АСУ — автоматизированная система управления - Hệ thống chỉ huy khí tài đồng bộPhiên âm tiếng Việt: A-S-U / A-vờ-tô-ma-ti-di-ra-van-nai-a Sít-sờ-tem-ma U-pờ-ra-vờ-len-nhi-aАСУ là một hệ thống các máy tính (phần cứng và phần mềm) và thiết bị thông tin làm nhiệm vụ cập nhật, phân tích thông tin tình báo chiến trường và hỗ trợ việc ban hành và thực thi mệnh lệnh tác chiến của cấp chỉ huy đơn vị chiến đấu.
АСУ là xương sống của loại
Sở chỉ huy cơ động/Мобильный пункт боевого управления (МПБУ)/mobile command post (MCP) trong các đơn vị bộ đội phòng không-không quân, tăng thiết giáp, tên lửa vũ trụ và pháo binh của quân đội Nga.
Trong lực lượng phòng không-không quân Nga, hệ thống
АСУ thông qua mô hình Máy-Người/Máy-Máy nhắm tới việc đồng bộ hoá các khí tài và thiết bị đầu vào của hệ thống thu thập và xử lý tình báo phòng không, giúp cấp chỉ huy ra quyết định tác chiến kịp thời, chính xác, rồi qua việc đồng bộ hoá vũ khí, khí tài chiến đấu đầu ra để ban hành và kiểm soát kết quả thực hiện quyết định tác chiến của các cấp phân đội chiến đấu trong khu vực phòng không.
Hiện nay, quân đội Nga đang sử dụng hệ thống ACY ПОЛЯНА-Д4 và ПОРИ-П1/2 cho các lữ đoàn phòng không lục quân và các hệ thống AGAT nâng cấp theo hiệp định hợp tác với Belarus cho các đơn vị cấp quân đoàn, sư đoàn và lữ đoàn của lực lượng phòng không-không quân quốc gia.
Hệ thống khí tài
ASU 5S99M Senezh ME/АСУ 5С99M Сенеж-МЭ đã được sử dụng trong một số lữ đoàn phòng không cơ động của Quân chủng Phòng không nước ta từ cuối những năm 1980. Sau đó, do có nhiều hạn chế về địa hình tác chiến và phương thức tổ chức lực lượng phòng không cơ động nên các hệ thống khí tài này đã được thu hồi và niêm cất vào đầu những năm 1990.
Một số tài liệu phòng không trong nước thường gọi bộ khí tài của
ASU là
Sở chỉ huy di động (МПБУ/MPBU) cấp lữ đoàn phòng không. Điều này là đúng nhưng chưa đủ, vì
ASU chỉ là một phần tuy quan trọng nhưng không phải là tất cả của
MPBU.
MPBU đầy đủ của 5S99M Senezh ME bao gồm các cấu phần sau: (i) Xe chỉ huy MPBU đầu kéo KrAZ 26M6 dùng để chỉ huy tác chiến các đơn vị cấp tiểu đoàn tên lửa phòng không và hiệp đồng với không quân tiêm kích; (ii) Xe hỗ trợ tăng cường ДПБУ/ĐPBU đầu kéo KrAZ 27M6 dùng phối hợp chỉ huy số lượng lớn hơn các đơn vị cấp tiểu đoàn tên lửa phòng không và không quân tiêm kích; (iii) xe nguồn MaZ mang 2 máy phát điện tự động EĐ-230 T-400; (iv) đài phát đáp đối không P-997-1M/2M; (v) đài chỉ huy tiêm kích Ra-đu-ga ME; (vi) thiết bị đồng bộ phần tử đài 1/đài 2 và truyền dữ liệu tình báo nội bộ hệ thống Senezh 1E; (vii) tổ hợp đồng bộ tình báo từ phần tử của nhiều trạm ra-đa Pori-M; và (viii) đài tiếp sóng hướng tác chiến 5IA662/5IA663. Trong khi đó, MPBU rút gọn chỉ gồm Xe chỉ huy MPBU đầu kéo KrAZ 26M6 kéo theo một rơ-móoc máy phát điện EĐ-230 T-400. Các lữ đoàn phòng không cơ động của ta trước đây như H55 của B63 và H36 của B61 dùng cấu hình này. Đặc trưng của các trạm MPBU khi triển khai gồm xe chỉ huy 26M6 tháo đầu kéo, một máy phát điện tự động EĐ-230 T-400 liền kề và cột an-ten ASU hình giống 3 cái đài sen đảm bảo góc phủ 360 độ.
Xe chỉ huy MPBU và xe hỗ trợ tăng cường ĐPBU của Sở chỉ huy lữ đoàn phòng không cơ động sử dụng ASU
Minh hoạ sơ đồ chỉ huy tác chiến của hệ thống ASU AGAT Panorama TsM dùng cho Sở chỉ huy cơ động cấp Tập đoàn Phòng không-Không quân (nguồn:
www.ausairpower.net)
P/s: Cần phân biệt
ACY viết tắt với nghĩa Hệ thống chỉ huy khí tài đồng bộ với
ACY viết tắt cho
xe chiến đấu tự hành lính dù/Авиадесантная самоходная установка của binh chủng dù của quân đội Nga.
Xe chiến đấu tự hành ACY-85 của Binh chủng lính dù Nga