qua nghị quyết chấm dứt sự tồn tại của Đoàn và đình chỉ hoạt động của các cơ quan Trung ương Đoàn.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:48:15 am
Ngày 1-10:

Các nhà lãnh đạo 12 nước Cộng hòa thuộc Liên Xô (trừ 3 nước vùng Ban-tích) họp tại An-ma A-ta. Hội nghị đã ra thông cáo về sự cần thiết phải ký ngay Hiệp định về cộng đồng kinh tế các nước có chủ quyền. Động thái với quá trình chuẩn bị ký Hiệp định kinh tế, Tổng thống Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp và Tổng thống CHLB Nga B. En-xin cũng tiến hành soạn thảo Hiệp ước Liên bang mới.


Ngày 5-10:

- Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp thông báo một kế hoạch cắt giảm vũ khí hạt nhân mới của Liên Xô gồm: hủy bỏ vũ khí hạt nhân chiến lược trên mặt đất cũng như trên biển; loại bỏ các máy bay mang các vũ khí hạt nhân tầm xa; cắt giảm mạnh kho vũ khí hạt nhân chiến lược ngoài số đã cắt giảm theo hiệp ước START; đình chỉ việc chế tạo bom hạt nhân chở bằng máy bay và đình chỉ một năm không thử nghiệm các vũ khí hạt nhân.

- Bộ trưởng Quốc phòng U-crai-na, thiếu tướng K. Mô-rô-dốp cho rằng "U-crai-na cần có quân đội để bảo đảm cho chế độ dân chủ và nền độc lập. Cơ sở thành lập quân đội là các đơn vị hiện đang đóng trên lãnh thổ nước cộng hòa".


Ngày 11-10:

Hội đồng Nhà nước Liên Xô họp dưới sự chủ tọa của Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp. Hội đồng ra quyết định giải thể KGB và trên cơ sở các đơn vị KGB thành lập cơ quan tình báo Trung ương độc lập.


Ngày 16-10:

Tổng thống Nga B. En-xin tuyên bố trước khi bắt tay vào các cuộc cải cách, ông sẽ "phá hủy nốt" cấp trung ương, và khẳng định "sau một tháng chúng tôi sẽ đóng cửa các tài khoản của tất cả các Bộ liên bang mà chúng tôi không sử dụng đến dịch vụ của họ".


Ngày 18-10:

Tại Điện Crem-li, 8 nước Cộng hòa đã ký Hiệp ước về Cộng đồng kinh tế do Tổng thống hoặc Chủ tịch Xô-viết tối cao ký gồm Ác-mê-ni-a, Bê-la-ru-xi-a, Ca-dắc-xtan, Cư-rơ-gư-xtan, Nga, Tát-gi-ki-xtan, Tuốc-mê-ni-a, U-dơ-bê-ki-xtan. Tổng thống Goóc-ba-chốp cũng đã ký vào văn bản hiệp ước.


Ngày 21-10:

Khai mạc kỳ họp thứ nhất Xô-viết tối cao lâm thời Liên Xô với sự tham gia của đại diện 7 nước Cộng hòa trong số 12 nước Cộng hòa còn lại của Liên Xô. Trong diễn văn khai mạc, Tổng thống M.x. Goóc-ba-chốp cảnh cáo các nước Cộng hòa thành lập quân đội riêng là hành động nguy hiểm và bất hợp pháp. Trước khi khai mạc, chủ tịch Viện liên bang Xô-viết tối cao Liên Xô I. Láp-trép nói: "Tổng thống Liên Xô không còn tha thiết gì đến Xô-viết tối cao nữa". Ông cũng cảnh cáo rằng nếu không có Xô-viết tối cao thì tình hình đất nước càng trở nên phức tạp vì lúc đó chỉ còn một cấu trúc Trung ương cuối cùng là Tổng thống.


Ngày 27-10:

- Hội nghị thống nhất các lực lượng cánh tả Nga theo định hướng xã hội chủ nghĩa tuyên bố thành lập chính đảng mới của Nga - Đảng xã hội lao động (SPT).

- Thành lập Đảng nhân dân của nước Nga tự do (NPSR). Đảng này tuyên bố là "người kế thừa hợp pháp duy nhất của Đảng Cộng sản Liên Xô trên lãnh thổ Nga".


Ngày 29-10:

Tại Đại sứ quán Liên Xô ở Ma-đrít đã diễn ra cuộc gặp giữa Tổng thống Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp và Tổng thống Mỹ G. Bu-Sơ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 07 Tháng Mười, 2022, 07:50:02 am
Ngày 1-11:

Hội đồng thủ tướng các nước tham gia cộng đồng kinh tế Liên Xô đã quyết định từ ngày 15 tháng 11 chấm dứt hoạt động của gần 80 bộ và cơ quan ngang bộ cấp Liên bang.


Ngày 4-11:

Hội đồng Nhà nước Liên Xô ra nghị quyết ủng hộ quan điểm về thống nhất các lực lượng vũ trang và an ninh tập thể. Do đặc đilểm tình hình các nước Cộng hòa sẽ thành lập cơ quan tư vấn gọi là Hội đồng Bộ trưởng quốc phòng của các nước Cộng hòa có chủ quyền để bàn các vấn đề thuộc chính sách quân sự, kinh tế, quốc phòng, các vấn đề tài trợ, tổ chức quân đội và gọi thanh niên nhập ngũ.


Ngày 6-11:

- Tổng thống Nga B. En-xin ky sắc lệnh thủ tiêu bộ máy của Đảng Cộng sản Liên Xô và Đảng Cộng sản Nga trên lãnh thổ Nga.

- Bộ trưởng Nội vụ Liên Xô V. Ba-ran-nhi-cốp cho biết cuộc cải cách các cơ quan nội vụ sẽ được tiến hành trong một thời gian ngắn. Mục đích cuộc cải cách này là nâng cao tính độc lập và trách nhiệm của Bộ Nội vụ các nước cộng hòa. Bộ Nội vụ Liên Xô sẽ chỉ còn chức năng phối hợp hành động với các Bộ của các nước cộng hòa, phân tích tình hình công việc, trao đổi kinh nghiệm, giúp đỡ phương pháp. Các lực lượng quân dã chiến Bộ Nội vụ chủ yếu gồm hơn 230 nghìn người sẽ chuyển sang thuộc các nước Cộng hòa có chủ quyền. Sẽ thành lập Hội đồng Bộ trưởng Nội vụ các nước cộng hòa để giải quyết các vấn đề mang tính nguyên tắc.


Ngày 14-11:

Hội đồng Nhà nước Liên Xô họp với sự tham gia của các nhà lãnh đạo 7 nước cộng hòa: Nga, Bê-la-ru-xi-a, Ca-dắc-xtan, A-déc-bai-gian, Cư-rơ-gư-xtan, Tát-gi-ki-xtan và Tuốc-mê-ni-a. Hội đồng đã thảo luận về nguyên tắc bản Hiệp ước Liên bang mới. Theo Hiệp ước này, Liên Xô sẽ đổi thành Liên bang các quốc gia có chủ quyền.


Ngày 19-11:

Bộ Quốc phòng Liên Xô ra thông báo: "Quân đội Liên Xô được phép nổ súng nhằm ngăn chặn bất kỳ âm mưu nào muốn chiếm giữ các thiết bị quân sự tại một số nước Cộng hòa". Quyết định này ra đời do các nước Cộng hòa Gru-di-a và A-déc-bai-gian quyết định quốc hữu hóa tài sản của quân đội Liên Xô trên lãnh thổ các nước đó.


Ngày 1-12:

U-crai-na tiến hanh trưng cầu ý dân về việc tách khỏi Liên bang Xô-viết. Đa số cử tri đã tán thành và bầu L. Cráp-trúc làm Tổng thống nước cộng hòa. Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp va T&ng th6ng Nga B. En-xin một mặt chúc mừng nền độc lập và Tổng thống mới ở U-crai-na, mặt khác cảnh cáo về hậu quả chiến tranh cùng nhiều nguy hiểm khác nếu U-crai-na kiên quyết tách khỏi liên minh mới.


Ngày 7-12:

Tại biệt thự Vi-xcu-li ở tỉnh Bret, Tổng thống Nga En-xin, Tổng thống U-crai-na Cráp-trúc, Chủ tịch Xô-viet Bê-la-ru-xi-a X. Su-xkê-vích đã tiến hành cuộc đàm phán tay ba về số phận của Liên bang, họ ra tuyên bố khẳng định rằng Liên bang cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết với tư cách là một chủ thể của luật pháp quốc tế, một thực thể địa lý, chính trị đã chấm dứt tồn tại.


Ngày 8-12:

Ký hiệp ước thành lập Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG) giữa Nga, U-crai-na va Bê-la-ru-xi-a. Hiệp ước nêu rõ "Sẽ duy trì và phát triển các quan hệ kinh tế chặt chẽ giữa các nước. Các bên ký kết hiệp ước đã thỏa thuận tiến hành cải cách kinh tế cấp tiến có phối hợp nhằm thành lập các cơ chế thị trường đầy đủ giá trị, thay đổi quan hệ sở hữu bảo đảm tự do kinh doanh, hạch toán trên cơ sở đồng rúp, tiến hành chính sách thả nổi giá cả có phối hợp và bảo hiểm xã hội cho công dân".

Hiệp ước này để ngỏ cửa cho sự liên kết của tất cả các thành viên của Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết trước đây cũng như các quốc gia khác cùng chia sẻ mục tiêu và nguyên tắc của Hiệp ước.


Ngày 16-12:

Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp tuyên bố, ông có kế hoạch đóng một vai trò trong việc chỉ đạo Liên Xô vượt qua thời kỳ quá độ và không có ý định từ chức, về việc ký hiệp định thành lập SNG, ông nói nếu các nước cộng hòa khác cũng muốn gia nhập cộng đồng thì "với tư cách là một người trung thành với các nguyên tắc dân chủ và hiến pháp", ông sẽ tôn trọng sự lựa chọn đó.


Ngày 17-12:

Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp và Tổng thống Nga B. En-xin thỏa thuận quá trình chuyển giao các cơ cấu Liên bang phải được hoàn thành vào cuối năm. Đến thời hạn đó, sẽ chấm dứt hoạt động của tất cả các cơ cấu Liên bang, một phần của cơ cấu Liên bang sẽ được trao cho nước Nga, phần còn lại giải thể.


Ngày 18-12:

Tổng thống M.X. Goóc-ba-chốp tuyên bố sẽ từ chức khi "kịch bản" của quá trình chuyển Liên bang thành "Cộng đồng các quốc gia độc lập" được bảo đảm và khi kỷ nguyên Liên bang kết thúc.


Ngày 20-12:

- Tuyên bố trước cuộc họp Ngoại trưởng các nước khối NATO tại Brúc-xen, En-xin nói nước Nga sẽ tham gia NATO và đây là "mục tiêu dài hạn của nước Nga".

- Tổng thống Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp đã nói chuyện 1 giờ với Thủ tướng CHLB Đức H. Côn trong đó nhấn mạnh: "nếu Hiệp định An-ma A-ta về việc thành lập "Cộng đồng các quốc gia độc lập" được ký và thông qua một cách hợp hiến" thì ông sẽ từ chức, và điều này sẽ diễn ra rất nhanh.


Ngày 21-12:

Lãnh đạo 11 nước cộng hòa họp tại An-ma A-ta đã ký 6 văn kiện của Hiệp định thành lập "Cộng đồng các quốc gia độc lập" (gồm: A-déc-bai-dan, Ác-mê-ni-a, Bê-la-ru-xi-a, Ca-dắc-xtan, Cư-grư-xtan, Môn-đô-va, Liên bang Nga, Tát-gi-ki-xtan, Tuốc-mê-ni-a, U-dơ-bê-ki-xtan và U-crai-na). Các văn kiện được ký kết gồm: Nghị định thư kèm theo Hiệp định về Cộng đồng các quốc gia độc lập, Tuyên bố An-ma A-ta, Nghị quyết về việc tham gia LHQ, Hiệp định về các cơ quan phối hợp, Nghị định thư của Hội nghị nguyên thủ các quốc gia độc lập và Hiệp định về vũ khí hạt nhân.


Ngày 23-12:

Tổng thống Nga B. En-xin và Tổng thống M.Xx. Goóc-ba- chốp tiến hành cuộc gặp kéo dài gần 8 giờ. En-xin cho biết hai người đã thảo luận tất cả những chi tiết về việc từ chức của Goóc-ba-chốp.


Ngày 24-12:

Xô-viết tối cao Liên Xô họp lần cuối trao quyền một cách hợp hiến cho những người kế tục là Cộng đồng các quốc gia độc lập.


Ngày 25-12:

- Hồi 19 giờ (giờ Mát-xcơ-va), Tổng thống Liên Xô M. X. Goóc-ba-chốp đã đọc tuyên bố từ chức trên đài truyền hình Nga.

- Quốc hội Nga quyết định đổi tên nước là Liên bang Nga thay cho tên cũ là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga. Tại phiên họp, Tổng thống En-xin tuyên bố ngày 25-12 nút bấm hạt nhân được chuyển từ Tổng thống Liên Xô cho Tổng thống Liên bang Nga sau khi Goóc-ba-chốp từ chức (nút bấm toàn bộ kho vũ khí hạt nhân mà Tổng thống Nga En-xin nhận từ tay Goóc-ba-chốp nằm trong một chiếc cặp nhỏ với một mảng nút bấm và những khóa mã bí mật. Những khóa mã này cho phép phóng vũ khí hạt nhân từ các bệ phóng mặt đất, từ máy bay hoặc tàu ngầm. Tuy "nút bấm" nằm trong tay En-xin nhưng ông chỉ có thể sử dụng nó trong trường hợp được sự thỏa thuận của các Tổng thống U-crai-na, Ca-dắc-xtan và Bê-la-ru-xi-a qua điện thoại). En-xin cho biết Liên bang Nga sẽ thành lập Bộ Quốc phòng của mình và hầu hết thành phần bộ máy Quốc phòng thuộc Tổng thống Liên Xô sẽ được chuyển sang Tổng thống Nga.


Ngày 30-12:

Hội nghị nguyên thủ các quốc gia thành viên SNG họp tại Min-xcơ. Những người tham gia Hội nghị đã ký 15 văn kiện, trong đó Hiệp định về các lực lượng chiến luực, về các lực lượng vũ trang và bộ đội biên phòng được coi là văn kiện quan trọng nhất.

Theo hiệp định này, các lực lượng vũ trang chiến lược nằm dưói sự chỉ huy thống nhất của Hội đồng các nguyên thủ quốc gia thành viên SNG. về các lực lượng vũ trang thông thường mỗi quốc gia sẽ quyết định theo các sắc luật của mình, hoặc là tự lãnh đạo các lực lượng vũ trang, hoặc giao cho bộ chỉ huy thống nhất.

Các lực lượng vũ trang thống nhất và Bộ chỉ huy thống nhất đều đặt dưới quyền Hội đồng các nguyên thủ quốc gia. Bên trong Bộ chỉ huy thống nhất sẽ còn có Hội đồng các Bộ trưởng Quốc phòng để cùng giải quyết những vấn đề quốc phòng và soạn thảo chính sách quốc phòng. Các quốc gia nào không có Bộ Quốc phòng và các bộ tương ứng thì sẽ cử các chuyên gia quân sự có thẩm quyền.

Tại hội nghị, U-crai-na, A-déc-bai-gian và Môn-đô-va tuyên bố sẽ tự chỉ huy các lực lượng vũ trang thông thường, còn tất cả các nước khác đồng ý đặt các lực lượng vũ trang của họ dưới sự chỉ huy thống nhất.

Hội nghị xác định vấn đề các lực lượng vũ trang sẽ được giải quyết trong vòng 2 năm tới.


Kết quả năm 1991:

- Có khoảng 160.000 quân nhân của quân đội Liên Xô (trước đây) cùng các thân nhân của họ đã rời khỏi Đông Đức. Khoảng 385.000 người còn lại (trong đó có 225.000 quân nhân và 160.000 thân nhân) theo kế hoạch sẽ rút khỏi lãnh thổ Đức vào cuối năm 1994.

- Tổng giá trị xuất khẩu vũ khí và kỹ thuật quân sự của Liên Xô chỉ bằng một nửa năm 1990 (6 tỷ đô la). Lý do là các nước cộng hòa tự do bán vũ khí ra nước ngoài không qua Bộ Quốc phòng Liên Xô.

(Năm 1991 Liên Xô đã bán ra nước ngoài một số lượng vũ khí trị giá 11,65 tỉ đô la, trong đó Mỹ 10,76 tỉ, Pháp 2,73 tỉ, Anh 1,62 tỉ đô la)


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 06:59:31 pm
NĂM 1992


Ngày 3-1:

U-crai-na tuyên bố tất cả các lực lượng vũ trang Liên Xô (trước đây) đóng trên lãnh thổ của U-crai-na, kể cả hạm đội Hắc Hải, đều thuộc sự chỉ huy của U-crai-na.


Ngày 4-1:

Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang SNG, E. Sa-pô-xni-cốp tuyên bố "tình hình trong các lực lượng vũ trang là rất nghiêm trọng", ông cho rằng các nhà lãnh đạo một số quốc gia độc lập của SNG, trước hết là U-crai-na tỏ ra nóng vội trong việc giải quyết các vấn đề quốc phòng, trong đó có việc tuyên bố rằng ba quân khu và hạm đội Hắc Hải trực thuộc Bộ Quốc phòng U-crai-na. Ông kêu gọi các thành viên thuộc quân đội Liên Xô trước đây đang phục vụ cho quân đội của một nước thành viên SNG phải đồng thời tuyên thệ trung thành với ông với tư cách là Tổng chỉ huy các lực lượng vũ trang SNG và với các nước cộng hòa đó.


Ngày 7-1:

Tuốc-mê-ni-a quyết định thành lập lực lượng vũ trang riêng để hoạt động như là một mắt xích giữa các lực lượng địa phương với các đơn vị chung của SNG.


Ngày 8-1:

Tổng thống Nga B. En-xin tuyên bố bác bỏ yêu cầu của U-crai-na về hạm đội Hắc Hải và nhấn mạnh: "Đó là một hạm đội thống nhất, là một phần của lực lượng vũ trang chiến lược vì vậy phải nằm dưới sự chỉ huy thống nhất của SNG. Trong bất cứ trường hợp nào hạm đội này không phải của U-crai-na".


Ngày 10-1:

- Tại U-crai-na bắt đầu tháo gỡ vũ khí tên lửa hạt nhân. Các đầu đạn hạt nhân được tháo ra khỏi tên lửa để chở đi nơi khác và sẽ bị phá hủy dưới sự giám sát của đại diện nước Nga, U-crai-na và các nước khác.

- Quốc hội Bê-la-ru-xi-a họp thảo luận vấn đề quân sự và ra Nghị quyết về lời tuyên thệ của các lực lượng vũ trang Bê-la-ru-xi-a.


Ngày 11-1:

Xô-viết tối cao Bê-la-ru-xi-a quyết định tất cả các đơn vị vũ trang đóng quân trên lãnh thổ Bê-la-rút-xi-a phải tuân thủ Hội đồng Bộ trưởng nước này, trừ các lực lượng chiến lược do Bộ chỉ huy thống nhất SNG lãnh đạo.


Ngày 13-1:

Tổng thống U-dơ-bê-ki-xtan I.Ca-ri-mốp ký sắc lệnh tuyên bố từ ngày 13-1, tất cả các đơn vị quân đội Liên Xô (trước đây) đóng tại U-dơ-bê-ki-xtan được đặt dưới quyền kiểm soát của nước cộng hòa này.


Ngày 14-1:

- Tại An-ma A-ta diễn ra cuộc hội đàm giữa Tổng thống Ca-dắc-xtan N. Na-dắc-bai-ép và Tư lệnh các lực lượng vũ trang thống nhất SNG E. Sa-pô-xni-cốp. Tổng thống Na-dắc-bai-ép nêu rõ: "Ca-đắc-xtan trước sau như một chủ trương giữ nguyên các lực lượng vũ trang thống nhất trong khuôn khổ của cộng đồng". Theo Na-dắc-bai-ép, các lực lượng vũ trang thông thường vừa phục tùng sự chỉ huy thống nhất vừa chịu sự quản lý của các cơ quan chính quyền các quốc gia độc lập, còn các đơn vị chiến lược chỉ tuân thủ bộ chỉ huy thống nhất.

- M.X. Goóc-ba-chốp bắt đầu ngày làm việc đầu tiên trên cương vị mới - Chủ tịch Quỹ nghiên cứu chính trị - xã hội. Quỹ này mang tên Goóc-ba-chốp, được đặt trong tòa nhà của Viện hàn lâm khoa học xã hội Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô mới bị giải thể, nằm trên đại lộ Lê-nin-grát ở Mát-xcơ-va.


Ngày 21-1:

Hãng xuất bản "Publishers Chadwyck - healey" của Anh tuyên bố đã giành được một hợp đồng chụp bằng mi-crô phim toàn bộ kho lưu trữ của Đảng Cộng sản Liên Xô (trước đây) bao gồm cả tài liệu từ thời cách mạng Bôn-sê-vích đến cuộc đảo chính tháng 8-1991.


Ngày 22-1:

- Bla-gô-vô-lin, Chủ tịch Viện An ninh quốc gia và Nghiên cứu chiến lược Nga tuyên bố: "Cần phải nhanh chóng tạo ra chiếc cầu nối giữa Mát-xcơ-va và Brúc-xen. Hiện nay NATO là sự bảo đảm an ninh cho chúng ta. Nếu như chúng ta có thể gia nhập NATO thì đó là phương án tốt nhất để bảo đảm an ninh". Theo ông, hiện nay NATO là "đồng minh tự nhiên của nước Nga".

- Tổng thống Nga B. En-xin đã ký sắc lệnh hợp nhất TASS và APN (cũ) thành hãng thông tấn báo chí Nga TASS, vì Nga không đủ sức để duy trì cùng một lúc hai hãng thông tấn quốc gia TASS và RITA-Nô-vô-xti. RITA sẽ trực thuộc Tổng thống Nga, Chính phủ và Quốc hội Nga, còn TASS (thông tấn xã Nga) sẽ tồn tại như một cơ quan thông tin trên cơ sở cổ phần. Bắt đầu từ 0 giờ ngày 30-1 (giờ Mát-xcơ-va) Thông tấn xã Nga sẽ phát tin đề nguồn là ITAR-TASS thay cho chữ viết tất TASS trước đây.


Ngày 26-1:

Tổng thống Nga B. En-xin tuyên bố Nga sẽ ngừng chĩa các tên lửa hạt nhân sang các thành phố Mỹ vì Mỹ hiện không còn là kẻ thù nữa.


Ngày 27-1:

- Mỹ tuyên bố không có ý định chuyển hướng vũ khí hạt nhân của mình nhằm vào SNG.

- Tổng thống B.En-xin ký sắc lệnh đổi tên Thư viện quốc gia mang tên Lê-nin thành Thư viện quốc gia Nga.


Ngày 28-1:

Tổng thống Tuốc-mê-ni-a X. Ni-a-dốp ký sắc lệnh thành lập Bộ Quốc phòng và bổ nhiệm ông D.Cô-pê-cốp, nguyên Chủ tịch Ủy ban An ninh quốc gia Tuốc-mê-ni-a làm Bộ trưởng Quốc phòng Tuốc-mê-ni-a.


Ngày 29-1:

Tổng thống Nga B. En-xin ra tuyên bố về "chính sách của Nga trong lĩnh vực hạn chế và cắt giảm vũ khí hạt nhân. Tuyên bố nêu rõ, Nga sẽ áp dụng một loạt biện pháp lớn nhằm cắt giảm kho vũ khí chiến lược, trong đó có việc hủy bỏ tình trạng thường trực chiến đấu của gần 600 tên lửa đạn đạo chiến lược đặt trên mặt đất và trên biển hoặc gần 1250 đầu đạn hạt nhân.

Ngoài ra, Nga đã và sẽ thủ tiêu 130 bệ phóng tên lửa đạn đạo xuyên lục địa, chuẩn bị tháo gỡ 6 tàu ngầm nguyên tử, chấm dứt chutmg trình chế tạo và hiện đại hóa một số loại vũ khí tiến công chiến lược, ngửng sản xuất các loại máy bay ném bom hạng nặng như TU-160, TU-95 MS và tên lửa có cánh tầm xa đặt trên máy bay, tên lửa hạt nhân tầm xa đặt trên tàu chiến.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:00:11 pm
Ngày 7-2:

A. Cô-len-cốp, Phó chủ tịch Ủy ban của Xô-viết tối cao Nga về quốc phòng và an ninh tuyên bố: "Cơ cấu của các lực lượng vũ trang SNG cần phải thay thế cơ cấu quân đội của Liên Xô (trước đây)... Hiện nay các lực lượng vũ trang không có thuộc tính quốc gia, điều đó sẽ kéo theo nhiều hậu quả tiêu cực".


Ngày 8-2:

Tại Mát-xcơ-va diên ra cuộc gặp của những người đứng đầu chính phủ các nước thuộc SNG.

Các nhà lãnh đạo của SNG đã nhất trí Nga sẽ trả hầu hết khoản nợ nước ngoài 70 tỉ đô-la của Liên Xô (trước đây) và sẽ đóng vai trò là người kế nhiệm và bảo đảm đối với các hiệp định vay nợ nước ngoài của các thành viên cộng đồng và Cộng hòa Gru-di-a. Thỏa thuận này không bao gồm các nước Cộng hòa Ban-tích đã độc lập hoàn toàn tử tháng 9-1991.


Ngày 14-2:

Tại Min-xcơ tiến hành Hội nghị những người đứng đầu 11 nước của SNG. Hội nghị đã thỏa thuận thành lập các lực lượng vũ trang dưới sự chỉ huy thống nhất trong thời kỳ quá độ 2 năm. 3 nước còn lại của SNG là U-crai-na, Môn-đô-va và A-déc-bai-gian từ chối tham gia các lực lượng vũ trang thống nhất.


Ngày 15-2:

- Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang SNG E. Sa-pô-sni-cốp tuyên bố ông đã xúc tiến việc bán 49 tàu ngầm và khu trục thông qua một công ty được thành lập một cách đặc biệt vì mục đích này và việc này đã được phép của cựu Tổng thống Liên Xô (trước đây).

- Các tàu chiến thuộc hạm đội 6 của Mỹ và hạm đội Hắc Hải của SNG đá tiến hành cuộc tập trận hỗn hợp ở Địa Trung Hải dưới sự chỉ huy của Phó đô đốc SNG P. Xvi-a-ta-sốp.


Ngày 18-2:

- Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang SNG E. Sa-pô-sni-cốp cho rằng, quân đội Liên Xô (trước đây) cuối cùng có thể bị phân chia theo dân tộc hoặc quốc gia, rồi dần dần trở thành một liên minh phòng thủ theo kiểu tổ chức hiệp ước Vác-sa-va hoặc NATO.

- Tổng thư ký NATO cho biết, các thành viên sẽ được chấp nhận vào Hội đồng hợp tác của NATO vào ngày 10-3 và Gru-di-a cũng sẽ được nhận vào Hội đồng nếu cuộc xung đột ở nước này chấm dứt.


Ngày 29-2:

Tổng thống Nga B. En-xin ra sắc lệnh cho phép lực lượng không quân đàm phán trực tiếp và bán miễn thuế cho nước ngoài 1.600 máy bay của lực lượng không quân triển khai trên lãnh thổ Nga.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:01:12 pm
Ngày 2-3:

Thượng tướng V. N. Xam-xô-nốp, Tổng tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang hợp nhất SNG đã đến Bình Nhưỡng thăm Cộng hòa dân chủ nhân dân Triều Tiên với mục đích ký hiệp định về hợp tác quân sự giữa hai nước và bàn về các vấn đề thực hiện các hiệp định đã ký trước đây.


Ngày 7-3:

- Quốc hội Ác-mê-ni-a thông qua lệnh tổng động viên tất cả đàn ông dưới 50 tuổi, để đối phó với cuộc chiến tranh chống nước láng giềng A-déc-bai-gian.

- Chủ tịch Ủy ban tổ chức nhằm triệu tập Đại hội bất thường lần thứ 6 đại biểu nhân dân Liên Xô S. U-ma-li-tô-va tuyên bố: "Sự tồn tại của SNG là ảo tưởng, SNG có thể tan vỡ vào bất kỳ lúc nào và có thể gây cho nhân dân những tai họa lớn hơn nhiều so với sự sụp đổ của Liên Xô".


Ngày 10-3:

Thành lập Hội đồng Nhà nước Gru-di-a gồm 50 thành viên và từ ngày 11-3 Hội đồng hoạt động như một Quốc hội lâm thời. Sê-vác-nat-de được cử giữ chức Chủ tịch Hội đồng.


Ngày 12-3:

Tại Ki-ép, Tổng thống U-crai-na L. Cráp-trúc tuyên bố tạm đình chỉ việc rút vũ khí hạt nhân chiến thuật ra khỏi nước cộng hòa và các lực lượng vũ trang U-crai-na sẽ được thành lập trong 3 giai đoạn cho đến năm 1995. Trong năm 1994 U-crai-na sẽ rút ra khỏi hệ thống phòng thủ chung của SNG.


Ngày 13-3:

Những người đứng đầu Xô-viết tối cao các nước thuộc SNG ra tuyên bố phản đối việc triệu tập "Đại hội bất thường" các đại biểu nhân dân Liên Xô (trước đây) lần thứ 6 vì "không có cơ sở pháp lý".


Ngày 14-3:

Báo Pra-vđa ra số cuối cùng.


Ngày 15-3:

- 5 tòa đại sứ Mỹ tại các nước A-déc-bai-gian, Tát-gi-ki-xtan, U-dơ-bê-ki-xtan, Tuốc-mê-ni-a, Môn-đô-va bắt đầu hoạt động.

- Tổng thống B. En-xin ký sắc lệnh thành lập Bộ Quốc phòng Liên bang Nga do ông đích thân làm Bộ trưởng.

Theo sắc lệnh của En-xin, nhóm quân đội phía Tây cũng như các đơn vị quân đội Liên Xô (trước đây) đang tạm thời có mặt ở Ba Lan, Mông Cổ và Cu-ba thuộc thẩm quyền pháp lý của Nga kể từ ngày Nga có Bộ Quốc phòng riêng.


Ngày 17-3:

Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô bất thường lần thứ 6 họp tại cung văn hóa của nông trường Vô-rơ-nô, cách Mát- xcơ-va 50km. Có 217 đại biểu và gần 150 khách mời trong khi số đại biểu dự kiến là 1.400 người.


Ngày 18-3:

Quốc hội Bê-la-ru-xi-a thông qua quyết định bắt đầu từ ngày 20-3 sẽ thành lập lực lượng vũ trang riêng của nước cộng hòa. Hiện nay quân đội Bê-la-ru-xi-a có khoảng 160 nghìn người.


Ngày 20-3:

- Tại Ki-ép, diễn ra cuộc họp giữa các nhà lãnh đạo các nước cộng hòa của SNG. Các nhà lãnh đạo SNG đã ký 17 hiệp định, kể cả một cam kết thành lập lực lượng "các quan sát viên quân sự" để phái tới các điểm xung đột sắc tộc, chính thức công nhận nguyên soái Y. Sa-pô-sni-cốp là Tổng tư lệnh lực lượng chiến lược, Thượng tướng V. Xe-me-nốp làm Tư lệnh lực lượng vũ trang thông thuòng và Thượng tướng V. Xam-xô-nốp làm Tổng tham mưu trưởng các lực lượng vũ trang thống nhất.


Ngày 31-3:

- Nga tiến hành trọng thể lễ ký Hiệp ước Liên bang Nga tại điện Crem-li. Các nhà lãnh đạo của 18 nước trong 20 nước cộng hòa đã tham gia ký hiệp ước. Tác-ta-rơ-xtan và Trê-sni-a kiên quyết không ký hiệp ước này.

- Xô-viết tối cao Trê-sni-a ra quyết định từ ngày

1- 4-1992, tất cả các doanh trại quân đội SNG đóng trên lãnh thổ Trê-sni-a đều thuộc về nước Cộng hòa này. Người phát ngôn của Xô-viết tối cao Trê-sni-a cho biết quyết định này đã được E. Sa-pô-sni-cốp ủng hộ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:02:02 pm
Ngày 3-4:

Tổng thống Nga B. En-xin bổ nhiệm hai thứ trưởng thứ nhất Bộ Quốc phòng Liên bang Nga là Thượng tướng P. Gra- trốp và Viện sĩ thông tấn Viện hàn Lâm khoa học Nga, phó Giám đốc viện Mỹ và Ca-na-đa A. Cô-cô-sin.


Ngày 5-4:

Cộng hòa liên bang Nga tổ chức kỷ niệm ngày quân đội. Trong tương lai không xa, ngày 5-4 sẽ thay thế cho ngày quân đội và hải quân Liên Xô 23-2 (ngày 5-4 là ngày kỷ niệm trận đánh năm 1242 trên hồ Trút-xcôi-e giữa quân Nga với thập tự quân Đức, với thắng lợi giòn giã của quân Nga).


Ngày 6-4:

Tổng thống U-crai-na L. Cráp-trúc ra sắc lệnh về các biện pháp khẩn cấp nhằm xây dựng lực lượng vũ trang U-crai-na, trong đó có việc thành lập Hải quân trên cơ sở Hạm đội Hắc Hải.


Ngày 7-4:

Tổng thống Nga B. En-xin ký sắc lệnh chuyển Hạm đội Hắc Hải sang thuộc thẩm quyền pháp lý của Liên bang Nga và đặt dưới sự chỉ huy của Tổng tư lệnh các lực lượng vũ trang hợp nhất SNG.

Sự kiện này được nối tiếp bằng lệnh cấm các máy bay của Hạm đội Hắc Hải cất cánh kể từ 9 giờ sáng (giờ Mát-xcơ-va) ngày 7-4 do Bộ tư lệnh lực lượng không quân U-crai-na đưa ra.


Ngày 8-4:

Cựu Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M.X. Goóc-ba-chốp được gọi tới Viện Kiểm sát Tối cao Nga để thẩm vấn với tư cách nhân chứng trong vụ điều tra hoạt động kinh tế tài chính của Đảng Cộng sản Liên Xô trước đây.


Ngày 9-4:

Tổng thống Nga B. En-xin và Tổng thống U-crai-na L. Cráp-trúc đã đạt được thỏa thuận tạm ngừng thực hiện sắc lệnh của cả hai bên về hạm đội Hắc Hải.


Ngày 13-4:

Hội đồng nhà nước Gru-di-a phê chuẩn quyết định thành lập các lực lượng vũ trang thống nhất riêng của mình. Lực lượng này bao gồm 13 đơn vị và hơn 20.000 người.


Ngày 15-4:

Đoàn đại biểu Bộ Quốc phòng A-déc-bai-gian và Bộ tư lệnh hải quân SNG đã đạt được thỏa thuận về việc phân chia Hạm đội Ca-xpi.

Theo thỏa thuận, 25% số tàu và tài sản khác thuộc về Nga, A-déc-bai-gian cũng được hưởng 25% như nước Nga. 50% số còn lại sẽ được quyết định trong quá trình đàm phán với sự tham gia của các nước có cửa ngõ đi ra biển Ca-xpi như Nga, Ca-dắc-xtan và Tuốc-mê-ni-a.


Ngày 18-4:

- Thứ trường Quốc phòng Gru-di-a, A. Ta-khi-ti-svi-li thông báo: "Cộng đồng các quốc gia độc lập SNG và Gru-di-a đã đi tới một "thỏa thuận cơ bản về việc phân chia Hạm đội Hắc Hải, theo đó Gru-di-a củng được một phần của hạm đội này".

- Đại hội lần thứ 23 Đoàn Thanh niên Cộng sản Lê-nin Liên Xô họp tại làng Men-đê-lê-ép thuộc ngoại ô Mát-xcơ-va. Đại iiội đã thông qua cương lĩnh và Điều lệ đoàn, bầu các cơ quan lãnh đạo. "Tuyên bố cương lĩnh " của đại hội nêu rõ mục tiêu chủ yếu của Đoàn là khôi phục nhà nước thống nhất gồm nhiều dân tộc Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết - một liên bang tự nguyện của các dân tộc, đấu tranh nhằm thủ tiêu mọi hình thức người bóc lột người.


Ngày 25-4:

Tại trụ sở xỏ-viết quận Vô sản (Mát-xcơ-va) đã khai mạc Đại hội lần thứ nhất "Liên đoàn những người cộng sản" - một chính đảng coi mình là tổ chức kế thừa Đảng Cộng sản Liên Xô.


Ngày 26-4:

Các Bộ trưởng tài chính và Chủ tịch ngân hàng Trung ương các nước G-7 đã chấp thuận kế hoạch cung cấp cho Nga 24 tỉ đô-la Mỹ trong năm 1992, kể cả việc thiết lập quỹ 6 tỉ đô-la Mỹ đặt dưới sự bảo trợ của IMF để ổn định đồng rúp.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:04:14 pm
Ngày 5-5:

Quốc hội Crưm ra tuyên bố thành lập nước Cộng hòa Crưm. Tổng thống U-crai-na coi quyết định này là vi phạm hiến pháp U-crai-na.


Ngày 13-5:

Ủy ban xã hội điều tra hoạt động phản nhân dân, phản nhà nước của M.X. Goóc-ba-chốp đã thông qua nghị quyết gửi Viện trưởng Viện kiểm sát Nga đòi truy cứu hình sự và đưa Goóc-ba-chốp ra xét xử tại tòa án (Ủy ban này được thành lập ngày 12-01-1992 theo quyết định của cuộc mít tinh nhiều nghìn người tại Mát-xcơ-va. Tham gia Ủy ban có nhiều nhà bác học nổi tiếng, nhiều nhà văn, nhà hoạt động văn hóa, ngoại giao, quân sự, kinh tế, v.v...).


Ngày 15-5:

Tổng thống 6 nước Cộng hòa trong SNG là Nga, Ca-đắc- xtan, Ư-dơ-bê-ki-tan, Tuốc-mê-ni-a, Ác-mê-ni-a và Tát-gi-ki-xtan ký tắt Hiệp ước an ninh tập thể.


Ngày 18-5:

Đại tướng P. Gra-chốp được bổ nhiệm làm Bộ trưởng Quốc phòng Nga.


Ngày 21-5:

Quốc hội Nga bỏ phiếu cho rằng, việc chuyển giao Cnrm từ Nga sang U-crai-na năm 1954 là trái hiến pháp và không có giá trị pháp lý.


Ngày 23-5:

Quốc hội Môn-đô-va họp phiên bất thường để thảo luận tình hình trong nước "do sự can thiệp quân sự của nước ngoài", đòi Liên bang Nga nhanh chóng chấm dứt can thiệp quân sự, rút tập đoàn quân số 14 khỏi lãnh thổ Môn-đô-va.


Ngày 30-5:

Thượng tướng P. Cô-đi-lốp-xki, Bộ trưởng Quốc phòng Bê-la-ru-xi-a tuyên bố học thuyết quân sự của Bê-la-ru-xi-a là mang tính phòng thủ thuần túy và Bê-la-ru-xi-a không có ý định tấn công ai, còn tất cả vũ khí hạt nhân chiến thuật đã được đưa ra khỏi Be-la-ru-xi-a".



Ngày 1-6:

Tổng thống Môn-đô-va M. Xne-gua đã tố cáo "các thế lực đế quốc" phá hoại nền kinh tế Môn-đô-va bằng cách kéo dài cuộc chiến tranh ở Prit-na-xtơ-rô-vi-e, cho rằng Nga "xâm lược" bờ tả sông Dne-xtơ-ra


Ngày 2-6:

Các bác sĩ A-déc-bai-gian gửi thư cho các bác sĩ toàn thế giới bày tỏ mối lo ngại trước việc Ác-mê-ni-a dùng các loại đạn pháo có chất độc hóa học bắn vào các vùng dân sự của A-déc-bai-gian.


Ngày 7-6:

Ở khu vực gần Cu-li-áp-xca va Khun-gian-đê diễn ra các trận đánh nhau rất dữ dội giữa các lực lượng vũ trang của chính phủ và phe đối lập ở miền Nam Tát-gi-ki-xtan.


Ngày 8-6:

Tuốc-mê-ni-a và Nga ký nghị định thư về hợp tác quân sự giữa hai nước. Nghị định thư quy định quân đội quốc gia của Tuốc-mê-ni-a sẽ được thành lập từ 2 quân đoàn và các đơn vị khác đặt dưới sự lãnh đạo chung của Tuốc-mê-ni-a và Nga.


Ngày 13-6:

Tổng thống Nga B. En-xin, ký sắc lệnh thành lập các quân đoàn bảo vệ biên giới trực thuộc Bộ An ninh Nga.


Ngày 16-6:

Tổng thống Nga B. En-xin thăm chính thức Mỹ. Tổng thống Mỹ G. Bu-sơ thông báo rằng Mỹ và Nga đã thỏa thuận được với nhau về việc tiếp tục cắt giảm kho vũ khí hạt nhân tầm xa của hai nước xuống dưới mức quy định của hiệp ước START.


Ngày 19-6:

E. Sê-vác-nát-de, Chủ tịch Hội đồng Nhà nước Gru-di-a tuyên bố lên án Nga "xâm lược trực tiếp chống nước Cộng hòa Gru-di-a"


Ngày 22-6:

Xẩy ra các cuộc xung đột ở Ben-de-rư (Môn-đô-va) làm hơn 1000 người chết và bị thương.


Ngày 30-6:

Chính phủ Nga đưa ra chương trình tư nhân hóa, trong đó xác định tới năm 1995 phải tư nhân hóa được 1/2 tổng số các xí nghiệp lớn.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:05:26 pm
Ngày 4-7:

Ủy ban những người cộng sản toàn Liên Xô tổ chức Đại hội lần thứ XXIX Đảng Cộng sản Liên Xô tại Pu-ski-nô, ngoại ô Mát-xcơ-va. Có 90 đại biểu thuộc 7 nước Cộng hòa của Liên Xô cũ tham gia Đại hội. Khách mời tại Đại hội có đại diện các đảng thuộc phong trào Tổ quốc ở Liên bang Nga, các đại diện của Đảng Cộng sản Hy Lạp và Trung Quốc. Các đại biểu thông qua Nghị quyết gọi Đại hội này là "Đqi hội phục hưng".


Đại hội đã thông qua 3 văn kiện: "Đề cương chương trình chống khủng hoảng", "Nghị quyết về tình hình chính trị nội bộ và nhiệm vụ của những người cộng sản bảo vệ các quyền lợi của nhân dân lao động" và "Cương lĩnh hành động của Đảng Cộng Sản Liên Xô". Cương lĩnh nêu rõ mục tiêu cuối cùng của Đảng Cộng sản Liên Xô là "xây dựng một xã hội công bằng và không có giai cấp". Hoạt động của Đang dựa trên sự vận dụng sáng tạo học thuyết Mác - Lê-nin. Nhiệm vụ chính của những người cộng sản là "khôi phục quyền lực thực sự của nhân dân - quyền lực của các Xô-viết".


Đại hội đã nhất trí khai trừ M. X. Goóc-ba-chốp ra khỏi Đảng, quyết định chấm dứt quyền hạn của UBTU củ của Đảng Cộng sản Liên Xô và bầu các cơ quan lãnh đạo mới của Đảng. Ông S. Xcơ-vô-rơ-xốp, chủ tịch UB những người cộng sản toàn Liên bang đã được bầu làm Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô.


Ngày 6-7:

Các nhà lãnh đạo 11 nước Cộng hòa thuộc SNG tiến hành cuộc họp cấp cao lần thứ 6 nhằm thảo luận về các lĩnh vực quân sự và kinh tế, trong đó trọng tâm là quyền kiểm soát trên lĩnh vực hạt nhân chiến lược.


Ngày 7-7:

- Tại hội nghị G-7 ớ Muy-ních, Nhật Bản bắt đầu yêu cầu các nước G-7 phải gây áp lực để giải quyết vụ tranh chấp quần đảo Cu-rin giữa Nhật Bản và Nga. Các nước G-7 đã nhất trí với đề nghị này của Nhật Bản.

- Tại Mát-xcơ-va khai mạc phiên họp của Tòa án Hiến pháp liên bang Nga xem xét vấn đề các sắc lệnh của Tổng thống Nga tạm đình chỉ hoạt động của Đảng Cộng sản Liên Xô và Đảng Cộng sản Nga có phù hợp với Hiến pháp không cũng như tính hợp hiến của Đảng Cộng sản Liên Xô và Đảng Cộng sản Nga.


Ngày 8-7:

Xô-viết tối cao Nga phê chuẩn Hiệp ước về các lực lượng vũ trang thông thường ở châu Âu (CFE) ký ngày 19-11-1990 tại Pa-ri và Hiệp định về các nguyên tắc và quy trình thực hiện Hiệp ước CFE ký ngày 15-6-1992 tại Ta-sken.


Ngày 13-7:

Bắt đầu cuộc trao đổi ý kiến giữa Nga và Mỹ tại Mát-xcơ-va để nghiên cứu các bước cụ thể trong việc đề ra khái niệm mà hai bên có thể chấp nhận được về hệ thống toàn cầu bảo vệ cộng đồng thế giới (hệ thống bảo vệ toàn cầu chống tên lửa đạn đạo).


Ngày 21-7:

Tại Crem-li, Tổng thống Nga B. En-xin và Tổng thống Môn-đô-va M. Xne-gua ký hiệp định về việc chấm dứt cuộc xung đột đẫm máu ở khu vực Pri-đne-xtơ-rô-vi-e. Theo hiệp định này những người nói tiếng Nga ở dọc bờ tả ngạn sông Đơ-ne-xtơ-rơ sẽ được quyền quyết định tương lai của họ trong trường hợp có bất kỳ sự thay đổi quy chế nào ở Môn-đô-va.


Ngày 22-7:

Phát biểu tại cuộc gặp tư vấn với các ngoại truảng các nước ASEAN tại Ma-ni-la (Phi-líp-pin), Ngoại trưởng Nga A.Cô-dư-rép đề nghị thỏa thuận về các biện pháp tin cậy ở châu Á - Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương. A. Cô-dư-rép tuyên bố Nga sẵn sàng phát triển sự hợp tác quân sự và kỹ thuật quân sự với các nước ASEAN. Nga chủ trương một sự có mặt xây dựng ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương.


Ngày 24-7:

Xô-viết tối cao Áp-kha-di-a thông qua quyết định phục hồi hiến pháp Cộng hòa tự trị Áp-kha-di-a (trong thành phần Gru-di-a) năm 1925 quy định nước Cộng hòa là một nhà nước xã hội chủ nghĩa có chủ quyền (ngày 25-7-1992, Hội đồng Nhà nước Gru-di-a đã bác bỏ hiệu lực quyết định này).


Ngày 29-7:

Cục trưởng Cục thông tin báo chí Bộ Ngoại giao Nga X.Y-a-xtơ tuyên bố: "Với tư cách là một nước kế thừa Liên Xô, nước Nga giữ nguyên tất cả các cam kết của Liên Xô trong các hiệp ước và hiệp định quốc tế".


Ngày 31-7:

Đại hội đồng Liên Hợp Quốc bỏ phiếu chấp nhận Gru-di-a là thành viên thứ 179 của Liên Hợp Quốc (các nước Cộng hòa Ban-tích đã trở thành thành viên Liên hợp quốc từ tháng 9-1991 và 8 nước khác trong SNG đã gia nhập Liên Hợp Quốc từ 2-3-1992).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:09:44 pm
Ngày 3-8:

Tại Crưm, Tổng thống Nga En-xin và Tổng thống U-crai-na Cráp-trúc ký hiệp định về hạm đội Hắc Hải. Theo Hiệp định, hạm đội này sẽ tách khỏi sự chỉ huy của SNG và trở thành hạm đội hợp nhất Nga - U-crai-na với một bộ chỉ huy chung.


Ngày 5-8:

- Tòa án Hiến pháp Liên bang Nga tuyên bố đình hoãn vô hạn phiên tòa xét xử tính chất hợp hiến của Đảng Cộng sản Liên Xô và tính chất hợp hiến của các sắc lệnh do B. En-xin ban hành nhằm giải tán Đảng Cộng sản Liên Xô.



Đầu tháng 9.

Trong tổng số 350.000 quân Liên Xô trước đây đóng tại Đông Đức chỉ còn lại 176.000 quân. Qúa trình rút toàn bộ quân SNG ra khỏi Đông Đức sẽ kết thúc vào cuối năm 1994.


Ngày 4-9:

- Quốc hội nước Cộng hòa Ma-kê-đô-ni-a đã bầu ông B.Cơ-uen-cốp-xki, người đứng đầu liên minh dân chủ (SDU) của những người cộng sản trước đây làm thủ tướng nước Cộng hòa.

- Chính phủ Liên bang Séc và Xlô-va-ki-a thông qua các dự luật về chấm dứt sự tồn tại của liên bang. Bộ trưởng Quốc phòng Cộng hòa Liên bang Séc và Xlô-va-ki-a I.An-đrầy-chắc cho biết, Liên bang sẽ được phân chia một cách êm dịu và có tổ chức.


Ngày 7-9:

- Tổng thống Tát-gi-ki-xtan R. Na-bi-ép tuyên bố từ chức trước sức ép của phe đối lập. Ông A. Ix-tan-đa-rốp, Chủ tịch Xô-viết tối cao Tát-gi-ki-xtan tạm thời giữ chức Tổng thống nước cộng hòa.

- Mỹ ký với Nga một hiệp định về việc Mỹ mua quặng U-ra-ni-om đã làm giàu trong các đầu đạn hạt nhân sẽ gỡ bỏ của Nga với tổng số là 500 tấn.


Ngày 12-9:

- Thị trấn Phi-du-li thuộc A-déc-bai-gian đã bị một đơn vị cơ giới của Ác-mê-ni-a bắn phá dữ dội.

- Các bên chống đối nhau tại miền Nam Tát-gi-ki-xtan tuyên bố sẽ ngừng bắn từ 20 giờ ngày 13-9.


Ngày 15-9:

Chính phủ Nga thông qua một số biện pháp nhằm chấm dứt chương trình vũ khí sinh học.


Ngày 19-9:

- Chiến sự diễn ra ở gần Cư-rơ-gan-ti-u-ba (Nam Tát-gi-ki-xtan) giữa các lực lượng Hồi giáo và những người ủng hộ Tổng thống bị phế truất Na-bi-ép.

- Đảng Cộng sản Ca-dắc-xtan tổ chức Đại hội bất thường lần thứ 20 tại An-ma A-ta với khoảng 100 đại biểu từ các khu vực của Ca-dắc-xtan.


Ngày 20-9:

Ex-tô-ni-a tiến hành bầu cử Quếc hội và Tông thống. Những người mới chuyển đến lập nghiệp ở Ex-tô-ni-a sau chiến tranh thế giới thứ hai không được tham gia bầu cử. (Đây chủ yếu là những người nói tiếng Nga, chiếm khoảng 40% dân số Ex-tô-ni-a.


Ngày 25-9:

Xô-viết tối cao Crưm thông qua những sửa đổi và bổ sung Hiến pháp của nước Cộng hòa Crưm. Theo đó, Crưm là một quốc gia pháp quyền và dân chủ trong thành phần U-crai-na.


Ngày 27-9:

Tình trạng khẩn cấp được ban bố tại Nam-chích, thủ đô của nước Cộng hòa tự trị Ca-dác-di-nô Ban-ca-ri-a (thuộc Liên bang Nga) sau khi xung đột nổ ra vì những người biểu tình cố chiếm các trụ sở của chính phủ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 28 Tháng Mười, 2022, 07:10:50 pm
Ngày 25-10:

Cộng hòa Lít-va tiến hành bầu cử Quốc hội. Đảng Lao động dân chủ Lít-va (trước đây là Đảng Cộng sản Lít-va tách khỏi Đảng Cộng sản Liên Xô tháng 12-1989) thu được 73 trong số 141 ghế.


Ngày 29-10:

Tổng thống Nga B. En-xỉn kỷ lệnh tạm ngừng rút quân đội Nga khỏi ba nước Ban-tích. Việc rút quân sẽ chỉ được khôi phục sau khi Nga ký với các nước Ban-tích các hiệp định quy định cách thức rút quân đội Nga và các biện pháp bảo vệ xã hội cho các quân nhân và gia đình họ.


Ngày 31-10:

- Bộ Quốc phòng Tát-gi-ki-xtan ra lời kêu gọi nhân dân Tát-gi-ki-xtan, đại diện tất cả các dân tộc và bộ tộc sống trên lãnh thổ nước Cộng hòa tích cực tham gia thành lập các lực lượng vũ trang Tát-gi-ki-xtan.

- Tại nhiều điểm dân cư thuộc quận ngoại ô thành phố Vla-đi-cáp-ca-dơ (Bắc Ô-xet-ti-a) đã diễn ra các trận đụng độ giữa các nhóm vũ trang của người In-gu-sé-ti-a cực đoan với người Bắc Ô-xet-ti-a địa phương và các đơn vị quân dã chiến bộ nội vụ Bắc Ô-xet-ti-a.

- Theo báo cáo của Ủy ban thống kê nhà nước Nga trong 10 tháng đầu năm 1992, sản xuất công nghiệp của Nga giảm 18% so với cùng kỳ năm trước, trong 10 tháng kim ngạch ngoại thương giảm 20%, xuất khẩu giảm 34%, nhập khẩu giảm 21%. Tính đến tháng 9 có tới 14 triệu người có mức thu nhập dưới mức nghèo khổ, không đủ tiền mua thức ăn, thuốc chữa bệnh.


Ngày 1-11:

Chiến sự ác liệt lại diễn ra tại vùng ngoại ô thủ đô Đu-san-be (Tát-gi-ki-xtan).


Ngày 4-11:

- Quốc hội Nga phê chuẩn Hiệp ước hạn chế vũ khí tiến công chiến lược (START) đã được M.X. Goóc-ba-chốp và G. Bu-sơ ký năm 1991 tại Mát-xcơ-va.

- Tại Mát-xcơ-va, diễn ra cuộc họp của Hội đồng các Bộ trưởng quốc phòng các nước thành viên SNG. Cuộc họp đã thông qua hai trong số ba dự thảo hiệp định: về hội đồng các Bộ trưởng Quốc phòng và Tuvên bố của các nguyên thủ quốc gia về việc bảo vệ các nạn nhân của các cuộc xung đột vũ trang trong SNG.


Ngày 6-11:

Chủ tịch Quốc hội Na-khi-che-van G. A-li-ép được bầu làm Chủ tịch Ủy ban tổ chức đảng "A-déc-bai-gian mới". Ông A-li-ép trước đây là ủy viên Bộ Chính trị Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, Bí thư thứ nhất Trung ương Đảng Cộng sản A-déc-bai-gian.


Ngày 10-11:

Nga đưa khoảng 3000 quân và xe bọc thép tới khu vực biên giới In-gu-xê-ti-a Trê-sni-a nhằm ngăn chặn cuộc xung đột sắc tộc đang lan rộng ở Cáp-ca-dơ.


Ngày 15-11:

Tiến hành vòng hai cuộc bầu cử Quốc hội Lít-va. Đảng lao động dân chủ Lít-va (Đảng Cộng sản Lít-va trước đây) giành được 80 trong tổng số 141 ghế của Quốc hội.


Ngày 17-11:

Chính phủ Nga và Môn-đô-va ký hiệp định về việc quân đội Nga sẽ rút khỏi Môn-đô-va trong vòng 4 tháng.


Ngày 5-12:

Đại hội đầu tiên của Đảng Cộng sản Nga đã khai mạc tại Mát-xcơ-va để thông qua Điều lệ và bầu ban lãnh đạo của Đảng.


Ngày 16-12:

Tại cuộc họp báo ở Bruc-xen Tổng thống An-ba-ni X. Be-ri-xa đã chính thức xin gia nhập khối NATO. Nga va Ba Lan cũng bày tỏ mong muốn gia nhập tổ chức nay nhưng chưa đệ đơn chính thức.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:12:05 pm
PHỤ LỤC 1
CUỘC ĐẢO CHÍNH HỮU DANH VÔ THỰC VÀ ĐẢO CHÍNH THẬT SỰ


A.LU-KT-A-NỐP*
(Cựu chủ tịch Xô-viết tối cao Liên Xô trước đây
Trả lời một số câu hỏi của các công dân Nga –
Bài đăng trên báo "Công khai" ra ngày 21 - 28-1 và 4-2-1993


KHÔNG THỂ IM LẶNG

Tôi nhận được bức thư của một bà già nghỉ hưu ở Vôn-ga-grát, bà đã từng tham gia chiến tranh giữ nước. Bức thư có tính chất đòi hỏi: "Tôi đã đọc bài trả lời phổng vấn của ông trong báo "Sự thật Côm-xô-môn". Nói chung, rời rạc. Không thể hiểu tại sao trong ba ngày chính biến tháng Tám lại có thể đảo lộn được đất nước, kéo nó từ chủ nghĩa xã hội trở về chủ nghĩa tư bản.


Người ta bôi nhọ ông, buộc tội ông: Vậy mà ông im lặng. Ông biết tất cả những người đó: cả Goóc-ba-chốp, cả Griu-trơ-cốp, cả En-xin. Trên thực tế cái gì đã diễn ra? Ai có lỗi trong cảnh khổ cực của mọi người, trong những dẫy hàng dài vô tận chờ mua hàng, trong các vụ đầu cơ trục lợi, trong việc làm cho chúng tôi, những người già, bị mất đi những khoản tiết kiệm cuối cùng, trong sự đổ vỡ của Liên bang và trong nước mắt của những người di tản?

Ông không thể im lặng. Hãy nói lên toàn bộ sự thật?".

Bức thư thống khổ của một người nổi giận. Có thể cuối cùng nó đã buộc tôi phải cầm bút, chọn lọc những vấn đề gay cấn nhất liên quan đến các sự kiện tháng Tam và sau tháng Tám mà tôi đã phải trả lời trong các bao "Độc lập", "Sự thật", "Tin tức Mát-xcơ-va", "Nước Nga Xô-viết", "Các luận chứng và sự việc". Có không ít câu hỏi của các phóng viên nước ngoài: I-ta-li-a, Pháp, Mỹ, Hy Lạp, Hà Lan, Na-uy và Li-băng. Cuối cùng, hầu như ngày nào cũng có thư gửi về đây, "Mat-tơ-rốt-xki-a Chi-si-ma", thư gửi từ khắp mọi miền của đất nước. Trong nhiều bức thư có những câu hỏi mà tôi không thể không trả lời.


Vâng, thực sự là tôi im lặng trong cuộc điều tra vì cho rằng mình vô tội, tôi khước từ mọi cuộc tiếp xúc với Viện Kiểm sát và những "ông chủ" của nó. Bởi vì nó có rất nhiều vấn đề không liên quan đến khía cạnh luật hình sự của bộ "Hồ sơ về Ủy ban Nhà nước về tình trạng khẩn cấp" dày 140 tập, không cần trích dẫn các lời khai của bị can mặc dù chúng được in và phổ biến rộng rãi, trái với luật pháp quy định, hơn nữa trước hết lại được phổ biến bởi chính Viện Kiểm sát. Rõ ràng bản ghi những lần hỏi cung đầu tiên được tuồn ra từ tay Viện Kiểm sát và trước tiên được đăng trên tạp chí Đức "Spigel", sau đó mới trên báo chí nước ta. Độc quyền công khai cái gọi là các ấn phẩm điều tra mà thực chất là công bố các lời khai của các bị can và nhân chứng thuộc về báo ảnh "Ngon lửa nho". Cuốn sách "Âm mưu Crem-li" do các công tố6 viên viết đã được bán và quảng cáo rộng rãi. Sau cuốn sách này là cuốn "Cuộc bạo loạn" cho các độc giả nước ngoài với lời tựa của Tổng thống Nga.


Trả lời tất cả các câu hỏi thật không đơn giản. Mỗi một câu trả lời của tôi đều được lọc qua chiếc sàng xuất bản "dân chủ", còn số lượng của các báo độc lập thật sự lại rất không đáng kể. Vì vậy phải gộp những câu hỏi điển hình như trong số những câu hỏi gửi đến mà câu trả lời đã có trong các cuộc trả lời phỏng vấn của tôi và trong thư trao đổi riêng với các độc giả. Các câu trà lời đó có thể gộp lại thành một cuốn nhỏ về những gì tôi biết, những gì tôi suy nghĩ trong những đêm dài tù ngục, những gì tôi không thể không kể ra.


Người phụ nữ - chiến sĩ lão thành của cuộc chiến tranh và trong lao động từ Vôn-ga-grat đã đòi hỏi chính đáng. Có lẽ thực sự tôi không thể im lặng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:13:22 pm
BI KỊCH CỦA LIÊN BANG

Ông nghĩ thế nào, cái gì là nguyên nhân chính làm cho Liên bang Xô-viết tan vỡ?

Sự sụp đổ của nhà nước Liên bang Xô-viết là kết quả tác động qua lại của nhiều lực lượng phá hoại.

Trước hết đó chính là những lực lượng theo định hướng tư bản chủ nghĩa khoác áo dân tộc. Hãy thổi bay lớp bụi dân tộc trên tấm áo của họ và sẽ thấy dưới đó là một kẻ tư hữu tham lam.

Môi trường nuôi dưỡng các kiện tướng loại này tất nhiên không chỉ là tinh thần của chủ nghĩa phân lập và dân tộc chủ nghĩa trước đây được giấu kín. Vai trò tiêu cực ở đây còn thuộc về chủ nghĩa tập trung thái quá trong quản lý và các cơ quan Liên bang không chú ý đến lợi ích phát triển kinh tế và xã hội của các nước cộng hòa, đến việc sử dụng hợp lý các tài nguyên thiên nhiên và rất nhiều trường hợp không tôn trọng văn hóa, ngôn ngữ và tập quán dân tộc của họ. Sự phản ứng mạnh mẽ của chính quyền Liên bang trước bất kỳ, đôi khi thậm chí cả biểu hiện rất nhỏ của tình cảm dân tộc chỉ càng đẩy họ vào hoạt động bí mật và do đó làm cho đám sình lầy có hiệu quả. Trên bề mặt tất cả đều yên lặng, vang lên những lời êm ái vì tình hữu nghị giữa các dân tộc, nhưng bên trong âm ỉ sự hằn thù giữa các dân tộc không bao giờ tắt, sự không hiểu và bất đồng lẫn nhau.


Không còn là bí mật đối với bất kỳ ai nữa, rằng khối thống nhất của các nước cộng hòa trong thành phần Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết phần nhiều được quyết định bởi cơ cấu tập trung, chứ không phải Liên bang của Đảng Cộng sản cầm quyền. Một thời gian dài các tổ chức Đảng của các nước cộng hòa là những bộ phận cấu thành của Đảng Cộng sản Liên Xô thống nhất. Có nghĩa là mọi sự bổ nhiệm và thuyên chuyển cán bộ chủ chốt đều xuất phát từ Mát-xcơ-va. Các cuộc bầu cử chọn lựa đại biểu kem theo việc gạt bỏ một bộ phận đáng kể trong thành phần của họ những đại diện của cái gọi là các dân tộc không bản xứ và xu hướng chung giảm nhẹ sự lãnh đạo của Đảng đã cho phép các cán bộ dân tộc địa phương nhanh chong hiểu rằng, giờ đây có thể bảo vệ mình trước nguy cơ cách chức hoặc thuyên chuyển tùy tiện theo ý chí của trung ương. Phương tiện bảo vệ này là khẩu hiệu chủ quyền dân tộc. Vậy là bổ sung cho cái thực tế khách quan đã có thêm thực tế chủ quan mạnh mẽ, đó là quyền lợi cá nhân mà B.O-lây-nhi-cốp đã gọi một cách tinh tế là “chủ nghĩa công danh dân tộc”. Ông vua đảng của nước cộng hòa, ông tỉnh trưởng mới ngoi lên, ông giám đốc bụng phệ, giờ đây ngụy trang bằng những lời tuyên bố về bảo vệ quyền lợi dân tộc có thể coi thường trung ương cao xa trước đây. Nếu như trung ương bắt đầu "xử lý", bảo vệ quan điểm của mình thì sẽ có hàng loạt cuộc mít tinh, biểu tình dân tộc và dân tộc chủ nghĩa, các mặt trận dân tộc và nhân dân có xu hướng chống cộng sẽ ra đời. Chỉ cần một tia lửa nhỏ và thế là đám cháy hầu như không sao dập tắt nổi.


Điều đó đã xảy ra như ở Pri-ban-tích khi vin vào "chế độ độc tài trung ương" trong chính sách cán bộ và ngôn ngữ, trong việc sử dụng tài nguyên thiên nhiên, người ta đã khuấy động được hàng loạt khía cạnh ý thức dân tộc và song hành với nó là chủ nghĩa dân tộc mà trong một giai đoạn nhất định đã được xóa mờ. Và tất cả bắt đầu tưởng chừng từ cái nhỏ - từ những vấn đề ngôn ngữ, biểu tượng dân tộc, xác định giờ địa phương, điều chỉnh tên một số thành phố. Những kết thúc, như mọi người đã thấy, bằng sự nắm quyền của các lực lượng tư sản dân tộc hiếu chiến và bằng việc các nước cộng hòa Ban-tích tách khỏi Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết. Sau đó, kinh nghiệm phân lập này bắt đầu đuạc nhân bản ở Môn-đô-va, Da Cáp-ca-dơ, Trung Á và hàng loạt nơi khác.


Các nhà tư tưởng của chủ nghĩa phân lập ở nhiều nước cộng hòa đã trưởng thành nhanh chóng đến mức ngạc nhiên. Thoạt đầu, họ tích cực khai quật lịch sử chiếm hữu nô lệ và "áp bức đế chế". Sau đó xuất hiện học thuyết của chủ quyền "tuyệt đối", chính sách hạn chế quyền của cái gọi là các kiều dân. Cuối cùng, với sắc mầu rực rỡ đã nở rộ các quan điểm "chủ quyền kinh tế", những quan điểm bỏ rơi Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết và đương nhiên trung ương Liên bang không còn lãnh thổ của mình, không còn cả sở hữu.


Rất tiếc là các cơ quan quyền lực và quản lý của Liên Xô đã không biết đáp lại thích đáng và cái chính là kịp thời trước sự thách thức của chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa phân lập hiếu chiến. Các nhà hoạt động đảng kiểu như A.I-a-cốp-lép đã khuyên: nói chung không cần quan tâm đến những quá trình đó, kể cả những biểu hiện cuồng tín của tôn giáo dân tộc ở một số nơi. Tổng thống Liên bang ngày càng hy vọng vào khả năng thuyết phục và uy tín của mình nhưng sau các sự kiện ở Ba-cu. Tbi-li-xi và Vi-nhút, uy tín đó đã tan như sương mù buổi sáng. Các chuyến đi của Goóc-ba-chốp đến Ác-mê-ni-a và Lít-va, đã không làm cho khát vọng dân tộc - đối đầu ở đó nguội đi một độ nào. Kể từ Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ nhất, các mâu thuẫn dân tộc hầu như đã trở thành người bạn đường hàng ngày trong đời sống Quốc hội. Phe đối lập trong Quốc hội đã sử dụng khéo léo nhân tố dân tộc trong cuộc đấu tranh chống lại ban lãnh đạo Liên bang.


Trong tình thế cực kỳ phức tạp này, lập trường của Nga và những người lãnh đạo nước Nga có vai trò rất quan trọng. Tháng 5 - tháng 6 năm 1990, Đại hội đại biểu nhân dân Nga lần thứ nhất đã quyết định số phận của Liên bang. Bản Tuyên ngôn của Đại hội về chủ quyền của Liên bang Nga đã khẳng định ưu thế của luật pháp các nước cộng hòa đối với luật pháp Liên bang và do đó mở ra khả năng "hợp pháp" cho cuộc đấu tranh với trung ương liên bang, chuyển toàn bộ hệ thống quản lý trên phần lớn các lãnh thổ đất nước cho chính quyền Nga. Cuộc điều hành của các bản tuyên ngôn tương tự ở các nước cộng hòa Liên bang khác và sau đó ở cả các nước cộng hòa tự trị đã được khởi xướng như vậy.


Sau một thời gian ngắn, nhiều đại biểu của Nga cũng phải thừa nhận rằng, chính từ đó đã bắt đầu sự phá phách cấp tập nhà nước Liên bang của chúng ta trong các khía cạnh chính trị, kinh tế và quân sự. Các đại biểu đó nói: "Bước đầu tiên theo hướng này là do chính chúng ta làm tại Đại hội lần thứ nhất khi quyết định về chủ quyền quốc gia của Liên bang Nga. Tất cả chúng ta đều có lỗi và những người lãnh đạo của chúng ta đã biến cuộc đấu tranh chống những thiếu sót cũng như chống những chính trị gia cụ thể trong chính quyền Liên bang thành cuộc đấu tranh chống Nhà nước và các cơ sở của nhà nước này" (Xem báo "Nước Nga Xô-viết", ngày 11 và 21-4-1992).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:14:13 pm
Đất nước bước vào con đường phi nhất thể hóa. Về vấn đề này, tôi cùng với M.Goóc-ba-chốp và N.Rư-scốp đã phát biểu khi dự phiên họp của Đại hội Nga. Cựu tổng thống Liên Xô thích nói "quá trình đá bắt đầu" làm sao? Nhưng đó là một quá trình có tính phá hoại nhất.

Phải nói rằng, trong một thời gian dài quá trình này có liên quan chặt chẽ với sự đối đầu cá nhân giữa Tổng thống Liên bang và Tổng thống Nga. Các nhà lãnh đạo của hàng loạt các nước cộng hòa khác nhau cũng không tụt hậu trong cuộc đấu tranh này; họ có những dự tính đối với Trung ương Liên bang và với nước Nga. Nếu như lột bỏ bức bình phong lời nói và gọi tất cả các sự việc bằng đúng tên của chúng thì đằng sau chống đối Trung ương Liên bang là cả một cuộc đấu tranh quyết liệt vì quyền lực, trong đó lợi ích chân chính của các dân tộc, của hàng triệu người dân lương thiện và số phận của cường quốc vĩ đại thường bị đẩy xuống hàng thứ hai. Trong cuộc đua tranh quyền lực của mình, các nhà lãnh đạo của các nước cộng hòa nhiều khi đơn giản mà quên mất rằng, họ đã bắt đầu từ những thực tế và khẩu hiệu cao cả nào. Và tất cả những điều này đã phá vỡ những cơ cấu thống nhất lẽ ra không phải phá. Kết quả tất yếu là cuộc khủng hoảng kinh tế ngày càng trượt mạnh và đời sống nhân dân ở tất cả các nước cộng hòa giảm sút nghiêm trọng.


Trong những điều kiện như vậy cần phải hành động, cố gắng bằng cách nào đó ổn định tình hình, kiềm chế sự tan rã ngày càng gia tăng của nhà nước liên bang. Để khởi đầu, hoàn toàn có thể chỉ cần xem xét lại phần tương ứng của Hiến pháp Liên Xô và ban hành các đạo luật Liên bang, kiên quyết khẳng định chủ quyền và mở rộng quyền của các nước cộng hòa. Xô-viết tối cao Liên Xô đã ban hành sáu đạo luật như vậy, kể cả đạo luật về phân định thẩm quyền giữa Liên bang Xô-viết và các chủ thể của Liên bang, về trách nhiệm đối với sự việc vi phạm quyền bình đẳng dân tộc, về ngôn ngữ của các dân tộc Liên Xô, về trình tự giải quyết các vấn đề liên quan đến việc tách khỏi Liên Xô của nước cộng hòa liên bang. Đồng thời đã bắt đầu các cuộc tư vấn đề thảo ra các phương án đầu tiên của dự thảo Hiệp ước Liên bang mới. Nhưng các lực lượng chống đối trung ương không muốn dừng lại ở đây.


Chẳng hạn, ban lãnh đạo Nga đã đáp lại những nỗ lực này của chính quyền Liên bang bằng cái gì? Cuối tháng 10-1990 họ ban hành luật của Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga "Về hiệu lực các văn bản của Liên bang Xô-viết trên lãnh thổ Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga", trong đó quy định sẽ trừng phạt những công dân và người chức trách dám mạnh dạn thực hiện những đạo luật Liên bang mà không được Nga phê chuẩn; tức là, lần đầu tiên trong thực tiễn luật pháp quốc tế, việc tuân thủ pháp luật được tuyên bố là phạm pháp! Tiếp đó là Luật "Về bảo đảm cơ sở kinh tế cho chủ quyền Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga", theo luật này tất cả các cơ sở thuộc sở hữu nhà nước Viện lãnh thổ Nga, kể cả các cơ sở trực thuộc Trung ưang, được tuyên bố là sở hữu của Liên bang Nga. Sau đó, sự đối đầu chuyển sang lĩnh vực quan hệ ngân sách. Luật của nước Nga về xây dựng ngân sách năm 1991 đã thể hiện giấc mơ từ lâu của những người chống đối Trung ương Liên bang: Luật tuyên bố rằng, ngân sách sẽ được xây dựng trên cơ sở hệ thống một kênh thuế. Có nghĩa là, Liên bang mất nguồn tồn tại của mình. Sau nước Nga, các nước cộng hòa khác cũng bắt đầu đi theo con đường này. Sự sụp đổ của Liên bang bắt đầu; giống như những tảng băng tuyết trên núi cao đang sụt lở.


Cảm giác về mối nguy này bao trùm Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ tư triệu tập tháng 12 năm 1990. Các đại biểu rất lo lắng. Bằng cách bỏ phiếu theo tên họ và thông qua quyết định duy trì Liên bang Xô-viết như một Liên bang đổi mới của các nước cộng hòa có chủ quyền bình đẳng, duy trì tên gọi lịch sử của nó: "Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết" và quyết định tiến hành trưng cầu ý kiến toàn dân về việc duy trì sự thống nhất của Liên bang Xô-viết đổi mới.


Song, cả quyết định này cũng gặp sự chống đối quyết liệt. Ở một số nước cộng hòa, chính quyền đã cấm tiến hành trưng cầu ý dân. Ở Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga, lãnh đạo phong trào "Nước Nga dân chủ" và các lực lưựng đối lập khác đã kêu gọi các công dân trả lời "không" đối với câu hỏi duy trì Liên bang Xô-viết. Hàng loạt các báo do chính phủ Nga kiểm soát đã in áp phích, trong đó nước Nga trong thành phần Liên bang đổi mới được mô tả đằng sau song sắt nhà tù (xem "Báo nước Nga", 15-3-1991). Trước ngày trưng cầu dân ý, B.En-xin đã phát biểu tại câu lạc bộ điận ảnh và vô tuyến truyền hình Mát-xcơ-va cũng theo tinh thần đó. Nhiều cuộc mít tinh, hội họp quần chúng được tiến hành, tổ chức các cuộc tuần tra...


Nhưng, như mọi người đều biết, kết quả trưng cầu ý dân ngày 17-3-1991 cho thấy đông đảo quần chúng nhân dân chống lại sự tan rã của Liên bang: 76,4 phần trăm công dân tham gia trưng cầu ý dân với hơn 113,5 triệu người, tức là gần hai phần ba cử tri của đất nước đã bỏ phiếu tán thành duy trì và đổi mới Liên bang. Tưởng như tất cả đã về đúng vị trí của mình. Ý chí của đa số nhân dân phải trở thành luật pháp tối cao cho tất cả mọi người. Nhưng đất nước lại đắm chìm trong các cuộc bãi công và mít tinh. Lãnh đạo của hàng loạt các nước cộng hòa công khai kêu gọi không đếm xỉa đến kết quả trưng cầu ý dân. Nhiều người đưa ra kiến nghị chuyển sang các cơ sở hoàn toàn mới không mang lại tính chất Liên bang cho sự thống nhất ở các nước cộng hòa.


Ngay từ ngày 27-1-1991, các đại diện của "Nước Nga dân chủ" và các lực lượng đối lập khác tiến hành hội nghị dân chủ ở Khác-cốp đã quyết định giải thể Liên bang và thay nó bảng cộng đồng các quốc gia. Trong thời gian này phó chủ tịch thứ nhất Xô-viết tối cao Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga R. Kha-xbu-la-tốp đã cho đăng bản dự thảo Hiệp ước Liên bang của mình, trong đó đề nghị thành lập trên lãnh thổ đất nước không phải Liên bang mà là "Cộng đồng". Dưới góc độ luật pháp quốc tế đây là một khối thống nhất Liên bang các quốc gia có chủ quyền, không có quốc tịch Liên bang và không có Hiến pháp Liên bang (xem báo "Mê-ga-pô-li-êx-pres" ngày 24-1-1991). Trong tháng 2, trước ngày trưng cầu ý dân không lâu, đã có thông báo rằng những người lãnh đạo các nước cộng hòa Nga, U-crai-na, Bê-la-ru-xi-a và Ca-dắc-xtan đã cử đại diện đến Min-xcơ (không có sự tham gia của lãnh đạo Liên bang) để xem xét kiến nghị về việc thành lập "cộng đồng", thực chất là những kiến nghị xóa bỏ Liên bang Xô-viết hoặc ít ra là biến nhà nước Liên bang thống nhất thành cộng đồng Liên bang các quốc gia độc lập.


Hãy lưu ý các sự việc này. Chúng cho thấy rõ ràng tư tưởng thành lập SNG (không có trung ương Liên bang) đã xuất hiện trước tháng 8-1991 rất lâu. G.Buốc-bu-lết, một trong những tác giả của tư tưởng này rất tiếc rẻ là khi đó đã không thực hiện được tư tưởng đó. Cả B.En-xin cũng như vậy (xem báo "Tin tức", ngày 17-12-1991; "Báo độc lập", ngày 29-1-1992).


Nếu như ở đây tôi đã kể rất tỉ mỉ về những nguyên nhân và quá trình phá vỡ Liên bang thì chỉ nhằm sao cho mỗi một ai đọc những dòng này có thể tự nhận thấy những tiếng thở dài và những lời khóc than của hàng hoạt nhà lãnh đạo vì Liên Xô đã chết. Hãy biết rằng chính những người thở than, khóc lóc to là những người đã phá vỡ Liên bang một cách có phương pháp. Đó là nước mắt cá sấu và những ý đồ hiển nhiên muốn lảng tránh sự tức giận của hàng triệu người.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:15:20 pm
Có lẽ ông đã tham gia tất cả các cuộc thảo luận dự thảo Hiệp ước Liên bang mới. Bản dự thảo có củng cố các cơ sở của Liên bang Xô-viết không hay đã làm suy yếu chúng?

Để ngăn chặn sự đổ vỡ của Liên bang có hai con đường, con đường thứ nhất, như trên đã nói - sửa đổi đáng kể Hiến pháp hiện hành của Liên Xô thành bản Hiến pháp trong đó chứa đựng các luận điểm của bản Hiệp ước Liên bang đầu tiên - Hiệp ước năm 1922 dưới dạng chỉnh lý đôi chút. Đã có ý định bổ sung các luận điểm nay bằng những chuẩn mực mới cho phép không những không làm suy yếu Liên bang mà còn củng cố triệt để chủ quyền của các nước cộng hòa, mở rộng quyền của họ, bảo đảm tính độc lập của các cơ quan của các nước cộng hòa trong việc thực hiện các quyền đó.


Song, dần dần trước sức tấn công của đại diện hàng loạt các nước cộng hòa và các tổ chức nhà nước - dân tộc, đa số các đại biểu đều bắt đầu ngả về phía ký một Hiệp ước Liên bang mới và nó có thể trở thành bộ phận hữu cơ của Hiến pháp mới của Liên Xô. Do đó, từ giữa năm 1990, dưới mái nhà Xô-viết tối cao Liên Xô đã diễn ra các cuộc tư vấn của đại diện các nước cộng hòa, trong quá trình đó đã đề ra phương án đầu tiên của bản Hiệp ước Liên bang. Sau đó đã chuẩn bị thêm hai phương án nữa. Nhìn chung các phương án này đã xuất phát từ tư tưởng duy trì tính chất Liên bang của nhà nước ta, nhà nước mà lúc đầu được đề nghị lấy tên là "Liên bang các nước cộng hòa Xô-viết có chủ quyền" (tiếng Nga viết tắt vẫn là CCCP - N.D), sau đó đơn giản là "Liên bang các nước cộng hòa có chủ quyền". Trong các dự thảo này thể hiện khá rõ nét những quyền hạn riêng biệt của Liên bang, khẳng định ưu thế của Luật pháp Liên bang, giải quyết được các vấn đề tài sản Liên bang, tính toàn vẹn lãnh thổ của đất nước, quốc tịch thống nhất.


Vì thực chất lập trường có tính xuất phát điểm của các văn kiện này đã được cuộc trưng cầu ý dân ngày 17-3-1991 ủng hộ. Cuộc trưng cầu này đồng thời ủng hộ duy trì Liên bang của chúng ta đúng như "Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết, tức là ủng hộ việc giữ nguyên cả tính chất xã hội chủ nghĩa, cả hình thức Xô-viết, cả cơ cấu Liên bang của nhà nước chúng ta. Vì vậy khi tổng kết kết quả trưng cầu ý dân, Xô-viết tối cao Liên Xô đã thừa nhận phải làm cho dự thảo Hiệp ước Liên bang hoàn toàn phù hợp với quyết định trưng cầu ý dân bằng cách hoàn chỉnh dự thảo với sự tham gia của đại diện tất cả các nước Cộng hòa Liên bang và cộng hòa tự trị.


Song, một quyết định như vậy đã không được chấp nhận ở các nước cộng hòa do những nguyên nhân khác nhau. Sự nôn nóng xung quanh số phận của Liên bang không nguôi đi. Hơn nữa nó đã trở nên đơn giản là nguy hiểm, dễ bùng nổ. Cuộc chiến tranh pháp luật đã trở thành nỗi đau phá vỡ trật tự pháp luật thống nhất trong nước. Các quan hệ kinh tế quốc dân có nề nếp trước đây bị phá vỡ ngay trước mất. Các lò lửa xung đột giữa các dân tộc ngày càng thường xuyên và mạnh mẽ hơn.


Tất cả những điều này đã đẩy M.Goóc-ba-chốp đến tư tường trực tiếp tiếp xúc với các nhà lãnh đạo của chín nước cộng hòa. Trong cuộc gặp gỡ với họ ngày 23-4-1991 tại Nô-vô Ô-ga-rép ông đề nghị ký bản Tuyên bố chung về các biện pháp cấp bách nhằm ổn định tình hình trong nước và khắc phục cuộc khủng hoảng. Trong bản tuyên bố được thông qua đã thửa nhận cần phải khôi phục trật tự hiến pháp và chấp hành nghiêm chỉnh luật pháp Liên bang. Việc ký hiệp ước Liên bang mới có tính đến kết quả cuộc trưng cầu ý dân toàn Liên bang được coi là nhiệm vụ hàng đầu. Những người tham gia cuộc gặp gỡ đã quyết định không muộn hơn sáu tháng sau khi kí Hiệp ước Liên bang sẽ thông qua Hiến pháp mới của Liên bang tại Đại hội đại biểu nhân dân Xô-viết tối cao Liên Xô. "Quá trình Nô-vô Ô-ga-rép" đã bắt đầu như vậy.


Ngày nay, khi lật lại các trang tốc ký của các cuộc gặp gỡ Nô-vô Ô-ga-rép, nơi tôi đã có dịp tham gia, tôi hồi tưởng lại thấy các cuộc gặp đó diễn ra khó khăn làm sao. Và không phải ngẫu nhiên, lập trường của những người tham gia trái ngược nhau rất nhiều. Chẳng hạn, nếu như các kiến nghị của Bê-la-ru-xi-a và Ca-dắc-xtan gần gũi với việc duy trì và đổi mới Liên bang Xô-viết thì đại diện của U-crai-na, Kiếc-gi-di-a và một số nước cộng hòa khác lại bảo vệ tư tưởng "cộng đồng" theo kiểu cộng đồng châu Âu. Ban lãnh đạo Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Liên bang Nga không tán thành với những đề nghị duy trì quốc tịch Liên bang thống nhất và nhiều khía cạnh khác trong việc phân định quyền hạn của Liên bang và các nước cộng hòa. Giữa A-déc-bai-gian, Ác-mê-ni-a và hàng loạt các nước cộng hòa Trung Á có những bất đồng nghiêm trọng. Đại diện của các nước cộng hoa tự trị giữ một lập trường đặc biệt, họ đòi quy chế là người sáng lập Liên bang mới.


M.Goóc-ba-chốp đã chọn một chiến thuật khá độc đáo. Sau khi tạo cho tôi điều kiện bảo vệ tư tưởng Liên bang như một Liên bang đổi mới, bản thân ông đã cố gắng giữ vai trò trọng tài không thiên vị, lúc thì thống nhất với các lý lẽ nghị viện Liên bang và các kết quả trưng cầu ý dân, khi thì lại ngả về các nước cộng hòa. Phải nói thẳng ra rằng, trong tình hình như vậy, bảo vệ khối thống nhất của nhà nước Liên bang chúng ta là một việc hết sức khó khăn. Trong một số trường hợp tôi buộc phải ghi vào biên bản ý kiến riêng của mình. Phải ghi ngay vào văn bản dự thảo hiệp ước khi có một kiến nghị được M.Goóc-ba-chốp ủng hộ, đó là ý kiến sẽ gọi tên nước ta là "Liên bang các quốc gia có chủ quyền". Bởi vì ngay khi đó đã thấy rõ là "Liên bang các quốc gia" và "quốc gia Liên bang" là những khái niệm hoàn toàn khác nhau. Nếu như khái niệm thứ nhất thể hiện, một cơ cấu Liên bang lỏng lẻo thì khái niệm thứ hai đồng nghĩa với một Liên bang (cũng như các bộ phận cấu thành nó) có chủ quyền.


Đặc biệt rất khó bảo vệ các lợi ích Liên bang khi thảo luận vấn đề thu thuế trực tiếp vào ngân sách Liên bang (tức là hệ thống hai kênh tạo thành ngân sách Liên bang). Trong khi ủng hộ hệ thống này, M.Goóc-ba-chốp nói: "Nếu như không có thuế Liên bang thì Liên bang cũng không có. Không một Liên bang nào lại không có thuế Liên bang", ở đây thậm chí ông đã dẫn ra một trong những nguyên nhân gây nên cuộc nội chiến ở Bắc Mỹ chính là vấn đề thuế Liên bang.


Song trong các vấn đề này cũng như nhiều vấn đề khác, đại diện của hàng loạt nước cộng hòa ngày càng đua ra những yêu cầu mới dẫn đến xóa nhòa cấu trúc của hiệp ước, có nghĩa là từng bước làm suy yếu và phá vỡ cơ cấu Liên bang của nhà nước chúng ta. Đem so sánh các dự thảo hiệp ước Liên bang soạn thảo trước khi trưng cầu ý dân với các bản dự thảo được chuẩn bị trong quá trình gặp gỡ Nô-vô Ô-ga-rép sẽ thấy rõ từng bước từ bỏ những nguyên tắc đã được Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ tư đề ra và cũng có nghĩa là từ bỏ những nguyên tắc đã được nhân dân ủng hộ trong cuộc trưng cầu ý dân toàn Liên bang.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:15:48 pm
Đương nhiên có thể nảy sinh sự hoài nghi rằng kết luận này của tôi có phải là ý kiến chủ quan của một người có lập trường "đế chế" hết sức bảo thủ đang tìm mọi cách duy trì Liên bang Xô-viết "đã hết thời" hay không. Nhưng đây, trước mặt tôi là những kết luận về bản dự thảo Hiệp ước Liên bang Nô-vô Ô-ga-rép của một nhóm lớn các nhà luật học, sử học, kinh tế và chính trị gia. Hãy đọc kỹ các kết luận đó.


Nhóm thứ nhất rút ra kết luận: "Phân tích văn bản hiệp ước cho thấy rằng Liên bang sẽ không có chủ quyền ở mức độ cần thiết cho hoạt động bình thường của nhà nước và do vậy không phải là nhà nước Liên bang. Các tiêu chuẩn của hầu như toàn văn bản hiệp ước chứng tỏ một Liên minh mà các tác giả của bản dự thảo mạo nhận là liên bang vì không muốn công khai chống lại các kết quả trưng cầu ý dân".


"Ban dự thảo hiệp ước tạo điều kiện thúc đẩy các khuynh hướng ly khai ở Liên Xô mà hành động của họ có thể nằm ngoài sự kiểm soát của những ai nhận trách nhiệm về hiệp ước. Toàn bộ văn bản dự thảo cho phép nghi ngờ nguyện vọng chân thành của các tác giả thúc đẩy sự duy trì và đổi mới Liên bang. Dự thảo hiệp ước nói lên tính chất liên minh của Liên bang tương lai, trong khi ngày 17-3-1991 đa số nhân dân đã ủng hộ việc duy trì và đổi mới Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết như một Liên bang của các nước cộng hòa bình đẳng có chủ quyền" đó là kết luận của nhóm nghiên cứu thứ hai.


Nhóm nghiên cứu thứ ba tuyên bố quyết liệt hơn: "Trong khi thừa nhận Liên bang, trên thực tế bản hiệp ước đã xây dựng không phải là một liên minh mà đơn giản là một câu lạc bộ các quốc gia. Nó trực tiếp dẫn đến việc tiêu diệt Liên Xô. Trong dự thảo hiệp ước có tất cả các cơ sở cho tiền tệ, quân đội, hải quan v.v. của ngày mai. Theo đuổi đường lối này một cách bí mật, không rõ nét, nó trở nên nguy hiểm gấp đôi bởi vì nó xóa nhòa mọi khái niệm đến mức xuất hiện một sự kỳ quặc quốc gia".


Phải nói thêm rằng, trong tay chúng tôi không có một bản kết luận nghiên cứu nào ủng hộ dự thảo Nô-vô Ô-ga-rép dù chỉ một chút ít, và M.Goóc-ba-chốp biết rất rõ điều này. Đó là lý do tại sao ngày 12-7-1991, Xô-viết tối cao Liên Xô ra Nghị quyết trong đó về cơ bản ủng hộ dự thảo Hiệp ước Liên bang nhưng chỉ có thể ký nó sau khi chỉnh lý nghiêm túc và thống nhất giữa các nước cộng hòa với sự tham gia của phái đoàn Liên bang có đầy đủ thẩm quyền được thành lập trong kỳ họp của Xô-viết tối cao. Phái đoàn này phải làm việc xuất phát từ những lập trường mang tính nguyên tắc và trước hết là xuất phát từ kết quả của cuộc trưng cầu ý dân toàn Liên bang. Một nhiệm vụ được đặt ra riêng biệt trong Nghị quyết là "trong dự thảo Hiệp ước Liên bang phải thể hiện Liên Xô có một không gian kinh tế thống nhất, hệ thống ngân hàng thống nhất và quy định Liên Xô có một tài sản cần thiết cho hoạt động của nó như một nhà nước Liên bang, kể cả những khoản tiền trực tiếp thu vào ngân sách Liên bang trên cơ sở luật pháp Liên Xô". Đồng thời Nghị quyết nhấn mạnh rằng "văn bản cuối cùng của Hiệp ước Liên bang phù hợp với các nguyên tắc nhà nước dân chủ đổi mới sẽ được ký kết tại Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô".


Song, như cuộc gặp gỡ cuối cùng ở Nô-vô Ô-ga-rép ngày 23-7-1991 cho thấy, lập trường hoàn toàn có cơ sở này lại vấp phải sự chống đối của một bộ phận đáng kể những người tham gia đàm phán.

Phương án cuối cùng của dự thảo Hiệp ước về cộng đồng các quốc gia có chủ quyền (SNG) cần đưa ra để "thống nhất lần cuối" hàng loạt vấn đề quan trọng đã tỏ ra nguy hiểm hơn đối với việc duy trì các cơ sở Liên bang của nhà nước chúng ta. Để cứu vãn tình thế chỉ có thể xem xét bổ sung dự thảo ở Xô-viết tối cao Liên Xô và ở nghi viện các nước cộng hòa, việc này được dự kiến tiến hành vào tháng Chín, tháng Mười năm 1991.


Như vậy, khi trả lời câu hỏi đặt ra tôi có thể khẳng định rằng bản dự thảo Hiệp ước Liên bang dường như mang hai diện mạo, hai vai trò. Trước khi tiến hành trưng cầu ý dân nó chứa đựng tiềm năng xây dựng đáng kể mà trong trường hợp chỉnh lý lại cho đúng với kết quả trưng cầu ý dân nó đã có thể tạo cơ sở cho việc duy trì Liên bang Xô-viết đổi mới. Nhưng trong quá trình các cuộc gặp gỡ Nô-vô Ô-ga-rép do nhiều sự nhượng bộ và thỏa hiệp, bản dự thảo đã trở thành công cụ phá hoại mà, trái với ý chí rõ ràng của nhân dân, nó chỉ có thể dẫn đến một điều: Xóa bỏ trên thực tế nhà nước Liên bang Xô-viết.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:16:40 pm
Trong toàn bộ thời gian ông bị giam giữ, không khi nào ngừng các cuộc tranh luận về tuyên bố của ông về Hiệp ước Liên bang đăng trên báo chí trong quá trình các sự kiện tháng Tám. Thậm chí, tranh luận cả về việc ông viết lại tuyên bố khi nào: ngay 16 hay muộn hơn? Rất muốn được biết, trước đó ông có ý định cản trở việc thông qua dự thảo dưới dạng đã được đăng hay không? Ông đã có các cuộc tranh luận với M.Goóc-ba-chốp về vấn đề này không?

Về việc các cuộc tranh luận nổ ra như thế nào xung quanh dự thảo Hiệp ước Liên bang tôi đã nói. Chúng diễn ra không chỉ ở các cuộc gặp gỡ giữa các nhà lãnh đạo của các nước cộng hòa và Liên bang ở Nô-vô Ô-ga-rép mà còn giữa cá nhân tôi với Tổng thống Liên Xô. Và không chỉ một lần. Tuyên bố của tôi về Hiệp ước Liên bang hầu như là trận chung kết của các cuộc tranh luận đó, là thêm một ý định ngăn ngửa sự sụp đổ của nhà nước Liên bang của chúng ta.


Như đã nêu, phương án cuối cùng của Hiệp ước về SNG đã được thảo luận ở Nô-vô Ô-ga-rép ngày 23-7-1991. Cuộc nói chuyện này hóa ra, có thể, là cuộc nói chuyện nặng nề nhất, và về hàng loạt mục thì hoàn toàn không có tính chất xây dựng. Chỉ cần dẫn chứng là ít nhất có hai nước cộng hòa (A-déc-bai-gian và Ác-mê-ni-a) đề nghị loại khỏi hiệp ước đoạn nói rằng Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết là một nhà nước Liên bang có chủ quyền và nói chung không dùng tử "Liên bang" trong bất kỳ điều nào của dự thảo. Đại diện của một số nước cộng hòa liên tiếp đòi hỏi Liên bang không thể có tài sản của mình và rằng toàn bộ tài sản quy định cho nó phải được xác định như tài sản góp chung của các nước cộng hòa. Cũng có ý kiến đề nghị xóa bỏ bản thân khái niệm thẩm quyền riêng của Liên bang, thay nó bằng lĩnh vực lợi ích chung, của các quốc gia - nước cộng hòa có chủ quyền. Tổng thống Nga đề nghị ghi nhận trong hiệp ước việc áp dụng luật pháp của Liên bang Nga đối với tất cả các xí nghiệp đóng trên lãnh thổ Nga, kể cả xí nghiệp công nghiệp quốc phòng. Các vấn đề thu thuế vào ngân sách Liên bang cũng không đạt được sự thống nhất. B.En-xin kiên quyết bảo vệ hệ thống một kênh thu tất cả các loại thuế vào ngân sách Nga, sau đó Nga sẽ chuyển một phần cho Liên bang. Cuối cùng, đại diện của U-crai-na tuyên bố rằng U-crai-na sẽ quyết định vấn đề thái độ của mình đối với Hiệp ước Liên bang không trước giữa tháng 9.


Vì vậy, tuy nhìn chung vẫn tán thành dự thảo Hiệp ước Liên bang nhưng cuối cùng những người tham gia cuộc gặp gỡ đã đi đến kết luận nên ký Hiệp ước vào tháng 9 - tháng 10 năm 1991 với ngụ ý tiến hành việc ký kết này tại Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô và mời tất cả các phái đoàn có thẩm quyền tham dự. M. Goóc-ba-chốp đã ủng hộ phương án ký Hiệp ước Liên bang theo cách này và sự ủng hộ đó đã được ghi trong biên bản tốc ký cuộc gặp gỡ Nô-vô Ô-ga-rép.


Trước đó phải "thống nhất lần cuối" hàng loạt điều khoản của dự thảo, mặc dù không khó nhìn ra rằng nhiệm vụ không chỉ đơn giản hiệu đính văn bản hiệp ước mà là giải quyết những vấn đề mang tính nguyên tắc, trước hết là vì sở hữu và ngân sách của Liên bang, đó là những vấn đề sẽ quyết định Liên Xô sẽ là của một Liên bang hay sẽ trở thành một liên kết ma nào đó của các quốc gia độc lập.


Đánh giá tầm quan trọng của các điều khoản này, tôi muốn dẫn lời tuyên bố của Chủ tịch Ủy ban giam sát hiến pháp S.A-lếch-xây-ép tại kỳ họp Xô-viết tối cao Liên Xô. Khi đó ông nói: "Điều kiện không thể thiếu được của nhà nước là cơ sở tài chính riêng của nó. Không đơn giản là tiền tệ nếu như không có thuế riêng - sẽ phải có nhà nước nếu như nó không có cơ sở riêng. Vấn đề ở đây không phải là các chi tiết kỹ thuật, không phải là giải pháp nào tốt hơn, hệ thống một kênh hay hai kênh. Vấn đề ở đây không phải là những thời điểm tín nhiệm, những đặc ân. Nếu suy xét như vậy đơn giản sẽ không có Liên Xô, không có Liên Xô không những như một Liên bang mà thậm chí kể cả như một cộng đồng. Sẽ là một tổ chức pháp lý quốc tế kiểu Liên Hợp quốc nếu nó được xây dựng bằng những khoản đóng góp" (Biên bản tốc ký các cuộc họp ngày 11-7-1991, số 109, tr. 18).


Song, như các sự kiện tiếp theo cho thấy, việc thống nhất những vấn đề có tính nguyên tắc sống còn này của Liên bang Xô-viết đã được tiến hành không phải tại phiên họp chung giữa các đại diện có thẩm quyền của nước cộng hòa mà là trong phạm vi hẹp của các thủ lĩnh chính trị, hơn nữa lại theo phương pháp bí mật. Ngày 29, 30 tháng 7-1991, tại Nô-vô Ô-ga-rép đã diễn ra các cuộc gặp bí mật giữa M.Goóc-ba-chốp với B.En-xin và N.Na-dắc-bai-ép, trong khi họ đang tham dự đàm phán Xô - Mỹ ở Mát-xcơ-va. Đương nhiên, trọng tâm của các cuộc gập gỡ này là bản dự thảo Hiệp ước SNG, những vấn đề "chưa thống nhất lần cuối" và trình tự ký kết hiệp ước. Trong khi nêu rõ ràng bản dự thảo hiệp ước dưới dạng cuối cùng của nó có thể không được ủng hộ ở Xô-viết tối cao Liên Xô, chứ chưa nói đến Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, M.Goóc-ba-chốp đã để nghị Tổng thống Nga và Tổng thống Ca-dắc-xtan bắt đầu ký bản dự thảo không phải tháng Chín - tháng Mười như dự kiến trước đây mà sau đúng 3 tuần lễ - ngày 20-8-1991. Để đổi lấy sự đồng ý của họ. Tổng thống Liên Xô đã chấp nhận yêu cầu của B.En-xin vào hiệp ước điều khoản nói về hệ thống thu thuế một kênh vào ngân sách của các nước cộng hòa. Và khi đó B.En-xin đã tự tay xóa bỏ các dòng của điều 9 bản dự thảo nói về thuế Liên bang: "các khoản thuế và nguồn thu nêu trên, người nộp thuế nộp trực tiếp vào ngân sách Liên bang". Và thế là cơ sở vật chất độc lập cho sự tồn tại của nhà nước Liên bang đã được phá bỏ hoàn toàn. Đồng thời, M.Goóc-ba-chốp đã nhận trách nhiệm ngay sau ký hiệp ước sẽ ra sắc lệnh chuyển tất cả các xí Nghiệp trực thuộc Trung ương đóng trên lãnh thổ Nga, thuộc quyền pháp lý của Nga1 (Xem "Báo Nga" 23-8-1991. Dựa vào lời khai của M.Goóc-ba-chốp và B. En-xin, Viện trưởng viện kiểm sát Nga trong một bài trả lời phỏng vấn đã thông báo rằng trong thời gian diễn ra cuộc gặp bí mật ngày 29 - 30 tháng 7 tổng thống Nga và Ca-dắc-xtan đã đề nghị M.Goóc-ba-chốp thay đổi triệt để cán bộ cấp cao trong chính quyền Liên bang, cho Thủ tướng Páp-lốp về hưu - (đề nghị thay bằng Na-dắc-bai-ép), đưa người mới vào các chức vụ Bộ trưởng Quốc phòng và Chủ tịch Ủy ban an ninh, quốc phòng, sáp nhập Bộ Ngoại giao và Bộ Quan hệ kinh tế đối ngoại (xem báo 'Tin tức" ngày 13-8-1992)).


Trong tuyên bố của mình qua vô tuyến truyền hình ngày 2-8-1991, M.Goóc-ba-chốp thông báo rằng các phái đoàn đầu tiên ký hiệp ước sẽ là Liên bang Nga, Ca-dắc-xtan và U-dơ-bê-ki-xtan, tiếp đó, sau một khoảng thời gian nhất định, sẽ là dại diện của các nước cộng hòa khác tham gia quá trình Nô-vô Ô-ga-rép.


Tóm lại, việc ký Hiệp ước Liên bang, do các phái đoàn riêng biệt ký, được dự kiến tiến hành ngoài phạm vi Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô bởi vì thủ lĩnh của hàng loạt nước cộng hòa, và đương nhiên cả Tổng thống Liên Xô, coi cơ quan quyền lực tối cao này là vật cản trên con đường thực hiện âm mưu đã định. Một hiệp ước như vậy làm họ thỏa mãn: một mặt nó dường như vẫn duy trì chức vụ Tổng thống Liên bang, mặt khác thực chất đã xóa bỏ nhà nước Xô- viết - Liên bang các nước cộng hòa Xô-viết. Chỉ người mù mới không nhìn thấy điều này. Hơn nữa, bản dự thảo hiệp ước dự kiến đưa ra ký kết và đã được thay đổi đáng kể trong cuộc gặp bí mật của "bộ ba" đã không được đăng trên báo chí trưóc ngày 16-8-1991 bởi vì rõ ràng nó có thể bị dư luận xã hội phản đối. Họ chỉ gửi văn bản hiệp ước cho người đứng đầu các phái đoàn có thẩm quyền. Trong khi đó, họ không nói gì đến việc tiến hành họp nghị viện của các nước cộng hòa mặc dù việc này có dự kiến trong các quyết định trước đây của họ. Nói về nghị viện Liên bang thì nó hoàn toàn bị gạt ra khỏi việc giải quyết những vấn đề cơ bản của sự tồn tại Liên bang. Chủ tịch nghị viện Liên bang và lãnh đạo các viện chỉ được đề nghị im lặng khi tham dự ký hiệp ước, một hiệp ước trái ngược với kết quả của trưng cầu dân ý. Như vậy tôi lâm vào tình trạng của một người phải phớt lờ ý chí của Xô-viết tối cao Liên Xô trước đây để "minh chứng" việc ký kết hiệp ước bằng sự có mặt của mình trong khi hiệp ước này phá vỡ những cơ sở của Liên bang Xô-viết.


Về điều này tôi đã nói chuyện với Tổng thống Liên bang trong nửa giờ qua điện thoại ngày 13-8-1991, hóa ra chỉ có 5 ngày trước khi xảy ra các sự kiện tháng Tám.

Lời tuyên bố của tôi, do tôi chuẩn bị sau cuộc nói chuyện đó nhân có những kiến nghị của các đại biểu nhân dân và các nông dân gửi cho tôi, đã thể hiện gần như chính xác từng chữ một lập trường của Xô-viết tối cao Liên Xô về bản dự thảo Hiệp ước Liên bang và không chứa đựng một lời chỉ trích nào đối với bất kỳ một biện pháp khẩn cấp nào. Ngày 18-8 tôi chỉ sửa một số điểm của bản tuyên bố cho chính xác. Và đến hôm nay tôi không từ chối một lời nào của tài liệu đó. Nó quán triệt sâu sắc tư tưởng cho rằng Hiệp ước Liên bang là cần thiết và rằng phải ký nó sau khi xem xét tại Xô-viết tối cao Liên Xô và sửa chữa cho phù hợp với kết quả của cuộc trưng cầu ý dân toàn Liên bang.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:17:23 pm
M.Goóc-ba-chốp tuyên bố rằng, chính "những kẻ bạo loạn" có lỗi trong việc phá vỡ Hiệp ước Liên bang. B.En-xin nói rằng "những kẻ đào mồ" chôn văn kiện này không chỉ gồm “những kẻ bạo loạn” mà cả bản thân M.Goóc-ba-chốp. Có đúng vậy không? Và ai là người “chơi con bài” sự sụp đổ của Liên bang Xô-viết xuất sắc nhất?

Cho rằng "những kẻ bạo loạn" là những người có lợi duy nhất và thậm chí có lỗi chính trong việc phá vỡ ký hiệp ước Liên bang có nghĩa là quên sạch sự chống đối quyết liệt của những người cải cách dân chủ và dân tộc phân lập đối với tư tưởng duy trì Liên bang trước cuộc trưng cầu ý dân, quên những lời kêu gọi của họ tẩy chay cuộc bỏ phiếu, có nghĩa là quên mất rằng cuộc "chiến tranh pháp luật", ngân sách và pháp lý đã diễn ra gay gắt đến mức nào, rằng người ta đã gạt khỏi dự thảo Hiệp ước Liên bang, chậm rãi nhưng chắc chắn, tất cả những gì nói đến, dù đã xa xôi, một Liên bang đích thực.


Hầu như trong mỗi một bài phát biểu của M.Goóc-ba-chốp đều có những lời buộc tội "những kẻ bạo loạn" rằng, họ đã phá vỡ việc ký Hiệp ước Liên bang. Tháng 9 năm 1991, ông ta đưa lời buộc tội này vào bản tuyên bố chung của các nhà lãnh đạo các nước cộng hòa và đòi đưa vào Nghị quyết của Đại hội V bất thường đại biểu nhân dân Liên Xô. Còn muốn gì nữa! Việc làm này đã tạo điều kiện trút bỏ tội lỗi về sự sụp đổ của Liên bang. Nhưng hóa ra các đại biểu nhân dân lại thông minh hơn chứ không phải như các Tổng thống nghĩ về họ. Trong Nghị quyết của Đại hội các đại biểu ghi nhận rằng, các sự kiện tháng Tám không "phá vỡ" mà chỉ "tạo nguy cơ đe dọa quá trình hình thành các quan hệ Liên bang: và kêu gọi lãnh đạo các nước cộng hòa "đẩy nhanh việc chuẩn bị ký Hiệp ước về Liên bang các quốc gia có chủ quyền" (Xem "Tin tức Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô và Xô-viết tối cao Liên Xô", 1991, N2 37, tr. 1081).


Tại sao đã không thể ký hiệp ước một tuần sau "cuộc bạo loạn" trong những ngày tiến hành Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lẫn thứ V. Nhưng không, không, không ký ở đây! Đại hội bị giải tán. Thậm chí sơ đồ Liên bang do M.Goóc-ba-chốp vội vã đưa ra cũng bị bác bỏ. Và không phải "những kẻ bạo loạn" có lỗi trong việc này mà trước hết chính là các thủ lĩnh của nhiều nước cộng hòa, họ sợ rằng thay cho chính quyền trung ương sẽ là chính quyền Nga, chính quyền của B.En-xin. Họ lo lắng khi chứng kiến việc Tổng thống Nga nhanh chóng ra các sắc lệnh chuyển về mình các cơ quan quản lý Liên bang như Bộ Nội vụ và Uy ban An ninh quốc gia, quân đội. Có những nguồn tin nói rầng các nhà "dân chủ" có ý định ghép chức vụ Tổng thống Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Liên bang Nga và Tổng thống Liên Xô. Họ còn được chứng kiến cảnh các Bộ trưởng Liên bang Nga vội vâ giành giật các ghế Bộ trưởng Liên bang như thế nào. Giờ đây trên các trang báo "Tin tức", G.Pô-pốp tiết lộ điều bí mật này mà đối với các nhà lãnh đạo các nước cộng hòa từ lâu nó không phải là điều bí mật. Lập trường của các nhà lãnh đạo hảng loạt nước cộng hòa ngay trong thời gian đầu của các sự kiện tháng Tám, việc các nước cộng hòa vội vã tuyên bố độc lập không phải trong quá trình mà chính là sau "cuộc bạo loạn" cũng chứng tỏ điều đó.


Khuôn khổ trả lời phỏng vấn không cho phép trích dẫn dài nhưng tôi vẫn buộc phải trích dẫn một điều, nhất là nó lại soi sáng lịch sử cái chết của Liên bang và là lời của một người nói chung không đối lập với Tổng thống Nga. G.I-a-vơ-lin-xki. Khi phóng viên hỏi ông ta tại sao B.En-xin lại chọn nhóm E.Gai-da chứ không chọn I.A-vơ-lin-xki, ông ta trả lời: "chúng tôi có những quan điểm khác nhau về nguyên tắc đối với biện pháp tiến hành cải cách, đối với chiến lược và chiến thuật cải cách, các phương thức bảo đảm chính trị cho nó... Bô-rít Nhi-cô-lai-vích và những người xung quanh ông ta có những luận điểm chính trị rõ ràng mà họ cho là tối ưu và muốn thực hiện chung trong mọi trường hợp. Trước hết đó là phá vỡ Liên bang trong một thời điểm (theo đúng nghĩa đen của nó - trong một ngày) không chỉ về mặt chính trị mà cả về kinh tế, xóa bỏ tất cả các cơ quan điều hành kinh tế có tư duy, kể cả lĩnh vực tài chính, tín dụng và tiền tệ. Tiếp đó, tách nước Nga khỏi tất cả các nước cộng hòa về mọi mặt, kể cả những nước mà khi đó không đặt vấn đề này như Bê-la-ru-xi-a, Ca-dắc-xtan. Đơn đặt hàng chính trị như vậy" (xem "Báo văn học", 1992, No 44). Nhưng chúng ta thấy, điều bí mật đã trở nên công khai! Có một luận điểm chính trị rất rõ: đặt đất nước trước sự đã rồi, làm tất cả trong một ngày. Ngày bất hạnh đó là ngày 8-12-1991. Vì vậy không ngạc nhiên mà trái lại, tuyên bố của Tổng thống Ca-dắc-xtan Na-dắc-bai-ép được tiếp thu như mọi sự thật hiển nhiên: "Không có Nga đã không có văn kiện Be-lô-vet, không có Nga Liên bang đã không tan rã (Báo "Độc lập", ngay 6-5-1992).


Vì vậy, không nên báng bổ "những kẻ bạo loạn" như thể họ là những người đào mồ chôn Hiệp ước Liên bang. Bởi vì ngay cả những người cổ vũ nhiệt thành nhất phương án cuối cùng của văn kiện này cũng phải thừa nhận rằng chỉ có thể ký nó trong trường hợp nếu nhu "sau khi ký, Goóc-ba-chốp bắt đầu thu xếp đánh phá trụ cột của nó: Cơ cấu Đảng Cộng sản Liên Xô hoặc phải sẵn sàng giao cho các nước cộng hòa làm việc này". Kết luận như vậy của G.Pô-pốp rất hay, không chỉ tự nó mà còn bởi nó được khẳng định qua hàng loạt văn kiện trong hồ sơ điều tra vụ án "Ủy ban nhà nước về tình trạng khẩn cấp".


Từ lâu người ta đã có ý đồ đảo chính nhằm phá vỡ cơ cấu nhà nước đã được ghi nhận trong Hiến pháp. Giờ đây nó đã trở thành sự thật. Phân tích các sự kiện tháng Tám; R.Kha-xbu-la-tốp đã tuyên bố: "Chúng tôi muốn làm cuộc đảo chính này sau khi ký hiệp ước, nhưng chỉ bằng con đường hòa bình". Trong cuốn sách của cựu Tổng thống Liên Xô nhắc lại "đã diễn ra cuộc đảo chính đặc thù, có điều không có xe tăng". I-xi-lai-ép bổ sung: "Cả ở Nga, ở Xô-viết tối cao Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga tất nhiên có những người chống đối việc ký Hiệp ước Liên bang mới. Từ giai đoạn hai, bản hiệp ước được En-xin ủng hộ. Nhưng khi ký chúng tôi dự kiến xác định thời hạn hiệu lực của hiệp ước này sẽ là một năm. Nói về hậu quả của các cuộc bạo loạn thì thất bại của nó dẫn đến tình trạng mới về chất ở trong nước... Đã không may, và sự không may đã cứu giúp".


Như vậy, trước mất chúng ta là sự thửa nhận rằng, cuộc đảo chính đích thực diễn ra không phải từ ngày 19 đến 21 tháng Tám mà muộn hơn, khi những người "dân chủ" đã nắm được chính quyền và họ có thể bắt đầu phá vỡ chế độ hợp hiến hiện hành bằng cách chuyển nó sang "trạng thái mới về chất". Và ở đây các "nhân vật" của tấn bi kịch được nhìn nhận hoàn toàn theo cách khác, tấn bi kịch mà đất nước đã lâm vào. Tôi nhắc lại: Liên bang Xô-viết không phải do các dân tộc, không phải nhân dân lao động các dân tộc khác nhau phá vỡ. Nó bị sụp đổ do cuộc đấu tranh quyết liệt vì quyền lực của các nhà chính trị, của những người không suy nghĩ xem phải làm thế nào, bàn tay họ giơ lên đến đâu!


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:18:15 pm
Ông đánh giá thế nào về "Thỏa thuận Min-xơ" đã được nhân dân gọi là "cuộc bạo loạn Be-lô-vét"?

Việc giải tán Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô đã kéo theo sự suy yếu nhanh chóng toàn bộ chính quyền Liên bang. Các nước cộng hòa bắt đầu sụt lở khỏi mọi trung tâm chính trị và kinh tế Liên bang Xô-viết. Và chính bản thân Tổng thống Liên Xô đã bật đèn xanh cho nó bằng những quyết định của mình. Ngày 6-9-1991 dưới chữ ký của ông đã ra đời các quyết nghị của Hội đồng nhà nước Liên Xô vừa mới thành lập công nhận nền độc lập của Lát-vi-a, Lít-va và Ex-tô-ni-a. Điều này diễn ra 1 ngày sau khi giải tán Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, nơi mà những quyết định tương tự đã có thể bị phá vỡ. Rõ ràng, việc các nước cộng hòa Ban-tích tách ra là vi phạm trật tự quy định.


Liệu Hội đồng nhà nước có quyền ra các quyết nghị công nhận việc tách khỏi Liên Xô của ba nước cộng hòa mà nhân dân của họ đã hơn nửa thế kỷ sống hữu nghị và hòa hợp với các dân tộc khác của đất nước chúng ta hay không? Không! cơ quan này không có những thẩm quyền như vậy. Các văn bản của nó hết sức mâu thuẫn với Hiến pháp Liên Xô, với luật "về trình tự giải quyết các vấn đề liên quan đến việc nước cộng hòa Liên bang tách ra khỏi Liên Xô" và giáng một đòn nặng nề vào quyền lợi của hàng trăm nghìn người gọi là không phải dân tộc bản xứ sống ở Pri-Ban-tích.


Nhìn thấy Liên bang đang tan rã trước mất và đất dưới chân đang sụt lở, M.Goóc-ba-chốp cố gắng hồi sinh quá trình Nô-vô Ô-ga-rép. Giờ đây ông đã đồng ý thành lập cộng đồng Liên bang, miễn sao nó có một Tổng thống cho dù vô quyền lực, nhưng rồi những nỗ lực của ông đã không đi đến đâu. Các thủ lĩnh của các nước cộng hòa, theo lẽ thường, đã không thỏa mãn với ngay cả cộng đồng liên bang giống như một quốc gia. Và những ý định thuyết phục Goóc-ba-chốp rằng, sẽ tìm được cho ông một vị trí trong cộng đồng đã không làm Tổng thống Liên bang vừa lòng. Lập trường này của các nước cộng hòa hoàn toàn không phải ngẫu nhiên. Ngay từ giữa tháng 11-1991 người ta đã bí mật, cả với M.Goóc-ba-chốp, chuẩn bị tích cực trong hậu trường cho cuộc gặp gỡ để dứt khoát chôn vùi Liên bang. Cuộc gặp gỡ này đã diễn ra hầu như đúng 3 tháng sau khi giải tán Đại hội đại biểu nhân dân của Bê-la-ru-xi-a, Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga và U-crai-na đã ký thòa thuận thành lập cộng đồng các quốc gia độc lập, tuyên bố "chấm dứt sự tồn tại" của Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết như một thực thể địa - chính trị. Số phận của quốc gia vĩ đại nhiều dân tộc đã được tiên quyết bằng sự thỏa thuận ngầm của ba nhà chính trị đi ngược các tiêu chuẩn hiến pháp và không cho Tổng thống Liên Xô biết, ông được biết về sự việc đã xảy ra sau cả Tổng thống Mỹ.


Bị bất ngờ, M.Goóc-ba-chốp vội viết bản tuyên bố, trong đó phản đối việc vội vã đưa thỏa thuận Be-lô-vét ra nghị viện Liên bang và các nước cộng hòa phê chuẩn. Ông tuyên bố: "Do bản thỏa thuận đưa ra hình thức nhà nước khác và việc này thuộc thẩm quyền của Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô, vì vậy cần triệu tập một Đại hội như vậy. Ngoài ra, tôi cũng không loại trừ một cuộc trưng cầu ý kiến toàn dân về vấn đề này". Song, ông hiểu ra quá muộn sự cần thiết phải duy trì Đại hội đại biểu nhân dân và phải đấu tranh đòi thực hiện quyết định của cuộc trưng cầu ý dân hồi tháng ba. Chính ông đã giúp sức kết liễu cơ quan quyền lực đại diện cho toàn dân này, cơ quan đã bảo vệ quyết định của nhân dân trong cuộc trưng cầu ý dân toàn Liên bang.


Nói về "thỏa thuận tay ba" ở khu rừng Be-lô-vét theo quan điểm phía hiếu chiến thì nó không chịu nổi sự phê phán. Chỉ cần một dẫn chứng là Tổng thống Nga khi ký thỏa thuận này đã tự mở rộng quyền hạn của mình như được ghi trong các Điều 121, 128 Hiến pháp Nga, dành cho mình các chức năng của Đại hội đại biểu nhân dân Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga (điều 104 Hiến pháp). Đồng thời các điều 2, 5, 73 - 78 và 108 Hiến pháp Liên Xô cũng bị vi phạm. Nhiều luật gia nổi tiếng thừa nhận rằng trong hành động của "bộ ba Be-lô-vét" có tất cả các yếu tố của cuộc đảo chính nhà nước. Cả việc vi phạm chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ, khả năng quốc phòng của Liên Xô, cả ý đồ phá vỡ tất cả các cơ cấu quyền lực của nó, kể cả quyền lực Tổng thống, cả sự hoàn toàn coi thường ý chí của nhân dân trong nước được thể hiện qua cuộc trưng cầu ý dân.



Cho đến nay vẫn nghe thấy từ các diễn đàn nghị viện và các trang báo chí nói rằng việc xóa bỏ Liên bang trước hết là nhằm nhanh chóng đoạn tuyệt với Tổng thống Liên bang M.Goóc-ba-chốp mà mọi người đã chán ngấy. Không thể không giật mình trước những lý lẽ như vậy. Phải chăng đã trả giá quá đắt việc hạ bệ một nhân vật?


Không, đây là một cuộc đảo chính nhà nước thật sự và mang tính phá hoại, một sự cưỡng bức ý chí các dân tộc Liên Xô. Vì vậy, không phải vô cớ khi người ta thường gọi thỏa thuận Min-xcơ là "cuộc bạo loạn Be-lô-vét". Cuộc đảo chính hữu danh vô thực tháng Tám đã được sử dụng như một cái cớ, một sự che đậy và ngụy biện thuận tiện cho cuộc đảo chính thực sự tháng Tám - tháng Mười Hai nhằm phá vỡ chế độ xã hội và nhà nước hợp hiến. Và tay lái nặng nề của cuộc đảo chính đó càng quay bao nhiêu thì hàng triệu người càng cảm thấy đau xót bấy nhiêu, rằng chính quyền Xô-viết, Liên bang Xô-viết, tình hữu nghị các dân tộc và uy tín của đất nước họ trên toàn thế giới có nghĩa biết bao đối với họ.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:19:27 pm
Thái độ của ông ra sao đối với việc giải tán Xô-viết tối cao Liên Xô? Ông có cho rằng đến nay cơ quan này vẫn là một cơ quan hợp pháp hay không?

Việc giải tán các cơ cấu liên bang nói chung là một bước nguy hại, tiên quyết rất nhiều đối với số phận của liên bang với tư cách một nhà nước. Sau hành động Be-lô-vét của các Tổng thống ba nước cộng hòa, Xô-viết tối cao Liên Xô còn lại như một chỗ dựa cuối cùng có khả năng dù chỉ ở mức độ nào đó bảo vệ lợi ích chung của các dân tộc Liên Xô, tập hợp họ. Chỉ các cử tri mới có thể rút các đại biểu liên bang chứ không phải các cơ quan quyền lực tối cao của các nước cộng hòa. Thế nhưng các cơ quan đó vẫn làm như vậy. Xô-viết tối cao Liên Xô đã buộc phải chấm dứt công việc của mình. Mặc dù, tôi nhắc lại, ngoài các cử tri ra không ai có thể tước quyền của các đại biểu. Thật khó nói rổi đây số phận của các đại biểu nhân dân Liên Xô sẽ ra sao. Nhưng không thể không hồi tưởng lại những cuộc truy lùng khi họ tụ tập về đại hội VI của mình. Mặc dù dưới góc độ pháp lý, theo Nghị quyết Đại hội đại biểu nhân dân Liên Xô lần thứ V ngày 5-9-1991 thẩm quyền của các đại biểu Liên bang được duy trì đến hết nhiệm kỳ của họ.


Tôi muốn nói một lần nữa rằng, sớm hay muộn công việc của đại biểu nhân dân Liên Xô, những kinh nghiệm mà họ tích lũy được sẽ được đánh giá xứng đáng. Cách đây không lâu một trong các bình luận viên của báo "Tin tức" đã nhìn thấy: "Nếu nhìn nhận một cách khách quan thì Xô-viết tối cao trước đây của Liên Xô trước đây đã làm được không ít: bắt đầu giống như một nghị viện, tức là một cơ quan lập pháp hoạt động thường xuyên. Đã chuẩn bị được không ít bộ luật chắc chắn, các nghị viện hiện nay của các quốc gia thành viên cộng đồng sẽ không xấu hổ"...


Biết làm sao, tôi nghĩ rằng bình luận viên nói đúng. Các quan hệ kinh tế và chính trị giữa các nước SNG càng phát triển bao nhieu (tôi muốn hy vọng rằng sẽ đúng như vậy), sẽ càng cần xây dựng các cơ sở pháp lý cho sự hiệp tác của họ, và sau đó sẽ thành lập các cơ quan nghị viện quốc gia chung. Sự khởi đầu, như mọi người đều biết, đã hình thành. Và như vậy có nghĩa là lại sẽ có thể nói bằng lời của câu ngạn ngữ Đức khi nhớ lại kinh nghiệm của nghị viện Liên Xô: "Mày đã làm việc tốt, con chuột chũi già ạ!".



Theo ý kiến ông có thể khôi phục Liên bang được không?

Tái dựng Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết dưới dạng nó đã tồn tại tất nhiên là không thể được. Cần một Liên bang đổi mới, một nhà nước Liên bang của các dân tộc có chủ quyền trên cơ sở tự nguyện, trên cơ sở các xu hướng liên kết học - kỹ thuật, sự hợp tác ngày càng chặt chẽ của hàng triệu người thuộc các dân tộc khác nhau. Trong lĩnh vực này tôi là người lạc quan. Tôi hy vọng rằng một Liên bang như vậy sẽ mang trong mình tất cả những kinh nghiệm tốt của Liên bang Xô-viết, của tình hữu nghị giữa các dân tộc chúng ta và kiên quyết từ bỏ mọi sự méo mó của quá khứ cũng như mọi lầm lẫn cuồng dại của chủ nghĩa dân tộc - phân lập hôm nay đang gây nên những cuộc xung đột đẫm máu, hàng trăm nghìn người ra đi, gây bao nỗi đau khổ cho những người hoàn toàn vô tội. Ở đây mọi sự ngẫu hứng, mọi sự quá khích đều không thể chấp nhận được. Quan hệ dân tộc là một thực thể hết sức tinh tế và nhạy bén. Để giải quyết chúng phải nỗ lực lâu dài, bền bỉ. Một bước đi thiếu thận trọng rất dễ phá vỡ trong một giờ toàn bộ sự thăng bằng để sau đó phải mất nhiều năm mới có thể khôi phục niềm tin vốn có của các dân tộc, duy trì sự chung sống bình thường của họ.


Các tiền đề khách quan để phục hồi Liên bang đổi mới đã có. Đó là đòi hỏi của nền kinh tế kiệt quệ do các quan hệ kinh tế bị phá vỡ, do các chướng ngại biên phòng, thuế quan, giá cả, tiền tệ và các chướng ngại khác. Nhu cầu tiến bộ khoa học - kỹ thuật, sự chăm lo y tế, giáo dục cho nhân dân, sự bổ sung lẫn nhau giữa các nền văn hóa dân tộc cũng đòi hỏi phải thống nhất. Cuối cùng, những truyền thống lâu đời chung sống của những người thuộc các dân tộc khác nhau trong lao động, sinh hoạt, bảo vệ Tổ quốc cũng đòi hỏi phải thống nhất.


Đương nhiên không thể trông chờ sự tự phát đi đến Liên bang mới. Sự tự phát sẽ không đem lại gì cả nếu như các lực lượng chính trị, xã hội sẽ không hành động một cách thực tế nhằm khôi phục tình hữu nghị và hợp tác giữa các dân tộc. Chính các lực lượng này phải tiến hành cuộc đấu tranh không dễ dàng nhằm thiết lập cơ chế quản lý chung đối với các lĩnh vực như năng lượng, vận tải, nghiên cứu khoa học cơ bản, quốc phòng, sinh thái, bảo vệ quyền con người. Ở đây có thể có những giai đoạn chuyển tiếp đó, có thể kết hợp các nhân tố Liên bang và cộng đồng Liên bang, xây dựng các chương trình chung về kinh tế, chính sách đối ngoại và quốc phòng, duy trì các đường biên giới hiện tại, thỏa thuận về việc ngăn ngừa mọi cuộc xung đột giữa các dân tộc:


Sự cần thiết phải có một chiến luục như vậy còn xuất phát từ chỗ ở mỗi nước cộng hòa Liên bang trước đây bên cạnh các lực lượng xây dựng ủng hộ Liên bang còn không ít các phong trào dân tộc chủ nghĩa, phân lập. Rõ ràng không phải ngẫu nhiên mà các tổ chức tài chính quốc tế tuyên bố công khai rằng họ có ý định giúp đỡ không phải chung cho tất cả các nước cộng hòa mà chỉ giúp riêng từng nước tùy theo mức độ nước đó đi theo con đường tư bản chủ nghĩa như thế nào. Và hoàn toàn không phải ngẫu nhiên mà ở Mỹ và các nước phương Tây khác trên thực tế đã không sử dụng danh từ "cộng đồng" để nói về các nước cộng hòa Xô-viết trước đây. Người ta gọi các nước cộng hòa này là các "quốc gia mới độc lập", người thì gọi chung là "Trung tâm Âu - Á". Và đây không phải là cách nói cầu kỳ mà là chính trị. Trong một bài phát biểu đầu năm 1992 một "người bạn" lâu năm của nước ta G.Kít-xinh-giơ đã tuyên bố: "Tôi muốn thấy ở nước Nga sự hỗn độn và nội chiến theo hướng đi tới thống nhất các dân tộc của nó vào một quốc gia thống nhất, vững chắc, tập trung".


Và mặc dù một số người nước ngoài "có thiện chí" với chúng ta có những lời tuyên bố tương tự như vậy, mặc dù hiện nay đang diễn ra cuộc đấu tranh giữa những người dân tộc chủ nghĩa và những người theo chủ nghĩa quốc tế, mặc dù ngọn lửa xung đột giữa các dân tộc còn đang cháy nhưng tôi nghĩ rằng triển vọng hồi sinh nhà nước Liên bang Xô-viết, tình hữu nghị giữa các dần tộc vẫn còn. Những triển vọng đó sẽ càng rõ nét nếu cuộc đấu tranh vì những cơ sở xã hội chủ nghĩa cho đời sống xã hội, vì sự hạn chế cuộc thử nghiệm phi lý lôi kéo đất nước vào quỹ đạo bất bình đẳng xã hội sâu sắc, vào quỹ đạo của chủ nghĩa tư bản hoang dã càng trở nên quyết liệt.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 04 Tháng Mười Một, 2022, 08:20:17 pm
Theo quan điểm của ông triển vọng tồn tại và phát triển của SNG sẽ ra sao? Ông có cho rằng đó là một kiến tạo có sức sống hay không?

Giờ đây, khi Liên bang Xô-viết đã hoàn toàn bị đánh tan bởi những nỗ lực của "bộ ba Be-lô-vét" trái ngược mọi tiêu chuẩn hiến pháp và ý chí của nhân dân, chúng ta có khả năng đánh giá một cách thực tế cơ cấu cộng đồng phù hợp đến mức nào. Có một điều rất rõ là hiện nay SNG chưa giải quyết được những vấn đề quan trọng nhất trong quan hệ giữa các dân tộc, trong sự phát triển kinh tế quốc dân, đường lối chiến lược quân sự. Trái lại, các xu hướng tiêu cực nhiều khi vẫn thắng thế trước các xu hướng tích cực. Bằng chứng là U-crai-na rút khỏi khu vực đồng rúp, ở đó xuất hiện các binh đoàn độc lập của quân đội nước cộng hòa, chính quyền của nước cộng hòa không muốn từ giã kho vũ khí hạt nhân.


Tôi có cảm giác rằng, nhiều nguyên thủ các quốc gia độc lập trong lúc ngụp lặn bên vực thẳm chính trị để củng cố quyền lực vừa mới giành được, họ sợ nói lên sự thật ngay với chính bản thân: một sự phối hợp thực sự và hợp tác, dù họ có muốn điều này hay không, không thể chỉ giới hạn trong các bản tuyên bố, các bản hiệp định nhiều bên hay song phương. Cần có các cơ cấu hiệp đồng hữu hiệu, các cơ cấu liên quốc gia hoạt động tích cực, các cơ sở ngân hàng, các cơ quan có khả năng giải quyết nhanh chóng các vấn đề phòng thủ chung, sử dụng tài nguyên thiên nhiên, thông tin, khí tượng, thời tiết, v.v...


Một thực tế rõ ràng là hiện nay SNG đi ngược trào lưu liên kết. Nhưng không thể nào không tiếp tục như vậy lâu được. Tôi tin rằng các quá trình liên kết trong kinh tế, khoa học, trao đổi văn hóa sẽ lôi kéo tất cả. Mặc dù, rất có thể để làm được như vậy sẽ phải lặp lại những gì mà các nước cộng hòa đã trải qua khi thành lập Liên bang Xô-viết trong những năm 20. Khi đó tất cả cũng bắt đầu từ hợp tác quốc tế và hợp tác quân sự giữa các nước cộng hòa, đi từ hiệp định kinh tế đến liên minh chính trị. Tôi đã có dịp tiếp xúc rất nhiều với các tư liệu về lịch sử thành lập nhà nước Liên bang Xô-viết. Nhưng các chính trị gia ngày nay không thích thú vùi đầu nhiều vào các tư liệu lịch sử. Họ đơn giản thiên về bêu riếu tất cả các tiền bối của mình.


Tuy nhiên, tôi không muốn mô tả các xu hướng phát triển của SNG chỉ bằng một màu xám. Không thể không thấy rằng các nhà lãnh đạo các nước thành viên cộng đồng ngày càng thấy rõ có nhiều vấn đề đời sống nước cộng hòa của mình không thể giải quyết đơn thương độc mã, chỉ dựa vào sức mình. Ngày càng có nhiều lời nói về nhu cầu giải pháp kinh tế, khoa học kỹ thuật và pháp lý thống nhất cho vấn đề này hoặc vấn đề nọ. Cuối cùng đã xuất hiện các hệ thống liên quốc gia đầu tiên, chẳng hạn, như trên đã nêu: Đại hội đồng liên nghị viện, Bộ chỉ huy thống nhất, các cơ quan phối hợp cùng điều chỉnh các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, đấu tranh chống tội phạm. Và tất cả những cái đó hoàn toàn hợp quy luật và hợp lý.


Sức sống của SNG theo tôi trước hết phụ thuộc vào khả năng cộng đồng có thể thực hiện đường lối liên kết các nước cộng hòa, các dân tộc và toàn dân đến mức nào. Chúng ta hy vọng rằng thời gian sẽ ủng hộ việc thống nhất các nước cộng hòa chứ không phải tiếp tục chia rẽ. Đó chính là quy luật phổ biến của sự phát triển xã hội. Cho dù các khoảnh ao biệt lập dân tộc chắc chắn đến mức nào chăng nữa cuối cùng cũng sẽ bị nước cản của tiến bộ xã hội phá vỡ.


Theo ý kiến ông nước Nga có thể bị tan vỡ như Liên bang Xô-viết không? Cần phải làm gì để duy trì sự thống nhất của nó?

Rất tiếc là có nguy cơ đó. Chỉ cần một dẫn chứng là các nước cộng hòa trong thành phần nước Nga thường đưa ra lời đe dọa từ bỏ Liên bang trong trường hợp các đòi hỏi của họ không được đáp ứng. Tôi nghĩ rằng những tối hậu thư như vậy đối lập trước hết với lợi ích của những dân tộc mà các thủ lĩnh chính trị của họ đưa ra những lời đe dọa đó. Đã nảy sinh những vấn đề phức tạp khi nước cộng hòa trẻ trung tuyên bố tách khỏi Liên bang, khi Tác-ta-rơ-xtan tuyên bố là "thành viên liên minh" trong Liên bang Nga, nói chung là khi một số nước cộng hòa có xu hướng phân lập. Nhưng tôi đã và tiếp tục cho rằng khối "thống nhất của Liên bang Nga cần được củng cố và bảo vệ. Trước hết đó là vì tính liên kết kinh tế ở nước Nga mạnh hơn rất nhiều so với bất kỳ quốc gia nào khác trong SNG. Chỉ có sự phát triển đồng bộ, thống nhất tất cả các ngành kinh tế và khu vực, trao đổi các giá trị vật chất, thành tựu khoa học, hợp tác văn hóa mới có thể bảo đảm sự phồn vinh cho các dân tộc của nước Nga. Điều này hoàn toàn không mâu thuẫn với việc củng cố tính độc lập của các khu tự trị trước đây. Thật kỳ lạ là cho đến nay một số thủ lĩnh Nga vẫn tung hỏa mù: A.Lu-ki-a-nốp cùng với M.Goóc-ba-chốp trong khi ủng hộ tư tưởng cho các khu tự trị trước đây hưởng quy chế chủ thể độc lập của nhà nước Liên bang có quyền ký Hiệp ước Liên bang đã cố ý "mê hoặc" họ chống lại ban lãnh đạo Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết Liên bang Nga. Sự thực là chính các đại diện của các nước cộng hòa tự trị trước đây đã buộc tội tôi trái ngược hoàn toàn, họ nói rằng dường như tôi cản trở việc thông qua đạo luật điều chỉnh mối quan hệ giữa Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết với các chủ thể của Liên bang, nơi nước cộng hòa tự trị được tuyên bố là chủ thể như vậy. Tuyên bố tương tự của các nước cộng hòa "tự trị" thậm chí có cả trong hồ sơ về các sự kiện tháng Tám.


Những những lời buộc tội trái ngược nhau này chỉ thêm một lần nữa cho thấy tính vô lý của chúng. Tôi chưa bao giờ kêu gọi ở đâu cho các nước cộng hòa tự trị "những chủ quyền mà họ có thể nuốt được" và tôi không cho rằng, có thể sử dụng những biện pháp vũ lực nào đó để giải quyết các vấn đề dân tộc. Tôi nghĩ rằng, bảo đảm chính cho sự thống nhất của Liên bang Nga là phải kiên trì ủng hộ các lực lượng đấu tranh bảo vệ tình hữu nghị các dân tộc và chủ nghĩa quốc tế ở các nước cộng hòa tự trị trước đây.


Tính toàn vẹn của Nga được hình thành trong lịch sử cần được duy trì còn vì mục đích củng cố sự hợp tác của tất cả các dân tộc sống trên lãnh thổ Liên Xô trước đây. Người ta nói rằng chủ nghĩa phân lập dân tộc đã trở thành một dấu hiệu và lời nguyền của cuối thế kỷ này và cần được học cách khắc phục căn bệnh nguy hiểm này. Tại sao nước Nga với những truyền thống hữu nghị và đoàn kết, giao lưu văn hóa, ngôn ngữ và tiếng nói giữa các dân tộc lại không trở thành tấm gương trong việc giải quyết nhiệm vụ trọng đại này? Vấn đề này phụ thuộc rất nhiều vào đường lối rõ ràng và chín chắn của ban lãnh đạo Liên bang cũng như của người đứng đầu các nước cộng hòa cấu thành nó và của các đơn vị hành chính - lãnh thổ của Nga.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:12:45 pm
PHỤ LỤC 2
ĐẢNG CỘNG SẢN LIÊN XÔ QUA CÁC KỲ ĐẠI HỘI


Đảng Cộng sản Liên Xô được hình thành từ các tổ, nhóm mác-xít trong những năm 80 của thế kỷ XIX. "Hội liên hiệp đấu tranh để giải phóng giai cấp công nhân" thành lập năm 1895 theo sáng kiến của Lê-nin là tiền đề đi tới việc thành lập Đảng. Hội đã tập hợp gần 20 nhóm mác-xít ở Pê-téc-bua và bắt đầu chuyển từ công tác tuyên truyền chủ nghĩa Mác trong các nhóm công nhân tiên tiến sang công tác cổ động chính trị trong quần chúng vô sản, liên kết tư tưởng xã hội chủ nghĩa với phong trào công nhân. Hội đã lãnh đạo phong trào công nhân kết hợp đấu tranh cho những yêu sách kinh tế với đấu tranh chính trị chống chế độ chuyên quyền Sa hoàng và chế độ bóc lột tư bàn.


Cùng với việc thành lập "Hội liên hiệp đấu tranh để giải phóng giai cấp công nhân" ở Pê-téc-bua còn có các hội tương tự được thành lập ở các thành phố khác. Phong trào dân chủ xã hội ở Nga dưới sự lãnh đạo của các Hội đã tiếp tục phát triển, song không tránh khỏi cuộc đấu tranh nội bộ tổ chức. Một số hội viên vẫn duy trì các hình thức tuyên truyền lỗi thời trong các nhóm, một số hội viên khác tuy tán thành việc chuyển sang công tác cổ động rộng rãi nhưng lại lãng quên những nhiệm vụ chính trị của giai cấp vô sản và đề nghị chỉ đấu tranh cho những yêu sách kinh tế, giao đấu tranh chính trị cho những phần tử thuộc phái tự do. Lê-nin và các đồng chí của mình đã kịch liệt phê phán những biểu hiện này của chủ nghĩa cơ hội hữu khuynh trong phong trào công nhân.


Tuy vậy, có thể nói "Hội liên hiệp đấu tranh để giải phóng giai cấp công nhân" do Lê-nin sáng lập là tổ chức tiền thân của một Đảng cách mạng dựa vào phong trào cống nhăn và lãnh đạo phong trào này.


Đại hội lần thứ I Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga (3 năm 1898)

Sự phát triển của phong trào công nhân Nga những năm cuối thế kỷ XIX đả đòi hỏi việc thống nhất các tổ chức dân chủ xã hội thành một Đảng duy nhất để tiếp tục lãnh đạo cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản Nga.


Vì vậy, mùa xuân năm 1898, 9 đại biểu của 6 tổ chức dân chủ xã hội họp kín tại thành phố Min-xcơ. Đại hội có nhiệm vụ thành lập Đảng công nhân dân chủ xã hội Nga thống nhất. Các tác phẩm mang tính chất cương lĩnh của V.I. Lê-nin về vai trò và nhiệm vụ của Đảng mác-xít như tác phẩm "Nhiệm vụ của những người dân chủ xã hội Nga", v.v. thực tế đã xác định phương hướng, tư tưởng của Đại hội. Đại hội tuyên bố thành lập Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga và bầu Ban Chấp hành Trung ương.


Tuyên ngôn của Đại hội khẳng định: "Giai cấp vô sản Nga sẽ trút bỏ xiềng xích của chế độ chuyên quyền để tiếp tục đấu tranh mạnh mẽ hơn nữa chống chủ nghĩa tư bản cho tới khi chủ nghĩa xã hội giành thắng lợi hoàn toàn".


Đại hội lần thứ II Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga (tháng 7 - tháng 8 năm 1903)

Sau Đại hội lần thứ nhất, Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga thực tế không tồn tại như một tổ chức thống nhất toàn Nga của giai cấp công nhân. Đặc biệt, trong Đảng xuất hiện một trào lưu khá mạnh của phái Bec-xtanh (tức phái kinh tế) phủ nhận sự cần thiết phải có một đảng là lực lượng lãnh đạo phong trào công nhân. Thực tế đó đòi hỏi việc triệu tập Đại hội lần thứ hai của Đảng nhằm đấu tranh đi đến sự thống nhất về tư tưởng và tổ chức.


Ngày 17 tháng 7 năm 1903, Đại hội lần thứ II Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga được triệu tập. Tham gia Đại hội có đại biểu của 26 tổ chức dân chủ xã hội toàn Nga. Trong Đại hội dã diễn ra cuộc đấu tranh tư tưởng giữa những nhà cách mạng triệt để và bọn cơ hội chủ nghĩa về hàng loạt vấn đề cương lĩnh, sách lược và tổ chức. Đại hội kết thúc sau khi thông qua cương lĩnh đề ra nhiệm vụ trước mắt là thành lập nước cộng hòa dân chủ (cương lĩnh tối thiểu) và mục tiêu cuối cùng là lật đổ chủ nghĩa tư bản, thiết lập chế độ chuyên chính vô sản để cải tổ xã hội theo chủ nghĩa xã hội (cương lĩnh tối đa). Đại hội còn thông qua điều lệ xác định các hình thức tổ chức Đảng.


Khi bầu các cơ quan lãnh đạo, Đại hội chia thành hai phái: những người ủng hộ Lê-nin (đa số) và phái Hac-tốp (thiểu số), nói cách khác đó là những người cách mạng và bọn cơ hội chủ nghĩa mà sau này được gọi là phái bôn-sê-vich và phái men-sê-vích. Những người bôn-sê-vích, đứng đầu là Lê-nin đã đấu tranh kiên quyết chống lập trường cơ hội chủ nghĩa của phái men-se-vích trong các vấn đề tổ chức nhằm thống nhất hàng ngũ Đảng trên cơ sở các nghị quyết của Đại hội.


Như vậy, chủ nghĩa bôn-sê-vích đã xuất hiện như một trào lưu tư tưởng chính trị và một chính đảng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:15:11 pm
Đại hội lần thứ III Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga (tháng 4 năm 1905)

Đại hội tiến hành khi cao trào cách mạng dân chủ tư sản lần thứ nhất ở Nga đang dâng cao. Nhiệm vụ đặt ra trước Đảng là xác định đường lối chính trị trong cuộc cách mạng đó. Đây là vấn đề rất quan trọng vì rằng những người mem-sê-vích đã tiến hành chính sách thỏa hiệp với giai cấp tư sản tự do chủ nghĩa trong khi đó giai cấp này tìm mọi cách ngăn ngừa cuộc cách mạng dân chủ. Việc tiến hành Đại hội là nhằm trên cơ sở các nghị quyết của Đại hội chỉ huấn cho Đảng đấu tranh giành quyền lãnh đạo cho giai cấp vô sản trong cách mạng và thiết lập khối liên minh công nông để làm tê liệt chính sách thỏa hiệp của giai cấp tư sản tự do, tiến tới chuyên chính dân chủ cách mạng của giai cấp vô sản và nông dân nghèo.


38 đại biểu đại diện cho các tổ chức của Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga đã tham dự Đại hội (trừ phái men-sê-vích từ chối tham gia Đại hội và tổ chức hội nghị riêng ở Giơ-ne-vơ). Các Nghị quyết Đại hội nêu rõ: trước tình hình ở Nga, vấn đề đặt lên hàng đầu là nhiệm vụ chuẩn bị và tiến hành khải nghĩa vũ trang toàn dân, và chỉ bằng con đưòng đó mới lật đổ được chế độ chuyên quyền Sa hoàng, thực hiện cương lĩnh tối thiểu.


Sau Đại hội, làn sóng đấu tranh cách mạng tiếp tục dâng cao. Trong quá trình đấu tranh này, những người thợ dệt thành phố I-va-nô-vô - Vô-dơ-nê-xen-xcơ đã bầu xô-viết đại biểu công nhân. Đó là xô-viết đại biểu công nhân đầu tiên, tiền thân của các Xô-viết sau này đóng vai trò rất lớn trong cách mạng.


Đại hội lần thứ IV Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga (tháng 4 năm 1906)

Đại hội tiến hành khi tình hình cách mạng ở Nga bắt đầu lắng xuống. Trong lịch sử Đảng, Đại hội lần thứ IV được coi là Đại hội thống nhất. Tham dự Đại hội có đại biểu của 62 tổ chức (trong đó có 3 tổ chức dân tộc). Phái bôn-sê-vích có 46 đại biểu, phái men-sê-vích có 62 đại biểu. Tình hình đó đã quyết định tính chất không triệt để cách mạng trong các nghị quyết của Đại hội.


Vấn đề trung tâm thảo luận trong Đại hội là vấn đề ruộng đất. Vấn đề này xuất phát từ những yêu sách của nông dân đấu tranh để thủ tiêu chế độ chiếm hữu ruộng đất của bọn đại địa chủ. Trong khi đó, thực tế nhân dân chỉ có thể lật đổ chế độ Sa hoàng trong điều kiện có liên minh công - nông với 80% dân số cả nước. Trong báo cáo tại Đại hội, Lê-nin đã lập luận về cương lĩnh ruộng đất. Cương lĩnh dự tính Tiến hành cuộc cách mạng triệt để để phá vỡ toàn bộ chế độ chiếm hữu ruộng đất cũ bằng cách dân chủ hóa sâu sắc chế độ xã hội và chính trị, quốc hữu hóa toàn bộ ruộng đất. Cương lĩnh còn đặt vấn đề tiến hành cuộc cách mạng tư sản và sau đó chuyển hóa cuộc cách mạng nay thanh cách mạng xã hội chủ nghĩa. Tuy nhiên, trong Đại hội những người men-sê-vích đã giữ đường lối cải lương phản động trong vấn đề ruộng đất, không xuất phát từ nhu cầu cấp thiết của giai cấp nông dân - giai cấp cùng với giai cấp công nhân tạo nên động lực của cách mạng.


Đại hội lần thứ V Đảng Công nhân dân chủ xã hội Nga (tháng 5 năm 1907)

Đại biểu của 145 tổ chức Đảng đại diện cho 15 vạn đảng viên đã tham gia Đại hội. Trong Đại hội có 89 đại biểu bôn-sê-vích và 88 đại biểu men-sê-vích. Đại hội đả phê phán gay gất sách lược cơ hội chủ nghĩa của phái men-sê-vích. Vấn đề trung tâm thảo luận trong Đại hội là thái độ đối với các đảng tư sản. Thực tế đó là vấn đề ai có thể và phải nắm vai trò lãnh đạo trong cách mạng dân chủ tư sản. Các sự kiện diễn biến trong những năm 1905 - 1907 đã chứng minh giai cấp vô sản là người lãnh đạo, là đội ngũ tiên phong của phong trào cách mạng.


Đại hội đã thông qua Nghị quyết do Lê-nin soạn thảo về vấn đề động lực của cách mạng và vai trò lãnh đạo của giai cấp vô sản Nga, trong đó nhấn mạnh, cần phải đấu tranh không nhân nhượng chống chủ nghĩa tự do phản cách mạng, đưa các đảng tư sản ra khỏi ảnh hưởng của chủ nghĩa tự do bằng cách lôi kéo các đảng này làm đồng minh của giai cấp vô sản trong cuộc đấu tranh chống chế độ Sa hoàng.


Đại hội lần thứ VI Đảng Công nhân dân chủ xã hội (B) Nga (tháng 7 - tháng 8 năm 1917)

Từ sau Đại hội V, tình hình đất nước đã trải qua cuộc thử thách quyết liệt, phong trào cách mạng lắng xuống do sự đàn áp của thế lực phản động Sa hoàng (1907 - 1910), sau đó cao trào cách mạng mới lại bùng lên (1910 - 1914), tiếp theo là cuộc chiến tranh thế giới thứ nhất (1914 - 1918) và cuộc cách mạng dân chủ tư sản lần thứ hai. Cuộc cách mạng Tháng Hai đã lật đổ chế độ quân chủ chuyên chế Sa hoàng đưa đến việc thành lập hai chính quyền: Xô-viết đại biểu công nhân - binh lính và chính phủ tư sản lâm thời. Các Xô-viết thực tế đã nắm chính quyền trong tay vì dựa vào quần chúng vũ trang. Trong khi đó, chính phủ lâm thời chỉ dựa vào các đảng thỏa hiệp (men-sê-vích và xã hội chủ nghĩa cách mạng). Các đảng này lại nắm quyền lãnh đạo các Xô-viết. Mặc dù xuất hiện khả năng cực kỳ hiếm có trong lịch sử là phát triển cách mạng một cách hòa bình, chuyển toàn bộ chính quyền về tay các Xô-viết, nhưng chính sách của phái men-sê-vích và xã hội chủ nghĩa - cách mạng đã làm cho các Xô-viết trở nên bất lực. Do đó, toàn bộ chính quyền lại chuyển về tay các lực lượng phản cách mạng. Điều đó đòi hỏi giai cấp vô sản và nông dân nghèo chỉ có thể giành chính quyền bằng vũ lực. Trong Đại hội, vấn đề chuẩn bị khỏi nghĩa vũ trang được đặt ra và là vấn đề cấp bách trong sách lược của những người bôn-sê-vích. Thể hiện ý chí của 35 vạn đảng viên, bất chấp chủ nghĩa cơ hội trong Đảng, Đại hội đả hướng Đảng vào việc thực hiện cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa.


Thắng lợi của cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa Tháng Mười vĩ đại năm 1917 là thực tiễn sinh động chứng minh sự đúng đắn của đường lối cách mạng mà Đảng Lê-nin đã vạch ra.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:32:58 pm
Đại hội lần thứ VII Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 3 năm 1918)

Trong thời gian 2-3 tháng sau cách mạng Tháng Mười, chính quyền Xô-viết được thành lập ở khắp nước Nga. Tại Đại hội Xô-viết lần thứ 2 (ngày 25, 26 tháng 10 năm 1917) chính phủ công nông đầu tiên trên thế giới do Lê-nin đứng đầu đã ra đời. Chính phủ của Lê-nin kêu gọi tất cả các chính phủ và các dân tộc phải thiết lập ngay một nền hòa bình dân chủ chân chính. Song, các nước đế quốc đứng đầu là đế quốc Đúc đã quyết định tấn công nước cộng hòa Xô-viết non trẻ. Cách mạng Nga chỉ có thể được cứu vãn bằng cách thiết lập ngay một nền hòa bình. Vì vậy, Lê-nin đá yêu cầu ký một hòa ước với Đức, đấu tranh vạch trần luận điệu của bọn cách mạng đầu lưỡi, những người cộng sản Cánh tả (Bu-kha-rin và phe cánh). Những người này đòi phải tuyên chiến với Đức, dù cho chính quyền Xô-viết có bị tiêu vong.


Do đó, vấn đề hòa bình trở thành vấn đề thảo luận chủ yếu trong Đại hội VII Đảng Bôn-sê-vích Nga. Trong báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương, Lê-nin chỉ rõ lập trường "của những người cộng sản cánh tả" sẽ đưa cách mạng tới chỗ diệt vong và đường lối của Tơ-rốt-xki với khẩu hiệu "không chiến tranh và cũng không hòa bình" là đường lối nguy hại cho cách mạng. Đại hội đã ủng hộ Lê-nin với đa số phiếu. Điều đó cho phép nước Cộng hòa xô-viết có thời gian ổn định đi tới việc thành lập Hồng quân công nông. Đại hội quyết định đổi tên Đảng thành Đảng Cộng sản (bôn-sê-vích) Nga. Tên mới của Đảng thể hiện rõ mục tiêu cuối cùng của Đảng là xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa.


Đại hội lần thứ VIII Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 3 năm 1919)

Đại hội diễn ra từ ngày 18 đến ngày 23 tháng 3 năm 1919 trong tình hình nội chiến và cuộc can thiệp quân sự của các nước đế quốc đã làm gián đoạn các kế hoạch xây dựng hòa bình chủ nghĩa xã hội ở nước Nga. Tham dự Đại hội có 301 đại biểu thay mặt cho 313.766 đảng viên trong cả nước. Tin tưởng vững chắc vào thắng lợi cuối cùng của cuộc đấu tranh cho một tương lai tươi sáng của đất nước, Đại hội đã thảo luận và thông qua cương lĩnh mới xác định những nhiệm vụ của Đảng trong lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa... nhằm mục đích xây dựng xã hội chủ nghĩa. Trong quá trình thảo luận cương lĩnh, Lê-nin kiên quyết phản đối quan điểm bôn-sê-vích của Bu-ca-rin về vấn đề dân tộc, về thái độ đối với tầng lớp trung nông. Nghị quyết Đại hội thông qua báo cáo của Lê-nin coi trung nông là đồng minh của giai cấp vô sản và nông dân nghèo trong cuộc đấu tranh nhằm duy trì, củng cố chính quyền Xô-viết đã có ý nghĩa vô cùng quan trọng đối với cách mạng Nga.


Đại hội còn thảo luận về vấn đề tổ chức hồng quân công nông, trong đó Lê-nin và những người bôn-sê-vích đã bác bỏ quan điểm của "phe đối lập quân sự" vì những người này chống lại việc thành lập một đạo Hồng quân chính quy, chống lại việc sử dụng các nhà chuyên viên quân sự cũ.

Cuối cùng, Nghị quyết Đại hội nêu rõ: phải cải tiến thành phần xã hội của Đảng mà thực chất là tiến hành cuộc chỉnh đảng đầu tiên kể từ khi Đảng được thành lập.


Đại hội lần thứ IX Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 3 tháng 4 năm 1920)

Chiến tranh do các lực lượng phản cách mạng trong và ngoài nước gây ra chống nước Cộng hòa Xô-viết sắp kết thúc, Đảng Cộng sản là lực lượng tổ chức và đoàn kết dẫn dắt công nông đi tới thắng lợi, song, nguy cơ can thiệp và nội chiến vẫn còn. Đại hội lần thứ IX tiến hành trong tình hình đó. Tham gia Đại hội có 554 đại biểu chính thức thay mặt cho 611.978 đảng viên trong cả nước, vấn đề xây dựng kinh tế giữ vị trí quan trọng nhất trong Đại hội. Đại hội đặt kế hoạch kinh tế duy nhất trong đó coi giao thông vận tải, khai thác nguyên liệu, luyện kim, điện khí hóa toàn nước Nga là nhiệm vụ hàng đầu. Để thực hiện thành công những nhiệm vụ này, Lê-nin nhấn mạnh phải có sự nhất trí tuyệt đối của giai cấp công nhân. Đại hội đã vạch trần tính chất công đoàn vô chính phủ của nhóm "tập trung dân chủ" là nhóm phủ nhận sự cần thiết phải sử dụng các chuyên gia của chế độ cũ, tập trung sự quản lý nhà nước và chế độ nhất quán trong công tác lãnh đạo các xí nghiệp công nghiệp.


Đại hội lần thứ X Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 3 năm 1921)

Đại hội khai mạc ngày 8 tháng 3 năm 1921, có 694 đại biểu chính thức tham dự thay mặt cho 732.521 đảng viên. Đại hội đã đi vào lịch sử Đảng như một bước ngoặt trong chinh sách của Đảng từ "chủ nghĩa cộng sản thời chiến" chuyển sang chính sách kinh tế mới. Chính sách "cộng sản thời chiến" thi hành năm 1918 với việc trưng thu tất cả lương thực thừa của nông dân, cấm buôn bán tự do, thi hành chế độ lao động cưỡng bách phổ cập... là biện pháp khẩn cấp do điều kiện nội chiến buộc phải thi hành. Chính sách đó không đáp ứng những nhiệm vụ kinh tế của giai cấp vô sản trong điều kiện hòa bình. Trong Đại hội, Lê-nin đã chứng minh rằng, từ nay việc đổi lúa mì lấy sản phẩm công nghiệp trong điều kiện cho phép buôn bán tự do lương thực thừa là chính sách kinh tế đúng đắn của chế độ chuyên chính vô sản trong một nước có nông dân chiếm đa số. Nhiệm vụ của nhà nước vô sản là: công nhận sự tồn tại của thị trường và những quy luật chi phối thị trường đó, đồng thời nắm vững thị trường, biết điều chỉnh thị trường... Chính sách kinh tế mới là sự bảo đảm, vững chắc liên minh công - nông nhằm cải tạo nền sản xuất nhỏ thành nền sản xuất lớn XHCN.


Trong Đại hội, một vấn đề được đặc biệt chú ý là đấu tranh chống bè phái trong Đảng. Nghị quyết Đại hội nhấn mạnh tính thống nhất hàng ngũ Đảng là một trong những điều kiện chủ yếu làm cho chuyên chính vô sản vững mạnh. Đại hội vạch rõ lập trường của "phái công nhân đối lập" là phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng - nhân tố và điều kiện dẫn tới thắng lợi của chủ nghĩa xã hội.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:35:23 pm
Đại hội lần thứ XI Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 3 - tháng 4 năm 1922)

Đại hội được triệu tập với 522 đại biểu chính thức thay mặt cho 532.000 đảng viên. Đại hội đã tổng kết năm đầu khôi phục nền kinh tế quốc dân dựa trên chính sách kinh tế mới được Đại hội lần thứ X đưa ra. Đại hội khẳng định việc cho phép buôn bán tự do trong nền sản xuất nhỏ không tránh khỏi làm cho yếu tố tư bản chủ nghĩa phát triển. Nhưng vì nhà nước vô sản nắm chắc các vị trí chủ đạo của nền kinh tế như công nghiệp lớn, ngân hàng, đường sắt, v.v... nên tình hình đó không phải là mối nguy cơ nghiêm trọng đưa nền kinh tế đi theo quỹ đạo tư bản chủ nghĩa. Vấn đề chủ yếu đặt ra là, các xí nghiệp quốc doanh phải biết cách thi đua với các xí nghiệp tư bản tư nhân trong lĩnh vực buôn bán. Cần phải học cách buôn bán, người cộng sản phải biết buôn bán, đó là ý kiến của Lê-nin trong Đại hội. Chỉ bằng con đường tổ chức tốt mậu dịch quốc doanh và có hiệu quả mới liên kết chặt chẽ được với quần chúng nông dân, chèn ép dần các yếu tố tư bản chủ nghĩa ra khỏi nền kinh tế quốc dân.

Đại hội bầu ra Ban Chấp hành Trung ương mới và đã đặt chức vụ Tổng bí thư và I.V.Xta-lin được bầu giữ chức vụ này


Đại hội lần thứ XII Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 4 năm 1923)

Đại hội có 408 đại biểu chính thức tham dự thay mặt 386.000 đảng viên1 (Ít hơn đảng viên các kỳ đại hội trước do việc khai trừ các đảng viên mất phẩm chất) trong cả nước. Đại hội tập trung thảo luận những vấn đề cấp bách trong chính sách kinh tế của Đảng, đó là: khôi phục và phát triển nhanh chóng nền công nghiệp làm cơ sở đẩy mạnh toàn bộ nền kinh tế quốc dân, điện khí hóa đất nước, khắc phục sự thiếu cân đối về giá hàng công nghiệp, thủ tiêu sự bất bình đẳng do chế độ bóc lột để lại về mặt kinh tế và văn hóa giữa các dân tộc ở Liên Xô.


Việc giải quyết những vấn đề đó nằm trong kế hoạch xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô được Lê-nin đề cập đến trong các bải báo, bức thư cuối cùng - di chúc chính trị mà Lê-nin để lại. Những luận điểm chủ yếu của kế hoạch đó là: công nghiệp hóa đất nước và chuyển toàn bộ nền kinh tế quốc dân sang cơ sở năng lượng mạnh, đưa nông dân và những người sản xuất nhỏ nói chung vào con đường hợp tác hóa, nâng cao trinh độ học vấn của quần chúng, củng cố Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa trên nguyên tắc tự nguyện và hợp tác anh em. Kế hoạch của Lê-nin đã xác định toàn bộ chính sách sau này và đường lối chung của Đảng.


Đại hội đặc biệt chú ý đến vấn đề dân tộc. Báo cáo của Xta-lin về vấn đề này đã kêu gọi toàn Đảng kiên quyết đấu tranh chống những khuynh hướng sai lầm trong vấn đề dân tộc, chủ nghĩa sô vanh Đại Nga và chủ nghĩa dân tộc địa phương tư sản.


Đại hội lần thứ XIII Đảng Cộng sản (B) Nga (tháng 5 năm 1924)

Sau khi Lê-nin mất 4 tháng, Đại hội được triệu tập để thảo luận những ý nghĩ và mong muốn của Lê-nin về vấn đề xây dựng kinh tế, củng cố sự lãnh đạo tập thể và thành lập một Ban Chấp hành Trung ương vững chắc trước nguy cơ chia rẽ trong Đảng. Tham gia Đại hội có 748 đại biểu chính thức thay mặt 755.881 đảng viên.


Đại hội đã tổng kết cuộc thảo luận mà Tơ-rốt-xki và một số nhỏ những người theo ông ta đã gây ra sự nghi ngờ đối với chủ nghĩa Lê-nin trong Đảng, phá hoại Ban Chấp hành Trung ương và bộ máy Đảng về mặt tổ chức. Đại hội đã phê phán những ý kiến của phái Tơ-rốt-xki hướng Đảng vào chủ nghĩa cải lương và nhất trí thông qua những quyết nghị của Hội nghị Đảng lần thứ 13 "Về xây dựng Đảng" và "Về bản tổng kết cuộc thảo luận".


Đại hội còn thông qua việc thành lập Bộ ủy viên nhân dân thương mại, đề ra nhiệm vụ cho các cơ quan thương mại phải nắm lấy thị trường, định nhiệm vụ mở rộng tín dụng nhà nước... Cuối cùng Đại hội kêu gọi Đảng phải chú ý giáo dục nguyên lý chủ nghĩa Lê-nin cho đảng viên mới, trước hết là đảng viên lớp Lê-nin.


Đại hội lần thứ XIV Đảng Cộng sản (B) Liên Xô (tháng 12 năm 1925)

Đại hội được triệu tập trong thời gian sắp khôi phục xong nền kinh tế quốc dân Liên Xô. 655 đại biểu chính thức đại diện cho 645.000 đảng viên chính thức và 445.000 đảng viên dự bị đã tham dự đại hội. Trước tình hình cách mạng ờ các nước Tây Âu bắt đầu lắng xuống, chủ nghĩa tư bản bước vào giai đoạn ổn định tạm thời, Đảng Cộng sản (B) Nga vẫn khẳng định: giai cấp công nhân Liên Xô liên minh với nông dân lao động, với sự ủng hộ của giai cấp vô sản quốc tế về chính trị và tinh thẫn có thể tạo cơ sở vật chất, kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.


Đại hội đã lên án thái độ không tin tưởng vào khả năng thắng lợi của chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô của Tơ-rốt-xki và cái gọi là "nhóm đối lập mới" (Đi-nô-vi-ép, Ca-mê-nép). Đại hội chỉ ra rằng, công nghiệp hóa đất nước một cách nhanh chóng nhất, biến Liên Xô từ một nước nhập khẩu máy móc thiết bị thành nước sản xuất ra những mặt hàng đó, bảo đảm độc lập về kinh tế đối với thế giới tư bản. Thái độ kiên quyết của các đại biểu tham dự Đại hội là "đấu tranh nhằm xây dựng thắng lợi chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô là nhiệm vụ cơ bản của Đảng". Đại hội đã thông qua điều lệ mới của Đảng và Nghị quyết đổi tên Đảng thành Đảng Cộng sản (bôn-sê-vích) Liên Xô.


Đại hội lần thứ XV Đảng Cộng sản (B) Liên Xô (tháng 12 năm 1927)

Đại hội khai mạc ngày 2 tháng 12 năm 1927, có 898 đại biểu chính thức tham dự thay mặt 887.233 đảng viên chính thức và 348.957 đảng viên dự bị. Đại hội triệu tập trong tình hình bắt đầu thời kỳ xây dựng lại nền kinh tế quốc dân theo con đường xã hội chủ nghĩa. Đại hội đã khẳng định những thành tích đầu tiên trong sự nghiệp công nghiệp hóa và thông qua nghị quyết quan trọng về việc lập kế hoạch 5 năm đầu tiên mở đầu thời kỳ xây dựng đất nước theo các kế hoạch 5 năm phát triển toàn bộ nền kinh tế theo con đường xã hội chủ nghĩa, vấn đề tiếp tục phát triển nông nghiệp cũng được Đại hội đặc biệt quan tâm vì thực tế tình trạng thiếu sản phẩm nông nghiệp đă gây khó khăn trong việc cung cấp lương thực cho các thành phố và trung tâm công nghiệp. Để giải quyết vấn đề này, Đại hội đề ra đường lối thành lập rộng rãi các nông trang tập thể bằng con đường hợp tác hóa sản xuất và tổ chức các nông trường quốc doanh lớn.


Đại hội đã xem xét vấn đề nhóm đối lập Tơ-rốt-xki và Đi-nô-vi-ép, nhóm này đã đi ngược lại đường lối của Đảng về tất cả các vấn đề chủ yếu thuộc cương lĩnh và sách lược, đồng thời không chấm dứt hoạt động chống Đảng. Để kịp thời ngăn chặn hành động đó, Đại hội đã khai trừ những phần tử tham gia nhóm đối lập tích cực nhất ra khỏi Đảng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:37:05 pm
Đại hội lần thứ XVI Đảng Cộng sản (B) Liên Xô (tháng 6 - tháng 7 năm 1930)

Đại hội khai mạc ngày 26 tháng 6 năm 1930, có 1.286 đại biểu chính thức thay mặt 1.260.874 đảng viên chính thức và 711.609 đảng viên dự bị. Đặc điểm nổi bật của tình hình quốc tế trong thời gian triệu tập Đại hội là các nước tư bản bước vào giai đoạn khủng hoảng trầm trọng. Trong nước, công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội diễn ra với quy mô to lớn và đạt được những thành tựu đáng kể. Những mục tiêu đầu tiên của kế hoạch 5 năm lần thứ nhất được thực hiện như xây dựng các nhà máy điện, nhà máy luyện kim và chế tạo máy, khai thác mỏ than mới... Trong hai năm 1929 - 1930, lần đầu tiên trong lịch sử Liên Xô, sản lượng công nghiệp trong nền kinh tế đã lớn hơn sản lượng nông nghiệp (53% so với 47%). Phong trào hợp tác hóa nông nghiệp được mở rộng với quy mô lớn. Đại hội nhận định: do công nghiệp hóa đất nước và tập thể hóa nông nghiệp thu được thắng lợi, các nhân tố chủ nghĩa xã hội đá chèn ép mạnh nhân tố tư bản trong nền kinh tế quốc dân. Đại hội chỉ rõ cần phải cải tổ công tác của tô chức Đảng, nhà nước và đoàn thể xã hội (công đoàn, Đoàn thanh niên Cộng sản) trên cơ sở giải quyết những nhiệm vụ mới, dự tính kế hoạch xây dựng phát triển chủ nghĩa xã hội trên các lĩnh vực.


Đại hội lần thứ XVII Đảng Cộng sản (B) Liên Xô (tháng 1 - tháng 2 năm 1934)

Đại hội lần thứ XVII được ghi vào lịch sử Đảng Cộng sản (B) Liên Xô như là "Đại hội của những người tháng trận", 1.225 đại biểu chính thức thay mặt 1.874.488 đảng viên chính thức và 935.298 đảng viên dự bị đã tham gia đại hội Đại hội tổng kết việc xây dựng lại nền kinh tế quốc dân theo con đường xã hội chủ nghĩa, trong đó nêu bật rằng: trong khi thực hiện cương lĩnh do Lê-nin vạch ra, Đảng đả đảm bảo xây dựng nền móng của chủ nghĩa xã hội, biến đất nước nông nghiệp thành một nước công nghiệp, chuyển đông đảo nông dân từ nền sản xuất hàng hóa nhỏ, phân tán sang nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa, tập thể. Đại hội thông qua Nghị quyết về kế hoạch 5năm lần thứ hai phát triển kinh tế quốc dân Liên Xô trong những năm 1933 - 1937, đồng thời dự tính kết thúc việc tái trang bị kỹ thuật cho toàn bộ nền kinh tế quốc dân.


Trước nguy cơ chiến tranh ngày càng lớn do việc bọn phát xít lên nắm chính quyền ở Đức, Đại hội đã ủy nhiệm cho Ban Chấp hành Trung ương và chính phủ tiếp tục tiến hành trước sau như một chính sách hòa bình và củng cố mối quan hệ thiết thực với tất cả các nước, đồng thời năng cao khả năng phòng thủ của đất nước Xô-viết.


Đại hội thông qua điều lệ mới của Đảng trong đó nhấn mạnh vai trò của Đảng Cộng sản (B) Liên Xô trong cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản.


Đại hội lần thứ XVIII Đảng Cộng sản (B) Liên Xô (tháng 3 năm 1939)   

Đại hội được triệu tập nhẳm thảo luận những vấn đề chủ yếu trong kế hoạch 5 năm lần thứ 3 (1938 - 1942) phát triển nền kinh tế quốc dân Liên Xô. Nhiệm vụ kinh tế chủ yếu được đề ra trong kế hoạch là phải sản xuất đuổi kịp và vượt các nước tư bản phát triển nhất về sản lượng tính theo đầu người. Đại hội chú trọng đến vấn đề chính trị chung và vấn đề nội bộ Đảng. Đặc biệt đã thông qua Điều lệ Đảng được sửa đổi theo những diễn biến sâu sắc trong cấu trúc xã hội Xô-viết và phản ánh sự cần thiết phải tiếp tục phát triển dân chủ trong nội bộ Đảng.


Đặc điểm của tình hình thế giới khi tiến hành Đại hội là nguy cơ chiến tranh thế giới lần thứ hai sắp bùng nổ do chính sách thỏa hiệp Muy-ních của các cường quốc phương Tây đã nới tay cho phép bọn phát xít xâm lược. Trước tình hình đó, Đại hội đề ra nhiệm vụ cấp bách là tích cực đấu tranh nhầm giữ vững hòa bình và ngăn chặn sự xăm lược của phát xít giữ thái độ thận trọng nhàm, tránh đưa Liên Xô vào các vụ xung đột, ra sức củng cố lực lượng vũ trang Liên Xô, củng cố mối quan hệ quốc tế đối với nhân dân lao động các nước.


Đại hội lần thứ XIX Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 10 năm 1952)

Thắng lợi của nhân dân Liên Xô trong cuộc chiến tranh giữ nước vĩ đại là thắng lợi của chế độ xã hội chủ nghĩa. Đảng Cộng sản Liên Xô là người lãnh đạo sự nghiệp đó. 7 năm sau chiến tranh, đất nước Xô-viết về căn bản đã khôi phục xong nền kinh tế quốc dân bị chiến tranh tàn phá. Đại hội lần thứ XIX của Đảng được triệu tập nhằm thông qua chỉ thị về kế hoạch 5 năm phát triển kinh tế quốc dân Liên Xô từ 1951 đến 1955. Đại hội phân tích những chuyển biến sâu sắc của tình hình thế giới sau chiến tranh thế giới lần thứ hai mà kết quả quan trọng là việc hình thành hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới. Tình hình đó khẳng định xu hướng tất yếu của xã hội loài người.


Đại hội đã thông qua Điều lệ Đảng và nghị quyết đổi tên Đảng thành Đảng Cộng sản Liên Xô.


Đại hội lần thứ XX Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 2 năm 1956)

Đại hội lần thứ XX của Đảng Cộng sản Liên Xô giữ vai trò nổi bật trong sự phát triển đất nước Xô-viết và phong trào cộng sản thế giới. Đại hội đã phân tích tình hình quốc tế và nêu rõ thế giới ngày nay chia thành hai hệ thống tư bản chủ nghĩa và xã hội chủ nghĩa. Sự cạnh tranh và đối địch nhau giữa hai hệ thống bao trùm mọi khía cạnh quan trọng nhất trong đời sống kinh tế, chính trị và tư tưởng của các dân tộc. Những vấn đề lý luận về chung sống hòa bình giữa các nước có chế độ xã hội khác nhau, về khả năng ngăn ngừa chiến tranh thế giới mới trong thời đại ngày nay, về những hình thức quá độ của các nước lên chủ nghĩa xã hội... được phản ánh một cách sáu sác trong các văn kiện của Đại hội.


Đại hội đã tổng kết việc thực hiện kế hoạch 5 năm lần thứ 5 và thông qua chỉ thị về kế hoạch 5 năm lần thứ 6. Vấn đề tiếp tục củng cố chế độ xã hội chủ nghĩa và nhà nước Xô-viết, phát triển nền dần chủ xã hội chủ nghĩa cùng giữ vị trí quan trọng trong chương trình của Đại hội. Đại hội đã nghe báo cáo "Về tệ sùng bái cá nhân và những hậu quả của nó". Đại hội kêu gọi toàn Đảng phải khắc phục hoàn toàn tệ sùng bái cá nhân, thủ tiêu những hậu quả của nó trong mọi lĩnh vực công tác Đảng, nhà nước và tư tưởng, nghiêm chỉnh chấp hành những tiêu chuẩn sinh hoạt Đảng và nguyên tác lãnh đạo tập thể do Lê-nin đã vạch ra.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:39:00 pm
Đại hội lần thứ XXI Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 1 - tháng 2 năm 1959)

Đại hội được triệu tập nhằm tổng kết những thắng lợi của chủ nghĩa xã hội và đề ra kế hoạch vĩ đại xây dựng chủ nghĩa cộng sản quy mô lớn và Liên Xô. Đánh giá những thành tựu đạt được, Đại hội khẳng định chủ nghĩa xã hội đã thắng lợi hoàn toàn ở Liên Xô. Chủ nghĩa xã hội vượt ra ngoài phạm vi một nước và điều đó có nghĩa là so sánh lực lượng trên thế giới đã biến đổi sâu sắc, có lợi cho chủ nghĩa xã hội. Đại hội đã thông qua chỉ thị về kế hoạch phát triển kinh tế quốc dân Liên Xô trong những năm 1959 - 1965. Kế hoạch đó là cơ sở tăng cường sự vững mạnh về kinh tế của Liên Xô, phục vụ cho công cuộc củng cố hòa bình, tạo ra khả năng thực tế loại trừ chiến tranh với tính cách là phương pháp giải quyết những vấn đề quốc tế.


Do kết quả thắng lợi của chủ nghĩa xã hội, sự thống nhất trong xã hội Xô-viết, Đại hội khẳng định Liên Xô bước vào thời kỳ phát triển mới, thời kỳ xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa theo nguyên tắc "làm theo năng lực hưởng theo nhu cầu".


Đại hội lần thứ XXI đã ủy nhiệm cho một ban chuẩn bị dự thảo cương lĩnh mới của Đảng Cộng sản Liên Xô.


Đại hội lần thứ XXII Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 10 năm 1961)

Tham gia Đại hội có khoảng 5000 đại biểu đại diện cho gần 10 triệu đảng viên. Các đoàn đại biểu của 80 Đảng Cộng sản và công nhân, đại diện các đảng dân tộc dân chủ của nhiều nước củng tham dự Đại hội với tư cách là khách mời. Đại hội đã thảo luận và thông qua cuơng lĩnh mới của Đảng - cưomg lĩnh xây dựng xã hội cộng sản chủ nghĩa. Trong cương lĩnh mới nêu rõ kết quả lao động sáng tạo của nhân dân Liên Xô dưới sự lãnh đạo của Đảng và đề ra nhiệm vụ xây dựng cơ sở vật chất của chủ nghĩa cộng sản, cải tạo các quan hệ xã hội chủ nghĩa thành quan hệ cộng sản chủ nghĩa, giáo dục nhân dân lao động tinh thần giác ngộ cộng sản chủ nghĩa cao. Cương lĩnh mới cũng phân tích quá trình cách mạng thế giới liên quan tới việc củng cố sức mạnh của hệ thông xã hội chủ nghĩa, còn hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc đang tan rã, phong trào cộng sản và công nhân quốc tế ngày một lớn mạnh.


Những nhiệm vụ mới nêu trong cương lĩnh đòi hỏi phải sửa đổi lại Điều lệ Đảng. Điều lệ mới được thông qua nêu rõ sự cần thiết phải tiếp tục tăng cường vai trò trách nhiệm của những người cộng sản Liên Xô, phát triển dân chủ trong Đảng, phát huy sáng kiến và tinh thần chủ động của các tổ chức Đảng.


Đại hội lần thứ XXIII Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 3 - tháng 4 năm 1966)

Các đại biểu tham dự Đại hội thay mặt cho 12 triệu đảng viên. Đại diện của các Đảng cộng sản, công nhân và dân tộc dân chủ của 86 nước trên thế giới cùng tham gia Đại hội.

Nhận định về tình hình quốc tế, Đại hội khẳng định hệ thống xã hội chủ nghĩa là lực lượng cách mạng chính của thời đại ngày nay, cùng với sự phát triển của phong trào giải phóng dân tộc góp phần đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc, bảo vệ hòa bình thế giới.

Đại hội đặc biệt chủ ý đến vấn đề củng cố sự thống nhất vô sản giữa các Đảng cộng sản và công nhân, khẳng định sự trung thực của Đảng cộng sản Liên Xô đối với đường lối chung của phong trào cộng sản quốc tế, đường lối vạch ra trong các hội nghị quốc tế năm 1957 và 1960.


Đại hội đã thảo luận toàn diện những nhiệm vụ xây dựng chủ nghĩa cộng sản trong điều kiện phát triển của xã hội Xô-viết với những khả năng thực tế về vật chất, nhân lực và tài chính cũng như tình hình quốc tế. Đại hội thảo luận chỉ thị về kế hoạch 5 năm phát triển kinh tế quốc dân 1966 - 1970. Trong đó Đại hội lưu ý đến vấn đề tăng cường các phương pháp và khuyến khích kinh tế trong quản lý kinh tế quốc dân, cải tiến công tác kế hoạch, phát huy sáng kiến và tinh thần chủ động của các xí nghiệp, nông trường quốc doanh, nông trang tập thể. Đại hội còn nhấn mạnh đến vai trò đặc biệt quan trọng của việc đẩy nhanh tiến bộ khoa học kỹ thuật trong sự phát triển lực lượng sản xuất và nâng cao phúc lợi của người lao động.


Đại hội bầu Ban chấp hành Trung ương mới và Ban chấp hành Trung ương bầu cơ quan lãnh đạo gọi là Bộ Chính trị. L.I. Brê-giơ-nép được bầu làm Tổng bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô.


Đại hội lần thứ XXIV Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 3 - tháng 4 năm 1971)

Đại hội khai mạc ngàv 30 tháng 3 và kéo dài 11 ngày.

102 đoàn đại biểu của các Đảng Cộng sản và công nhân dân chủ dân tộc chủ nghĩa và xã hội chủ nghĩa cánh tả trong 91 nước đã tham dự đại hội.

Đại hội tập trung thảo luận kế hoạch phát triển kinh tế, chính trị, xã hội và văn hóa của đất nước Xô-viết và chính sách đối nội, đối ngoại của nhà nước xã hội chủ nghĩa. Trong chính sách đối ngoại, Đảng Cộng sản Liên Xô vẫn kiên trì mục đích củng cố tình đoàn kết nhất trí giữa các nước xã hội chủ nghĩa, Liên Xô cùng với các nước xã hội chủ nghĩa bảo đảm điều kiện thuận lợi trong các mối quan hệ để xây dựng chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản; ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc, thực hiện sự hợp tác toàn diện với các nước dân tộc chủ nghĩa mới xuất hiện, trước sau như một kiên quyết chống lại các thế lực đế quốc xâm lược, loại bỏ nguy cơ chiến tranh thế giới mới.


Đại hội đề ra cương lĩnh đấu tranh cho hòa bình và sự hợp tác quốc tế, vì tự do và độc lập của các dân tộc. Đại hội tuyên bố: triệt để thi hành chính sách hòa bình, hữu nghị giữa các dân tộc, Liên Xô sẽ tiếp tục đấu tranh kiên quyết chống chủ nghĩa đế quốc, bẻ gãy những âm mưu xâm lược phá hoại của các thế lực phản động, hiếu chiến.


Về chính sách kinh tế, Đại hội vạch thảo những nội dung chủ yếu dựa trên cơ sở đặc điểm của tình hình xã hội Xô-viết. Những đặc điểm đó là: so với những năm 30, đất nước Xô-viết đã đạt tới trình độ cao gấp bội trong sự phát triển kinh tế quốc dân, các quan hệ xã hội chủ nghĩa, văn hóa và trình độ giác ngộ của nhân dân. Đại hội khẳng định, ở Liên Xô đã xây dựng xã hội xã hội chủ nghĩa phát triển và đặt nhiệm vụ chính của kế hoạch 5 năm lần thứ 9 (1971 - 1975) là bảo đảm nâng cao mức sống vật chất và văn hóa của nhân dân. Nhiệm vụ quan trọng trong lĩnh vực xã hội mà đại hội đề ra là tiếp tục củng cố sự thống nhất của xã hội Xô-viết, triệt để phát triển nền dân chủ Xô-viết, thu hút quần chúng ngày càng tham gia đông đảo vào việc giải quyết các công việc xã hội và nhà nước, ra sức phát triển khoa học, văn hóa, giữ vững bầu không khí đạo đức và chính trị trong nước để xây dựng cuộc sống hòa bình, phát triển đầy đủ về mặt tinh thần.


Đại hội tiến hành bầu Ban Chấp hành Trung ương, Ban kiểm tra Trung ương. Ban Chấp hành Trung ương mới đã bầu Bộ Chính trị. L.I. Brê-giơ-nép được tái cử lảm Tổng bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng.


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 09:44:40 pm
Đại hội lần thứ XXV Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 2 - tháng 3 năm 1976)

Đại hội họp từ ngày 24 tháng 2 đến ngày 5 tháng 3 năm 1976. Tham dự Đại hội có 4.998 đại biểu thay mặt cho 15 triệu 694 nghìn đảng viên trong cả nước. 103 đoàn đại biểu các Đảng cộng sản, công nhân, dân chủ dân tộc chủ nghĩa và xã hội chủ nghĩa của 96 nước đá tham gia Đại hội.


Báo cáo của L.I.Brê-giơ-nép, Tổng bí thư Đảng về "Hoạt động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và những nhiệm vụ trước mắt của Đảng trong lĩnh vực chính sách đối nội và đối ngoại" đã phân tích kết quả phát triển kinh tế, chính trị và xã hội của Liên Xô, tình hình thế giới ngày nay và công tác chính trị, tổ chức, giáo dục tư tưởng của Đảng. Cũng như trước đây Đại hội vạch ra chiến lược hòa bình, tiếp tục khẳng định mục tiêu cao nhất của Đảng là không ngừng nâng cao phúc lợi của nhân dân lao động, tiếp tục phát triển tất cả các nước cộng hòa, các dân tộc lớn nhỏ trong Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô-viết vĩ đại.


Chiến lược kinh tế của Đảng thông qua kế hoạch 5 năm lần thứ 10 (1976 - 1980) là phát triển nhanh chóng và cân đối nền sản xuất xã hội, nâng cao hiệu suất sản xuất, đẩy nhanh tiến bộ khoa học kỹ thuật, tăng năng suất lao động, ra sức cải tiến chất lượng công tác trong việc thực hiện các khâu của nền kinh tế quốc dân.


Đại hội đề ra cương lĩnh xã hội rộng rãi trong đó dự kiến tăng lương cho công nhân viên chức thêm 16 - 18%, tăng thu nhập của nông dân tập thể lên 24 - 27% trong điều kiện ổn định giá cả.

Trong nông nghiệp, Đại hội chú ý đến nhiệm vụ tiếp tục cải tạo chất lượng sản xuất nông nghiệp. Chủ yếu vốn đầu tư cho ngành nông nghiệp sẽ dành cho việc cơ khí hóa, cải tạo đất và hóa học hóa.

Đại hội đặc biệt chú ý đến việc tiếp tục phát triển lý luận Mác - Lê-nin, tổng kết hoạt động lý luận của Đảng cũng như kết quả nghiên cứu trong lĩnh vực khoa học xã hội, xác định phương hướng và vấn đề có triển vọng nhất trong công tác nghiên cứu này.


Đại hội khẳng định rằng hệ thống xã hội chủ nghĩa thế giới đang ngày càng được củng cố, hệ thống đó có những ưu việt lớn so với chủ nghĩa tư bản đang bị khủng hoảng nghiêm trọng với nạn thất nghiệp và lạm phát ngày càng tăng. Đấu tranh của những người lao động cho những quyền lợi của mình chống ách thống trị của chủ nghĩa tư bản nhà nước đang mở rộng trong cắc nước tư bản, ảnh hưởng của các đảng cộng sản trong các nước ngày càng lớn. Thắng lợi của phong trào giải phóng dân tộc đã mở ra những chân trời mới trước các nước đá giành được độc lập. Việc thực hiện cương lĩnh hòa bình do Đại hội lần thứ XXIV đề ra đã làm cho quá trình giảm bớt căng thẳng trở thành xu thế chính trong các quan hệ quốc tế.


Đại hội đã bầu cơ quan lãnh đạo của Đảng là Ban Chấp hành Trung ương và Ban kiểm tra Trung ương, Hội nghị Trung ương bầu Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng. L.I. Brê-giơ-nép được nhất trí tái cử làm Tổng bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô.


Đại hội lần thứ XXVI Đảng Cộng sản Liên Xô (tháng 2 - tháng 3 năm 1981)

Đại hội khai mạc ngày 23-2-1981 và bế mạc ngày 3-3-1981. Hơn 5000 đại biểu đại diện cho 17 triệu 480 nghìn đảng viên đã tham gia Đại hội. Thông qua "Báo cáo hoạt động của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô và những nhiệm vụ trước mất của Đảng trong chính sách đối nội và đối ngoại" do Tổng bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô L.I. Brê-giơ-nép trình bày, Đại hội đã tổng kết những thành tựu lớn lao mà nhân dân Liên Xô đạt được trong 5 năm qua và vạch thảo những kế hoạch cho tương lai. Hai phương hướng có quan hệ hữu cơ với nhau được Đại hội thảo luận một cách sâu sắc là "Xây dựng sáng tạo chủ nghĩa cộng sản" ở Liên Xô và góp phần "củng cố hòa bình" thế giới.


Phương hướng xây dựng sáng tạo chủ nghĩa cộng sản được thể hiện trong nhiệm vụ chính của kế hoạch 5 năm lần thứ 11 là nhằm bảo đảm hơn nữa phúc lợi của nhân dân Liên Xô trên cơ sở phát triển ổn định nền kinh tế quốc dân, đẩy nhanh tiến bộ khoa học kỹ thuật và chuyển nền kinh tế vào con đường phát triển thâm sâu, sử dụng hợp lý hơn nữa tiềm lực sản xuất của đất nước, ra sức tiết kiệm mọi nguồn dự trữ và nâng cao chất lượng công tác.


Cương lĩnh đối ngoại của Đảng được đặc biệt chú ý trong Đại hội. Đó là cương lĩnh "tiếp tục phát triến chính sách làm dịu tình hình, đấu tranh nhầm chấm dứt chạy đua vũ trang". Thông qua cương lĩnh, Đại hội một lần nữa khẳng định những mong muốn và quyết tâm của nhân dân Liên Xô làm tất cả mọi việc vì lợi ích của hòa bình, quyết tâm đấu tranh cho hòa bình. Đại hội nêu bật phương hướng chính, kim chỉ nam dẫn đến tương lai của loài người là "không phải chuẩn bị chiến tranh buộc các dân tộc phải chi phí của cải vật chất và tinh thần của mình một cách vô lý, mà là củng cố hòa bình".


Đại hội đã bầu cơ quan lãnh đạo của Đảng là Ban Chấp hành Trung ương. L.I. Brê-giơ-nép được tái cử làm Tổng bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô.


Đại hội lần thứ XXVII Đảng Cộng sản Liên Xô (từ ngày 25-2 đến 6-3 năm 1985)


Đại hội lần thứ XXVIII Đảng Cộng sản Liên Xô (từ ngày 2-11 tháng 7 năm 1990)

(Nội dung, nhiệm vụ của Đại hội lần thứ XXVII và XXVIII của Đảng Cộng sản Liên Xô được trình bày trong toàn bộ biên niên sự kiện từ năm 1985 - 1991).


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 10:07:58 pm
(https://i.imgur.com/goldDl2.jpg)


Tiêu đề: Quá trình tan rã của Liên bang CHXHCN Xô Viết 1985-1991
Gửi bởi: nhinrathegioi trong 11 Tháng Mười Một, 2022, 10:11:42 pm
THƯ MỤC VỀ CẢI TỔ Ở LIÊN XÔ

Chính trị - xã hội - những vấn đề chung

- Báo cáo chính trị của BCHTW ĐCS Liên Xô tại đại hội XXVII của Đảng - Phụ trương bản tin "Lien Xô ngày nay", số 1, tháng 3-1986.   .

- Cương lĩnh, điều lệ ĐCS Liên Xô (đã được Đại hội XXVII ĐCS Liên Xô thông qua). Nxb Sự thật (Hà Nội) - Nxb APN (Mát-xcơ-va), H.1986.

- Hội nghị toàn Liên bang lần thứ 19 ĐCS Liên Xô. Các Báo cáo, các Nghị quyết và một số tham luận. Tài liệu tham khảo TTXVN tháng 8-9 năm 1988.

- Báo cáo chính trị của UBTW ĐCS Liên Xô tai Đại hội XXVIII ĐCS Liên Xô và những nhiệm vụ của Đảng. Phụ trương bản tin "Liên Xô ngày nay", số 30, tháng 7-1990.

- Goóc-ba-chốp M.X. Vì CNXH phát triển, vì hòa bình thế giới. Nxb Sự thật (Hà Nội) - Nxb APN (Mát-xcơ-va), H. 1986.

- Goóc-ba-chốp M.X Cách mạng Tháng Mười và công cuộc cải tổ - Phụ trrương bản tin "Liên Xô ngày nay", 11-1987.

- Goóc-ba-chốp M.X. Cải tổ và tư duy mới đối với nước ta và thế giới. Nxb Sự thật, (Hà Nội). Nxb. APN (Mát-xcơ-va), H.1988.

- Goóc-ba-chốp M.X. Tiến tới CNXH nhân đạo và dân chủ - Phụ trương bản tin "Liên Xô ngày nay", 1990.

- Ru-scốp N.I. Cải tổ: lịch sử của những sự phản bội. Tổng cục II - BQP H.1992.

- En-xin B. Tự thuật - Tài liệu tham khảo, TTXVN, 1992.

- Honecker E. về sự thật xảy ra ở Đức - TTXVN, H. 1992.

- Nixơn R.1999 - Chiến thắng không cần chiến tranh. H. 1992.

- Tác động của "Sáng kiến Vla-đi-vô-stốc" đối với Mỹ và phương Tây. - Tài liệu TKĐB, TTXVN, 2-12-1986.

- Những trở ngại kìm hãm công cuộc cải tổ ở Liên Xô. Trung tâm TTKHQS dịch, 1988, số VL 10224.

- Tương lai những cải cách của Goóc-ba-chốp - Trung tâm TTKHQS dịch, số TL 11172.

- Việc giải thể Liên bang Xô-viết: bí ẩn Nga - Trung tâm, TTKHQS dịch, Số TL 11172.

- Việc giải thể liên bang Xô-viết: bí ẩn Nga - Trung tâm TTKHQS dịch. Số CV122.

- Ở Liên Xô có bao nhiêu mô hình CNXH? Trung tâm TTKHQS dịch, số CV141.

- Những phong trào xã hội ở Liên Xô - Trung tâm TTKHQS dịch số VL 14656.

- Dân chủ hơn và công khai qua con mắt của các nhà tâm lý học - Trung tâm TTKHQS, TL 11030.

- Một số nét về vấn đề cải tổ ở Liên Xô - Trung tâm TTKHQS dịch. 1988, số VL 9935.

- Nhân dân cần có CNXH nào? Trung tâm TTKHQS dịch, 1988, số VL 10116.

- Tại sao các trào lưu trong ĐCS Liên Xô thống nhất lại với nhau - Tài liệu TKĐB, TTXVN, 1-12-1990.

- Về công cuộc cải tổ ờ Liên Xô - Tài liệu TKĐB, TTXVN, 30-6-1988.

- Am hiểu quá khứ, nhìn rõ tương lai (cuộc tọa đàm về cải tổ). Tài liệu TKĐB, TTXVN, 11-6-1988.

- Ông Goóc-ba-chốp va lực lượng cải cách. - Tài liệu TKDB, TTXVN, 20-6-1988.

- Về vấn đề dân chủ hơn và tính công khai ở Liên Xô. Tài liệu TKDB, TTXVN, 30-6-1988.

- Chia rẽ phải chăng là định mệnh. - Trung tâm TTKHQS dịch, H. 1989, số VL 10475.

- Lợi ích toàn nhân loại và lợi ích giai cấp. - Báo "Pra-vda" (Liên Xô) 28-2-1989.

- Một số quan điểm mới của Liên Xô va các nước Đông Âu về cải cách XHCN. Học viện NAQ dịch, 1989, Trung tâm TTKHQS. Số VL 10524.

- Không phải là sự hấp hối mà là bước ngoặt hướng dẫn cuộc sống. Trung tâm TTKHQS dịch, 1989, số VL 10505.

- Cách nhìn hiện đại về CNXH. Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 14655.

- Cải tổ sẽ đi đến đâu? Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 14693.

- Công cuộc cải tổ 5 năm sau. Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 14701.

- Mặc dù gặp khủng hoảng, công cuộc cải tổ vẫn tiếp tục. Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 10603.

- Nhận định của Bre-din-ski về Liên Xô. - Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 14625.

- G. Bây-cơ, nói về cải tổ và quan hệ Mỹ - Xô. - "Thông tin những vấn đề lý luận", 1990, số 21.

- Cách mạng tháng Mười: Sự kiện của thế kỷ hay điều sai lầm nghiêm trọng. - Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 14775.

- Đó là cuộc thử nghiệm liên tục. Phát biểu của G. Bây-cơ về cải tổ. - Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 14734.

- Liệu Goóc-ba-chốp có đi vào vết xe đổ của Khơ-rút-xốp không? - Trung tâm TTKHQS dịch, 1990, số VL 10576.

- Đu-nốp A: Quá trình dân chủ hóa ở Liên Xô. - Phụ trương bản tin "Liên Xô ngày nay", số 2, tháng 1-1988

- Ô-xtrốp-xbi V. Vì sao Sê-vác-nát-de ra đi. Phụ trương bản tin "Liên Xô ngày nay", số 54, tháng 12-1990.

- Re-dơ-nhi-chen-cô V. Những quan điểm của chủ nghĩa phân lập. - Phụ trương bản tin "Liên Xô ngày nay", số 3, tháng 1-1991.

- Nguyên nhân nào dẫn đến tình trạng ra đảng hàng loạt ở Liên Xô - Tài liệu TKĐB, TTXVN, 11-9-1990.

- Phe cấp tiến cánh tả ở Liên Xô phê phán lập trường của phe bảo thủ và phe trung dung - "Thông tin những vấn đề lý luận" số 14, 1990.


Kinh tế

- Hồng Thanh Quang: G7 và Liên Xô - viện trợ nước ngoài đâu phải là tất cả - QĐND ngày 13-7-1991.

- Quang Lợi: Những đồng đô-la ranh mãnh. - QĐND, 8-6-1991.

- Lê-on-tri-ép V. Những bài học từ Liên Xô - Tài liệu phục vụ nghiên cứu, số 91-02, H. 1991.

- So sánh kinh tế Liên Xô và Mỹ. Tài liệu TKĐB, TTXVN, 18-6-1980.

- So sánh sức mạnh kinh tế Liên Xô và Mỹ - "Người cộng sản" (Tạp chí Liên Xô) số 16, 1990.


Quân sự

- Đường lối quân sự của ĐCS Liên Xô: Thực chất, nội dung, "Người cộng sản trong các LLVT Xô-viết" (T/c Liên Xô) số 10-1985.

- Ki-ri-an M. Học thuyết quân sự Xô-viết - "Bình luận quân sự Xô viết" (T/c Liên Xô.) số 6-1987.

- Học thuyết quân sự Xô-viết dưới ánh sáng tư duy chính trị mới. - "Người cộng sản trong các LLVT Xô-viết", số 9-1987.

- Một số vấn đề nghiên cứu về tư duy mới chính trị - quân sự - Thông tin chuyên để TTKHQS, 11-1987, số CĐ 71-75.

- Gu-lin V. Kôn-đơ-rép K. Khuynh hướng phòng thủ của học thuyết quân sự Xô-viết. - "Tuyển tập hải quân" (T/c Liên Xô), số 2-1988

- Mát-xcơ-va thực sự chuyển sang phòng thủ chăng? Tài liệu TKĐB, TTXVN, 11-6-1988.

- Giu-cốp E-V. Đấu tranh tư tưởng về các vấn đề chiến tranh và hòa bình trong điều kiện ngày nay. - "Tư tưởng quân sự", số 6-1988.

- Đức Nguyên: "Về sự kiện Na-go-rơ-nưi-Ca-ra-bắc. Báo QĐND 10-4-1988.

- Một đường lối mới về học thuyết quân sự. Tài liệu TKĐB, TTXVN, 2-5-1989.

- Goóc-ba-chốp thay đổi định nghĩa về an ninh của Liên Xô. - Tài liệu TKĐB, TTXVN, 11-5-1989.

- Ar-ba-tốp-va A. Những vấn đề của học thuyết phòng thủ. "Bình luận quân sự Xô-viết", số 9-1989.

- Cu-nát-de G. về đủ để phòng thủ của tiềm lực quân sự Liên Xô. "Kinh tế thế giới và quan hệ quốc tế" (T/c Liên Xô), số 10-1989.

- Cuộc nói chuyện hữu ích về thực chất - "Người cộng sản trong các lực lượng vũ trang Xô-viết" số 11-1989.

- I-a-dốp D.T. Mô hình an ninh mới và các LLVT. - ''Người cộng sản", số 12-1989.

- Ma-nhi-lốp V.L. cải tổ hệ thống chính trị với khả năng quốc phòng. "Tư tưởng quân sự", số 12-1989.

- Liên Xô, Đông Âu và sự chống phá của đế quốc Mỹ - Tài liệu TK, TTXVN, 4-1990

- Gams E. Những nghi ngờ về hiệp ước INF - "Sinh hoạt quốc tế" (T/C Liên Xô) số 4-1990.

- Xô-rô-kini K. An ninh đất nước trước ngưỡng cửa của kỷ nguyên mới. - "Người cộng sản", số 14-1990.

- Ca-la-snhi-cốp V. Cần bao nhiêu cho đủ để phòng thủ. - "Tin tức quân sự" (T/c Liên Xô) số 9-1990.

- Liên Xô - một cường quốc hạng trung mới. - Tài liệu TKĐB, TTXVN, 19-3-1991.

- Cô-rô-sin A, Lô-ri-ô-nốp V. Học thuyết quân sự phục vụ hòa bình - "Người cộng sản", số 15-1990.

- Tru-pa-khin V. Những kết quả của Goóc-ba-chốp - báo Sao đỏ (Liên Xô), 27-12-1991.

- Môi-xe-ép M.A. Các lực lượng vũ trang: cải tổ, những vấn đề, những dự định. - "Tạp chí lịch sử quân sự" (Liên Xô) số 2-1990.

- Trần Đình. Vài nét về tình hình quân đội Liên Xô và một số nước Đông Âu qua cải tổ - Tạp chí "Quốc phòng toàn dân", tháng 8-9-1990.

- Mô hình cấu trúc mới của quân đội Xô-viết. - Tin TK, TTXVN, 16-9-1989.

- Cô-kô-skin A. Sự ra đời và phát triển của học thuyết quân sự Xô-viết. Lịch sử quần sự, tháng 3-1988.

- Tính chất phòng thủ của học thuyết quân sự Xô-viết và công tác huấn luyện - "Tư tưởng quân sự", số 1-1988.


Vấn đề dân tộc

- Áp-đu-lai-ép M. Những mâu thuẫn trong lĩnh vực quan hệ dân tộc. ''Người cộng sản", số 17, 1990.

- Ix-lam-mốp T. Chủ nghĩa dân tộc ở Liên Xô và Đông Âu - "Khoa học xã hội và thời đại" (T/c Liên Xô), số 1-1991.

- Các cuộc xung đột sắc tộc ở Ngoại Cáp-ca-dơ: điều kiện nảy sinh và các khuynh hướng phát triển. "Nghiên cứu chính trị", số 3, 4/1991.

- Vài điểm nóng trong quan hệ giữa các dân tộc ở Liên xô - "Tuyên truyền", số 6-1990.

- Lê Đức Sảo: Prét-ne-xtơ-lô-vi-e, ngòi nổ một cuộc chiến tranh nguy hiểm. - Báo QĐND 28-5-1992.